## I. Identification de la décision officielle Décision commentée : **Conseil d'État de Belgique — Raad van State, 2024-05-16, n° ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.763** ([Source officielle](https://juportal.just.fgov.be/content/ViewDecision.php?id=ECLI%3ABE%3ARVSCE%3A2024%3AARR.259.763&lang=fr)). ## II. Motifs et texte intégral de la juridiction Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.763 (2024-05-16) Samenvatting (NL) : Arrest nr 259.763 van 16 mei 2024 Sociale zaken en volksgezondheid - Reglementen (sociale zaken en volksgezondheid) Beslissing : Vernietiging bekendmaking Depersonalisatie --- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT --- RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK XIVe KAMER ARREST nr. 259.763 van 16 mei 2024 in de zaak A. 230.273/XIV-39.116 In zake : 1. XXXX 2. het INSTITUUT VOOR GELIJKHEID VAN VROUWEN EN MANNEN bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Evelyne Maes en Louise Reyntjens kantoor houdend te 3000 Leuven Arnould Nobelstraat 34/0102 bij wie woonplaats wordt gekozen tegen : de BELGISCHE STAAT, vertegenwoordigd door de minister van Middenstand, Zelfstandigen, KMO’s, Landbouw, Institutionele Hervormingen en Democratische Vernieuwing bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Pierre Slegers en Margaux Kerkhofs kantoor houdend te 1160 Brussel Tedescolaan 7 bij wie woonplaats wordt gekozen -------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep 1. Het beroep, ingesteld op 18 februari 2020, strekt tot de nietigverklaring van “(artikel 12 van) het koninklijk besluit van 15 december 2019 ‘tot uitvoering van artikel 18bis, §5, van het koninklijk besluit nr. 38 van 27 juli 1967 houdende inrichting van het sociaal statuut der zelfstandigen’ (…) en (van) de zogenaamde ‘nota met instructies aan de sociale-verzekeringsfondsen’”. II. Verloop van de rechtspleging 2. De verwerende partij heeft een memorie van antwoord ingediend en de verzoekende partijen hebben een memorie van wederantwoord ingediend. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.763 XIV-39.116-1/59 Eerste auditeur-afdelingshoofd Ann Eylenbosch heeft een verslag opgesteld. De verwerende partij heeft een verzoek tot voortzetting van het geding en een laatste memorie ingediend. De verzoekende partijen hebben een laatste memorie ingediend. De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 28 februari 2024. Staatsraad Chantal Bamps heeft verslag uitgebracht. Advocaat Evelyne Maes, die verschijnt voor de verzoekende partijen, en advocaat Adrien Neyrinck, die loco advocaten Pierre Slegers en Margaux Kerkhofs verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord. Eerste auditeur-afdelingshoofd Ann Eylenbosch heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven. Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973. III. Feiten 3.1. Bij wet van 7 april 2019 ‘houdende invoering van een vaderschaps- en geboorteverlof ten gunste van zelfstandigen’ (hierna: de wet van 7 april 2019) wordt een uitkering voor vaderschapsverlof en meeouderschapsverlof voor zelfstandigen ingevoerd. Deze op 8 mei 2019 in het Belgisch Staatsblad bekendgemaakte wet treedt in werking op 1 mei 2019 en is van toepassing op de geboortes vanaf die datum. Artikel 2 van de wet van 7 april 2019 vult artikel 18bis van het koninklijk besluit nr. 38 van 27 juli 1967 ‘houdende inrichting van het sociaal ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.763 XIV-39.116-2/59 statuut der zelfstandigen’ (hierna: het koninklijk besluit nr. 38) aan met een paragraaf 5, die luidt: “§ 5. Een vaderschaps- en geboorte-uitkering wordt toegekend ten gunste van zelfstandigen die tijdelijk hun beroepsactiviteit onderbreken naar aanleiding van de geboorte van één of meerdere kinderen. Worden beoogd door deze uitkeringen, de mannelijke zelfstandigen, helpers en meewerkende echtgenoten die als zelfstandige in hoofdberoep onderworpen zijn aan dit besluit en voor wie een wettelijke afstamming vaststaat ten aanzien van het kind waarvoor de uitkering aangevraagd wordt. Bij ontstentenis van een zelfstandige, helper of meewerkende echtgenoot bedoeld in het vorige lid, komt hetzelfde recht toe aan de zelfstandige, helper of meewerkende echtgenoot die, op het ogenblik van de geboorte: a) hetzij gehuwd is met diegene ten aanzien van wie de afstamming vaststaat; b) hetzij wettelijk samenwoont met diegene ten aanzien van wie de afstamming vaststaat en bij wie het kind zijn hoofdverblijfplaats heeft, en die niet is verbonden door een band van bloedverwantschap die leidt tot een huwelijksverbod waarvoor de Koning geen ontheffing kan verlenen; c) hetzij sedert een onafgebroken periode van drie jaar voorafgaand aan de geboorte op permanente en affectieve wijze samenwoont met diegene ten aanzien van wie de afstamming vaststaat en bij wie het kind zijn hoofdverblijfplaats heeft, en niet is verbonden door een band van bloedverwantschap die leidt tot een huwelijksverbod waarvoor de Koning geen ontheffing kan verlenen. Het bewijs van samenwoning en hoofdverblijf wordt geleverd aan de hand van een uittreksel uit het bevolkingsregister. Het bedrag van de geboorte-uitkering wordt vastgesteld in functie van een periode van onderbreking van maximaal tien dagen die kunnen worden opgesplitst in halve dagen. In dat geval omvat de totale duur van de onderbreking maximum twintig halve dagen. Tijdens de uitkeringsgerechtigde periode moet de onderbreking volledig zijn en plaatsvinden in de periode die aanvangt op de dag van de geboorte en eindigt op de laatste dag van het vierde maand volgend op de dag van de geboorte. Het dagelijks bedrag van de uitkering bedraagt het bedrag dat overeenstemt met de moederschapsuitkering van een vrouwelijke zelfstandige, zoals bedoeld in artikel 94 van het koninklijk besluit van 20 juli 1971 houdende instelling van een uitkeringsverzekering en een moederschapsverzekering ten voordele van de zelfstandigen en van de meewerkende echtgenoten. De vordering tot uitbetaling of tot terugbetaling van deze uitkering verjaart na drie jaar. De Koning kan, bij een besluit vastgesteld na overleg in de Ministerraad, de nadere regels van de toekenning van deze uitkeringen bepalen: 1) de voorwaarden van aansluiting en betaling van sociale bijdragen; 2) de instellingen en organen bevoegd voor de toekenning en het beheer; 3) de aanvraagprocedure; 4) de termijn waarbinnen de aanvraag moet worden ingediend; 5) de betalingswijze; 6) de ingangsdatum van de verjaringstermijn; 7) de gevallen waarin er kan verzaakt worden aan de terugvordering van de onterecht uitbetaalde uitkering. De begunstigden van de vaderschaps- en geboorte-uitkering die tijdelijk hun beroepsactiviteit onderbreken voor een duur van maximum acht dagen, kunnen daarenboven vijftien dienstencheques toegekend krijgen. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.763 XIV-39.116-3/59 De Koning bepaalt, bij een besluit vastgesteld na overleg in de Ministerraad, de nadere regels van de toekenning van deze prestaties”. Artikel 3 van de wet van 7 april 2019 voegt in het koninklijk besluit van 19 december 1967 ‘houdende algemeen reglement in uitvoering van het koninklijk besluit nr. 38 van 27 juli 1967 houdende inrichting van het sociaal statuut der zelfstandigen’ (hierna: het koninklijk besluit van 19 december 1967) een hoofdstuk IIbis (bevattende de artikelen 53bis/1 tot 53bis/6) in, dat luidt: “Hoofdstuk IIbis - Bepalingen omtrent het genot van de vaderschaps- en geboorte-uitkering Artikel 53bis/1. Om de vaderschaps- en geboorte-uitkering bedoeld in artikel 18bis, § 5, van het koninklijk besluit nr. 38 te ontvangen, dient de zelfstandige, helper of meewerkende echtgenoot, een aanvraag in bij zijn sociaal verzekeringsfonds, met een aangetekend schrijven, door neerlegging van een verzoekschrift ter plaatse tegen ontvangstbewijs of, indien mogelijk, via elektronische weg, volgens de nadere regels en voorwaarden vastgesteld in de wet van 24 februari 2003 betreffende de modernisering van het beheer van de sociale zekerheid en betreffende de elektronische communicatie tussen ondernemingen en de federale overheid. De aanvraag moet uiterlijk op de laatste dag van het kwartaal volgend op het kwartaal van de geboorte worden ingediend. Artikel 53bis/2. De aanvraag vermeldt het volgende: a) een verklaring, waarin de aanvrager aangeeft welke dagen of halve dagen hij zijn zelfstandige beroepsactiviteit heeft onderbroken of van plan is dat te doen; b) het geboorte-attest van het kind naar aanleiding van wiens geboorte de aanvrager de in dit besluit bedoelde uitkering aanvraagt, voor zover het sociaal verzekeringsfonds zelf nog niet over deze informatie beschikt. Artikel 53bis/3. De uitbetaling door het sociaal verzekeringsfonds gebeurt eenmalig op het einde van de kalendermaand volgend op de maand waarin de onderbrekingsperiode afloopt. Als de onderbrekingsperiode afloopt voorafgaandelijk aan de indiening van de aanvraag bedoeld in artikel 53bis/1, gebeurt de betaling uiterlijk op het einde van de kalendermaand die volgt op de maand waarin de genoemde aanvraag effectief werd ingediend. Artikel 53bis/4. De aanvrager brengt zijn sociaal verzekeringsfonds op de hoogte van elk element dat een beletsel kan vormen voor het genot van de uitkering en dat niet reeds zou zijn meegedeeld aan zijn sociaal verzekeringsfonds. Artikel 53bis/5. De vordering tot uitbetaling van de uitkering verjaart na verloop van drie jaar te rekenen van de eerste dag van de kalendermaand die volgt op de kalendermaand van de onderbreking. Artikel 53bis/6. De vordering tot terugbetaling van de ten onrechte uitbetaalde uitkering, verjaart na verloop van drie jaar te rekenen van de datum waarop de uitbetaling met betrekking tot de aanvraag werd uitgevoerd”. Artikel 4 van de wet van 7 april 2019 bepaalt dat de Koning de bepalingen, ingevoegd bij artikel 3 in het koninklijk besluit van 19 december 1967, kan opheffen, aanvullen, wijzigen of vervangen. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.763 XIV-39.116-4/59 3.2. Op 4 april 2019 bericht de administratie de sociale verzekeringsfondsen per e-mail dat een “Nota vaderschaps- en geboorteverlof” is geplaatst op een forum “Piramid KnowlegdeBase”, waarin de volgende duiding wordt gegeven: “In het kader van de inwerkingtreding van het vaderschaps- en geboorteverlof op 1 mei 2019, worden de volgende documenten in de rode zone gepubliceerd: • Ontwerp van nota aan de SVF. Opgelet: het betreft een voorlopige nota, die in de komende weken verder zal uitgewerkt worden (onder andere aan de hand van de vragen en opmerkingen die in de rode zone zullen gesteld worden). • Ontwerp van aanvraagformulier. Opgelet: het betreft een voorlopig formulier, dat in de komende weken desgevallend zal aangepast worden. • Informatiebrief. Deze brief is wel degelijk definitief. Gelieve deze – ongewijzigd! - te gebruiken bij het verspreiden van informatie naar uw aangeslotenen. Wij willen hierbij benadrukken dat de nieuwe maatregel wel degelijk in werking treedt op 1 mei 2019. De aanvragen moeten behandeld worden aan de hand van de bestaande regelgeving en aanvullingen/verduidelijkingen in de nota (ook al heeft deze nog een ‘voorlopige’ status).” Dit is de tweede bestreden akte. 3.3. De eerste verzoeker is werknemer tot en met 31 maart 2019. Sinds 1 april 2019 is hij onderworpen aan het koninklijk besluit nr. 38 en ingeschreven bij het sociaal-verzekeringsfonds Acerta als zelfstandige. Op 31 augustus 2019 wordt eerste verzoeker vader van een zoon. Hij dient bij zijn sociaalverzekeringsfonds Acerta een aanvraag tot vaderschapsverlof in. Bij beslissing van 3 december 2019 weigert Acerta deze aanvraag omdat betrokkene geen zelfstandige was in de twee kwartalen voorafgaand aan het kwartaal van de geboorte. 3.4. De artikelen 2 en 3 van het koninklijk besluit van 15 december 2019 ‘tot uitvoering van artikel 18bis, § 5, van het koninklijk besluit nr. 38 van 27 juli 1967 houdende inrichting van het sociaal statuut der zelfstandigen’ (hierna: het koninklijk besluit van 15 december 2019), bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad van 20 december 2019, die de voorwaarden van aansluiting en betaling van sociale bijdrage