Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855 (2024-09-30)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 260.855 van 30 september 2024 Ruimtelijke ordening, stedenbouw,
leefmilieu en aanverwante aangelegenheden - Stedenbouw en ruimtelijke
ordening - Reglementen Beslissing : Verwerping
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
Xe KAMER
ARREST
nr. 260.855 van 30 september 2024
in de zaak A. 237.170/X-18.232
In zake :
- A.V.
- B.G.
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Marleen Ryelandt
kantoor houdend te 8200 Brugge
Gistelsesteenweg 472
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
- de PROVINCIE WEST-VLAANDEREN
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Bart Staelens
kantoor houdend te 8000 Brugge
Gerard Davidstraat 46 bus 1
bij wie woonplaats wordt gekozen
- het VLAAMSE GEWEST
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Steve Ronse en Thomas Quintens
kantoor houdend te 8500 Kortrijk
Beneluxpark 27B
bij wie woonplaats wordt gekozen
Tussenkomende partij :
de NV V.
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Peter Flamey en Glenn Declercq
kantoor houdend te 2018 Antwerpen
Jan Van Rijswijcklaan 16
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
1.
Het beroep, ingesteld op 26 augustus 2022, strekt tot de
nietigverklaring van het besluit van 24 februari 2022 van de provincieraad van de
provincie West-Vlaanderen, houdende de definitieve vaststelling van een
provinciaal ruimtelijk uitvoeringsplan ‘regionaal bedrijf Sadef-herziening
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-1/30
(Hooglede)’, en, “[b]ij toepassing van art. 159 van de Grondwet, de
buitentoepassingverklaring van het besluit van 18.01.2022 tot goedkeuring van het
plan-MER van het PRUP Sadef Herziening”.
II. Verloop van de rechtspleging
2.
Bij arrest nr. 255.554 van 24 januari 2023 is de vordering tot
schorsing van de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing verworpen.
De verzoekende partijen hebben een verzoekschrift
tot
voortzetting van de rechtspleging ingediend.
De verwerende partijen hebben een memorie van antwoord
ingediend en de verzoekende partijen hebben een memorie van wederantwoord
ingediend.
De nv Voestalpine Sadef heeft een verzoekschrift tot
tussenkomst ingediend. De tussenkomende partij heeft een memorie ingediend.
Eerste auditeur Tom De Waele heeft een verslag opgesteld.
De verzoekende partijen hebben een verzoek tot voortzetting
van het geding en een laatste memorie ingediend. De verwerende partijen en de
tussenkomende partij hebben een laatste memorie ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 6 september 2024.
Staatsraad Stephan De Taeye heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Marleen Ryelandt die verschijnt voor de verzoekende
partij, advocaat Caroline Cleynen, die loco advocaat Bart Staelens verschijnt voor
de eerste verwerende partij, advocaat Thomas Quintens die verschijnt voor de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-2/30
tweede verwerende partij, en advocaat Glenn Declercq die verschijnt voor de
tussenkomende partij, zijn gehoord.
Eerste auditeur Tom De Waele heeft een met dit arrest
eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
Het bedrijf nv Voestalpine Sadef is gespecialiseerd in de
productie van koudgevormde stalen profielen en buizen en is sinds 1952 gevestigd
te Gits-Hooglede, tussen de Bruggesteenweg (gewestweg N32), de Stationsstraat
en de Gudrunstraat (hierna: de bedrijfssite).
Verzoekers geven in hun verzoekschrift aan “op een 200-tal
meter” van de bedrijfssite te wonen.
3.2.1.
De bedrijfssite bevindt zich volgens het bij koninklijk besluit
van 17 december 1979 goedgekeurde gewestplan Roeselare-Tielt, wat het
noordoostelijk (en oudste) gedeelte van de site van het bedrijf nv Voestalpine
Sadef betreft, binnen een zone voor milieubelastende industrie. Het overige
gedeelte van het bouwblok heeft volgens het gewestplan de bestemming agrarisch
gebied of woongebied/woongebied met landelijk karakter.
3.2.2.
Met een ministerieel besluit van 18 december 1991 wordt het
bijzonder plan van aanleg (BPA) ‘Kruiskalsijde’ goedgekeurd. Het houdt een
verfijning van het gewestplan in voor het noordelijke gedeelte van het bouwblok.
De bedrijvigheidssite wordt uitgebreid naar het westen toe en de agrarische
gronden langsheen de Stationsstraat worden bestemd naar woongebied, met
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-3/30
achterliggende ruimte voor nijverheidsgebouwen. Ter hoogte van de rotonde is een
zone voor wonen bestemd, maar ook een zone voor handel, diensten, horeca en/of
kantoren. Hier is een terreinbezetting van 100% toegelaten. Het BPA voorziet ook
in groenbuffers. Het grafisch plan ervan is het volgende:
3.2.3.
Om tegemoet te komen aan een ruimtevraag van het regionale
bedrijf nv Voestalpine Sadef wordt door de provincie West-Vlaanderen een
provinciaal ruimtelijk uitvoeringsplan (PRUP) opgemaakt. De bedrijfssite wordt
sindsdien beheerst door de stedenbouwkundige voorschriften van het bij
ministerieel besluit van 8 september 2006 goedgekeurde PRUP ‘regionaal bedrijf
Sadef te Hooglede’, dat ten behoeve van de nv Voestalpine Sadef in een aantal
uitbreidingsmogelijkheden voorziet.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-4/30
Het grafisch plan is het volgende:
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-5/30
De erbij horende legende is de volgende:
3.3.
De provincie West-Vlaanderen toont zich bereid om het PRUP
van 2006 te herzien, teneinde aan de bijkomende ruimtevraag van de nv
Voestalpine Sadef te voldoen. Naast het verbeteren van de mobiliteit en het
oplossen van de parkeerproblematiek op en rond de bedrijfssite, is het de bedoeling
om ook een productieuitbreiding en de bouw van een logistiek centrum, een
“visitor centre” en commerciële bureauruimte mogelijk te maken.
3.4.
Er wordt een start- en procesnota opgesteld voor de opmaak van
het PRUP ‘regionaal bedrijf Sadef-herziening (Hooglede)’, waarover een publieke
raadpleging plaatsvindt. Vervolgens wordt een voorontwerp van PRUP
opgemaakt, waarover op 18 december 2020 een plenaire vergadering wordt
georganiseerd.
3.5.
provincie
Met zijn besluit van 22 april 2021 stelt de provincieraad van de
West-Vlaanderen
het
ontwerp-PRUP
‘regionaal
bedrijf
Sadef-herziening (Hooglede)’ voorlopig vast.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-6/30
3.6.
Over het ontwerp-PRUP wordt een openbaar onderzoek
georga-niseerd, tijdens hetwelk onder anderen eerste verzoeker een bezwaar
indient.
3.7.
De provinciale commissie voor ruimtelijke ordening van de
provincie West-Vlaanderen (hierna: de Procoro) vergadert op 2 september 2021
over het dossier en verstrekt een voorwaardelijk gunstig advies over het ontworpen
PRUP.
3.8.
Op 18 januari 2022 gaat het team Milieueffectrapportage van het
departement Omgeving van de Vlaamse overheid (hierna: het team Mer) over tot
een
kwaliteitsbeoordeling
van
het
voor
het
PRUP
opgemaakte
plan-milieueffectrapport (plan-MER). De kwaliteit ervan wordt als “goed”
beoordeeld.
3.9.
Nadat de termijn voor de definitieve vaststelling van het PRUP
met zestig dagen werd verlengd, gaat de provincieraad van de provincie
West-Vlaanderen met het bestreden besluit van 24 februari 2022 over tot de
definitieve vaststelling van het PRUP ‘regionaal bedrijf Sadef-herziening
(Hooglede)’ (hierna: het bestreden PRUP).
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-7/30
Het grafische plan van het bestreden PRUP – met aanduiding
van de Gudrunstraat, Stationsstraat en Brugsesteenweg – is het volgende:
Stationsstraat
Gudrunstraat
Brugsesteenwe
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-8/30
De erbij horende legende luidt:
IV. Onderzoek van de middelen
A. Eerste middel
Uiteenzetting van het middel
4.1.
Verzoekers roepen in een eerste middel de schending in van “art.
4.2.8. Decreet Algemene Bepalingen Milieubeleid DABM van 1995, schending
van he[t] zorgvuldigheidsbeginsel als beginsel van behoorlijk bestuur en
schending
van
de
motiveringsplicht
vervat
in
de
Wet
van
1991,
buitentoepassingverklaring op grond van art. 159 van de Grondwet van het besluit
van het Departement Omgeving, Afdeling GOP, Team MER dd. 18.01.2022
Kwaliteitsbeoordeling plan-MER PRUP Regionaal bedrijf Sadef Herziening”.
Zij betogen dat het plan-MER het nulalternatief en mogelijke
redelijke alternatieven niet of onvoldoende heeft onderzocht. Nochtans is decretaal
vereist dat het nulalternatief – “wat de mogelijke ontwikkeling van het milieu
inhoudt, wanneer het PRUP niet wordt herzien” – wordt beschreven. De feitelijke
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-9/30
referentiesituatie betreft de huidige bestaande toestand, waarbij zelfs dan “bij
‘spontane ontwikkeling’ […] er nog uitbreiding van het bedrijf Sadef mogelijk [is]
naar het zuiden toe tot aan de Gudrunstraat”. Deze “spontane ontwikkeling” dient
beschouwd te worden als de juridische referentiesituatie. De feitelijke
referentiesituatie die in het plan-MER in rekening is genomen, komt niet volledig
overeen met de juridische referentiesituatie, nu “het zuidelijk deel van het
onderzoeksgebied voor het plan […] volgens het PRUP Regionaal bedrijf Sadef te
Hooglede [is] bestemd als zone voor specifiek regionaal bedrijventerrein, terwijl
dit deel van het terrein niet in gebruik is voor bedrijfsactiviteiten”, wat dan
“betekent dat de juridische toestand rekening houdt met het feit dat de zuidelijke
zone ook reeds ingevuld is als zone voor specifiek regionaal bedrijventerrein”. In
het plan-MER wordt op grond daarvan gesteld “dat de feitelijke referentiesituatie
dus wellicht voor de meeste disciplines de meest kwetsbare toestand is”.
Verzoekers merken daaromtrent op dat het plan-MER niet verduidelijkt wat wordt
verstaan onder de meest kwetsbare toestand. Volgens verzoekers is het
onzorgvuldig om te stellen dat “waar relevant” de effectbeschrijving een
onderscheid zal maken tussen de feitelijke en de juridische referentiesituatie. Een
en ander maakt “de effectbeoordeling totaal ondoorzichtig en moeilijk met elkaar
vergelijkbaar”. In ieder geval werden de effecten van het nulalternatief niet
onderzocht, ook niet in de juridische referentiesituatie. Het plan-MER gaat
sowieso uit van een uitbreiding van het bedrijf, wat echter ook zonder een
herziening van het PRUP mogelijk is in zuidelijke en in noordwestelijke richting.
Er mocht volgens verzoekers niet worden vertrokken van “een vaststaande
behoefte van nv Sadef tot uitbreiding”, daar dit nog mogelijk is binnen de
juridische referentietoestand. Daarnaast wordt ten onrechte gesproken over een
“optimalisatie” van de bedrijfssite, daar waar het wel degelijk om een uitbreiding
gaat. Een en ander werd ook in het openbaar onderzoek aangebracht, maar daar
kwam geen antwoord op. Verzoekers verwijzen ten slotte naar rechtspraak van de
Raad voor Vergunningsbetwistingen, waaruit zou blijken dat het nulalternatief in
de effectbeoordeling niet impliciet mag worden behandeld.
4.2.
In hun memorie van wederantwoord stellen verzoekers dat niet
wordt betwist dat de feitelijke en de juridische referentiesituatie niet met elkaar
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-10/30
overeenstemmen. Het is voor hen compleet onduidelijk hoe met dat gegeven is
omgegaan in de effectbeoordeling. Uit de rechtspraak van de Raad van State blijkt
dat vooral de planologische toets belangrijk is en die toets is in casu niet op een
eenduidige manier gebeurd. Het klopt volgens verzoekers niet dat op doordachte
wijze de ene keer aan de feitelijke situatie wordt gerefereerd en de andere keer aan
de juridische toestand. Dit gaat bijvoorbeeld niet op voor het onderzoek naar de
geluidseffecten in het zuidelijke deel van de site. Er is in het plan-MER niets terug
te vinden over het nulalternatief. In het plan-MER loopt alles door elkaar. Er is
geen duidelijk onderzoek gebeurd naar “de milieueffecten bij ongewijzigd beleid”.
Een onderzoek van het nulalternatief impliceert dat rekening wordt gehouden met
een ontwikkeling van het bedrijf zoals dit vóór het bestreden PRUP nog mogelijk
was. Het getuigt niet van de nodige zorgvuldigheid om zomaar aan te nemen dat er
inderdaad een bedrijfsbehoefte bestaat om te optimaliseren of uit te breiden.
4.3.
Verzoekers doen in hun laatste memorie nog gelden dat zij
moeten kunnen inschatten welke milieueffecten zich zullen voordoen wanneer het
betreden PRUP zal worden gerealiseerd. Zij betogen dat er in casu geen sprake is
van de aanwezigheid van waardevolle natuurelementen en dus van een bijzondere
feitelijke situatie. Volgens verzoekers is een referentiesituatie “in principe ofwel
de huidige situatie ofwel een toekomstige situatie, en kunnen er meerdere
referentiesituaties zijn”. Dat zij voor het eerst in hun memorie van wederantwoord
zouden uitweiden over de geluidseffecten in het zuidelijke plandeel, is volgens hen
niet correct. Wat het nultarief betreft, stellen verzoekers niet in te zien waarom dit
geen redelijk alternatief zou kunnen zijn.
Beoordeling
5.1.
In zoverre het middel is afgeleid uit een schending van de wet
van 29 juli 1991 ‘betreffende de uitdrukkelijke motivering van de
bestuurshandelingen’ (formelemotiveringswet), is het onontvankelijk. De
formelemotiveringswet vindt op het bestreden PRUP, reglementair van aard
zijnde, immers geen toepassing.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-11/30
5.2.
Artikel 4.2.8, §1bis, 2°, van het decreet van 5 april 1995
‘houdende algemene bepalingen inzake milieubeleid’ (DABM) bepaalt dat een
plan-MER onder meer “de relevante aspecten van de bestaande situatie van het
milieu en de mogelijke ontwikkeling ervan als het plan of het programma niet
wordt uitgevoerd” moet bevatten. Dit wordt ook wel de “referentiesituatie”
genoemd. Deze dient in het plan-MER adequaat te worden omschreven en
gekaderd. Waar verzoekers voorhouden dat er in het plan-MER geen sprake is van
het nulalternatief, gaan zij eraan voorbij dat de beschouwingen in het plan-MER
over de referentiesituatie daarop betrekking hebben.
5.3.1.
Verzoekers’ kritiek dat bij de beoordeling van de potentiële
milieueffecten van het plan een onderscheid is gemaakt tussen de “feitelijke”
referentiesituatie en de “juridische” referentiesituatie, en dat niet steeds duidelijk is
wat de bedoeling daarvan is en of op die manier wel een getrouwe weergave van
het zogenaamde nulalternatief wordt gegeven, kan evenmin bijval vinden, gelet op
wat volgt.
5.3.2.
Bij de beoordeling van de milieueffecten van een ruimtelijk
uitvoeringsplan moet, uit het oogpunt van die milieueffecten, voor elke zone van
het plan in de eerste plaats de vergelijking worden gemaakt tussen de verordenende
voorschriften van het bestaande plan en die van het voorgenomen plan (de
planologische toets). De huidige feitelijke bestemming van het gebied is bij deze
planologische toets niet relevant. Wanneer uit de voornoemde planologische toets
blijkt dat er zich inzake milieueffecten een relevante wijziging voordoet, moet deze
wijziging bij het onderzoek worden betrokken.
Voor
het
uitvoeren
van
een
volledig
en
zorgvuldig
effectonderzoek kan de voornoemde planologische toets echter niet volstaan
wanneer de betrokken percelen zich vanuit milieuoogpunt in een bijzondere
feitelijke situatie bevinden, zoals bij de vastgestelde aanwezigheid van
waardevolle natuurelementen. In dat geval moet ook worden nagegaan of er, gelet
op die bestaande feitelijke toestand, milieueffecten kunnen zijn bij de realisatie van
het voorgenomen plan (de feitelijke toets).
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-12/30
5.3.3.
In het plan-MER wordt uitgelegd dat bij het uitvoeren van het
milieueffectonderzoek een onderscheid wordt gemaakt tussen de feitelijke
referentiesituatie en de juridische referentiesituatie, nu beide situaties niet steeds
met elkaar overeenstemmen. Dat is het geval voor het zuidelijke deel van de site,
dat al sedert het PRUP van 2006 bestemd is als specifiek regionaal
bedrijventerrein, maar nog niet in gebruik is, en voor het noordwestelijke deel van
de site, dat volgens het BPA ‘Kruiskalsijde’ een harde bestemming heeft, maar
waar nog altijd een hoeve met weide aanwezig is. In de plandocumenten wordt
verduidelijkt dat het in rekenschap brengen van de feitelijke referentiesituatie
gebeurt waar relevant, meer bepaald voor de voormelde twee deelzones. Het blijkt
niet dat het milieueffectonderzoek gevoerd zou zijn in strijd met het gestelde onder
randnummer 5.3.2.
5.4.
Waar verzoekers eerst in hun memorie van wederantwoord
uitweiden over het onderzoek naar de geluidseffecten in het zuidelijke deel van de
site, is het middel laattijdig en onontvankelijk.
5.5.1.
Artikel 4.2.8, §1bis, 6°, DABM bepaalt dat enkel “redelijke
alternatieven” het voorwerp moeten uitmaken van een plan-MER.
In het document ‘Uitvoering van richtlijn 2001/42/EG
betreffende de beoordeling van de gevolgen voor het milieu van bepaalde plannen
en programma’s’ van het directoraat-generaal Milieu van de Europese Commissie
wordt hieromtrent onder meer gesteld :
“5.13. De richtlijn zegt niet wat wordt bedoeld met een ‘redelijk
alternatief’ voor een plan of programma. Wanneer een beslissing wordt
genomen over mogelijke redelijke alternatieven moet allereerst worden
gekeken naar de doelstellingen en de geografische reikwijdte van het plan of
programma.”
De memorie van toelichting bij het decreet van 27 april 2007
‘houdende wijziging van titel IV [DABM] en van artikel 36ter van het decreet van
21 oktober 1997 betreffende het natuurbehoud en het natuurlijke milieu’ vermeldt
in die zin dat “het be[g]rip redelijk overeenkomstig de richtlijn getoetst wordt
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-13/30
“[…] rekening houdend met het doel en de geografische werkingssfeer van het
plan of het programma” (Memorie van toelichting, Parl.St. Vl.Parl. 2006-2007, nr.
1081/1, 29).
Overeenkomstig punt 5.14 van het voormelde document
“Uitvoering van richtlijn 2001/42 betreffende de beoordeling van de gevolgen voor
het milieu van bepaalde plannen en programma’s”, “[moeten] [d]e gekozen
alternatieven [...] realistisch zijn”.
5.5.2.
De Procoro heeft erop gewezen dat in het plan-MER
“verschillende inrichtingsalternatieven en een uitbreidingsalternatief [werden]
onderzocht”
en
dat
tevens
wordt
“gemotiveerd
waarom
er
geen
locatiealternatieven werden onderzocht”. Verzoekers tonen niet aan dat een en
ander onjuist of anderszins onrechtmatig zou zijn. Het betoog van de verwerende
en de tussenkomende partijen dat verzoekers in gebreke blijven aan te geven welke
“redelijke” locatiealternatieven zich te dezen zouden aandienen, wordt bijgetreden.
5.6.
Gelet op wat voorafgaat, tonen verzoekers geen schending van
de aangevoerde rechtsregels aan.
5.7.
Het middel wordt verworpen.
B. Tweede middel
Uiteenzetting van het middel
6.1.
Verzoekers roepen in een tweede middel de schending in van
“art. 4.2.8, § 1 bis, 6° DABM, schending van het zorgvuldigheidsbeginsel als
beginsel van behoorlijk bestuur en schending van het redelijkheidsbeginsel als
beginsel van behoorlijk bestuur, schending van de motiveringsplicht, schending
van het rechtszekerheldsbeginsel, toepassing van art. 159 van de Grondwet,
buitentoepassingverklaring van het besluit van het Team-MER van het
Departement Omgeving dd. 18.01.2022”.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-14/30
6.2.1.
In een eerste middelonderdeel argumenteren verzoekers dat het
plan-MER het aspect geluid onvoldoende onderzoekt. Zij hebben daarover
bezwaren geformuleerd, meer bepaald over het gegeven dat de geluidsmetingen
niet op correcte wijze werden uitgevoerd. De geluidsproblematiek werd bevestigd
naar aanleiding van metingen uitgevoerd door de omgevingsinspectie, maar
dienaangaande worden geen bijkomende maatregelen genomen of voorwaarden
gesteld. Er wordt “verwezen naar handhaving” en de geluidsproblematiek wordt
omschreven als een probleem van bedrijfsvoering. Enkel zou er in het kader van de
vergunningverlening een akoestisch onderzoek inzake geluid moeten gebeuren,
wat een doorschuiving van de geluidsproblematiek naar het vergunningsniveau
inhoudt. Het plan-MER is op dat vlak gebrekkig. Er is nooit een volledig
akoestisch onderzoek van het bedrijf “op zich” uitgevoerd.
6.2.2.
In het tweede middelonderdeel kaarten verzoekers de
waterproblematiek aan. Ook daaromtrent werden bezwaren ingediend, en het
plan-MER stelt voor om een grondwaterstudie uit te voeren. Ten onrechte wordt
ook dit naar het vergunningsniveau doorgeschoven. De toevoeging onder artikel
0.2 van de stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP dat het waterbergend
vermogen van het plangebied door de verdere inrichting van de bedrijfssite niet
mag verminderen, biedt geen soelaas. In de omgeving van de bedrijfssite hebben
zich reeds overstromingen voorgedaan en een “bijkomende grote afgraving” kan
voor verdere problemen zorgen. Een grondwaterstudie op planniveau is derhalve
noodzakelijk. Ook op dat punt zijn het plan-MER en de goedkeuring ervan door
het team Mer ondeugdelijk.
6.2.3.
In het derde middelonderdeel uiten verzoekers kritiek met
betrekking tot de impact van de verhoogde mobiliteit. Ook daaromtrent werden
bezwaren geuit. Het bijkomend verkeer in de Stationsstraat zal negatieve gevolgen
hebben qua geluid en luchtkwaliteit. In het plan-MER wordt dienaangaande
verkeerdelijk gesproken over “een (zeer) beperkte stijging” van het verkeer. Er
wordt geen rekening gehouden met het feit dat er vooral zwaar verkeer zal
bijkomen, wat bijzonder nefast is voor het geluidsniveau en de luchtkwaliteit.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-15/30
6.3.1.
In hun memorie van wederantwoord stellen verzoekers, wat het
eerste middelonderdeel betreft, dat de Raad van State mag oordelen over de
degelijkheid van het plan-MER. Er is onvoldoende onderzoek gebeurd naar de
geluidsimpact en meer in het bijzonder naar “incidenteel, fluctuerend,
impulsachtig of intermitterend geluid”. Enkel stellen dat het bedrijf “zo veel
mogelijk met gesloten poorten zal werken”, volstaat niet. Het is op zijn minst
eigenaardig dat de inspectiediensten geluidsoverschrijdingen vaststellen, maar dat
het plan-MER op het vlak van geluid positief is. Het verplicht stellen van een
inrichtingsstudie zal het vastgestelde probleem niet verhelpen.
6.3.2.
Betreffende het tweede middelonderdeel blijven verzoekers er in
hun memorie van wederantwoord bij dat het niet duidelijk is dat er geen
ondergrondse bouwlagen zullen worden voorzien. Een grondwaterstudie op
planniveau is wel degelijk nodig. Verzoekers betogen dat de motivering ter zake
niet zozeer op het grondwater betrekking heeft. Verder zijn ondergrondse volumes
hoe dan ook niet uitgesloten.
6.3.3.
Inzake het derde middelonderdeel betogen verzoekers in hun
memorie van wederantwoord dat wordt toegegeven dat er bijkomend verkeer zal
zijn. Ook in het plan-MER wordt gesteld dat zwaar verkeer de belangrijkste
parameter is. Er mag een verdubbeling van het geluidsniveau worden verwacht. De
tussenkomende partij vergist zich waar zij stelt dat enkel rekening moet worden
gehouden met personenwagens, nu in het begrip personenauto-equivalent (PAE)
ook vrachtwagens begrepen zijn.
6.4.1.
Verzoekers doen in hun laatste memorie, wat het eerste
middelonderdeel betreft, nog gelden dat de geluidsmetingen in het plan-MER wel
degelijk door hen werden bekritiseerd, dat de metingen in het plan-MER dienden
vergeleken te worden met de resultaten van de geluidsmetingen van de
omgevingsinspectie, en bekritiseren dat er in het kader van het plan MER geen
volledig akoestisch onderzoek is gebeurd. Het opleggen van een inrichtingsstudie
of een geluidstudie op vergunningsniveau “schendt de rechtszekerheid”.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-16/30
6.4.2.
Inzake hun tweede middelonderdeel zien verzoekers een
tegenstrijdigheid waar de stedenbouwkundige voorschriften, enerzijds, stellen dat
ondergrondse constructies niet toegelaten zijn en, anderzijds, bepalen dat dit toch
kan wanneer op vergunningsniveau wordt aangetoond dat er geen aanzienlijke
impact is op de grondwaterstroming. Voorts dienen, als er geen ondergrondse
constructies kunnen worden toegestaan, ook afgravingen verboden te worden.
Beoordeling
7.1.
Wat verzoekers’ kritiek op het onderzoek naar de geluidsimpact
van het PRUP betreft, dient te worden vastgesteld dat zij voornamelijk oog hebben
voor de resultaten van de geluidsmetingen met betrekking tot de bestaande
toestand, en grotendeels voorbijgaan aan het onderzoek en de bevindingen in het
plan-MER. Daarin worden berekeningen gemaakt voor vier verschillende locaties
in de verschillende windrichtingen, methodiek die door verzoekers niet wordt
bekritiseerd. Omdat met de geprojecteerde ontwikkelingen – in een worst
case-scenario – het geluidsniveau zou stijgen, wordt een milderende maatregel
voorgesteld die erin bestaat dat de reeds bestaande geluids- en visuele buffer in het
westen wordt doorgetrokken naar de Stationsstraat toe, en langsheen de
Stationsstraat tot aan de inrit van het bedrijf. Het houdt onder meer in dat parallel
met de Gudrunstraat, achter de aldaar bestaande woningen, een geluidsscherm met
een minimumhoogte van 6 m wordt voorzien. Het geluidsbufferend effect van deze
maatregel wordt in het plan-MER voor de vier gekozen referentielocaties
doorgerekend, wat het resultaat geeft dat de geldende geluidsnormen overal en
steeds zullen kunnen worden gerespecteerd (plan-MER, p. 116-117). Verzoekers
gaan in hun uiteenzetting niet concreet in op deze bevindingen van het plan-MER,
die zijn doorvertaald geworden in de grafische en de tekstuele voorschriften van
het PRUP. Anders dan verzoekers dit zien, wordt de geluidsproblematiek niet
doorgeschoven naar het vergunningsniveau.
7.2.
In het plan-MER wordt ook ingegaan op de geluidsklachten die
een aantal omwonenden tijdens de planprocedure hebben ingediend (plan-MER, p.
118). De inspectiediensten van de Vlaamse overheid blijken in opvolging van die
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-17/30
klachten geluidsmetingen te hebben uitgevoerd, waaruit blijkt dat het bedrijf soms
met open poorten werkt en dat er punctueel overschrijdingen zijn van de
geluidsnormen. Het plan-MER vermeldt in dat verband “dat het bedrijf de nodige
acties
onderneemt/zal
ondernemen
om
conform
de
toepasselijke
geluidsvoorwaarden te exploiteren gedurende alle beoordelingsperiodes van het
etmaal” en dat “[o]m te zorgen dat steeds zo veel mogelijk met gesloten poorten en
deuren wordt gewerkt, […] in de omgevingsvergunning als bijzondere
voorwaarden [kan] worden opgelegd dat er op alle poorten een automatische
sluiting voorzien wordt, dit in combinatie met de naleving van alle toepasselijke
veiligheidsvoorschriften”.
7.3.
Dat de tussenkomende partij de in haar vergunning opgelegde
voorwaarden inzake geluid moet naleven, staat los van de vraag naar de wettigheid
van het PRUP en van de intrinsieke degelijkheid van het plan-MER. De
vermeldingen in het plan-MER met betrekking tot de geluidsklachten en het
gevolg dat daaraan wordt gegeven, zijn niet van aard om het PRUP te vitiëren.
Voorts weze vastgesteld dat het plan-MER met betrekking tot de bevindingen die
betrekking hebben op de gevolgen qua geluidsimpact van het PRUP concludeert
dat de geluidsnormen kunnen worden gerespecteerd, mits de milderende
maatregelen
met
betrekking
tot
de
geluidsbuffer
en
-berm
worden
geïmplementeerd. Daarop leveren verzoekers in het middel op zich geen kritiek.
Bovendien bepaalt artikel 0.0. van de stedenbouwkundige voorschriften van het
PRUP dat aan een omgevingsvergunningsaanvraag een inrichtingsstudie moet
worden gekoppeld met “bijzondere aandacht” voor het geluidsaspect, en dit “door
middel van een geluidsstudie die beantwoordt aan de VLAREM regels”.
7.4.
Het eerste middelonderdeel is ongegrond.
8.1.
Wat het door verzoekers bekritiseerde onderzoek naar de
waterproblematiek betreft, wijzen de verwerende en tussenkomende partijen er op
goede gronden op dat volgens artikel 0.3. van de stedenbouwkundige voorschriften
van het PRUP ondergrondse constructies in het plangebied niet toegelaten zijn,
tenzij “op projectniveau kan worden aangetoond
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
door middel van een
X-18.232-18/30
grondwaterstudie
dat er geen aanzienlijke impact is op de grondwaterstroming”.
De Raad van State ziet hier, anders dan verzoekers, geen tegenstrijdigheid in. Het
voorschrift sluit aan bij de conclusie van het plan-MER dat op planniveau nog geen
concrete gegevens beschikbaar zijn over de wijzigingen die het bedrijf wil
doorvoeren, en dat daarom moet worden bepaald dat ondergrondse volumes enkel
kunnen indien op projectniveau middels een grondwaterstudie aangetoond wordt
dat er geen aanzienlijke impact is op de grondwaterstroming. Het plan-MER
besluit dat er, mede in rekening genomen de afgravingen die zullen moeten
gebeuren, “geen significant effect op de grondwaterstroming (wordt) verwacht
wanneer geen ondergrondse bouwvolumes worden aangelegd (0)” (plan-MER, p.
165 en 170).
8.2.
Terecht ook wijzen de verwerende en tussenkomende partijen er
in dit verband op dat artikel 0.2. van de stedenbouwkundige voorschriften van het
PRUP gebiedt dat “het waterbergend vermogen van het plangebied […] door de
aanleg van de bedrijvensite niet [mag] verminderd worden” en dat eventuele
ophogingen op het eigen terrein moeten worden gecompenseerd teneinde het
waterbergend vermogen van de gronden te vrijwaren. Artikel 1.1.3. van de
stedenbouwkundige voorschriften voorziet daarnaast in de aanleg van een
waterbufferbekken in het westelijke gedeelte van de overdruk als logistieke zone
binnen het specifiek regionaal bedrijventerrein, waarbij volgens artikel 0.2. van de
stedenbouwkundige voorschriften de ruimte van dat waterbufferbekken moet
worden berekend op het maximale programma van de mogelijk gemaakte
ontwikkelingen en dat het volume ervan minstens 7.000 m³ moet bedragen.
8.3.
Ten slotte zijn de opmerkingen van verzoekers betreffende de
overstromingen die in de omgeving soms zouden voorkomen (langs de
Abelenbeek en in de wijk Bergdal) niet van aard om het PRUP te vitiëren. Uit het
plan-MER blijkt dat met die elementen uitdrukkelijk rekening is gehouden (zo
bijvoorbeeld in het plan-MER, p. 157-160). Verzoekers gaan daar in hun
verzoekschrift niet op in.
8.4.
Het tweede middelonderdeel is ongegrond.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-19/30
9.1.
In hun derde middelonderdeel uiten verzoekers kritiek op het
onderzoek naar “de impact van de verhoogde mobiliteit”. Het bijkomend verkeer
in de Stationsstraat zou negatieve gevolgen hebben qua geluid en luchtkwaliteit, en
in het plan-MER zou dienaangaande verkeerdelijk worden gesproken over “een
(zeer) beperkte stijging van het verkeer” en zou er geen rekening zijn gehouden
met het feit dat er vooral zwaar verkeer zal bijkomen, wat bijzonder nefast is voor
het geluidsniveau en de luchtkwaliteit.
9.2.
Dienaangaande kan het verweer van de verwerende en
tussenkomende partijen, dat is gebaseerd op de wetenschappelijke data in het
plan-MER, worden bijgetreden. In de parameter van de personenauto-equivalenten
(PAE) zitten alle soorten verkeer vervat, met een gewogen score voor elke
verkeersmodus. In het plan-MER wordt duidelijk gemaakt dat er slechts een
beperkte verkeerstoename wordt verwacht, wat in een relatieve dB(A)-stijging van
maximaal 0,8 dB(A) resulteert, en wat in het significantiekader een tussenscore
van 0 geeft (plan-MER, p. 120). Verzoekers komen er niet toe de
wetenschappelijke degelijkheid van die cijfers en conclusies overtuigend te
betwisten. Zoals de tussenkomende partij in haar memorie op goede gronden
opmerkt, bewaren verzoekers in hun betoog het stilzwijgen over de in het
plan-MER verduidelijkte relevante parameters qua mobiliteit, zoals: de invloed
van de verhoging van de verkeersintensiteit door de extra voertuigbewegingen,
waarbij al een verdubbeling van de verkeersintensiteit moet optreden om een
verhoging van 3dB(A) te verkrijgen; het in de regel grote snelheidsverschil tussen
personenwagens en zwaar verkeer, waardoor het geluid van het gewone verkeer
dat van het zwaar verkeer grotendeels maskeert; de factor van de
verkeersdoorstroming, waarbij het motorgeluid hoger is naarmate de motor meer
vermogen moet ontwikkelen; het type wegdek, de toegestane snelheid, en het
aanwezig zijn van geluidsschermen.
9.3.
Ten slotte kunnen verzoekers’ bedenkingen over de potentiële
luchtverontreiniging die uitgaat van bijkomend verkeer evenmin de wettigheid van
het plan-MER en het PRUP aantonen. In het plan-MER is een en ander onderzocht
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-20/30
geworden en luidt de conclusie dat “hooguit een beperkt negatieve impact” ten
gevolge van het planvoornemen kan optreden (plan-MER, p. 197-198). Verzoekers
slagen er ook hier niet in deze bevindingen te weerleggen.
9.4.
Het derde middelonderdeel is evenzeer ongegrond.
Het middel is in zijn geheel ongegrond.
C. Derde middel
Uiteenzetting van het middel
11.
(“oud”)
Verzoekers roepen in een derde middel de schending in van
artikel
4.1.7
DABM,
van
het
zorgvuldigheids-
en
rechtszekerheidsbeginsel als algemene beginselen van behoorlijk bestuur, en van
artikel 2.2.1, § 1, eerste lid, 2°, van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening
(VCRO).
12.1.
In een eerste middelonderdeel bekritiseren verzoekers dat de
milderende maatregelen op het vlak van geluid die in het plan-MER worden
vooropgesteld, niet of onvoldoende zijn doorvertaald geworden in de
stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP. In het plan-MER wordt
uitgegaan van “het feit dat het bedrijf zou voldoen aan de toepasselijke richt- en
grenswaarden uit Vlarem II”, wat in de praktijk evenwel niet het geval is. Als
milderende maatregel wordt een doortrekking van de reeds bestaande groen- en
geluidsbuffer parallel met – en achter de woningen van – de Gudrunstraat
vooropgesteld, waarvan echter niet duidelijk is of dit een “beplant scherm” moet
zijn, dan wel een “beplante talud/aarden wal”, of beide. Verzoekers beschouwen
deze onduidelijkheid als een schending van de aangevoerde rechtsregels, zeker nu
de bestaande toestand al geluidsoverlast voor omwonenden genereert. Bovendien
legt artikel 0 van de stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP enkel een
geluidsstudie op als onderdeel van een inrichtingsstudie op projectniveau,
waardoor het probleem wordt doorgeschoven naar het vergunningsniveau. Uit die
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-21/30
geluidsstudie zou kunnen blijken dat er infrastructurele maatregelen in de zin van
een bredere of hogere buffer noodzakelijk zijn, terwijl op vergunningsniveau
slechts beperkt geluidsbeperkende maatregelen mogelijk zijn. Dat zou impliceren
dat de maatregelen die in de stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP
worden opgelegd, ontoereikend zijn. Het geluidsscherm van drie meter hoog dat
thans achter de woningen in de Gudrunstraat aanwezig is, is nu al niet in staat om
geluidshinder te voorkomen of afdoende te beperken.
12.2.
Een tweede middelonderdeel betreft de milderende maatregelen
op het vlak van mobiliteit. In het bijzonder wijzen verzoekers op de passage van
het plan-MER waarin wordt geopteerd voor de ontsluitingsvariant van het bedrijf
langs de zuidzijde van de Stationsstraat, die dichterbij de woonkern van Gits en de
woningen langs de Gudrunstraat en in de Bergdalwijk ligt. De geluidseffecten op
dit vlak zijn in het plan-MER niet correct bepaald. Zij wijzen er voorts op dat de
verkeersleefbaarheid inzake conflicten met weggebruikers in het plan-MER
tegelijk een score “-1” en een score “+1” krijgt. Er worden niet meer dan een paar
vrijblijvende aanbevelingen geformuleerd, die qua uitvoering aan de omwonenden
geen rechtszekerheid bieden. Voor de Stationsstraat zijn maatregelen noodzakelijk
om het mobiliteitsprobleem aan te pakken.
13.1.
In hun memorie van wederantwoord blijven verzoekers er, wat
het eerste middelonderdeel betreft, bij dat de in de stedenbouwkundige
voorschriften van het PRUP opgenomen milderende maatregelen inzake
geluidsoverlast onvoldoende zijn. Het gegeven dat de score qua geluid nog steeds
-1 is, zelfs wanneer de Vlarem-geluidsnormen worden nageleefd, wijst erop dat er
meer doortastende milderende maatregelen op planniveau noodzakelijk zijn.
Voorts stellen zij dat uit de stedenbouwkundige voorschriften niet blijkt dat zowel
een beplant scherm als een groenbuffer noodzakelijk zijn.
13.2.
Wat het tweede middelonderdeel betreft, merken verzoekers op
dat er al langer klachten over de verkeersveiligheid in de Stationsstraat zijn, en dat
die
problematiek
wel
degelijk
een
oplossing
moest
krijgen
in
de
stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-22/30
14.1.
Verzoekers doen in hun laatste memorie nog gelden, wat het
eerste middelonderdeel betreft, dat in het plan-MER wordt uitgegaan van
geluidsmetingen die feitelijk niet correct zijn. Volgens de inspectiediensten is er
sprake van geluidsoverschrijdingen, hetgeen niet losstaat van de effectbeoordeling.
De geluidsproblematiek doorschuiven naar het vergunningsniveau kan niet worden
aanvaard. Aangezien er nu reeds geluidsoverschrijdingen zijn, is zowel een
groenbuffer als een scherm vereist om de geluidsimpact te reduceren. Nopens de
conflictsituatie met het fietspad in de Stationsstraat, wijzen verzoekers erop dat een
aanbeveling geen verplichting is en dat een en ander afhankelijk wordt gemaakt
van het initiatief van een derde, meer bepaald de gemeente Hooglede.
14.2.
Inzake het tweede middelonderdeel betogen verzoekers in hun
laatste memorie nog dat er meer geluid van zowel uitbreidende bedrijfsactiviteiten
als van in- en uitrijdend verkeer in de Stationsstraat zal zijn, en dat de tabel met de
opsomming van de mogelijke effecten van het planvoornemen niet correct is. De
aanbevelingen van het plan-MER zijn zuiver vrijblijvend en worden in de
verordenende stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP niet op bindende
wijze doorvertaald. Bovendien zal de gemeente Hooglede ze dienen uit te voeren.
Niettegenstaande de mobiliteitsproblematiek in de Stationsstraat door de
bijkomende in- en uitrit zal toenemen, wordt er slechts in vrijblijvende
aanbevelingen voorzien, die de omwonenden geen rechtszekerheid bieden.
Beoordeling
15.
In zoverre verzoekers, wat hun kritiek op de geluidshinder en de
ondeugdelijkheid van het plan-MER in dit verband betreft, naar het tweede middel
verwijzen, volstaat het naar de beoordeling van het eerste onderdeel van dat middel
(randnummer 7.1 en volgende) te verwijzen. Inzonderheid werd er aldaar reeds op
gewezen dat de vermeldingen in het plan-MER met betrekking tot de
geluidsklachten en het gevolg dat daaraan werd gegeven, niet van aard zijn om het
PRUP te vitiëren (randnummer 7.3).
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-23/30
16.1.
Wat de beweerde onduidelijkheid betreft met betrekking tot de
zone voor groenbuffer en de in artikel 2 van de stedenbouwkundige voorschriften
voorziene maatregelen inzake geluidsbuffering, wordt vastgesteld dat artikel 2.2.
verplicht om de groenbuffer aan te leggen over een breedte van tien meter, waarbij
op de grens met de Gudrunstraat de planten wintergroen dienen te zijn en minstens
drie meter hoog moeten worden. Verder zijn bepaalde stroken buffergroen op de
grafische plankaart voorzien van een “overdruk extra voorwaarden geluid”, waar
overeenkomstig artikel 2.2.2. van de stedenbouwkundige voorschriften het
volgende geldt:
“In deze zone moet een geluidsbuffer van minstens 6 meter hoog
worden voorzien. De beplanting van minstens 5 meter breed moet worden
voorzien tussen de plancontour en de geluidsbuffer.
Als de geluidsbuffer wordt gerealiseerd als een scherm, dan moet het
scherm een beplant scherm zijn, aan de kant van het bedrijf. Ofwel een
beplante talud / aarden wal in de 10 meter zone. Ofwel een combinatie van
beide.”
Van enige onduidelijkheid is te dezen geen sprake.
16.2.
Verder uiten verzoekers kritiek op de met betrekking tot artikel
0.0. van de stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP voorziene “algemene
inrichtingsstudie”, die bij iedere aanvraag tot het verkrijgen van een
omgevingsvergunning
in
het
plangebied
moet
worden
gevoegd.
Die
inrichtingsstudie moet duidelijk maken hoe het project zich inschrijft in de door het
PRUP vastgelegde planologische en stedenbouwkundige opties en moet
bijzondere aandacht besteden aan het geluidsaspect, en dit door middel van een
geluidsstudie die beantwoordt aan de VLAREM-regels.
Ten onrechte zien verzoekers in dit voorschrift een bewijs dat de
geluidsproblematiek onvoldoende werd onderzocht. Zij gaan eraan voorbij dat de
milderende maatregelen die het plan-MER voor de discipline geluid voorstelt wel
degelijk in de stedenbouwkundige voorschriften van het PRUP werden
doorvertaald, waar deze voorzien in een doortrekking van de reeds bestaande
groen- en geluidsbuffer achter de woningen van de Gudrunstraat, en in het
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-24/30
effectiever maken van die buffer. Daarbovenop wordt in de stedenbouwkundige
voorschriften de waarborg ingeschreven dat tijdens het vergunningstraject
blijvende aandacht moet gaan naar de geluidsproblematiek, door op basis van de
concrete configuratie en invulling van de door het bedrijf gewenste ingrepen de
opmaak van een geluidsstudie op te leggen, als voorwaarde voor het verkrijgen van
de omgevingsvergunning.
16.3.
Het eerste middelonderdeel is ongegrond.
17.1.
Inzake het tweede middelonderdeel doet de tussenkomende
partij terecht gelden dat verzoekers in wezen de bezwaren herhalen die zij reeds in
het kader van het openbaar onderzoek hebben geformuleerd, zonder daarbij het
antwoord te betrekken dat de Procoro op die bezwaren heeft gegeven. In het
bijzonder wees de Procoro erop dat de voorziene ontsluiting langs de Stationsstraat
zorgt voor een betere bereikbaarheid van de bestaande personeelsparking, en
aansluit op een bestaande interne ontsluiting die ten westen van de loodsen is
gesitueerd. Verzoekers gaan op dat antwoord niet in. Voorts gaan zij voorbij aan de
uitgebreide analyse van het plan-MER aangaande de mobiliteits- en
ontsluitingsproblematiek van het bedrijf (plan-MER, p. 17-90).
17.2.
Verzoekers bekritiseren de bijkomende inrit die van in de
Stationsstraat naar het plangebied wordt voorzien voor de bezoekers van het
geplande visitor center van het bedrijf. Die nieuwe inrit werd geopperd naar
aanleiding van de resultaten van het openbaar onderzoek, en werd meegenomen in
het finale plan-MER, dat de effecten qua verkeersafwikkeling als “neutraal” (0)
evalueert en op het vlak van de verkeersveiligheid – en dan met name wat
conflicten met het fietsverkeer in de Stationsstraat betreft – tot een “beperkt
negatief” effect (-1) besluit.
Vooreerst zien verzoekers op dit punt ten onrechte een
tegenstrijdigheid met de conclusie verder in het plan-MER dat de
verkeersleefbaarheid qua mogelijke conflicten met weggebruikers een score “+1”
krijgt (plan-MER, p. 221). Dit laatste betreft immers de score voor die parameter
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-25/30
voor het gehele planvoornemen, en niet enkel voor de puntlocatie waar de nieuwe
inrit is gepland.
Voorts betreft het voorstel om op die locatie in de Stationsstraat
een rode slemlaag aan te brengen volgens het plan-MER een “aanbeveling”,
waarvan niet de noodzaak blijkt om die maatregel in de stedenbouwkundige
voorschriften door te vertalen. Terzijde weze opgemerkt dat de gemeentelijke
overheid als wegbeheerder van de Stationsstraat voor de slemlaag dient te zorgen,
dat er volgens het plan-MER reeds een slemlaag aanwezig was, maar dat deze
wegens slijtage gedeeltelijk is verdwenen.
17.3.
Verzoekers’ opmerkingen betreffen voor het overige loutere
opportuniteitskritiek, waarbij de concrete inhoud van het plan-MER en van de
stedenbouwkundige voorschriften onvoldoende wordt betrokken. Voor de
beoordeling daarvan is de Raad van State, die een wettigheidsrechter is, niet
bevoegd.
17.4.
Het tweede middelonderdeel is evenzeer ongegrond.
Het derde middel is in zijn geheel ongegrond.
D. Vierde middel
Uiteenzetting van het middel
19.1.
Verzoekers roepen in een vierde middel de schending in van
artikel 1.1.4 VCRO, van het zorgvuldigheids- en redelijkheidsbeginsel als
algemene beginselen van behoorlijk bestuur en van “de motiveringsplicht vervat in
de wet van 1991”.
Zij stellen dat de impact van het planopzet volkomen onderschat
en geminimaliseerd werd, ten voordele van de economische belangen van de
tussenkomende partij. Verzoekers herhalen dat locatiealternatieven noch
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-26/30
nulalternatief werden onderzocht. Met het PRUP wordt de ruimtelijke draagkracht
van de omgeving overschreden, zeker nu de bestaande toestand al veel hinder met
zich meebrengt. Ook is er in het zuidelijke segment van de bedrijfssite nog onbenut
en braakliggend terrein voorhanden. Verzoekers verwijzen dienaangaande naar
hun overige middelen, naar een aantal principes uit het Ruimtelijk Structuurplan
Vlaanderen (RSV) en het provinciaal ruimtelijk structuurplan (PRS) van
West-Vlaanderen, naar het plan-MER en naar de ingediende klachten en bezwaren.
De ontwikkelingsmogelijkheden die de tussenkomende partij met het bestreden
PRUP geboden worden, kunnen niet positief beoordeeld worden. Het PRUP werd
op maat van het bedrijf vastgesteld en getuigt niet van een correcte
belangenafweging.
Een
verdere
ontwikkeling
en
uitbreiding
van
de
bedrijfsactiviteiten zal de hinder exponentieel doen toenemen, waardoor het bedrijf
niet meer “compatibel” is met de goede ruimtelijke ordening. Op de ingediende
bezwaren werd telkens met een standaardformulering geantwoord. Het vermijden
van de noodzakelijke herlokalisatie van het bedrijf kan niet ten koste gaan van hun
woonkwaliteit.
19.2.
het
In hun memorie van wederantwoord stellen verzoekers dat uit
gegeven
dat
milderende
maatregelen
moeten
worden
opgelegd
noodzakelijkerwijze blijkt dat het PRUP aanzienlijke negatieve effecten zal
hebben. Een uitbreiding van de bedrijfsactiviteiten kan slechts een optie zijn
wanneer alle negatieve effecten worden weggewerkt, alsook de nu reeds bestaande
knelpunten. Het PRUP is om alle in het middel aangehaalde redenen kennelijk
onredelijk.
19.3.
Verzoekers doen in hun laatste memorie nog gelden dat zij zich
niet tot opportuniteitskritiek beperken. Wanneer zelfs door milderende
maatregelen de nadelige milieueffecten niet kunnen worden weggewerkt, wordt er
geen rekening gehouden met de belangen van de omwonenden, doch enkel met de
economische belangen van de tussenkomende partij.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-27/30
Beoordeling
20.
In zoverre het middel is afgeleid uit de schending van de
formelemotiveringswet is het niet ontvankelijk om de reden vermeld onder
randnummer 5.1.
21.1.
Artikel 1.1.4 VCRO luidt:
“De ruimtelijke ordening is gericht op een duurzame ruimtelijke
ontwikkeling waarbij de ruimte beheerd wordt ten behoeve van de huidige
generatie, zonder dat de behoeften van de toekomstige generaties in het
gedrang gebracht worden. Daarbij worden de ruimtelijke behoeften van de
verschillende maatschappelijke activiteiten gelijktijdig tegen elkaar
afgewogen. Er wordt rekening gehouden met de ruimtelijke draagkracht, de
gevolgen voor het leefmilieu en de culturele, economische, esthetische en
sociale gevolgen. Op deze manier wordt gestreefd naar ruimtelijke
kwaliteit.”
Zoals de Raad van State in zijn arrest Anckaert, nr. 214.329 van
30 juni 2011 in herinnering heeft gebracht, blijkt uit de wetsgeschiedenis dat deze
bepaling het doel van het ruimtelijk ordeningsbeleid aangeeft, waarbij de
duurzame ruimtelijke ordening centraal staat. Artikel 1.1.4 VCRO vereist dat de
diverse binnen deze bepaling bedoelde behoeften en de daarmee gepaard gaande
aanspraken op de ruimte evenwichtig tegen mekaar worden afgewogen en dat bij
deze afweging rekening wordt gehouden met de ruimtelijke draagkracht van de
omgeving. De Raad van State oefent hierop een wettigheidstoets uit. Het komt aan
een verzoekende partij die art. 1.1.4 VCRO geschonden acht, toe om aan te tonen
dat de gemaakte keuze de grenzen van de redelijkheid te buiten gaat.
21.2.
De uiteenzetting van verzoekers schiet inzake de op hen rustende
bewijslast tekort. Vooreerst verwijzen zij in hun betoog grotendeels naar hun
vorige middelen. In zoverre volstaat een verwijzing naar de beoordeling van die
middelen.
21.3.
Voorts heeft de Procoro zich bij het beantwoorden van
verzoekers’ gelijkluidende bezwaren geenszins beperkt tot een loutere
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-28/30
standaardformulering. Het advies van de Procoro moet daarbij in zijn geheel
gelezen worden. Op meerdere plaatsen ervan wordt op uitvoerige wijze
gemotiveerd waarom de planopties wel degelijk aanvaardbaar zijn.
21.4.
Vastgesteld wordt ook dat naar aanleiding van de bezwaren er
meerdere aanvullingen op het plan-MER, evenals wijzigingen van de
stedenbouwkundige voorschriften, zijn gebeurd. Voor de beoordeling van
verzoekers’ opportuniteitskritiek dienaangaande is de Raad van State,
wettigheidsrechter zijnde, niet bevoegd.
22.
Het middel wordt verworpen.
De middelen zijn ongegrond gebleken. Het beroep moet hoe dan
ook als ongegrond verworpen worden.
BESLISSING
-
De Raad van State verwerpt het beroep.
-
De verzoekende partijen worden verwezen in de kosten van de vordering
tot schorsing en het beroep tot nietigverklaring, begroot op een rolrecht van
800 euro, een bijdrage van 44 euro en een rechtsplegingsvergoeding van
1848 euro, die verschuldigd is aan de verwerende partijen, elk voor de helft.
De tussenkomende partij wordt verwezen in de kosten van de tussenkomst,
begroot op 150 euro.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-29/30
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op dertig september tweeduizend
vierentwintig, door de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:
Johan Lust,
kamervoorzitter,
Jan Clement,
staatsraad,
Stephan De Taeye,
staatsraad,
bijgestaan door
Karin Meerschaut,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Karin Meerschaut
Johan Lust
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.855
X-18.232-30/30