Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662 (2026-05-12)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 266.662 van 12 mei 2026 Instellingen, Binnenlandse zaken en
lokale besturen - Provinciale en lokale reglementen (behalve fiscaal)
Beslissing : Vernietiging
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
Xe KAMER
ARREST
nr. 266.662 van 12 mei 2026
in de zaak A. 244.171/X-18.988
In zake:
K.N.
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Gregory Vermaercke en Elouise Willems
kantoor houdend te 8200 Brugge
Dirk Martensstraat 23
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen:
de GEMEENTE STADEN
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Wim Rasschaert
kantoor houdend te 9620 Zottegem
Gentse Steenweg 323
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van de vordering
Het beroep, ingesteld op 14 februari 2025, strekt tot de
nietigverklaring van “de beslissing van het college van burgemeester en schepenen
van de gemeente Staden, gedateerd op 27 januari 2025, […] waarbij een
machtiging ambulante handel tijdens de wekelijkse openbare markt op de
Marktplaats te Staden verleend wordt aan [G. L.]”.
II. Verloop van de rechtspleging
Bij arrest nr. 262.944 van 8 april 2025 is de vordering tot
schorsing van de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing ingewilligd.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-1/10
De verwerende partij heeft een verzoek tot voortzetting van de
rechtspleging ingediend.
Bij arrest nr. 263.345 van 20 mei 2025 wordt de vordering tot
“het opleggen van een dwangsom wegens het miskennen door de verwerende partij
van het tussengekomen arrest tot schorsing van uw Raad dd. 8 april 2025
(nr. 262.944)”, verworpen.
De verwerende partij heeft een memorie van antwoord ingediend
en verzoeker heeft een memorie van wederantwoord ingediend.
Eerste auditeur Sofie De Doncker heeft een verslag opgesteld.
De verwerende partij heeft een verzoek tot voortzetting van de
rechtspleging ingediend. Verzoeker heeft een laatste memorie ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting van 13 maart
2026, welke zitting is uitgesteld naar de terechtzitting die heeft plaatsgevonden op
20 maart 2026.
Staatsraad David D’Hooghe heeft verslag uitgebracht.
Advocaat
Isaac
Defoort,
die
loco
advocaten
Gregory
Vermaercke en Elouise Willems verschijnt voor verzoeker, en advocaat Bjorn
Cools, die loco advocaat Wim Rasschaert verschijnt voor de verwerende partij, zijn
gehoord.
Eerste auditeur Sofie De Doncker heeft een met dit arrest
eensluidend advies gegeven.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-2/10
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1
Verzoeker baat sedert oktober 2009 een viskraam uit op de
wekelijkse donderdagmarkt te Staden.
3.2.
Op 24 januari 2025 schrijft verzoeker aan de verwerende partij
dat hij vernomen heeft dat er vanaf 30 januari 2025 een nieuw viskraam op de
wekelijkse markt toegelaten wordt. Hij verzoekt om de kwestieuze beslissing mee
te delen.
3.3.
Na meerdere herhalingen van dit verzoek maakt de verwerende
partij op 31 januari 2025 “het gevraagde uittreksel” over.
Het gaat om het volgend – bestreden – besluit van het college
van burgemeester en schepenen van de gemeente Staden van 27 januari 2025:
“Aanleiding en voorgeschiedenis
Aanvraag van [G. L.] met ingang vanaf 1 februari 2025, voor het bekomen
van een standplaats op de wekelijkse openbare markt te Staden.
[...]
Feiten, context en argumentatie
[G. L.] wenst een standplaats op de wekelijkse openbare markt te
Staden aan te vragen en diende hiervoor de vereiste documenten in.
Verkoopruimte: 7,5 meter gevellengte.
Verkoopartikel: visproducten
Er wordt één aansluiting van 16A op de elektriciteitskast gevraagd.
[...]
Besluit:
Artikel 1:
Het college van burgemeester en schepenen neemt kennis van het
toekennen van een machtiging ambulante handel tijdens de openbare
markt:
• aan [G. L.];
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-3/10
•
op elke donderdag op de Marktplaats te Staden tijdens de wekelijkse
openbare markt;
• om visproducten te verkopen.
[…].”
IV. Het voorwerp van het beroep
De verwerende partij voegt bij het administratief dossier twee
beslissingen:
(i)
het in het randnummer 3.3 vermelde besluit van het college van burgemeester
en schepenen van 27 januari 2025, en
(ii)
een beslissing, gedateerd op 27 januari 2025 en “namens het college”
ondertekend door de algemeen directeur op 27 januari 2025 en door de
burgemeester op 30 januari 2025, getiteld ‘Machtiging ambulante handel op
het openbaar domein’, met de volgende mededeling:
“De burgemeester heeft op 27 januari 2025 [de] aanvraag [van G.L.]
goedgekeurd tot het bekomen van een wekelijkse standplaats voor
ambulante handel op de wekelijkse markt van Staden.”
In het kader van de betwisting van het belang houdt de
verwerende partij in haar memorie van antwoord voor dat verzoeker geen belang
heeft bij de nietigverklaring van de bestreden collegebeslissing, om reden dat “[i]n
het bestreden besluit van het college van burgemeester en schepenen […] enkel
kennis [wordt] genomen van het besluit van de burgemeester tot toewijzing van
een abonnement. Indien deze beslissing zou worden vernietigd, blijft de beslissing
tot toewijzing door de burgemeester bestaan”.
Zij meent dat verzoeker om reden van het voorwerp van de
beslissing tot kennisneming van het college van burgemeester en schepenen
afdoende op de hoogte zou moeten zijn van de achterliggende besluitvorming.
Toch heeft hij nagelaten de beslissing van de burgemeester zelf als bestreden
beslissing te beschouwen.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-4/10
In het schorsingsarrest nr. 262.944 van 8 april 2025 overweegt
de Raad van State ter zake het volgende:
“Op herhaalde vraag van verzoeker aan de verwerende partij om de
kwestieuze toelatingsbeslissing te verkrijgen, heeft de verwerende partij
enkel de collegebeslissing van 27 januari 2025 overgemaakt.
Verzoeker mocht er redelijkerwijze dan ook op vertrouwen dat het de enige
beslissing is die op de toelating betrekking had.
Er kan hem dan ook niet worden verweten zich enkel te hebben gericht
tegen de beslissing van het college van burgemeester en schepenen van
27 januari 2025, en niet tegen de beslissing van de burgemeester die pas op
30 januari 2025 door de burgemeester werd ondertekend.”
7.1.
Om de in het vorige randnummer aangehaalde redenen kan
verzoeker niet worden verweten zich in zijn verzoekschrift niet te hebben gericht
tegen de beslissing die op 30 januari 2025 door de burgemeester is ondertekend.
7.2.
De verwerende partij blijft erop insisteren dat de laatstgenoemde
beslissing de enige relevante uitvoerbare rechtshandeling uitmaakt.
Te dezen is het gepast aan te nemen dat het beroep niet alleen
gericht is tegen het besluit van het college van burgemeester en schepenen van
27 januari 2025, maar ook tegen de beslissing die op 30 januari 2025 door de
burgemeester is ondertekend.
V. Ontvankelijkheid van het beroep - Belang
Standpunt van de verwerende partij
In haar memorie van antwoord werpt de verwerende partij op dat
verzoeker niet of onvoldoende aantoont dat het door hem ingeroepen
“commercieel-concurrentieel nadeel” uit de bestreden beslissingen voortvloeit.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-5/10
Volgens de verwerende partij is een “eventuele daling van de
omzet niet toe te wijzen […] aan de komst van een tweede viskraam, maar wel
[aan] de openbare werken in het centrum”.
Beoordeling
Verzoeker maakt aannemelijk dat, gelet op de kleinschaligheid
van de betreffende markt, de aanwezigheid van een tweede viskraam een reële
impact heeft op zijn omzetcijfers.
De exceptie inzake het gebrek aan belang wordt verworpen.
VI. Onderzoek van het eerste en tweede middel
Standpunt van de partijen
Verzoeker voert in het eerste en het tweede middel onder meer
de schending aan van de artikelen 2 en 3 van de wet van 29 juli 1991 ‘betreffende
de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen’.
Volgens verzoeker werden de bestreden beslissingen genomen
“zonder enige motivering/beoordeling/toetsing”. Meer bepaald wordt niet
gemotiveerd “op welke wijze de toewijzing ervoor zorgt dat de variatie in het
aanbod wordt behouden, laat staan bevorderd [en] op welke wijze de toewijzing de
leefbaarheid van de marktkramers waarborgt”.
In haar memorie van antwoord beklemtoont de verwerende partij
dat er te dezen een ruime discretionaire beoordelingsvrijheid bestaat. Vermits zij
niet heeft afgeweken van “de beleidslijn, zoals bepaald en gemotiveerd via het
gemeentelijk reglement van 26 september 2024 m.b.t. ambulante handel”, is er
volgens haar geen “omstandige motivering” vereist.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-6/10
Zij verwijst ter zake naar artikel 2, vijfde lid, van het betrokken
gemeentelijk reglement van 26 september 2024:
“Om de variatie in het aanbod te behouden en te bevorderen en de
leefbaarheid van de marktkramers te waarborgen worden maximum twee
abonnementen per onderstaande voedingscategorie toegekend:
• Brood, banket, koek,…
• Vleeswaren
• Poeliers
• Groenten en/of fruit
• Zuivelproducten
• Vis- en visproducten
• Kruiden, specerijen, noten, olijven,…
• Snoep, chocolade en suikerwaren
• Andere met gelijke voedingswaren”
Volgens de verwerende partij blijkt uit dit reglement dat
geopteerd werd voor een beleid “om maximum twee abonnementen per
(uitdrukkelijk in het reglement opgesomde) voedingscategorie toe te kennen om de
variatie in het aanbod te behouden en te bevorderen en de leefbaarheid van de
marktkramers te waarborgen”.
Beoordeling
In het schorsingsarrest nr. 262.944 van 8 april 2025 overweegt
de Raad van State ten aanzien van het aangevoerde motiveringsgebrek:
“Op het eerste gezicht moet met verzoeker worden vastgesteld dat de
bestreden beslissingen geen afdoende motivering bevatten.
Er wordt immers enkel in het algemeen verwezen naar de toepasselijke
reglementering en de aanvraag, maar er wordt niet vermeld op grond van
welke specifieke bepalingen het college van burgemeester en schepenen en
de burgemeester hun beslissingen over de ‘toekenning van een machtiging
ambulante handel tijdens de openbare markt’ hebben gesteund. Evenmin
blijkt op grond van welke feitelijke elementen en op grond van welke
overwegingen tot de bestreden beslissingen werd gekomen.”
14.
In het auditoraatsverslag wordt het standpunt van de verwerende
partij, zoals uitgewerkt in de memorie van antwoord, als volgt beoordeeld:
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-7/10
“Uit [de] bijzonder karige motivatie kan niet afgeleid worden of bij de
toekenning van de standplaats de toepasselijke regelgeving is gevolgd,
hieruit kan evenmin worden afgeleid dat verwerende partij de beleidslijn
zou hebben toegepast. Nergens kan uit afgeleid worden of er bijvoorbeeld
nog meerder[e] kandidaten waren noch waarom aan [G.L.] voorrang werd
verleend. Bij gebrek aan enige motivering is het verslaggeefster dan ook
niet mogelijk na te gaan of de vastgelegde procedure van toekenning werd
gerespecteerd. Er is geen motivering, laat staan een beknopte motivering.
Wat de argumentatie betreft aangaande de toelaatbaarheid van twee kramen
die hetzelfde product verkopen, vereist het van toepassing zijnde reglement
wel dat alsdan een onderzoek wordt gehouden naar de leefbaarheid van de
markt. Van een dergelijk onderzoek is geen spoor terug te vinden in het
thans bestreden besluit.
Niet zonder pertinentie merkt verzoeker op dat met de achteraf gegeven
motivering van de marktleider geen rekening kan worden gehouden nu deze
motivering niet werd opgenomen in het thans bestreden besluit.
Een verwijzing naar de van toepassing zijnde reglementering zonder meer
kan absoluut geen afdoende motivering uitmaken. Evenmin verantwoordt
de beperkte discretionaire bevoegdheid van verwerende partij, voor zover
daar al sprake van zou zijn, het totale gebrek aan motivering.
Verwerende partij heeft een reglement voor het toewijzen van
marktplaatsen aangenomen, het spreekt voor zich dat uit een beslissing tot
toewijzing in concreto moet kunnen afgeleid worden dat het reglement
werd nageleefd.
Het thans bestreden besluit is genomen met miskenning van de van
toepassing zijnde reglementering en is niet gesteund op een draagkrachtige
motivering. Evenmin blijkt dat aan het thans bestreden besluit het
voorafgaand onderzoek van de impact van een tweede viskraam op de
leefbaarheid van de markt werd onderzocht.”
15.
De verwerende partij heeft geen reden gezien om die bespreking
te betwisten. Ook de Raad van State ziet geen reden om er een andere zienswijze
dan in het auditoraatsverslag op na te houden. Hij valt de beoordeling in het
auditoraatsverslag bij en maakt ze tot de zijne.
De middelen zijn in de aangegeven mate gegrond.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-8/10
BESLISSING
-
De Raad van State vernietigt:
(i) het besluit van het college van burgemeester en schepenen van de gemeente
Staden van 27 januari 2025 waarbij deze kennis neemt van het toekennen van
een machtiging ambulante handel tijdens de openbare markt vanaf 1 februari
2025:
• aan G.L., maatschappelijke zetel te […] en als ondernemingsnummer […];
• op elke donderdag op de Marktplaats te Staden tijdens de wekelijkse
openbare markt;
• om visproducten te verkopen.
en
(ii) de beslissing van de burgemeester van de gemeente Staden, gedateerd op
27 januari 2025 en “namens het college” ondertekend door de algemeen
directeur op 27 januari 2025 en door de burgemeester op 30 januari 2025,
getiteld ‘Machtiging ambulante handel op het openbaar domein’, waarbij de
aanvraag van G.L. “tot het bekomen van een wekelijkse standplaats voor
ambulante handel op de wekelijkse markt van Staden” wordt goedgekeurd.
-
De verwerende partij wordt verwezen in de kosten van de vordering tot
schorsing en van het beroep tot nietigverklaring, begroot op een rolrecht van
400 euro, een bijdrage van 48 euro en een rechtsplegingsvergoeding van
924 euro, die verschuldigd is aan verzoeker.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-9/10
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op twaalf mei tweeduizend zesentwintig, door
de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:
Jan Clement,
kamervoorzitter,
Stephan de Taeye,
staatsraad,
David D’Hooghe,
staatsraad,
bijgestaan door
Karin Meerschaut,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Karin Meerschaut
Jan Clement
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.662
X-18.988-10/10
