Conseil d'État de Belgique — Raad van State, 2001-05-15, ECLI:BE:RVSCE:2001:ARR.95.366

Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2001:ARR.95.366 (2001-05-15)

Sommaire (FR) : Arrêt no 95.366 du 15 mai 2001 - Décision : Rejet Jonction

Samenvatting (NL) : Arrest nr 95.366 van 15 mei 2001 - Beslissing : Verwerping Samenvoeging

--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT --- Nederlandse tekst (titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973).

RAAD VAN STATE, AFDELING ADMINISTRATIE ARREST ---------------Nr. 95.366 van 15 mei 2001 A. 86.045/VI-15.218 A. 82.329/VI-14.979

In zake :

AERTSENS Henri, die woonplaats heeft gekozen bij Mr. Vincent DE WOLF, advocaat, Guldenvlieslaan 68/9 1060 Brussel, tegen :

1. de raad van bestuur van de Haute Ecole Francisco FERRER,
2. de stad Brussel, die woonplaats hebben gekozen bij Mr. Jean-Paul LAGASSE, advocaat, Jamblinne de Meux-plein 41 1030 Brussel.

-------------------------------------------------------------------------------------------------DE RAAD VAN STATE, VIe KAMER,

Gezien het op 2 februari 1999 door Henri AERTSENS ingediende verzoekschrift, waarbij deze de nietigverklaring vordert van:

1/ de bestuurshandeling van onbekende datum van de Haute Ecole Francisco Ferrer, waarvan hij bij een brief van 22 december 1998 kennis heeft genomen, en luidens welke hij "met ingang van 1 februari [1999], (...)

VI-15.218-14.979-1/12

in disponibiliteit wordt gesteld wegens volledige opheffing van betrekking met wedde";

2/ de bestuurshandeling van de stad Brussel van onbekende datum, luidens welke hij "in disponibiliteit wordt gesteld wegens volledige opheffing van betrekking met wedde"; (A.82.329/VI-14.979);

Gezien het verzoekschrift dat op 11 augustus 1999 door Henri AERTSENS is ingediend, waarbij deze de nietigverklaring vordert van :

1/ de bestuurshandeling van de stad Brussel van 17 mei 1999 luidens welke hij "in disponibiliteit wordt gesteld wegens volledige opheffing van betrekking met wachtweddetoelage met ingang van 1 februari 1999", waarbij niet ingegaan wordt op zijn verzoek om "over te gaan naar het ambt van hoogleraar aan de Haute Ecole Francisco Ferrer";

2/ het besluit van de Haute Ecole Francisco Ferrer, luidens hetwelk hij "in disponibiliteit wordt gesteld" en waarbij zijn verzoek om "over te gaan van de functie hoofd van een studiebureau naar het ambt van hoogleraar, met toepassing van artikel 13, § 2, van het decreet van 25 juli 1996, wordt afgewezen"; (A. 86.045/VI-15.218);

Gezien de regelmatig uitgewisselde memories van antwoord en van wederantwoord;

Gezien het verslag van de heer AMELYNCK, auditeur bij de Raad van State;

Gelet op de beschikkingen van 12 oktober 2000 en 13 oktober 2000, waarbij de neerlegging van het dossier en het verslag ter griffie wordt gelast; VI-15.218-14.979-2/12

Gelet op de kennisgeving van het verslag aan de partijen en gezien de laatste memories;

Gelet op de beschikkingen van 3 april 2001, waarvan aan de partijen kennis is gegeven, en waarbij wordt bepaald dat de zaken voorkomen op de terechtzitting van 9 mei 2001;

Gehoord het verslag van de heer LEWALLE, staatsraad;

Gehoord de opmerkingen van Mr. SIMONART, loco Mr.

DE

WOLF,

advocaat,

die

voor

verzoeker

verschijnt,

en

van

Mr. VAN DE GEJUCHTE, loco Mr. J.-P. LAGASSE, advocaat, die voor de verwerende partijen verschijnt;

Gehoord het eensluidend advies van de heer AMELYCNK, auditeur;

Gelet op titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973;

Overwegende dat de volgende feiten nodig zijn voor het onderzoek van de beroepen:

1. Verzoeker is geboren op 11 januari 1940. Hij is bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel d.d. 3 maart 1969 "tijdelijk" aangesteld tot assistent aan het Institut d'enseignement supérieur Lucien Cooremans met ingang van 1 oktober 1968. Bij een besluit van het college van burgemeester en schepenen van 23 juni 1969 is als "datum van (zijn) ranginneming" 1 februari 1965 vastgesteld, gezien de prestaties die hij vroeger heeft geleverd.

2. Bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel van 15 maart 1971 is verzoeker als "stagiaire" aangesteld tot docent in dezelfde instelling, voor één uur per week, met ingang van 1 oktober 1970. VI-15.218-14.979-3/12

3. Bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel d.d. 4 oktober 1971 is verzoeker "in vast verband" aangesteld tot assistent aan dezelfde instelling.

4. Bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel van 11 december 1972 is verzoeker "in vast verband" aangesteld tot docent voor één uur per week, met ingang van 1 oktober 1972.

5. Bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel d.d. 25 juni 1990 is verzoeker "halftijds en in vast verband" aangesteld tot "werkleider aan de instellingen voor Franstalig hoger onderwijs van het lange type met volledig leerplan van de stad", met ingang van 1 september 1989.

6. Bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel van 7 januari 1991 is verzoeker "in vast verband" aangesteld tot "werkleider aan de instellingen voor Franstalig hoger onderwijs van het lange type met volledig leerplan van de stad", "voor een extra kwart van een lesrooster" en met ingang van 1 januari 1991.

7. Bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel d.d. 6 december 1993 is verzoeker "in vast verband" aangesteld tot "hoofd van een studiebureau bij de instellingen voor Franstalig hoger onderwijs van het lange type" met volledig leerplan "van de stad", voor een volledig lesrooster, met ingang van 1 april 1994. Dat besluit is gevolgd op de pensionering van het vorige hoofd van een studiebureau.

8. Bij besluit van de gemeenteraad van de stad Brussel d.d. 24 januari 1994 is verzoeker "tijdelijk, voor de periode van 1-10-93 tot 31-03-94 [...]" gedetacheerd "uit zijn ambt van docent (1/4 lesrooster) en werkleider (3/4 werkrooster) waarin hij vast benoemd was", en voor diezelfde periode "tijdelijk" aangesteld "tot hoofd van een studiebureau".

VI-15.218-14.979-4/12

1. Op 22 december 1998 heeft het bestuur van de stad Brussel verzoeker ervan op de hoogte gebracht dat hij, "met ingang van 1 februari 1999" "in disponibiliteit zou worden gesteld wegens volledige opheffing van betrekking met wedde".

2. Op 11 januari 1999 heeft verzoeker per brief gericht aan het bestuur van de eerste verwerende partij gevraagd dat zijn indisponibiliteitstelling voorkomen zou worden door hem "te reaffecteren voor onderwijsopdrachten aan de Haute Ecole".

3. Op 25 maart 1999 heeft de raad van bestuur van de Haute Ecole Francisco Ferrer zich bij geheime stemming uitgesproken voor de indisponibiliteitstelling van verzoeker en de afwijzing van zijn aanvraag om als hoogleraar te worden aangesteld. Uit datzelfde stuk blijkt dat de raad van bestuur van dezelfde Haute Ecole reeds op 3 december 1998 de indisponibiliteitstelling had voorgesteld.

4. Op 29 april 1999 heeft verzoeker "gesolliciteerd naar een verandering van aanstelling voor het volgende academiejaar".

5. Luidens zijn beroepen heeft verzoeker destijds ook, als bijberoep, het ambt uitgeoefend van directeur bij het Institut Machtens, een onderwijsinstelling voor sociale promotie van de gemeente Sint-Jans-Molenbeek.

6. Bij een handeling van de gemeenteraad van de tweede verwerende partij d.d. 17 mei 1999 is verzoeker "in disponibiliteit gesteld wegens volledige opheffing van betrekking met wachtweddetoelage, met ingang van 1 februari 1999". Luidens datzelfde besluit is verzoekers aanvraag om "van het ambt van hoofd van een studiebureau over te gaan naar het ambt van hoogleraar aan de Haute Ecole Francisco Ferrer", afgewezen. Die handeling stemt overeen met de eerste bestreden handeling in het beroep nr. G/A. 86.045/VI-15.218.

VI-15.218-14.979-5/12

1. Op 15 juni 1999 heeft verzoeker een bescheid opgemaakt luidens hetwelk hij stelt dat hij door een brief van 14 juni 1999 kennisgenomen heeft van het genoemde besluit van 17 mei 1999.

Overwegende dat de beroepen algemeen beschouwd betrekking hebben op de besluiten die er enerzijds toe strekken verzoeker in disponibiliteit te stellen wegens volledige opheffing van betrekking en anderzijds zijn verzoek om tot hoogleraar te worden aangesteld af te wijzen; dat er grond is om ze samen te voegen;

Overwegende dat de Haute Ecole Francisco Ferrer, die geen eigen rechtspersoonlijkheid heeft, niet het orgaan is waarvan de bestreden handelingen uitgaan; dat er grond is om haar buiten de zaak te stellen;

Overwegende dat verzoeker een eerste middel ontleent aan onbevoegdheid van de steller van de handeling en aan machtsoverschrijding; dat hij aanvoert dat noch de raad van bestuur van de Haute Ecole Francisco Ferrer noch de directeur-generaal ervan bevoegd zijn om "een besluit tot opheffing van een betrekking in het belang van de dienst" te nemen; dat hij evenwel toegeeft dat hij bij het lezen van de notulen van de raad van bestuur van de Haute Ecole Francisco

Ferrer

van

25

maart

1999,

vernomen

heeft

dat

"de

indisponibiliteitstelling op 1-2-1999 voorgesteld zou zijn door de raad van bestuur d.d. 3-12-1998; in welk geval het eerste middel niet meer opgaat";

Overwegende dat krachtens artikel 220 van het decreet van 24 juli 1997 dat het statuut bepaalt van het bestuurs- en onderwijzend personeel en van het opvoedend hulppersoneel van de hogescholen ingericht of gesubsidieerd door de Franse Gemeenschap, het aan de onderwijsorganiserende instantie van de instelling staat om een personeelslid dat vast benoemd is in een hoofdambt, wegens ontstentenis van betrekking in disponibiliteit te stellen; dat de onderwijsorganiserende instantie in artikel 2, 15/, van hetzelfde decreet gedefinieerd wordt met een verwijzing naar artikel 2 van de wet van 29 mei 1959, waarin staat dat de organiserende instantie "de overheid, de natuurlijke persoon of VI-15.218-14.979-6/12

de rechtspersoon of -personen (zijn) die er de verantwoordelijkheid voor op zich nemen";

Overwegende dat artikel 149 van de nieuwe gemeentewet de bevoegdheid om personeelsleden van het gemeentelijk onderwijs te benoemen uitsluitend in handen van de gemeenteraad legt;

Overwegende dat uit de genoemde bepalingen blijkt dat het aan de gemeenteraad staat een lid van het onderwijzend personeel wegens ontstentenis van betrekking in disponibiliteit te stellen; dat in casu de gemeenteraad van de stad Brussel op 17 mei 1999 zulk een besluit heeft genomen ten aanzien van verzoeker; dat de gemeenteraad bevoegd was om zulk een maatregel te nemen; dat het middel niet gegrond is;

Overwegende dat verzoeker een tweede middel ontleent aan "schending van de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen", "aan schending van het algemene beginsel van behoorlijk bestuur en van het algemene motiveringsbeginsel; aan het gebrek aan een juiste, relevante en aanvaardbare motivering; aan tegenstrijdigheid van de motieven" en aan "schending van het belang van de dienst", alsook aan schending van het beginsel "audi et alteram partem"; dat hij aanvoert dat het besluit van de stad Brussel waarbij hij in disponibiliteit wordt gesteld door totale opheffing van betrekking met wedde, hem nooit ter kennis is gebracht; dat hij stelt dat de motivering van de bestreden handelingen niet relevant noch afdoend kan zijn, en dat ze onjuist is aangezien hij het personeelslid is met de meeste anciënniteit binnen de instelling; dat hij aanvoert dat de verwerende partij "op een eerlijke wijze de beoordelingsgegevens (diende) te onderzoeken alvorens de handeling uit te vaardigen die hem nadeel berokkent"; dat hij haar verwijt dat ze nooit een vergelijking heeft gemaakt van de administratieve positie, de kwaliteiten en de bekwaamheden van de betrokken ambtenaren; dat hij aanvoert dat de "motivering die steunt op dwingende begrotingseisen bij nader onderzoek evenmin stand houdt" aangezien "de gewogen gemiddelde brutokosten van het ambt van hoofd van een studiebureau overeenstemmen met die van een hoogleraar"; dat hij VI-15.218-14.979-7/12

aanvoert dat de algemene diensten waaronder het studiebureau ressorteert een werkleider hebben aangenomen wiens wedde overeenstemt met die van hem; dat hij voorts stelt dat indisponibiliteitstelling een uitdrukkelijk besluit vergt en aanvoert dat de verwerende partij beslist moest weten dat hij sowieso de extra vergoeding zou verliezen die hij tot zijn 65 had kunnen behouden als hij niet in disponibiliteit was gesteld; dat hij voorts stelt dat hij zijn argumenten niet dienstig heeft kunnen aanbrengen doordat het besluit waarbij hij in disponibiliteit is gesteld hem niet ter kennis is gebracht;

Overwegende dat in het bestreden besluit van 17 mei 1999 de volgende motieven worden opgegeven: "

Aangezien de algemene diensten van de Haute Ecole voor het jaar 1999 hebben vastgesteld dat hun middelen met 6% gedaald zijn, wat onder meer de afschaffing van het studiebureau tot gevolg heeft gehad; Aangezien de heer Henri AERTSENS bijgevolg volledig het ambt van hoofd van het studiebureau, dat hij uitoefent aan de Haute Ecole Francisco Ferrer verliest met ingang van 1 februari 1999, en er grond is hem met ingang van diezelfde datum in disponibiliteit te stellen wegens volledige opheffing van betrekking";

dat de bestreden beslissing bovendien verwijst naar de notulen van de raad van bestuur van 25 maart 1999, waarin staat op welke gronden de verwerende partij geweigerd heeft in te gaan op verzoekers aanvraag om over te gaan naar het ambt van hoogleraar; dat in die notulen het volgende staat:

a)

"rechtspositionele argumenten" : er is geen vacante betrekking van hoogleraar;

b)

"pedagogische argumenten" : verzoeker heeft sedert 1993, dat wil zeggen gedurende zes jaar, geen les meer gegeven;

c)

"budgettaire argumenten" : de uurloonkosten van een meester-assistent bedragen tweederde van die van een hoogleraar;

d)

"menselijke argumenten" : verzoeker is tevens directeur voor sociale promotie. Voor dat ambt krijgt hij een vergoeding die 1/3 bedraagt van de volledige wedde van hoogleraar. Wanneer hij gepensioneerd wordt, zal hij

VI-15.218-14.979-8/12

voor de beide ambten een pensioen krijgen dat overeenstemt met het volledige bedrag van een pensioen van hoogleraar;

Overwegende dat uit het bovenstaande volgt dat het bestreden besluit, voorzover daarin besloten wordt tot verzoekers indisponibiliteitstelling, naar de vorm gemotiveerd is; dat de weigering om in te gaan op verzoekers aanvraag om over te gaan naar het ambt van hoogleraar, gemotiveerd is met verwijzing naar een bijgevoegd stuk, dat zelf naar de vorm is gemotiveerd;

Overwegende, voor het overige, dat het onderzoek van het eerste middel heeft aangetoond dat de volgorde waarin een indisponibiliteitstelling wegens ontstentenis van betrekking kan plaatsvinden, krachtens artikel 220 van het genoemde decreet van 24 juli 1997 afhankelijk is van het ambt; dat verzoeker een functie van hoofd van studiebureau uitoefende, en uit de processtukken blijkt dat er effectief een studiebureau bestond binnen de Haute Ecole Francisco Ferrer; dat de verwerende partij besloten heeft dat studiebureau af te schaffen als gevolg van het feit dat haar middelen met 6% afgenomen zijn; dat verzoeker die vermindering niet betwist en zelf toegeeft dat de aanwerving van een werkleider om hem te vervangen een besparing van 529.000 frank oplevert; dat de verwerende partij bijgevolg terecht stelt dat ze geen andere keuze had dan verzoeker in disponibiliteit te stellen wegens volledige opheffing van betrekking, aangezien hij de enige functie vervulde waarin op het studiebureau voorzien was; dat die gronden, die vermeld worden in de bestreden beslissing, juist, afdoende en relevant blijken; dat dat ook geldt voor de argumenten vermeld in de notulen van het besluit van 25 maart 1999 waarbij geweigerd wordt verzoeker als hoogleraar aan te stellen;

Overwegende dat uit het bovenstaande blijkt dat het tweede middel, voorzover het ontleend is aan schending van de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen, niet gegrond is; dat er voor het overige geen grond is om na te gaan of met de bestreden beslissingen "het algemene beginsel van behoorlijk bestuur en het algemene motiveringsbeginsel geschonden worden; of de bestreden besluiten verstoken zijn VI-15.218-14.979-9/12

van juiste, relevante en aanvaardbare motieven; of de motieven tegenstrijdig zijn" en of het "belang van de dienst geschonden is", daar verzoeker niet aantoont in welk opzicht die beweerde schendingen verschillen van die van de genoemde wet van 29 juli 1991;

Overwegende dat uit de processtukken blijkt dat het bestreden besluit op 14 juni 1999 ter kennis is gebracht van verzoeker en hij het op 16 juni ontvangen heeft; dat het tweede middel, voorzover het hieraan ontleend is dat verzoeker zijn argumenten niet heeft kunnen laten gelden doordat er geen kennisgeving heeft plaatsgevonden, feitelijke grondslag mist;

Overwegende dat het betoog dat verzoeker in zijn laatste memorie heeft uiteengezet aangaande de schending van het beginsel "audi et alteram partem" te laat komt en niet in aanmerking kan worden genomen;

Overwegende dat verzoeker een derde middel ontleent aan "schending van artikel 13, § 2, van het decreet van 25 juli 1996 - aan schending van de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen - schending van het algemene beginsel van behoorlijk bestuur en van het algemene motiveringsbeginsel"; dat hij aanvoert dat artikel 13, § 2, van het genoemde decreet van 25 juli 1996 het volgende bepaalt "Het in het ambt van hoogleraar benoemde of in vast verband aangeworven personeelslid mag benoemd of in vast verband aangeworven worden in het ambt van hoofd studiebureau (en omgekeerd op vrijwillige basis)"; dat hij aanvoert dat de verwerende partij de in het middel aangevoerde bepalingen en beginselen schendt en meer bepaald een dergelijke weigering niet met enige juiste, relevante en aanvaardbare motivering kan worden verantwoord;

Overwegende dat het derde middel, voorzover het ontleend is aan schending van de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen, samenvalt met het tweede middel;

VI-15.218-14.979-10/12

Overwegende dat verzoeker, die benoemd is tot hoofd van een studiebureau, zich kan beroepen op de toepassing van artikel 13, § 2, van het genoemde decreet van 25 juli 1996; dat die bepaling er evenwel niet aan in de weg staat dat verzoeker wegens ontstentenis van betrekking in disponibiliteit kan worden gesteld op grond van artikel 220 van het genoemde decreet van 24 juli 1997; dat uit het onderzoek van de eerste twee middelen blijkt dat de verwerende partij laatstgenoemde bepaling correct heeft toegepast; dat het derde middel niet gegrond is,

BESLUIT:

Artikel 1.

De zaken A.86.045/VI-15.218 en A.82.329/VI-14.979 worden samengevoegd.

Artikel 2.

De Haute Ecole Francisco Ferrer wordt buiten de zaak gesteld.

Artikel 3.

De beroepen worden verworpen.

Artikel 4.

De kosten, bepaald op 14.000 frank, komen ten laste van verzoeker.

VI-15.218-14.979-11/12

Aldus uitgesproken te Brussel, in openbare terechtzitting van de VIe kamer, op vijftien mei tweeduizend en één door:

de HH.

HANSE,

staatsraad, wnd. Voorzitter

LEWALLE,

staatsraad,

DAOUT,

staatsraad,

HARMEL,

griffier.

De Griffier,

De wnd. Voorzitter,

P. HARMEL.

Ph. HANSE.

VERTALING OVEREENKOMSTIG ARTIKEL 63, EERSTE LID, VAN DE WETTEN OP DE RAAD VAN STATE, GECOÖRDINEERD OP 12 JANUARI 1973.

VI-15.218-14.979-12/12