Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562 (2026-09-07)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 267.562 van 7 september 2026 Sociale zaken en volksgezondheid
- Dierenwelzijn Beslissing : Verwerping heropening debatten Voortzetting
gewone procedure Depersonalisatie
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VOORZITTER VAN DE XIIe KAMER
ARREST
nr. 267.562 van 7 september 2026
in de zaak A. 247.980/XII-10.096
In zake:
XXXX
wonende te *
*
waar woonplaats wordt gekozen
tegen:
het VLAAMSE GEWEST
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Steve Ronse en Deborah Smets
kantoor houdend te 8500 Kortrijk
Beneluxpark 27B
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van de vordering
van
De vordering, ingesteld op 14 mei 2026, strekt tot de schorsing
de
tenuitvoerlegging
van
“de
hierna
vermelde
geantidateerde
bestemmingsbeslissing van het departement Omgeving van de Vlaamse overheid,
afdeling Dierenwelzijn, d.d. 17 april 2026 ontvangen op 21 april 2026 van het
departement Omgeving van de Vlaamse overheid, afdeling Dierenwelzijn, waarbij
beweerdelijk volgens de bestemmingsbeslissing beweerdelijk de katten die niet
gevangen
konden
967000010369285
worden,
(eigen
waaronder
de
katten
met
toevoeging
van
verzoeker
chipnummer
Bandiet)
en
967000010069787 (eigen toevoeging van verzoeker Beau), in toepassing van
artikel 72, § 3, van de Vlaamse Codex Dierenwelzijn van 17/05/2024, volgens
verzoeker ten onrechte in volle eigendom gegeven worden aan een erkend
dierenasiel dat daarmee instemt na beweerde plaatselijke inbeslagname door de
politie Zele d.d. 20 februari 2026”.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-1/12
Verzoeker vordert als voorlopige maatregel dat “het asiel waar
Beau en Bandiet zouden verblijven een verbod wordt opgelegd om Beau en
Bandiet gedurende de vernietigingsprocedure ter adoptie af te staan, minstens hen
de beslissing tot schorsing mede te delen”.
II. Verloop van de rechtspleging
Bij beschikking van 26 mei 2026 werd de procedurekalender
vastgesteld en werden de partijen opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 3 september 2026.
De nota met opmerkingen en het administratief dossier werden
ingediend overeenkomstig de procedurekalender.
Eerste auditeur Frederic Eggermont heeft een verslag opgesteld
overeenkomstig artikel 93, eerste lid, van het besluit van de Regent van 23 augustus
1948 ‘tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van
de Raad van State’ en over de vordering tot schorsing met toepassing van artikel 17
van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.
Staatsraad Ann Coolsaet heeft verslag uitgebracht.
Verzoeker en advocaat Deborah Smets, die verschijnt voor de
verwerende partij, zijn gehoord.
Eerste auditeur Frederic Eggermont heeft advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-2/12
III. Feiten
In het arrest nr. 266.622 van 11 mei 2026, waarbij de vordering
tot schorsing van de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing bij uiterst
dringende noodzakelijkheid is verworpen, worden de feiten als volgt,
weergegeven:
“3.1. Op 20 februari 2026 doet de lokale politie – naar aanleiding van een
melding – vaststellingen inzake overtredingen op het dierenwelzijn met
betrekking tot een reeks katten aangetroffen in twee naast elkaar gelegen
woningen die eigendom zijn van verzoeker.
3.2. Op 20 februari 2026 beslist de lokale politie om in toepassing van
artikel 72, § 1, van de Vlaamse Codex Dierenwelzijn de volgende dieren
bestuurlijk in beslag te nemen:
- de twee katten die op dat ogenblik konden worden gevangen;
- alle andere aanwezige katten die op dat ogenblik niet konden worden
gevangen, waaronder twee katten aangetroffen in de woning op
huisnummer 48.
Dit is de tweede bestreden beslissing.
3.3. Op 24 februari 2026 gaat de lokale politie, vergezeld van onder meer een
dierenarts-inspecteur, opnieuw ter plaatse om de achtergebleven katten te
vangen. In totaal kunnen nog vijf katten worden gevangen.
3.4. Van de voormelde vaststellingen wordt een aanvankelijk proces-verbaal
opgesteld, dat wordt afgesloten op 5 maart 2026.
3.5. Verzoeker doet afstand van de voormelde zeven in beslag genomen
katten. Voor deze katten is een afzonderlijke bestemmingsbeslissing
genomen, die niet door verzoeker is aangevochten.
3.6. Op 26 februari 2026 wordt verzoeker uitgenodigd om strafrechtelijk te
worden verhoord. Deze uitnodiging wordt herhaald op 5 maart 2026.
3.7. Op 2 april 2026 wordt verzoeker uitgenodigd om zijn schriftelijk verweer
in te dienen naar aanleiding van de inbeslagname en met het oog op de
mogelijke bestemmingsbeslissing. In de brief wordt verduidelijkt dat deze
uitnodiging de katten betreft die ter plaatse administratief in beslag werden
genomen en niet de zeven katten die al werden overgebracht naar het asiel en
waarvan verzoeker afstand deed.
3.8. Op 17 april 2026 beslist het afdelingshoofd Dierenwelzijn van het
departement Omgeving van de Vlaamse overheid in toepassing van
artikel 72, § 3, van de Vlaamse Codex Dierenwelzijn om de katten die niet
konden worden gevangen, waaronder de katten Bandiet met chipnummer
967000010369285 en Beau met chipnummer 967000010069787, in volle
eigendom te geven aan een erkend asiel, alsook dat deze katten moeten
worden overgebracht naar een erkend dierenasiel tegen ten laatste 6 mei 2026.
Dit is de eerste bestreden beslissing.
3.9. Op 24 april 2026 worden de katten Beau en Bandiet, die door verzoeker
tijdelijk waren gehuisvest in een kattenopvang, door de lokale politie
overgebracht naar een erkende opvang.”
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-3/12
IV. Rechtspleging - Toepassing kortedebattenprocedure
Verzoeker diende, voorafgaand aan de huidige vordering tot
schorsing, op 27 april 2026 reeds een verzoekschrift tot nietigverklaring met
vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid in tegen de bestreden
beslissing, alsook tegen de daaraan voorafgaande beslissing tot inbeslagname van
20 februari 2026. Verzoeker voert in dat verzoekschrift zeven middelen aan.
De
vordering
tot
schorsing
bij
uiterst
dringende
noodzakelijkheid werd verworpen bij arrest nr. 266.622 van 11 mei 2026.
Verzoeker heeft op 14 mei 2026 om de voortzetting van de
rechtspleging verzocht.
Het thans voorliggende verzoekschrift, ingediend op 14 mei
2026, is andermaal gericht tegen de beslissing die als eerste bestreden beslissing
het voorwerp uitmaakt van een door verzoeker op 27 april 2026 ingediend
verzoekschrift, met dien verstande dat met het voorliggende verzoekschrift niet
zeven maar vier middelen worden aangevoerd.
Verzoeker heeft, nadat de verwerende partij de nota met
opmerkingen en het administratief dossier had ingediend inzake de thans
behandelde vordering tot schorsing ingesteld op 14 mei 2026, op 20 juni 2026 een
nieuw “tweede en dus opeenvolgend” verzoekschrift tot nietigverklaring ingediend
tegen i) de hiervoor vermelde bestreden beslissing (zie supra, nr. 1), en ii) “de
hierna vermelde beslissing van het overbrengen op 24 april 2026 naar een erkende
opvang. Op 24 april 2026 worden de katten Beau en Bandiet, die door verzoeker
tijdelijk waren gehuisvest in een kattenopvang, door de lokale politie overgebracht
naar een erkende opvang”. In hetzelfde verzoekschrift vraagt verzoeker tevens de
schorsing van de tenuitvoerlegging van de twee voormelde bestreden beslissingen.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-4/12
In het door hem op 20 juni 2026 ingediende verzoekschrift wijst
verzoeker op de verknochtheid met de “meerdere hangende zaken” en vraagt hij
om de samenvoeging van die zaken. Verzoeker voert in dat verzoekschrift vijf
middelen aan.
Dit verzoekschrift van 20 juni 2026 werd nog niet ter kennis
gegeven aan de verwerende partij.
Het auditoraatsverslag stelt voor om met toepassing van
artikel 93 van het besluit van de Regent van 23 augustus 1948 ‘tot regeling van de
rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State’ (hierna:
algemene procedureregeling) zowel bet beroep ingediend op 27 april 2026, als dat
ingediend op 20 juni 2026 te verwerpen. Het auditoraatsverslag gaat daarbij ervan
uit dat het de bedoeling is van verzoeker om het “eerste verzoekschrift in het
tweede te laten opgaan of, anders gezegd dat de verzoekende partij impliciet maar
zeker afstand doet van zijn eerste beroep tegen de eerste bestreden beslissing”.
De procedure die wordt voorzien in artikel 93 van de algemene
procedureregeling moet met de nodige omzichtigheid worden toegepast. De
inwilliging van het voorstel van het auditoraat door de alleenzetelende staatsraad
ontzegt immers aan de partijen de waarborgen die de gewone rechtspleging biedt,
en met name de behandeling van hun zaak door een kamer met drie magistraten en
de mogelijkheid om hun standpunten schriftelijk uiteen te zetten. Op de vraag om
een vernietigingsberoep met kort debat te behandelen, wordt dan ook slechts
ingegaan wanneer het, op grond van een eenvoudige kennisname van het
verzoekschrift en de voorgelegde gegevens, onmiddellijk duidelijk is welke
oplossing aan de zaak moet worden gegeven en/of wanneer de partijen geen
ernstige betwisting lijken te kunnen voeren over de oplossing die in het
auditoraatsverslag wordt voorgesteld.
Daargelaten of te dezen op grond van een eenvoudige
kennisname van het verzoekschrift en de voorgelegde gegevens onmiddellijk
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-5/12
duidelijk is welke oplossing aan de zaak moet worden gegeven en/of dat de partijen
geen ernstige betwisting lijken te kunnen voeren over de oplossing die in het
auditoraatsverslag wordt voorgesteld, stelt de Raad van State het volgende vast.
Verzoeker vraagt in het verzoekschrift van 20 juni 2026 – dat hij
een “tweede en dus opeenvolgend” verzoekschrift tot nietigverklaring noemt –
uitdrukkelijk om dat verzoekschrift samen te voegen met de “hangende zaken”.
Hieruit blijkt – in tegenstelling tot wat in het auditoraatsverslag wordt
aangenomen – geenszins de bedoeling van verzoeker om het ene beroep te laten
opgaan in het andere. Verzoeker vraagt integendeel om ze samen te voegen en,
gelet op hun samenhang, samen te behandelen. In repliek op het auditoraatsverslag
bevestigt verzoeker ter terechtzitting dit standpunt expliciet en verzet hij zich tegen
de toepassing van artikel 93 van de algemene procedureregeling.
Voorts stelt de Raad van State vast dat het verzoekschrift van
20 juni 2026 nog niet is betekend aan de verwerende partij, zodat zij er geen kennis
van kon nemen en a fortiori geen standpunt kon innemen over de erin aangevoerde
middelen. Niettegenstaande op het eerste gezicht de vier middelen aangevoerd in
het verzoekschrift van 14 mei 2026 worden hernomen in het verzoekschrift van
20 juni 2026, moet evenzeer worden vastgesteld dat die vier middelen in het
verzoekschrift van 20 juni 2026 met nieuwe, soms omstandig uiteengezette,
argumenten worden onderbouwd én dat er een volledig nieuw vijfde middel wordt
aangevoerd, dat overigens is gericht tegen een tweede bestreden beslissing, die niet
het voorwerp vormt van het beroep ingediend op 27 april 2026 noch het beroep
ingediend op 14 mei 2026. Het recht van verdediging van de verwerende partij
verzet zich ertegen dat over de uitgebreide eerste vier middelen en het vijfde middel
aangevoerd in het verzoekschrift van 20 juni 2026 een uitspraak zou worden
gedaan, zonder dat de verwerende partij kennis krijgt van die middelen, noch de
gelegenheid krijgt haar verweer ten aanzien van die middelen te formuleren.
Daarenboven worden in het verzoekschrift ingediend op 27 april
2026 in totaal zeven middelen aangevoerd, die niet één op één te vereenzelvigen
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-6/12
zijn met de vier, respectievelijk vijf, middelen aangevoerd in de verzoekschriften
van 14 mei 2026 en 20 juni 2026. Het beroep tot nietigverklaring van 27 april 2026
en het beroep tot nietigverklaring van 20 juni 2026 zijn voorts wel gericht tegen
dezelfde eerste bestreden beslissing, doch de tweede bestreden beslissing verschilt
in elk van die beroepen. Het belang van een behoorlijke rechtspleging verzet zich
ertegen dat enkele van de middelen nu reeds in toepassing van artikel 93 van de
algemene procedureregeling ten gronde zouden worden onderzocht, terwijl over
de andere middelen nog memories tussen partijen moeten worden uitgewisseld en
deze middelen nog het voorwerp moeten vormen van een onderzoek ten gronde
door het auditoraat.
Uit wat voorafgaat, volgt dat de Raad van State de conclusie van
het auditoraatsverslag dat de zaak met kort debat kan worden beslecht, niet bijvalt.
De zaak wordt voor de behandeling ten gronde van alle in de verschillende
verzoekschriften aangevoerde middelen verwezen naar de gewone rechtspleging.
V. Nadere omschrijving van het voorwerp van het beroep
Gelet op wat hiervoor werd uiteengezet, beperkt de Raad van
State het onderzoek thans tot de vordering tot schorsing vervat in het verzoekschrift
van 14 mei 2026.
Voor de vordering tot schorsing vervat in het verzoekschrift van
20 juni 2026, zal een afzonderlijke procedurekalender worden opgesteld.
VI. Herinnering aan de schorsingsvoorwaarden
Krachtens artikel 17, § 1, derde lid, van de gecoördineerde wetten
op de Raad van State kan de schorsing van de tenuitvoerlegging slechts worden
bevolen onder de dubbele voorwaarde dat de zaak te spoedeisend is voor een
behandeling ervan in een beroep tot nietigverklaring en indien minstens één ernstig
middel wordt aangevoerd waarvan het onderzoek zich leent voor een versnelde
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-7/12
behandeling en waarmee de nietigverklaring van deze beslissing prima facie kan
worden verantwoord.
VII. Spoedeisendheid
Uiteenzetting van de spoedeisendheid
In het verzoekschrift zet verzoeker uiteen – weliswaar onder de
titel “ontvankelijkheid van het beroep” en vervlochten met de uiteenzetting van
zijn belang – dat eens de katten aan een derde worden overgedragen, deze
overdracht onomkeerbaar is, zodat een latere nietigverklaring haar nut grotendeels
zou verliezen. Verzoeker licht toe dat dit nadeel niet louter moreel is, maar een
concreet en definitief verlies van de eigendom en de affectieve band met de dieren
inhoudt. Verzoeker wenst opnieuw in het bezit te komen van zijn dieren, maar
beroept zich ook op de aantasting van zijn eigendomsrecht en op een moreel
belang. Verzoeker besluit dat de bestreden beslissing tot gevolg heeft dat hij Beau
en Bandiet niet meer in bezit heeft en dat ze op elk ogenblik ter adoptie aan een
derde kunnen worden vrijgegeven.
Beoordeling
Naar eis van artikel 17, § 2, eerste lid, van de gecoördineerde
wetten op de Raad van State moet de vordering tot schorsing “een uiteenzetting
van de feiten [bevatten] die, volgens de indiener ervan, de spoedeisendheid
verantwoorden die ter ondersteuning van deze vordering wordt ingeroepen”.
Hetzelfde is te lezen in artikel 4, § 1, eerste lid, 5°, van het koninklijk besluit van
19 november 2024 ‘tot bepaling van de rechtspleging in kort geding en tot
wijziging van diverse besluiten betreffende de procedure voor de afdeling
bestuursrechtspraak van de Raad van State’. Dit houdt in dat het aan verzoeker
toevalt aan de zaak eigen, specifieke gegevens bij te brengen die in concreto
aantonen dat de zaak spoedeisend is, gelet op de gevolgen van een – voortdurende –
tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-8/12
Voorts kan luidens artikel 17, § 1, derde lid, van de
gecoördineerde wetten op de Raad van State de schorsing op elk moment worden
bevolen indien de zaak te spoedeisend is voor een behandeling ervan in een beroep
tot nietigverklaring en minstens één ernstig middel wordt aangevoerd waarvan het
onderzoek zich leent voor een versnelde behandeling en waarmee de
nietigverklaring van de bestreden akte of het bestreden reglement prima facie kan
worden verantwoord. Met deze wijzigingen aan artikel 17 van de gecoördineerde
wetten op de Raad van State beoogt de wetgever de schorsingsprocedure te
optimaliseren en maatwerk mogelijk te maken op basis van de spoedeisendheid die
in de vordering tot schorsing wordt aangevoerd. (Wetsontwerp tot wijziging van
de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973, KAMER, 20222023, 14 maart 2023, nr. 55-3220/1, 9). Het is evenwel niet de bedoeling met deze
hervorming de strekking te wijzigen van het begrip spoedeisendheid zoals dat thans
gedefinieerd is door de rechtspraak van de Raad van State. (Wetsontwerp tot
wijziging van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973,
KAMER, 2022-2023, 14 maart 2023, nr. 55-3220/1, 11). Bijgevolg zal de
spoedeisendheid worden vastgesteld wanneer de verzoekende partij het resultaat
van de procedure ten gronde niet kan afwachten om zijn beslissing te verkrijgen,
op straffe zich in een toestand te bevinden met onherroepelijke schadelijke
gevolgen. Wanneer de afdeling bestuursrechtspraak een vordering tot schorsing
verwerpt wegens het gebrek aan spoedeisendheid, kan een nieuwe vordering
slechts worden ingediend indien die steunt op nieuwe elementen die de
spoedeisendheid
van
deze
vordering
rechtvaardigen.
De
afdeling
bestuursrechtspraak kan bovendien een termijn bepalen waarin geen enkele nieuwe
vordering tot schorsing of tot het bevelen van voorlopige maatregelen kan worden
ingediend indien het enig nieuw ingeroepen element bestaat uit het verloop van de
tijd (artikel 17, § 2, derde lid, gecoördineerde wetten op de Raad van State).
Uit wat voorafgaat, volgt dat niet zal volstaan te stellen dat de
doorlooptijd van een annulatieprocedure te lang duurt of dat het resultaat van een
annulatieprocedure niet kan worden afgewacht.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-9/12
Verzoekers uiteenzetting van de spoedeisendheid vertrekt van de
premisse dat, indien de katten door het asiel aan een derde zouden worden
overgedragen, een latere nietigverklaring haar nut grotendeels zou verliezen.
Verzoeker blijft evenwel in gebreke om nader in concreto toe te lichten waarom
dat onherroepelijk het geval zou zijn, alsook waarom deze overdracht per definitie
onomkeerbaar zou zijn. De vrees dat een nietigverklaring een herstel in natura niet
meer mogelijk zou maken, lijkt derhalve hoogst voorbarig. Minstens wordt
vastgesteld dat verzoeker dit geenszins concreet toelicht.
In de mate dat verzoeker aanvoert dat zijn eigendomsrecht
“definitief” verloren gaat, volstaat de vaststelling dat de eventuele nietigverklaring
van de bestreden beslissing ipso facto impliceert dat ook de eigendomstoewijzing
aan het asiel – die net de essentie is van de bestreden beslissing – ongedaan wordt
gemaakt en wel met terugwerkende kracht. Verzoeker zet voorts niet uiteen
waarom hij de eigendomsoverdracht lopende de procedure tot nietigverklaring niet
kan verdragen. Dit argument kan derhalve de spoedeisendheid niet verantwoorden.
In de mate dat verzoeker zich beroept op een moreel of
emotioneel nadeel en het verlies van de affectieve band met de dieren, begrijpt de
Raad van State dat deze gevolgen van de bestreden beslissing voor verzoeker
weliswaar zwaar kunnen wegen, doch in wezen louter moreel van aard zijn, zodat
ze in beginsel door een vernietigingsarrest kunnen worden goedgemaakt. Te dezen
maakt verzoeker niet aannemelijk dat die morele nadelen hem zouden confronteren
met onherroepelijke schadelijke gevolgen.
Uit wat voorafgaat, volgt dat verzoeker niet aantoont dat er
sprake is van spoedeisendheid.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-10/12
VIII. Conclusie
Er is niet voldaan aan ten minste één van de voorwaarden gesteld
in artikel 17, § 1, van de gecoördineerde wetten op de Raad van State die cumulatief
vervuld moeten zijn, wil een vordering tot schorsing worden toegewezen.
IX. Voorlopige maatregel
Vordering tot het opleggen van een voorlopige maatregel
Verzoeker vraagt dat de Raad van State bij wijze van voorlopige
maatregel zou bevelen dat het asiel waar Beau en Bandiet verblijven een verbod
wordt opgelegd om Beau en Bandiet hangende de nietigverklaringsprocedure ter
adoptie af te staan, minstens “hen de beslissing tot schorsing mede te delen”.
Beoordeling
Daar uit wat voorafgaat, blijkt dat niet is voldaan aan de
voorwaarde van de spoedeisendheid en op grond daarvan de voorliggende
vordering tot schorsing wordt verworpen, dient ook de vordering tot het opleggen
van een voorlopige maatregel, die een accessorium is van de vordering tot
schorsing, te worden verworpen.
BESLISSING
-
De Raad van State heropent het debat.
-
De zaak wordt verwezen naar de gewone rechtspleging.
-
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing ingediend op 14 mei
2026 en de vordering tot het opleggen van een voorlopige maatregel.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-11/12
- Bij de publicatie van dit arrest door de Raad van State wordt de identiteit
van verzoeker niet bekendgemaakt.
Dit
arrest
is
uitgesproken
te
Brussel,
op
zeven
september
tweeduizend zesentwintig, door de Raad van State, XIIe kamer, samengesteld uit:
Ann Coolsaet,
staatsraad, waarnemend voorzitter
bijgestaan door
Greta Scheveneels,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Greta Scheveneels
Ann Coolsaet
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.562
XII-10.096-12/12
