## I. Identification de la décision officielle Décision commentée : **Conseil d'État de Belgique — Raad van State, 2024-08-09, n° ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480** ([Source officielle](https://juportal.just.fgov.be/content/ViewDecision.php?id=ECLI%3ABE%3ARVSCE%3A2024%3AARR.260.480&lang=fr)). ## II. Motifs et texte intégral de la juridiction Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480 (2024-08-09) Samenvatting (NL) : Arrest nr 260.480 van 9 augustus 2024 Sociale zaken en volksgezondheid - Voedselveiligheid (FAVV) Beslissing : Verwerping --- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT --- RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK VOORZITTER VAN DE XIIe VAKANTIEKAMER ARREST nr. 260.480 van 9 augustus 2024 in de zaak A. 242.622/XII-9731 In zake: H. bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Neil Braeckevelt en Magali Van Landegem kantoor houdend te 8000 Brugge Ezelstraat 25 bij wie woonplaats wordt gekozen tegen: de BELGISCHE STAAT, vertegenwoordigd door de minister van Middenstand, Zelfstandigen, KMO’s en Landbouw, Institutionele Hervormingen en Democratische Vernieuwing bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Rik Depla kantoor houdend te 8310 Brugge Karel van Manderstraat 123 bij wie woonplaats wordt gekozen -------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van de vordering 1. De vordering, ingesteld op 30 juli 2024, strekt tot de schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de tenuitvoerlegging van “de beslissing van 26 juli 2024 van Minister van Middenstand, Zelfstandigen, KMO’s, Landbouw en Maatschappelijke Integratie, […], houdende uitspraak over het administratief beroep tegen de beslissing van het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen […] van 15 mei 2024 houdende de intrekking van de toelating van [U.] voor de uitoefening van volgende activiteiten in de voedselketen: horeca met toelatingsnummer AER/WVL/04[3]191”. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480 XII-9731-1/15 II. Verloop van de rechtspleging 2. De verwerende partij heeft een nota ingediend. De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 6 augustus 2024, om 11.00 uur. Staatsraad David D’Hooghe heeft verslag uitgebracht. Advocaat Magali Van Landegem, die verschijnt voor de verzoekende partij, en advocaat Abigail Omoragbon, die loco advocaat Rik Depla verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord. Eerste auditeur Anja Somers heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven. Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973. III. Feiten 3.1. Verzoekende partij baat het hotel en restaurant U. uit, gelegen te Brugge. Zij beschikt daartoe over een toelating van het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (hierna: “FAVV”) voor de uitoefening van de volgende activiteiten in de voedselketen: horeca met toelatingsnummer AER/WVL/043191. 3.2. Sedert de laatste twee jaar heeft het FAVV er regelmatig inbreuken vastgesteld op regelgeving betreffende de voedselveiligheid. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480 XII-9731-2/15 3.3. In het kader van een controle op 26 maart 2022 wordt onder meer vastgesteld dat de hygiënevoorschriften en de vereisten inzake temperatuurbeheersing niet worden nageleefd. Ook worden vervallen levensmiddelen in de koelruimte aangetroffen en ontbreekt de vermelding van invriesdata en vervaldata van levensmiddelen in de tussenopslag. 3.4. In het kader van een hercontrole op 6 juli 2022 blijkt dat enkel aan een deel van de openstaande ongunstige zaken is verholpen. De beoordeling blijft ongunstig. 3.5. Op 21 september 2022 volgt een overwegend gunstige controle. 3.6. Naar aanleiding van een klacht vindt op 9 oktober 2023 een nieuwe controle plaats. Er worden inbreuken vastgesteld op het vlak van hygiënevoorschriften en de vereisten inzake temperatuurbeheersing van levensmiddelen. Ook worden vervallen levensmiddelen in de koelruimte aangetroffen, meet de temperatuur van de diepvriezer te hoog en is de tafelkoeling waarin levensmiddelen worden bewaard, niet aangelegd. 3.7. Op 18 oktober 2023 vindt een hercontrole plaats. De vastgestelde inbreuken werden voor het grootste gedeelte in orde gebracht. De temperatuur van de diepvriezer is evenwel nog steeds niet in orde. 3.8. Op 8 februari 2024 vindt een nieuwe controle plaats. Opnieuw worden diverse inbreuken vastgesteld: - In de koelcel zijn levensmiddelen – al dan niet beschimmeld – aanwezig waarvan de uiterste vervaldatum reeds verstreken is; - De ijsblokmachine vertoont schimmelvorming aan de binnenzijde, het ijsschepje blijft in de machine zitten en de machine is bevuild met oude voedselresten; - De geleverde diepvrieslevensmiddelen zijn ontdooid op het moment van de controle en worden terug ingevroren; - De vloer en de muur in de koelcel zijn bevuild met voedselresten en bloed; ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480 XII-9731-3/15 - De rubbers van de ijsblokjesmachine zijn bevuild; - Het ventilatierooster in de koelcel vertoont schimmelvorming; - De binnenzijde van de frigo in de keuken is vuil, zowel onderaan als de legboorden; - Er is geen sondethermometer aanwezig om de gekoelde of diepgevroren producten bij ontvangst te controleren; - Op de levensmiddelen in tussenopslag ontbreekt een productie- en invriesdatum. 3.9. Op 18 maart 2024 meldt het FAVV zich aan voor een hercontrole, doch wordt geen toegang tot de keuken verleend. 3.10. Op 25 maart 2024 vindt een nieuwe controle plaats, waarbij gelijkaardige inbreuken worden vastgesteld: - De temperatuur in de diepvriezer meet te hoog; - De bewaarbeheersing van de levensmiddelen is niet in orde; - Er is ophoping van vuil op meerdere plaatsen; - Er kan geen sondethermometer worden voorgelegd om ingangscontrole uit te voeren; - Op de levensmiddelen in tussenopslag ontbreekt een productie- en invriesdatum; - Op de ontdooide levensmiddelen staat geen datum van ontdooiing. 3.11. Op 28 maart 2024 deelt het FAVV aan verzoekster haar intentie tot intrekking van de toelating mee: “Gezien de historiek is het duidelijk dat tekortkomingen inzake bewaartemperaturen, ontdooien, hygiëne en infrastructuur werden vastgesteld in uw inrichting en dat u nog steeds niet de passende waarborgen kan geven op lange termijn. Gezien het repetitief karakter van de inbreuken binnen uw dossier werd beslist tot het opstarten van de procedure voor intrekking van de toelating.” 3.12. Op 11 april 2024 dient de verzoekende partij per e-mail bezwaar in. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480 XII-9731-4/15 3.13. Op verzoek van de verzoekende partij vindt er op 3 mei 2024 een hoorzitting plaats. In het kader daarvan worden de volgende afspraken gemaakt: “Het vervolg van de procedure hangt af van het resultaat van de hercontrole, die eerstdaags zal plaatsvinden en die het geheel van inbreuken van de brief intentie intrekking toelating en alle inbreuken die sedert 2022 werden vastgesteld en opgenomen in de processen-verbaal […] zal hercontroleren. Gezien het repetitief karakter binnen uw historiek zal ook de duurzaamheid van uw aanpak afgetoetst worden in lijn met de volledige problematiek uit uw dossier. Concreet betekent dit: • Indien er tijdens de hercontrole opnieuw niet-conformiteiten worden vastgesteld, zal de procedure tot intrekking van de toelating verder gezet worden. Hier bestaat de mogelijkheid om het dossier bij de Beroepscommissie in te dienen. • Indien er tijdens deze hercontrole geen niet-conformiteiten worden vastgesteld, zullen er, naast eventuele geplande controles, in de daaropvolgende periode van 6 maanden 2 extra hercontrole(s) plaatsvinden om het duurzaam karakter van uw aanpak af te toetsen. • Deze controles zullen uitgevoerd worden a.d.h.v. de van toepassing zijnde checklist(s) • Indien deze hercontrole(s) gunstig (of gunstig met opmerkingen) zijn, zal de procedure tot intrekking van de toelating stopgezet worden. Vanaf het moment dat 1 van deze hercontroles ongunstig is, zal de procedure tot intrekking van de toelating verder gezet worden. Hier bestaat de mogelijkheid om het dossier bij de Beroepscommissie in te dienen.” 3.14. Op 6 mei 2024 vindt een nieuwe hercontrole plaats. Meerdere inbreuken worden vastgesteld: ophoping van vuil op diverse plaatsen, een vervallen stuk salami in de frigo, geen vermelding van productie- en houdbaarheidsdatum op levensmiddelen in tussenopslag. 4. Bij aangetekend schrijven van 13 mei 2024 bevestigt het FAVV de intrekking van de toelating: “Gezien de historiek is het duidelijk dat tekortkomingen inzake houdbaarheidsdata, bewaartemperaturen, hygiëne en infrastructuur werden vastgesteld in uw inrichting en dat u nog steeds niet de passende waarborgen kan geven op lange termijn. Gezien het repetitief karakter van ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480 XII-9731-5/15 de inbreuken binnen uw dossier werd beslist tot het verderzetten van de procedure voor intrekking van de toelating. Gezien het voorgaande, is gebleken dat de voorgestelde verbeteringen, vermeld in uw schrijven ontvangen op 11 april 2024, niet (allemaal) werden geïmplementeerd en dat: de inrichting niet langer beantwoordt aan de vereisten inzake hygiëne en uitrusting en waaraan niet binnen een redelijke termijn kunnen worden tegemoet gekomen; de exploitatievoorwaarden die van toepassing zijn op de inrichting niet meer worden nageleefd; inbreuken worden vastgesteld in het kader van de verplichtingen in uitvoering van het koninklijk besluit van 14 november 2003.” 5. Vermits de verwerende partij een brief ontving waarbij tegen de beslissing tot intrekking van de toelating bestuurlijk beroep werd ingediend, wordt de verzoekende partij er op 13 juni 2024 van verwittigd dat de hoorzitting van de Beroepscommissie zou plaatsvinden op 18 juli 2024. 6. Op 17 juni 2024 vindt een nieuwe controle plaats bij verzoekster, dit naar aanleiding van een klacht. De volgende inbreuken worden vastgesteld: - Aanwezigheid van verschillende levensmiddelen in tussenopslag met een overschreden houdbaarheidsdatum (salami, rib-eye, ui, burrata, mosselen, yoghurt, mozzarella, nacho cheese dip en tomato tartare); - Aanwezigheid van beschimmelde aardbeien; - Aanwezigheid van een naaktslak in de keuken; - Open blikken in de tussenopslag met levensmiddelen in, zoals tomatenpuree en ananas; - De vloer is op diverse plaatsen vuil; - Diepvriesdatums en houdbaarheidsdatums ontbreken; - De temperatuur van het frituurvet in beide ketels is te hoog. 7. Op 18 juli 2024 vindt de hoorzitting van de beroepscommissie plaats. Nadien worden nog bijkomende stukken meegedeeld. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.480 XII-9731-6/15 8. Op 26 juli 2024 beslist de verwerende partij om de toelating voor de activiteit eetgelegenheid van de verzoekende partij in te trekken, op grond van onder meer de volgende overwegingen: “3. Met betrekking tot de controle van 17 juni 2024 Tijdens de hoorzitting worden de feiten en foto’s zoals opgenomen in het PV 2539/24/0036/WVL (controle van 17 juni 2024) overlopen. Het betrof een controle naar aanleiding van een consumentenklacht. lk stel net zoals de leden van de beroepscommissie vast dat: - U niet op de hoogte bent van het bestaan van twee verschillende houdbaarheidsdata (Ten minste Houdbaar Tot en Te Gebruiken Tot); - Op basis van de foto’s de algemene hygiëne onvoldoende is; - De aanwezigheid van beschimmelde aardbeien en open blikken met levensmiddelen (ananas en tomatenpuree) aantonen dat er niet correct wordt omgesprongen met levensmiddelen door het personeel; - U niet op de hoogte bent van de maximaal toegelaten temperatuur van frituurvet; - Levensmiddelen aanwezig zijn waarvan de uiterste consumptiedatum overschreden is (bv mosselen, salami, uienblokjes). U geeft tijdens de hoorzitting aan dat u geen hygiëne specialist bent en dat u in september een opleiding (professionele schoonmaak) gaat volgen samen met uw vader. Vervolgens zal u uw kennis dan overdragen aan het personeel. Er is geen intentie om het personeel (keuken en/of voltallig) een opleiding te laten volgen. Door deze werkwijze te hanteren is het volgens mij en volgens de leden van de beroepscommissie van fundamenteel belang dat u zeer goed op de hoogte