## I. Identification de la décision officielle Décision commentée : **Conseil d'État de Belgique — Raad van State, 2024-09-05, n° ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567** ([Source officielle](https://juportal.just.fgov.be/content/ViewDecision.php?id=ECLI%3ABE%3ARVSCE%3A2024%3AARR.260.567&lang=fr)). ## II. Motifs et texte intégral de la juridiction Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 (2024-09-05) Samenvatting (NL) : Arrest nr 260.567 van 5 september 2024 Justitie - Kansspelen Beslissing : Verwerping --- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT --- RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK VIIe KAMER ARREST nr. 260.567 van 5 september 2024 in de zaak A. 231.024/VII-40.855 In zake : 1. de NV ROCOLUC 2. Frédéric VAN DEN BERGHE bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten François Tulkens, Lola Malluquin en Laure Proost kantoor houdend te 1000 Brussel Keizerslaan 3 bij wie woonplaats wordt gekozen tegen : 1. de BELGISCHE STAAT, vertegenwoordigd door de minister van Justitie 2. de KANSSPELCOMMISSIE BIJ DE FEDERALE OVERHEIDSDIENST JUSTITIE bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Philippe Levert kantoor houdend te 1180 Ukkel De Frélaan 229 bij wie woonplaats wordt gekozen eveneens bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Patrik De Maeyer kantoor houdend te 1160 Brussel Tedescolaan 7 Tussenkomende partij: de NV SAGEVAS bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Thomas De Meese en Karl Stas kantoor houdend te 1000 Brussel Joseph Stevensstraat 7 bij wie woonplaats wordt gekozen -------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep 1. Het beroep, ingesteld op 12 juni 2020, strekt tot de nietigverklaring van de beslissing van de Kansspelcommissie van 19 februari 2020 ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-1/14 waarbij aan de nv Sagevas een vergunning F1 wordt verleend voor het inrichten van weddenschappen. II. Verloop van de rechtspleging 2. De verwerende partijen hebben een memorie van antwoord ingediend en de verzoekende partijen hebben een memorie van wederantwoord ingediend. De nv Sagevas heeft een verzoekschrift tot tussenkomst ingediend. De tussenkomst is toegestaan bij beschikking van 26 augustus 2020. De tussenkomende partij heeft een memorie ingediend. Auditeur Thomas Maes heeft op 7 december 2023 een verslag opgesteld. De verzoekende partijen hebben een verzoek tot voortzetting van het geding en een laatste memorie ingediend. De verwerende partijen en de tussenkomende partij hebben een laatste memorie ingediend. De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 20 juni 2024. Staatsraad Peter Sourbron heeft verslag uitgebracht. Advocaten François Tulkens en Silvio Spiniello, die verschijnen voor de verzoekende partijen, advocaat Daisy Daniels, die loco advocaten Philippe Levert en Patrik De Maeyer verschijnt voor de verwerende partijen en advocaat Karl Stas, die verschijnt voor de tussenkomende partij, zijn gehoord. Auditeur Thomas Maes heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-2/14 Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973. III. Feiten 3.1. De nv Sagevas beschikt over een kansspelvergunning F1 voor het inrichten van weddenschappen. 3.2. Op 19 februari 2020 beslist de Kansspelcommissie om deze vergunning F1 te hernieuwen. Dit is de bestreden beslissing. IV. Vertrouwelijkheid van bepaalde stukken Standpunt van de partijen 4. De verwerende partij voegt 12 bijlagen van de vergunningsaanvraag bij het administratief dossier waarvoor zij een vertrouwelijke behandeling vraagt gelet op het zakengeheim van de vergunningsaanvrager. 5. In hun memorie van wederantwoord stellen de verzoekende partijen dat deze stukken relevant kunnen zijn voor de beoordeling van het enige middel, de beschrijving van de aangeboden spellen en de controle van de volledigheid van het ingediende dossier. Zij vragen om de vertrouwelijkheid van de betrokken stukken te lichten. Beoordeling 6. Het vertrouwelijk karakter van de neergelegde stukken belet de Raad van State niet deze bij zijn beoordeling van de aangevoerde middelen te betrekken. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-3/14 Zoals in dit geval bij de beoordeling van het enige middel zal blijken, is het lichten van de vertrouwelijkheid van de betrokken stukken van de vergunningsaanvraag niet noodzakelijk voor de oplossing van het geschil. 7. Er bestaat bijgevolg geen aanleiding om de vertrouwelijkheid te lichten van de als vertrouwelijk aangemerkte stukken. V. Ontvankelijkheid van het beroep A. Aanduiding van de verwerende partijen Standpunt van de tussenkomende partij 8. De tussenkomende partij werpt op dat de Kansspelcommissie in voorliggend geding niet alleen kan optreden als verwerende partij en dat het beroep had moeten worden ingesteld tegen de Belgische Staat, vertegenwoordigd door de minister van Justitie. Beoordeling 9. De rechtspleging voor de Raad van State is van inquisitoriale aard, hetgeen betekent dat de organen van de Raad van State de rechtspleging leiden. Dit houdt onder meer in dat de Raad van State definitief beslist over de aanduiding van de verwerende partij(en). 10. In dit geval worden zowel de Kansspelcommissie bij de FOD Justitie als de Belgische Staat, vertegenwoordigd door de minister van Justitie, als verwerende partij aangeduid. Voor beide verwerende partijen werd trouwens een memorie van antwoord en een laatste memorie ingediend. In zoverre wordt opgeworpen dat de Belgische Staat niet als verwerende partij bij de zaak zou zijn betrokken, mist de exceptie feitelijke grondslag. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-4/14 B. Tijdigheid van het beroep Standpunt van de tussenkomende partij 11. De tussenkomende partij stelt vast dat het verzoekschrift tot nietigverklaring werd ingediend op 12 juni 2020, terwijl de bestreden beslissing dateert van 19 februari 2020. Zij wijst op de vaste praktijk waarbij de verleende kansspelvergunningen worden bekendgemaakt op de website van de Kansspelcommissie en besluit dat de verzoekende partijen vroeger kennis hadden kunnen nemen van het bestaan van de bestreden beslissing, te meer omdat zij moesten weten dat de lopende vergunning aan hernieuwing toe was. Beoordeling 12. Overeenkomstig artikel 4, § 1, derde lid, van het besluit van de Regent van 23 augustus 1948 ‘tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State’ verjaren de annulatieberoepen zestig dagen nadat de bestreden akten, reglementen of beslissingen “werden bekendgemaakt of betekend”. Indien ze noch bekendgemaakt noch betekend dienen te worden, gaat de termijn in met de dag waarop een verzoekende partij er kennis van heeft gehad. 13. vermelding Anders dan de tussenkomende partij het ziet volstaat de van de bestreden beslissing in de lijsten van actieve kansspelvergunningen die op de website van de Kansspelcommissie kunnen worden geraadpleegd niet opdat de termijn om bij de Raad van State beroep in te stellen een aanvang heeft genomen. De beroepstermijn is derhalve ingegaan vanaf de dag waarop de verzoekende partijen voldoende kennis hadden van het bestaan, de aard en de draagwijdte van de aangevochten beslissing. Uit geen enkel gegeven van het administratief dossier blijkt dat de verzoekende partijen eerder dan zestig dagen vóór het indienen van hun verzoekschrift kennis hadden of geacht moeten worden kennis te hebben gehad van de bestreden kansspelvergunning. 14. De exceptie wordt verworpen. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-5/14 C. Belang Standpunt van de verwerende en de tussenkomende partijen 15. De verwerende partijen en de tussenkomende partij werpen op dat de nv Rocoluc geen belang als concurrent kan laten gelden. Daarbij wordt onder meer verwezen naar een arrest van het hof van beroep te Brussel van 20 juni 2017 over een geschil inzake oneerlijke concurrentie tussen casino-exploitanten en waarbij werd geoordeeld dat er geen sprake was van oneerlijke marktpraktijken bij de exploitatie van weddenschappen en casinospelen in de reële en de virtuele wereld door verschillende houders van vergunningen klassen A+ en F+. In de voorliggende zaak moet er volgens de verwerende partijen naar analogie worden geoordeeld dat de nv Rocoluc ten onrechte gewag maakt van een “illegale praktijk” waardoor zij aan “oneerlijke concurrentie” wordt onderworpen. Ten aanzien van tweede verzoeker wordt opgeworpen dat hij over geen persoonlijk belang beschikt bij de nietigverklaring van de bestreden beslissing en meer bepaald dat niet blijkt dat hij als particulier effectief deelneemt aan kansspelen en/of weddenschappen. Beoordeling 16. Overeenkomstig artikel 19, eerste lid, van de gecoördineerde wetten op de Raad van State kunnen de beroepen tot nietigverklaring voor de Raad van State worden gebracht door elke partij welke doet blijken van een benadeling of van een belang. Een verzoekende partij beschikt over het rechtens vereiste belang indien zij door de bestreden administratieve rechtshandeling een persoonlijk, rechtstreeks, zeker, actueel en wettig nadeel lijdt en tegelijk dat de eventueel tussen te komen nietigverklaring van die rechtshandeling haar een direct en persoonlijk voordeel verschaft, hoe miniem ook. Het belang als ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-6/14 ontvankelijkheidsvoorwaarde verbiedt beroepen die een zuiver symbolische vernietiging beogen of die enkel strekken tot het vernietigen in het belang van de wet, zonder dat de verzoekende partij enig voordeel, hoe miniem ook, kan halen uit die nietigverklaring. 17. De eerste verzoekende partij, die als operator actief is in de sector van de kansspelen, beschikt over het in rechte vereiste belang omdat zij, geplaatst in een concurrentiële positie met andere operatoren, commercieel nadeel kan ondervinden door de exploitatie van de vergunning die met de bestreden beslissing wordt verleend aan de tussenkomende partij. 18. In het verzoekschrift tot nietigverklaring knoopt tweede verzoeker zijn belang vast aan het feit dat hij “een natuurlijk persoon [is] die af en toe kansspelen, die op online sites of in de reële wereld worden aangeboden, speelt, of die deze af en toe kan spelen”. Hij meent dat hij er als (potentiële) speler belang bij heeft om tegen de bestreden beslissing in rechte op te komen omdat die “de bescherming van de spelers nadelig beïnvloedt”. De summiere wijze waarop tweede verzoeker zijn belang toelicht, leidt tot de vaststelling dat de vordering aangemerkt moet worden als een actio popularis waarbij hij uitsluitend optreedt ter verdediging van het algemeen belang en niet wegens de aantasting van een voldoende geconcretiseerd persoonlijk belang. De verwijzing in de memorie van wederantwoord naar zijn hoedanigheid van bestuurder van een onderneming actief in de sector van de kansspelen, leidt niet tot een ander besluit. Er blijkt immers niet dat hij als natuurlijk persoon zelf titularis is van een kansspelvergunning, zodat hij als natuurlijk persoon ook niet in concurrentie kan treden met de begunstigde van de bestreden kansspelvergunning. 19. Het beroep is enkel ontvankelijk in hoofde van de nv Rocoluc, die hierna wordt aangeduid als de verzoekende partij. ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-7/14 ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.567 VII-40.855-8/14 VI. Onderzoek van het enige middel Standpunt van de verzoekende partij 20. In een enig middel wordt de schending aangevoerd van de artikelen 10, 11 en 23 van de Grondwet, van de artikelen 4, 21, 25, 43/2 en 43/3 van de wet van 7 mei 1999 ‘op de kansspelen, de weddenschappen, de kansspelinrichtingen en de bescherming van de spelers’ (hierna: kansspelwet), van de artikelen 1 en 2 van het koninklijk besluit van 22 december 2010 ‘betreffende de vorm van de vergunning klasse F1, de wijze waarop de aanvragen voor een vergunning klasse F1 moeten worden ingediend en onderzocht en de verplichtingen waaraan vergunninghouders F1 moeten voldoen inzake beheer en boekhouding’, van het motiveringsbeginsel, van de artikelen 2 en 3 van