## I. Identification de la décision officielle Décision commentée : **Conseil d'État de Belgique — Raad van State, 2024-06-05, n° ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010** ([Source officielle](https://juportal.just.fgov.be/content/ViewDecision.php?id=ECLI%3ABE%3ARVSCE%3A2024%3AARR.260.010&lang=fr)). ## II. Motifs et texte intégral de la juridiction Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010 (2024-06-05) Samenvatting (NL) : Arrest nr 260.010 van 5 juni 2024 Openbaar ambt - Federale en lokale politie – Aanwerving en loopbaan Beslissing : Vernietiging Depersonalisatie --- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT --- RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK XIVe KAMER ARREST nr. 260.010 van 5 juni 2024 in de zaak A. 237.242/XIV-39.071 In zake : XXXX bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Kristien Vanderheiden kantoor houdend te 3000 Leuven Diestsevest 47/001 bij wie woonplaats wordt gekozen tegen : de POLITIEZONE 5341 ZUID bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Koen Clonen en Flora Wauters kantoor houdend te 2610 Antwerpen Sneeuwbeslaan 14 bij wie woonplaats wordt gekozen -------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep 1. Het beroep, ingesteld op 12 september 2022, strekt tot de nietigverklaring van de beslissing van de korpschef van de meergemeentezone van 18 augustus 2022 tot herplaatsing van verzoeker. II. Verloop van de rechtspleging 2. Bij arrest nr. 255.368 van 22 december 2022 is de vordering tot schorsing van de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing verworpen. Verzoeker heeft een verzoekschrift tot voortzetting van de rechtspleging ingediend. Verzoeker heeft een toelichtende memorie ingediend. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010 XIV-39.071-1/16 Eerste auditeur Rita Van Den Eeckhout heeft een verslag opgesteld. De verwerende partij heeft een verzoek tot voortzetting van het geding en een laatste memorie ingediend. Verzoeker heeft een laatste memorie ingediend. De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 24 april 2024. Staatsraad Ann Coolsaet heeft verslag uitgebracht. Advocaat Kristien Vanderheiden die verschijnt voor verzoeker en advocaat Flora Wauters die verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord. Eerste auditeur Rita Van Den Eeckhout heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven. Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973. III. Feiten 3.1. Verzoeker is adviseur bij de lokalepolitiezone. Hij oefent tot aan de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing de betrekking van diensthoofd (adviseur klasse A3) uit. 3.2. Op 27 juni 2022 verklaart de politieraad deze door verzoeker beklede betrekking vacant (hierna: de beslissing van 27 juni 2022). 3.3. Op 18 augustus 2022 beslist de korpschef om verzoeker met ingang van 1 september 2022 te herplaatsen naar een andere dienst. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010 XIV-39.071-2/16 Deze beslissing steunt op de volgende motivering: “Binnen de dienst […] is er nood aan een adviseur – medewerker met kennis van o.a. subsidiedossiers. Gezien uw expertise terzake, bent u dan ook de geschikte persoon om de dienst organisatiebeheersing te versterken.” Dit is de bestreden beslissing. 3.4. Verzoeker dient op 12 september 2022 een beroep tot nietig- verklaring en vordering tot schorsing in van de beslissing van 27 juni 2022. De politieraad trekt op 24 oktober 2022 de beslissing van 27 juni 2022 in. De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de tenuitvoerlegging van de beslissing van 27 juni 2022. In het annulatieberoep wordt de afstand van geding uitgesproken. 3.5. Op 28 november 2022 verklaart de politieraad de betrekking die verzoeker tot aan de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing bekleedde, opnieuw vacant (hierna: de beslissing van 28 november 2022). Verzoeker dient op 1 februari 2023 een beroep tot nietigverklaring en vordering tot schorsing in van de beslissing van 28 november 2022. De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing van de tenuitvoerlegging van de beslissing van 28 november 2022. IV. Regelmatigheid van de rechtspleging Exceptie van verzoeker 4. Verzoeker stelt in zijn laatste memorie dat de verwerende partij een geheel nieuwe interpretatie ontwikkelt in haar laatste memorie en dat zij hiermee tracht haar vergetelheid, c.q. haar fout om geen memorie van antwoord in ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010 XIV-39.071-3/16 te dienen, recht te zetten. Gezien de verwerende partij haar argumenten op een eerder moment kon opwerpen, is de gehele inhoud van de laatste memorie niet-ontvankelijk, behoudens de passages erin die een antwoord kunnen zijn op het verslag van het auditoraat. Beoordeling 5. De verwerende partij heeft geen memorie van antwoord ingediend. In de mate dat de verwerende partij in haar laatste memorie aanvoert wat zij reeds in de memorie van antwoord had kunnen aanvoeren, wordt die argumentatie niet in aanmerking genomen. De laatste memorie, die wezenlijk ertoe strekt de partijen de kans te bieden te reageren op het auditoraatsverslag, wordt immers oneigenlijk gebruikt en het normale verloop van de rechtsgang wordt verstoord indien zou worden aangenomen dat ze kan worden aangewend om de inhoud van een eerder niet of niet-regelmatig ingediend processtuk, dat de auditeur-verslaggever niet in zijn onderzoek van de zaak heeft kunnen betrekken, alsnog mede tot voorwerp van het tegensprekelijke debat te maken. 6. De exceptie is in de aangegeven mate gegrond. V. Ontvankelijkheid van het beroep Exceptie wat het belang van verzoeker betreft 7. Bij e-mail van 23 april 2024 vraagt de eerste auditeur aan de partijen om een standpunt in te nemen naar aanleiding van de nieuwe gegevens waarvan de verwerende partij melding maakt in de laatste memorie, met name “de nieuwe vacantverklaring van de functie van diensthoofd […] die resulteerde in de aanstelling van een nieuw diensthoofd […] bij besluit van de politieraad van 23 oktober 2023” en die volgens de eerste auditeur “mogelijkerwijze een invloed zouden kunnen hebben op het actueel belang van verzoekende partij”. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010 XIV-39.071-4/16 Standpunt van de partijen 8. Ter terechtzitting betwist de verwerende partij het belang van verzoeker. Zij zet uiteen dat de door verzoeker tot de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing beklede betrekking opnieuw vacant werd verklaard op 26 april 2023, dat verzoeker zich weliswaar kandidaat stelde, doch door de selectiecommissie op 28 september 2023 niet geschikt werd bevonden, en dat de politieraad op 23 oktober 2023 een derde aanstelde in de voormelde betrekking met ingang van 2 januari 2024. Geen van deze beslissingen werd door verzoeker bestreden met een beroep tot nietigverklaring. Aldus is verzoekers belang teloorgegaan. 9. Verzoeker meent dat hij zijn belang bij het beroep behoudt ondanks de benoeming van een derde in de functie die hij voor de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing bekleedde. Hij verwijst vooreerst naar het op 24 april 2024 voorafgaand aan de terechtzitting in deze zaak, ingediende verzoekschrift tot schadevergoeding tot herstel. Hij zet voorts uiteen dat de vernietiging van de bestreden beslissing afstraalt op de benoemingsbeslissing. Door de vernietiging verdwijnt de bestreden beslissing immers met terugwerkende kracht uit het rechtsverkeer, waardoor er nooit een derde kon worden benoemd in die “bezette plaats”. Verzoeker verwijst ter adstructie van zijn belang ook naar rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens waaruit verzoeker afleidt dat het recht op toegang tot de rechter niet mag worden ontnomen door een overdreven formalistisch standpunt ten voordele van de onwettig handelende overheid. Verzoeker benadrukt dat hij de betrekking waaruit hij door de bestreden beslissing werd verwijderd opnieuw wil opnemen en dat hij ook eerherstel wil bekomen door de vernietiging van de bestreden beslissing. Verzoeker wijst er tot slot op dat de vernietiging van de bestreden beslissing hem in een gunstigere uitgangspositie plaatst om deel te nemen aan selecties voor andere functies, met name een A3-functie in plaats van een A1-functie. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010 XIV-39.071-5/16 Beoordeling 10. Gelet op artikel 19, eerste lid, van de gecoördineerde wetten op de Raad van State, kan het beroep tot nietigverklaring bedoeld bij artikel 14 van deze wet, voor de afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State worden gebracht “door elke partij welke doet blijken van een benadeling of van een belang”. Die vereiste is erop gericht de rechtszekerheid te dienen en een goede rechtsbedeling te verzekeren (RvS (A.V.) 22 maart 2019, nr. 244.015, Moors, ECLI:BE:RVSCE:2019:ARR. 244.015). Een verzoekende partij beschikt over dit rechtens vereiste belang indien twee voorwaarden vervuld zijn: vooreerst dient zij door de bestreden administratieve rechtshandeling een persoonlijk, rechtstreeks, zeker, actueel en wettig nadeel te lijden; voorts moet de eventueel tussen te komen nietigverklaring van die rechtshandeling haar een direct en persoonlijk voordeel verschaffen, hoe miniem ook (RvS (A.V.) 15 januari 2019, nr. 243.406, Van Dooren, ECLI:BE:RVSCE:2019:ARR. 243.406). Het belang moet niet alleen bestaan bij het instellen van het beroep maar moet voortduren tot aan de sluiting van het debat (RvS (A.V.) 22 maart 2019, nr. 244.015, Moors, ECLI:BE:RVSCE:2019:ARR. 244.015), zonder dat de verzoekende partij noodzakelijk elk belang bij de nietigverklaring verliest wanneer zij het initiële voordeel niet meer kan ambiëren (cf. GwH 9 juli 2020, nr. 105/2020, ECLI:BE:GHCC:2020.ARR. 105, punt B.11.2. en B.12.2). Het staat aan de Raad van State te oordelen of de verzoekende partij die een zaak voor de Raad brengt, doet blijken van een belang bij haar beroep. De Raad van State dient er over te waken dat het belangvereiste niet op een buitensporig restrictieve of formalistische wijze wordt toegepast (GwH 30 september 2010, nr. 109/2010, ECLI:BE:GHCC:2010.ARR. 109, punt 4.3.; GwH 9 juli 2020, nr. 105/2020, ECLI:BE:GHCC:2020.ARR. 105, punt B.9.3.; EHRM 17 juli 2018, Vermeulen t. België, ECLI:CE:ECHR:2018:0717JUD000547506, punten 42 e.v.). ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.010 XIV-39.071-6/16 11. De nietigverklaring van een administratieve rechtshandeling door de Raad van State doet, met terugwerkende kracht, deze administratieve rechtshandeling erga omnes uit de rechtsorde verdwijnen. Ingevolge de retroactieve werking van een vernietigingsarrest moet de vernietigde beslissing worden geacht volledig, en dus retroactief, ongedaan te zijn gemaakt. In het rechtsverkeer zal aldus moeten worden gehandeld alsof die vernietigde beslissing nooit is genomen. Een vernietigingsarrest brengt derhalve de zaken weer in de toestand waarin ze zich vóór het nemen van de door het arrest vernietigde beslissing bevonden (“status quo ante”). 12. Te dezen impliceert de nietigverklaring van de bestreden beslissing dat verzoeker het ambt bekleedt van waaruit hij door de bestreden beslissing werd herplaatst en dat hij wordt geacht dit ononderbroken te hebben bekleed. Er is derhalve geen nieuw besluit nodig om het herstel van de wettigheid te verwezenlijken. Het komt aan de verwerende partij toe om de rechtstoestand van de opvolger of plaatsvervanger van verzoeker in dat ambt aan te passen aan de tussengekomen vernietiging en de daaruit volgende terugkeer van verzoeker. Het feit dat verzoeker de benoeming van de derde niet heeft bestreden, kan hem niet worden aangerekend om hem thans een actueel belang te ontzeggen. Verzoeker mocht er terecht van uitgaan dat, in geval van nietigverklaring van de bestreden beslissing, hij van rechtswege opnieuw het ambt waaruit hij werd herplaatst zou bekleden en dat de verwerende partij de toestand van zijn opvolger aan de tussengekomen vernietiging zou aanpassen. 13. De exceptie is ongegrond. VI. Onderzoek van het tweede en derde middel Standpunt van de partijen 14. Verzoeker voert in het tweede middel in het verzoekschrift de schending aan van artikel VI.II.85, 8°, RPPol in relatie