Cour de cassation de Belgique — Hof van Cassatie, 2026-09-07, ECLI:BE:CASS:2026:ARR.20260907.3N.3

Cour de cassation de Belgique — Hof van Cassatie — ECLI:BE:CASS:2026:ARR.20260907.3N.3 (2026-09-07)

--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT --- 7 SEPTEMBER 2026

C.25.0340.N/1

Hof van Cassatie van België

Arrest

Nr. C.25.0340.N M. A., eiser, vertegenwoordigd door mr. Willy van Eeckhoutte, advocaat bij het Hof van Cassatie, met kantoor te 9051 Gent, Drie Koningenstraat 3, waar de eiser woonplaats kiest, tegen HEILIG HARTZIEKENHUIS vzw, met zetel te 2500 Lier, Mechelsestraat 24, ingeschreven bij de KBO onder het nummer 0412.080.645, verweerster, vertegenwoordigd door mr. Johan Verbist, advocaat bij het Hof van Cassatie, met kantoor te 2000 Antwerpen, Amerikalei 187/302, waar de verweerster woonplaats kiest.

7 SEPTEMBER 2026 I.

C.25.0340.N/2

RECHTSPLEGING VOOR HET HOF

Het cassatieberoep is gericht tegen het vonnis in laatste aanleg van de vrederechter van het kanton Lier van 17 september 2024. De zaak is bij beschikking van de eerste voorzitter van 10 juni 2026 verwezen naar de derde kamer. Advocaat-generaal Henri Vanderlinden heeft op 9 juni 2026 een schriftelijke conclusie neergelegd. Raadsheer Ilse Couwenberg heeft verslag uitgebracht. Advocaat-generaal Henri Vanderlinden heeft geconcludeerd.

II.

CASSATIEMIDDEL

De eiser voert in zijn verzoekschrift dat aan dit arrest is gehecht, een middel aan.

III.

BESLISSING VAN HET HOF

Beoordeling Eerste onderdeel 1.

Artikel 100, eerste lid, Ziekenhuiswet bepaalt dat, onverminderd artikel

97, het budget van financiële middelen op forfaitaire wijze de kosten dekt die verband houden met het verblijf en de verstrekking van zorgen aan de patiënten in het ziekenhuis, met inbegrip van de patiënten in daghospitalisatie zoals omschreven door de Koning. Het tweede lid belast de Koning met de omschrijving van de in het eerste lid bedoelde kosten. Artikel 102 van dezelfde wet somt op limitatieve wijze de kosten op die niet zijn opgenomen in het budget van financiële middelen van het ziekenhuis. Krachtens artikel 104 Ziekenhuiswet kan voor de tussenkomsten, diensten en verstrekkingen van zorgen waarvan de kosten met toepassing van de

7 SEPTEMBER 2026

C.25.0340.N/3

bepalingen van dit hoofdstuk op forfaitaire wijze door het budget van financiële middelen worden gedekt, geen financiële vergoeding ten aanzien van de patiënt worden gevorderd. Uit deze bepalingen volgt dat alle kosten die verband houden met het verblijf en het verstrekken van zorgen aan patiënten in het ziekenhuis en die niet worden opgesomd in artikel 102 Ziekenhuiswet, begrepen zijn in het budget van financiële middelen en dat daarvoor geen financiële vergoeding van de patiënt kan worden gevorderd. 2.

Het koninklijk besluit van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de

vereffening van het budget van financiële middelen van de ziekenhuizen, hierna KB van 25 april 2002, bepaalt, volgens artikel 2, § 1, voor de ziekenhuizen en bepaalde ziekenhuisdiensten, a) de voorwaarden en regels voor de vaststelling van het aan het ziekenhuis toegekende budget van financiële middelen en van de verschillende delen ervan, en b) de modaliteiten voor de betaling van het budget van financiële middelen. Dit koninklijk besluit regelt aldus hoe het budget van financiële middelen voor de ziekenhuizen wordt vastgesteld en betaald. Het bepaalt niet welke kosten al dan niet mogen worden aangerekend aan de patiënt. 3.

De vrederechter stelt vast en oordeelt dat:

• eisers gewezen echtgenote opgenomen was in het ziekenhuis van de verweerster van 27 december 2020 tot 9 januari 2021, dag waarop zij om 14u14 is overleden;
• haar lichaam op 10 januari 2021 om 09u45 door de begrafenisondernemer is opgehaald;
• de eiser meent dat de verweerster ten onrechte funerariumkosten in rekening brengt die eigenlijk mortuariumkosten zijn, die door het budget van financiële middelen van het ziekenhuis zijn gedekt en niet mogen worden doorgerekend aan de nabestaanden;
• uit de samenhang van de artikelen 95, 100 en 104 Ziekenhuiswet en de artikelen 7 en 12 KB van 25 april 2002 besloten kan worden dat de

7 SEPTEMBER 2026

C.25.0340.N/4

mortuariumkosten, gerekend onder onderdeel B1 van het budget van financiële middelen, niet mogen aangerekend worden aan de patiënt;

• de verweerster stelt dat het budget van financiële middelen van het ziekenhuis wordt bepaald en berekend in functie van de ligdagen, zodat bepaalde kosten, zoals deze uit categorie B1, niet aangerekend kunnen worden aan de patiënt zolang ligdagen worden aangerekend;
• de verweerster stelt dat ze tot en met 9 januari 2021 ligdagen aanrekende en geen bijkomende kosten uit categorie B1 aanrekende, terwijl ze vanaf 10 januari 2021 geen ligdag meer in rekening bracht en dus ook geen beroep meer kon doen op het budget van financiële middelen;
• de ziekenhuisfinanciering de toekenning van financiële middelen aan een ziekenhuis koppelt aan het aantal aangerekende ligdagen;
• zolang ligdagen aan een patiënt worden aangerekend, bepaalde kosten, zoals mortuariumkosten, niet mogen worden doorgerekend aan de patiënt;
• dit logisch is aangezien het ziekenhuis hiervoor financiële middelen van de overheid ontvangt;
• dit vermijdt dat het ziekenhuis tweemaal een vergoeding zou ontvangen voor gemaakte kosten, éénmaal van de overheid in het kader van hun toegekend budget en éénmaal van de patiënt, wat niet aanvaardbaar zou zijn;
• wanneer het ziekenhuis een prestatie levert en geen ligdag aanrekent, geen budget van overheidswege wordt toegekend;
• indien de prestatie effectief geleverd werd, het terecht is dat diegene voor wie de prestatie werd geleverd, hiervoor betaalt;
• het ziekenhuis voor prestaties geleverd op 10 januari 2021 een kost uit de categorie B1 mag aanrekenen aan de patiënt voor zover uiteraard de prestatie effectief geleverd werd.

De vrederechter die aldus op grond van de wijze waarop het voormelde

KB van 25 april 2002 regelt hoe het budget van financiële middelen wordt vastgesteld, oordeelt dat de mortuariumkost, waarvan hij vaststelt dat deze door

7 SEPTEMBER 2026

C.25.0340.N/5

het budget van financiële middelen wordt gedekt, aan de patiënt mag worden aangerekend, verantwoordt zijn beslissing niet naar recht. Het onderdeel is gegrond. Dictum Het Hof, Vernietigt het bestreden vonnis. Beveelt dat van dit arrest melding zal worden gemaakt op de kant van het vernietigde vonnis. Houdt de kosten aan en laat de beslissing daaromtrent aan de feitenrechter over. Verwijst de zaak naar het vredegerecht Mechelen. Dit arrest is gewezen te Brussel door het Hof van Cassatie, derde kamer, samengesteld uit sectievoorzitter Bart Wylleman, als voorzitter, en de raadsheren Ilse Couwenberg, Sven Mosselmans, Bruno Lietaert en Eva Van Hoorde, en in openbare rechtszitting van 7 september 2026 uitgesproken door sectievoorzitter Bart Wylleman, in aanwezigheid van advocaat-generaal Henri Vanderlinden, met bijstand van griffier Sofie Cammaert.

S. Cammaert

E. Van Hoorde

B. Lietaert

S. Mosselmans

I. Couwenberg

B. Wylleman

VERZOEKSCHRIFT/1

33390/W/2

VOORZIENING IN CASSATIE

Aan het Hof van Cassatie van België

geeft te kennen:

M. A., eiser tot cassatie, vertegenwoordigd door de ondergetekende, Willy van Eeckhoutte, advocaat bij het Hof van Cassatie, met kantoor te 9051 Gent, aan de Drie Koningenstraat 3, waar keuze van woonplaats wordt gedaan,

wat volgt.

De eiser, voornoemd, verklaart hierbij zich in cassatie te voorzien tegen het hieronder nader omschreven vonnis en cassatieberoep aan te tekenen tegen de hieronder nader aangewezen partij.

BESTREDEN

UITSPRAAK

EN

PARTIJ

WAARTEGEN

CASSATIEBEROEP WORDT AANGETEKEND

Dit cassatieberoep is gericht tegen het vonnis dat op 17 september 2024 door het vredegerecht van het kanton Lier op tegenspraak werd gewezen in de zaak,

VERZOEKSCHRIFT/2

ingeschreven op de algemene rol onder het nummer 22A214, van de eiser, als eisende partij, tegen:

de vereniging zonder winstoogmerk HEILIG HARTZIEKENHUIS, met zetel te 2500 Lier, aan de Mechelsestraat 24, en met het KBO-nummer 0412.080.645, toen verwerende partij, thans verweerster in cassatie,

en tegen die verwerende partij.

Deze voorziening in cassatie is gesteund op het volgende middel en de volgende conclusie.

FEITEN EN RETROACTA VAN DE PROCEDURE

1. L. C. werd op 27 december 2000 opgenomen in het Heilig Hart Ziekenhuis te Lier. Zij overleed daar op 9 januari 2021 om 14u14. Daags nadien, op 10 januari 2021, om 9u45, werd haar lichaam opgehaald door de begrafenisondernemer.

De echtgenoot van wijlen L. C., de eiser, ontving een factuur van het ziekenhuis die hij volledig betaalde. Evenwel bleek later dat kosten werden aangerekend die hij meent niet verschuldigd te zijn, m.n. “funerarium”, “lijktooi” en “lijkwade”, samen voor een bedrag van 124 euro.

VERZOEKSCHRIFT/3

1. Op 17 februari 2022 liet de eiser de verweerster dagvaarden voor de vrederechter van het kanton Lier. Hij vorderde de terugbetaling van het bedrag van 124 euro, meer de interest, en meer de kosten van het geding.

In een vonnis van 17 september 2024 verklaart de vrederechter de vordering ontvankelijk en gedeeltelijk gegrond. De vrederechter veroordeelt het Heilig Hart Ziekenhuis tot terugbetaling van de kosten “lijktooi” en “lijkwade” ten bedrage van, samen, 49 euro, meer de interest, en tot betaling van de kosten van het geding.

Tegen dat vonnis voert de eiser het volgende middel tot cassatie aan.

MIDDELEN Enig middel

Middel

Geschonden wettelijke bepalingen

de artikelen 95, 100, 101, eerste lid, 2°, 102, en 104 van de bij koninklijk

besluit van 10 juli 2008 gecoördineerde wet op de ziekenhuizen en andere verzorgingsinrichtingen, bekrachtigd bij wet van 19 maart 2013

de artikelen 2, 7, inzonderheid 2°, a), en 12, § 2, a), 9°, van het koninklijk

besluit van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de vereffening van het budget van financiële middelen van de ziekenhuizen

de artikelen 1 en 2 van het koninklijk besluit van 19 april 2020 houdende de

afkondiging van de toestand van de coronavirus COVID-19 epidemie op het Belgisch grondgebied

VERZOEKSCHRIFT/4

de artikelen 1 en 2 van het koninklijk besluit nr. 10 van 19 april 2020 voor

de toekenning van en de regels voor de verdeling en vereffening van een voorschot aan de ziekenhuizen in het kader van de epidemie door het coronavirus COVID-19

het algemeen rechtsbeginsel inzake de taak van de rechter

Aangevochten beslissing

In de bestreden beslissing verklaart de vrederechter de vordering van de eiser slechts gedeeltelijk gegrond. De vrederechter oordeelt dat door de verweerster 75 euro kon worden aangerekend voor de bewaring van het lichaam van L. C. langer dan de laatste ligdag.

De vrederechter neemt die beslissing op grond van alle vaststellingen en motieven waarop zij steunt en die hier beschouwd worden integraal te zijn hernomen en in het bijzonder de volgende:

“De toepasselijke wetsbepalingen Op dit geschil zijn van toepassing: • de artikelen 95, 100 en 104 van de Ziekenhuiswet van 10 juli 2008 • art. 7 en art. 12 §2A,9° van het Koninklijk besluit van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de vereffening van het budget van financiële middelen van het ziekenhuis.

Artikel 95 en 100 van de Ziekenhuiswet bepalen dat het budget van financiële middelen van ieder ziekenhuis enkel rekening houdt met de ziekenhuisverpleging die aanleiding geeft tot een tegemoetkoming. Het dekt de kosten die verband

VERZOEKSCHRIFT/5

houden met het verblijf en de verstrekking van zorgen aan de patiënten in het ziekenhuis.

Artikel 104 van de Ziekenhuiswet bepaalt dat tussenkomsten, diensten en verstrekkingen van zorgen waarvan de kosten gedekt worden door het budget van financiële middelen, niet aangerekend kunnen worden aan de patiënt.

Artikel 7 en 12 van het Koninklijk besluit van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de vereffening van het budget van financiële middelen van het ziekenhuis bepalen dat mortuariumkosten onder het onderdeel B1 van het budget gerekend worden (de kosten voor de gemeenschappelijke diensten).

Uit de samenlezing van deze artikels kan besloten worden dat mortuariumkosten niet mogen aangerekend worden aan de patiënt.

Mortuarium of funerarium? [De verweerster] neemt het standpunt in dat de door haar aangerekende kost van € 124 geen mortuariumkost betreft maar een funerariumkost, die niet valt onder het onderdeel B1 van het budget van financiële middelen van het ziekenhuis.

Volgens [de verweerster] moet een onderscheid gemaakt worden tussen mortuariumkost en funerariumkost: • de mortuariumkost heeft betrekking op de eerste noodzakelijke zorgen die aan een stoffelijk overschot besteed worden en de korte bewaring ervan in afwachting van de ophaling door de begrafenisondernemer.

VERZOEKSCHRIFT/6

• De funerariumkost heeft betrekking op de verlengde bewaring, op bijkomende zorghandelingen om het lichaam langer toonbaar te houden en op de opbaring op een bed in een gekoelde kamer in plaats van in een frigokast.

Tegelijk stelt [de verweerster] dat het budget van financiële middelen van het ziekenhuis bepaald wordt en berekend wordt in functie van de ligdagen. Zolang ligdagen aangerekend worden kunnen bepaalde kosten, zoals deze van de categorie B1, niet aangerekend worden aan de patiënt. Tot en met 9 januari 2021 rekende [de verweerster] ligdagen aan en werden geen bijkomende kosten uit de categorie B1 aangerekend. Vanaf 10 januari 2021 werd geen ligdag meer in rekening gebracht en kan [de verweerster] dus ook geen beroep meer doen op het budget van financiële middelen.

De vrederechter beoordeelt dit als volgt: • de ziekenhuisfinanciering zoals vastgesteld in de hoger aangehaalde wetsartikelen, koppelt de toekenning van financiële middelen aan een ziekenhuis aan het aantal aangerekende ligdagen. • de Ziekenhuiswet en het KB van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de vereffening van het budget van financiële middelen van het ziekenhuis bepalen geen expliciete termijn waarbinnen een ziekenhuis al dan niet kosten mag aanrekenen (of net niet mag aanrekenen) aan een patiënt. Dit is niet nodig omdat de toepasselijke wetsbepalingen het budget koppelen aan het aantal ligdagen. • zolang er ligdagen aan een patiënt aangerekend worden mogen bepaalde kosten, zoals mortuariumkosten, niet doorgerekend worden aan de patiënt. Dat is logisch want het ziekenhuis ontvangt hiervoor financiële middelen van de overheid. Dit vermijdt dat het ziekenhuis tweemaal een vergoeding zou ontvangen voor gemaakte kosten, éénmaal van de overheid en éénmaal van de patiënt. Dit zou niet aanvaardbaar zijn.

VERZOEKSCHRIFT/7

• wanneer het ziekenhuis een prestatie levert en geen ligdag aanrekent, wordt er geen budget van overheidswege toegekend. Indien de prestatie effectief geleverd werd, is het terecht dat diegene voor wie de prestatie geleverd werd, hiervoor betaalt.

• toegepast op dit geschil betekent dit dat het ziekenhuis voor prestaties geleverd op 10 januari 2021 een kost uit de categorie B1 mag aanrekenen aan de patiënt voor zover uiteraard de prestatie effectief geleverd werd.

De aangerekende prestaties Het stoffelijk overschot van L. C. werd op 10 januari 2021 om 9.45u door de begrafenisondernemer opgehaald. Het werd dus langer dan de laatste ligdag van L. C. bewaard. Zoals hoger uiteengezet kan hiervoor een vergoeding […] aangerekend worden.

Hoewel de stoffelijke resten slechts zeer kortstondig bewaard werden op 10 januari 2021 (het lichaam werd reeds om 09.45u opgehaald!) en het twijfelachtig is dat het lichaam in de vroege ochtend van 10 januari 2021 naar een gekoelde kamer werd overgebracht, moet tegelijk worden vastgesteld dat het lichaam inderdaad bewaard werd op 10 januari 2021, of het nu in een frigolade was of op een bed in een gekoelde kamer. [De verweerster] rekent hier € 75 voor aan. Dit is wellicht een dagtarief dat aangerekend wordt ongeacht of men één uur of 24u in het funerarium verblijft. [De verweerster] kan deze kost aanrekenen.” (p. 3 en 4 van het bestreden vonnis).

VERZOEKSCHRIFT/8

Grieven

1. Eerste onderdeel

1.1. Krachtens artikel 95 van de bij koninklijk besluit van 10 juli 2008 gecoördineerde wet op de ziekenhuizen en andere verzorgingsinrichtingen, hieronder afgekort als Ziekenhuiswet, wordt het budget van financiële middelen door de minister die de Volksgezondheid onder zijn bevoegdheid heeft voor ieder ziekenhuis afzonderlijk bepaald, binnen een globaal budget voor het Rijk dat wordt vastgesteld bij een koninklijk besluit vastgesteld na overleg in de Ministerraad. Het budget van financiële middelen houdt enkel rekening met de ziekenhuisverpleging die aanleiding geeft tot een tegemoetkoming bij toepassing van artikel 110, met uitsluiting van de ziekenhuisverpleging vergoed in het kader van de Europese Verordening betreffende de toepassing van de sociale zekerheidsregelingen op werknemers en zelfstandigen alsmede op hun gezinsleden die zich binnen de Gemeenschap verplaatsen.

Onverminderd artikel 97 betreffende de supplementen voor het verblijf in een individuele kamer, dekt het budget van financiële middelen luidens artikel 100 van de Ziekenhuiswet op forfaitaire wijze de kosten die verband houden met het verblijf en de verstrekking van zorgen aan de patiënten in het ziekenhuis, met inbegrip van de patiënten in daghospitalisatie zoals omschreven door de Koning. Het komt de Koning toe de hiervoor bedoelde kosten te omschrijven.

Krachtens artikel 102 van de Ziekenhuiswet zijn de in die bepaling opgesomde kosten niet begrepen in het budget van financiële middelen van het ziekenhuis. Het gaat om de prijs van de farmaceutische specialiteiten en van de generische geneesmiddelen; het honorarium van de artsen en van de paramedische practici in verband met de in dat artikel bepaalde geneeskundige verstrekkingen; de vergoeding voor de verstrekkingen door apothekers of licentiaten/masters in de scheikundige wetenschappen die gemachtigd zijn analyses van klinische biologie

VERZOEKSCHRIFT/9

te verrichten; bepaalde de kosten die gelinkt zijn aan de in artikel 34, eerste lid, 4° bis, a), van de wet betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen gecoördineerd op 14 juli 1994, bedoelde implantaten; de kosten verbonden aan de andere medische hulpmiddelen dan deze bedoeld in 4°, wanneer deze het voorwerp uitmaken van een tegemoetkoming door de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging onder de vastgestelde vergoedingsregels; en de kosten verbonden aan de andere medische hulpmiddelen dan deze bedoeld in 4° en 5°, die zijn vastgesteld door de Koning.

Krachtens artikel 104 van de Ziekenhuiswet kan voor de tussenkomsten, diensten en verstrekkingen van zorgen waarvan de kosten op forfaitaire wijze door het budget van financiële middelen worden gedekt, geen financiële vergoeding ten aanzien van de patiënt worden gevorderd.

1.2. Het koninklijk besluit van 25 april 2002 betreffende de vaststelling en de vereffening van het budget van financiële middelen van de ziekenhuizen bepaalt voor de ziekenhuizen en bepaalde ziekenhuisdiensten : a)

de voorwaarden en regels voor de vaststelling van het aan het ziekenhuis

toegekende budget van financiële middelen, en van de verschillende delen ervan, met name:

de periode voor dewelke het budget toegekend wordt;

de splitsing van het budget in een vast gedeelte en variabel gedeelte;

de criteria en modaliteiten van berekening, met inbegrip van de vaststelling

van de verantwoorde activiteiten en de indexeringsmodaliteiten;

wat het variabel gedeelte betreft: de vergoeding van de activiteiten, ten

aanzien van een referentieaantal dat meer gerealiseerd is of niet gerealiseerd;

de vaststelling van het referentieaantal bedoeld in het vorige lid met

betrekking tot de activiteitenparameters die in rekening worden gebracht;

de voorwaarden en modaliteiten ter herziening van bepaalde bestanddelen;

b)

de modaliteiten voor de betaling van het budget van financiële middelen.

VERZOEKSCHRIFT/10

Krachtens artikel 7 van het koninklijk besluit van 25 april 2002 bestaat het budget dat voor elk ziekenhuis wordt vastgesteld, uit drie delen, met name deel A, deel B en deel C. Deel B bestaat uit negen onderdelen, waarvan onderdeel B1 de kosten dekt voor de gemeenschappelijke diensten, zo volgt uit artikel 7, enig lid, 2°, a), van het koninklijk besluit van 25 april 2002.

Uit artikel 12, § 2, a), 9°, van het koninklijk besluit van 25 april 2002 volgt dat de kosten van het mortuarium door Onderdeel B1 van het budget worden gedekt.

1.3. Uit het geheel van de voornoemde bepalingen volgt dat

alle kosten die verband houden met het verstrekken van zorgen aan de

patiënten in een ziekenhuis en die niet worden opgesomd in artikel 102 van de Ziekenhuiswet, begrepen zijn in het budget van financiële middelen en daarvoor geen financiële vergoeding kan worden gevorderd van de patiënt,

het koninklijk besluit van 25 april 2002 regelt hoe het budget van financiële

middelen voor de ziekenhuizen wordt vastgesteld en betaald, maar niet bepaalt welke kosten al dan niet mogen worden aangerekend aan de patiënt en daarvoor niet relevant is.

1. Uit de feitelijke vaststellingen van het bestreden vonnis volgt dat L. C. was opgenomen in het ziekenhuis van de verweerster van 27 december 2020 tot en met 9 januari 2021, dag waarop zij om 14u14 overleed, en haar lichaam op 10 januari 2021 om 9u45 werd opgehaald door de begrafenisondernemer (p. 2, onder “Feiten”, eerste alinea, van het bestreden vonnis). Tussen de partijen is niet betwist dat tot en met 9 januari 2021 door de verweerster ligdagen werden aangerekend (vgl. p. 4, bovenaan, van het bestreden vonnis).

VERZOEKSCHRIFT/11

Uit de stukken van het rechtsplegingsdossier waarop uw Hof vermag acht te slaan volgt dat de eiser van de verweerster de terugbetaling vorderde van € 124, bestaande uit de aanrekening van € 75 voor “funerarium”, en € 49 voor “lijktooi” en “lijkwade”. De vrederechter kent in het bestreden vonnis de vordering enkel toe wat betreft de aanrekening van een kost voor “lijktooi” en “lijkwade” maar verklaart de vordering ongegrond voor wat betreft de kost “funerarium” en oordeelt dat de verweerster die kost kan aanrekenen op de motieven dat (p. 4 van het bestreden vonnis):

de ziekenhuisfinanciering de toekenning van financiële middelen aan een

ziekenhuis koppelt aan het aantal aangerekende ligdagen,

de Ziekenhuiswet en het koninklijk besluit van 25 april 2002 geen expliciete

termijn bepalen waarbinnen een ziekenhuis al dan niet kosten mag aanrekenen of net niet mag aanrekenen aan een patiënt, en dit niet nodig is omdat de toepasselijke wetsbepalingen het budget koppelen aan het aantal ligdagen,

zolang er ligdagen aan een patiënt aangerekend worden, bepaalde kosten,

zoals mortuariumkosten, niet doorgerekend mogen worden aan de patiënt, wat logisch is want het ziekenhuis ontvangt hiervoor financiële middelen van de overheid; dat dit vermijdt dat het ziekenhuis tweemaal een vergoeding zou ontvangen voor gemaakte kosten, éénmaal van de overheid en éénmaal van de patiënt, wat niet aanvaardbaar zou zijn,

wanneer het ziekenhuis een prestatie levert en geen ligdag aanrekent, er

geen budget van overheidswege wordt toegekend; dat, indien de prestatie effectief geleverd werd, het terecht is dat diegene voor wie de prestatie geleverd werd, hiervoor betaalt,

VERZOEKSCHRIFT/12

dit betekent dat het ziekenhuis voor prestaties geleverd op 10 januari 2021

een kost uit de categorie B1 mag aanrekenen aan de patiënt voor zover uiteraard de prestatie effectief geleverd werd,

het stoffelijk overschot van L. C. op 10 januari 2021 om 9.45u door de

begrafenisondernemer werd opgehaald,

het dus langer dan de laatste ligdag van L. C. werd bewaard,

zoals hoger uiteengezet, hiervoor een vergoeding kan worden aangerekend,

hoewel de stoffelijke resten slechts zeer kortstondig bewaard werden op 10

januari 2021 (het lichaam werd reeds om 09.45u opgehaald) en het twijfelachtig is dat het lichaam in de vroege ochtend van 10 januari 2021 naar een gekoelde kamer werd overgebracht, tegelijk moet worden vastgesteld dat het lichaam inderdaad bewaard werd op 10 januari 2021, of het nu in een frigolade was of op een bed in een gekoelde kamer,

de verweerster hiervoor € 75 aanrekent, dat wellicht een dagtarief is dat

aangerekend wordt ongeacht of men één uur of 24u in het funerarium verblijft.

1. In hoofdorde

Uit de artikelen 95, 100, 102 en 104 van de Ziekenhuiswet volgt dat een kost die niet voorkomt in artikel 102 van de Ziekenhuiswet geacht wordt door het budget van financiële middelen te zijn gedekt en niet kan worden aangerekend aan de patiënt. De kost van de bewaring van het stoffelijk overschot van een patiënt wordt door artikel 102 van de Ziekenhuiswet niet uitgesloten van het budget van financiële middelen en kan derhalve niet worden aangerekend aan de patiënt. De omstandigheid dat die kost langer dan de laatste ligdag voortduurt, verandert daaraan niets.

Door de aanrekening toe te laten van het bewaren van het stoffelijk overschot van L. C. op 10 januari 2021, op de grond dat die bewaring langer duurde dan haar laatste ligdag terwijl die kost niet voorkomt in artikel 102 van de Ziekenhuiswet

VERZOEKSCHRIFT/13

en dus geacht wordt te zijn gedekt door het budget van financiële middelen, schendt de vrederechter de artikelen 95, 100, 102 en 104 van de Ziekenhuiswet.

Door te oordelen dat (p. 4, tweede alinea, derde tot vijfde bolletje, van het bestreden vonnis)

zolang er ligdagen aan een patiënt aangerekend worden, bepaalde kosten,

zoals mortuariumkosten, niet mogen worden doorgerekend aan de patiënt,

wanneer een ziekenhuis een prestatie levert en geen ligdag aanrekent, er

geen budget van overheidswege wordt toegekend, en indien de prestatie effectief geleverd werd, het terecht is dat diegene voor wie de prestatie geleverd werd, hiervoor betaalt,

toegepast op dit geschil, dit betekent dat de verweerster voor de prestaties

geleverd op 10 januari 2021 een kost uit de categorie B1 mag aanrekenen aan de patiënt voor zover die prestatie effectief werd geleverd, verleent de vrederechter aan de artikelen 95, 100, 102 en 104 van de Ziekenhuiswet een beperkende werking en voegt hij aan die artikelen een voorwaarde toe die zij niet bevatten, m.n. in die zin dat de onder het budget van financiële middelen gedekte kosten slechts zijn gedekt voor de dagen waarvoor een ligdag (verpleegdag) is aangerekend. Zodoende schendt de vrederechter al de artikelen 95, 100, 102 en 104 van de Ziekenhuiswet.

Derhalve oordeelt de vrederechter niet wettig want met schending van diezelfde bepalingen dat de verweerster een vergoeding kon aanrekenen voor de bewaring van het stoffelijk overschot van L. C. langer dan haar laatste ligdag.

1. In ondergeschikte orde

Uit de artikelen 2, 7, 2°, a), en 12, § 2, a), 9°, van het koninklijk besluit van 25 april 2002 volgt dat de kosten van het mortuarium begrepen zijn in de algemene kosten gedekt onder onderdeel B1 van het budget van financiële middelen.

VERZOEKSCHRIFT/14

De kosten van het mortuarium als bedoeld in die bepaling zijn de kosten voor het gedurende een redelijke termijn bewaren van het lichaam van de patiënt na diens overlijden. Die redelijke termijn dient te worden beoordeeld met inachtneming van de omstandigheden eigen aan de concrete situatie en bedraagt minstens een volledige dag na de dag van het overlijden.

Uit de samenlezing van de voornoemde bepalingen van het koninklijk besluit van 25 april 2002 met de artikelen 95, 100, 102 en 104 van de Ziekenhuiswet volgt dan ook dat de kosten van het mortuarium voor minstens de eerste dag na de dag van het overlijden van de patiënt begrepen zijn in de hem aangerekende ligdagprijs.

Door de aanrekening toe te laten van de kost voor het bewaren van de stoffelijke resten van L. C. op 10 januari 2021, terwijl vaststaat dat zij op 9 januari 2021 om 14u14 is overleden en haar lichaam werd opgehaald op 10 januari 2021 om 9u45, zijnde minder dan 24 uren na haar overlijden, en voor 9 januari 2021 een verpleegdag werd aangerekend, zodat de kost van het mortuarium minstens ook voor 10 januari 2021 was gedekt, miskent de vrederechter de artikelen 95, 100, 102 en 104 van de Ziekenhuiswet en 2, 7, 2°, a), en 12, § 2, a), 9°, van het koninklijk besluit van 25 april 2002. Conclusie De vrederechter verklaart de vordering van de eiser niet wettig slechts gedeeltelijk gegrond (schending van de artikelen 95, 100, 102 en 104 van de Ziekenhuiswet en 2, 7, 2°, a), en 12, § 2, a), 9°, van het koninklijk besluit van 25 april 2002).

1. Tweede onderdeel

VERZOEKSCHRIFT/15

1. Op grond van het algemeen rechtsbeginsel inzake de taak van de rechter is de rechter ertoe gehouden het geschil te beslechten overeenkomstig de rechtsregels die daarop van toepassing zijn. Hij heeft de plicht ambtshalve de rechtsregels op te werpen waarvan de toepassing geboden is door de feiten die de partijen in het bijzonder hebben aangevoerd tot staving van hun vorderingen of hun verweer.

2. In een regelmatig ter griffie van het vredegerecht neergelegde conclusie voerde de eiser aan dat het overlijden van L. C. plaatsvond in volle coronaperiode, meer bepaald in de tweede volledige lockdown, zijnde een periode van zeer strenge coronamaatregelen waarbij er geen sprake was van opbaren en groeten van overledenen, zeker niet wanneer zij besmet waren met het coronavirus zoals L. C. (p. 3, punt 1, eerste alinea, derde gedachtestreepje, en p. 6, bovenaan, van de conclusie van de eiser).

3. Luidens artikel 101, eerste lid, 2°, van de Ziekenhuiswet, kan het budget van financiële middelen kosten dekken voor de dienstverlening ingevolge een epidemie of een pandemie die vastgesteld wordt door de Koning bij een besluit vastgesteld na overleg in de Ministerraad, na advies van de Hoge Gezondheidsraad.

Op grond van artikel 104, tweede lid, van de Ziekenhuiswet, in werking getreden op 11 maart 2020, kunnen aan de patiënt van een epidemie of een pandemie of aan de slachtoffers van een ramp of catastrofe voor wie de kosten voor de dienstverlening gedekt zijn door het budget van financiële middelen zoals bedoeld in artikel 101, geen bijkomende kosten in de vorm van niet-vergoedbare prestaties worden aangerekend.

Bij koninklijk besluit van 19 april 2020 werd van de toestand van de coronavirus COVID-19 epidemie op het Belgisch grondgebied afgekondigd, en dat met ingang van 11 maart 2020.

VERZOEKSCHRIFT/16

Bij koninklijk besluit nr. 10 van 19 april 2020 voor de toekenning van en de regels voor de verdeling en vereffening van een voorschot aan de ziekenhuizen in het kader van de epidemie door het coronavirus COVID-19, werd in de bestaande budgetten een bedrag van een miljard euro vrijgemaakt zodat de continuïteit van de ziekenhuisactiviteit in de algemene ziekenhuizen op financieel vlak kon worden verzekerd door een tussenkomst in de tenlasteneming van de impact van de epidemie COVID-19.

Luidens artikel 2 van dat koninklijk besluit nr. 10 omvatte de betrokken ziekenhuisactiviteit alle activiteiten van het ziekenhuis en van de zorgverleners in het ziekenhuis, met name in de gemeenschappelijke diensten, de klassieke ziekenhuisopname, de daghospitalisatie, de technische platforms, de ambulante activiteiten en de 'RIZIV-overeenkomsten'.

Uit de samenlezing van de voornoemde artikelen, die de openbare orde raken, volgt dat de kosten van het mortuarium (zijnde een gemeenschappelijke dienst van een ziekenhuis) van een COVID-19 patiënt op het ogenblik van het overlijden van L. C. begrepen waren in het budget van financiële middelen voor de dienstverlening ingevolge die epidemie en niet aan een slachtoffer van die epidemie konden worden aangerekend.

1. Door, niettegenstaande de uitdrukkelijke aanvoering van de eiser dat L. C. besmet was met het COVID-19 virus, niet ambtshalve, met eerbiediging van het recht van verdediging, de toepassing van de voornoemde bepalingen na te gaan, miskent de vrederechter die bepalingen (schending van de artikelen 101, eerste lid, 2°, en 104, tweede lid, van de Ziekenhuiswet, de artikelen 1 en 2 van het koninklijk besluit van 19 april 2020, en 1 en 2 van het koninklijk besluit nr. 10 van 19 april 2020) en komt de vrederechter tekort aan zijn taak als rechter (schending van het algemeen rechtsbeginsel inzake de taak van de rechter). Conclusie

VERZOEKSCHRIFT/17

De vrederechter verklaart de vordering van de eiser niet wettig slechts gedeeltelijk gegrond (schending van de artikelen 101, eerste lid, 2°, en 104, tweede lid, van de Ziekenhuiswet, de artikelen 1 en 2 van het koninklijk besluit van 19 april 2020, en 1 en 2 van het koninklijk besluit nr. 10 van 19 april 2020 en van het algemeen rechtsbeginsel inzake de taak van de rechter).

OM DEZE REDENEN

Concludeert de eiser dat het uw Hof behage

de bestreden beslissing te vernietigen,

de zaak en de partijen te verwijzen naar een andere vrederechter,

uitspraak te doen over de kosten als naar recht.

Gent, 15 september 2025

Voor de eiser,

Willy van Eeckhoutte, advocaat bij het Hof van Cassatie.