Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2012:ARR.219.772 (2012-06-18)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 219.772 van 18 juni 2012 Openbaar ambt - Federale en lokale
politie – Aanwerving en loopbaan Beslissing : Vernietiging Verwerping
Samenvoeging
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VOORZITTER VAN DE IXe KAMER
ARREST
nr. 219.772 van 18 juni 2012
in de zaken A. 203.660/IX-7549 (I)
A. 203.741/IX-7557 (II)
In zake:
I. + II.
Wim VERVUEREN
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Vincent De Wolf
kantoor houdend te 1060 Brussel
Gulden Vlieslaan 68/9
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen:
I.
de POLITIEZONE BRUSSEL-WEST
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Marc Uyttendaele
kantoor houdend te 1060 Brussel
Bronstraat 68
bij wie woonplaats wordt gekozen
II.
de POLITIEZONE BRUSSEL-WEST
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van de verzoekschriften
1.1.
Het verzoekschrift in de zaak A. 203.660/IX-7549, ingesteld op
14 februari 2012, strekt tot de schorsing van de tenuitvoerlegging en de
nietigverklaring van:
- de beslissing van 16 december 2011 tot voorlopige ontneming van de
bewapening van Wim Vervueren bij wijze van veiligheidsmaatregel, uitgaande
van zijn functionele overste;
- de beslissing van 21 december 2011 tot bevestiging van de voorlopige ontneming
van de bewapening en tot reaffectatie van Wim Vervueren, uitgaande van zijn
korpschef.
IX-7549-1/18
1.2.
Het verzoekschrift in de zaak A. 203.741/IX-7557, ingesteld op
20 februari 2012, strekt tot de schorsing van de tenuitvoerlegging en de
nietigverklaring van de beslissing van 21 december 2011 tot bevestiging van de
voorlopige ontneming van de bewapening en tot reaffectatie van Wim Vervueren,
uitgaande van zijn korpschef.
II. Verloop van de rechtspleging
2.
De verwerende partij heeft in de zaak A. 203.660/IX-7549 een
nota ingediend.
Auditeur Marijke Van Limbergen heeft over de beide zaken één
verslag opgesteld met toepassing van artikel 93, eerste lid, van het besluit van de
Regent van 23 augustus 1948 tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling
bestuursrechtspraak van de Raad van State en artikel 12 van het koninklijk besluit
van 5 december 1991 tot bepaling van de rechtspleging in kort geding voor de
Raad van State.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 7 mei 2012 in beide zaken.
Staatsraad Bert Thys heeft verslag uitgebracht in beide zaken.
Advocaat Joy Moens, die loco advocaat Vincent De Wolf
verschijnt voor de verzoeker, en advocaat Anthony Poppe, die, in de zaak
A. 203.660/IX-7549 loco advocaat Marc Uyttendaele, verschijnt voor de
verwerende partij, zijn gehoord in beide zaken.
Auditeur Marijke Van Limbergen heeft in beide zaken een met
dit arrest eensluidend advies gegeven, behoudens wat het ten laste leggen van de
kosten in de zaak A. 203.741/IX-7557 betreft.
IX-7549-2/18
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
De verzoeker is inspecteur van politie.
3.2.
Op 16 december 2011 beslist de functionele overste van de
verzoeker om bij wijze van veiligheidsmaatregel over te gaan tot de voorlopige
ontneming van de bewapening van de verzoeker. Dit is de eerste bestreden
beslissing in de zaak A. 203.660/IX-7549. Ze is veruitwendigd in een document
“voorlopige ontneming van de bewapening als veiligheidsmaatregel” dat de
volgende redengeving vermeldt:
“- onvoldoende kennis manipulatie vuurwapen tijdens schietoefeningen
- geweldig gestresseerd in dagdagelijkse aktiviteiten
- geeft indruk zeer ‘verward’ te zijn”.
Het blijkt niet – en de verwerende partij beweert ook niet – dat
de verzoeker deze beslissing effectief in ontvangst heeft genomen. Blijkbaar is de
verzoeker op 16 december 2011 door zijn functionele overste en twee
hoofdinspecteurs van de dienst intern toezicht enkel geconfronteerd met de vraag
om zijn dienstwapen af te geven, hetgeen hij op dat moment ook daadwerkelijk
heeft gedaan.
3.3.
Op 19 december 2011 ondergaat de verzoeker een medisch
onderzoek door een arbeidsgeneesheer van de dienst voor preventie en
arbeidsgeneeskunde van de Franse en Duitstalige Gemeenschappen van België
(hierna: de SPMT).
IX-7549-3/18
Op het “formulier voor de gezondheidsbeoordeling” kruist de
arbeidsgeneesheer onder rubriek B aan dat de verzoeker, die met een
veiligheidsfunctie is belast, “voldoende geschikt is voor de voornoemde werkpost
of activiteit”. Onder rubriek F “Aanbevelingen en voorstellen” schrijft hij evenwel:
“Geen wapendracht – geen ordehandhaving – geen zware lichamelijke oefeningen
– geen ordedienst”.
3.4.
Eveneens op 19 december 2011 maakt de verzoeker een verslag
voor de korpschef op, waarin hij zijn “versie van de feiten” met betrekking tot de
voorlopige ontneming van zijn bewapening uiteenzet.
3.5.
Op 21 december 2011 bevestigt de korpschef de voorlopige
ontneming van verzoekers bewapening en beslist hij tevens om de verzoeker te
reaffecteren. Dit is de tweede bestreden beslissing in de zaak A. 203.660/IX-7549
en tevens de enige bestreden beslissing in de zaak A. 203.741/IX-7557. Ze wordt
op 3 januari 2012 aan de verzoeker ter kennis gebracht – zonder vermelding van de
beroepsmogelijkheden – en luidt als volgt:
“[...]
- Conform het Koninklijk Besluit betreffende de bewapening van de
geïntegreerde politie, gestructureerd op twee niveaus, alsook de bewapening
van de leden van de Diensten Enquêtes bij de Vaste Comités P en I en van het
personeel van de Algemene inspectie van de federale en van de lokale politie
van 03/06/2007 (BS 22/06/2007);
- Conform de omzendbrief GPI 62 betreffende de bewapening van de
geïntegreerde politie, gestructureerd op twee niveaus van 14/02/2008
(BS 29/02/2008):
- Conform de Dienstmededeling nr. 2/2009 waarin de procedure werd
beschreven;
- Na ontvangst van het verslag van de functionele overste waarin de
voorlopige intrekking van de bewapening wordt gemotiveerd;
- Na ontvangst van het verslag van de arbeidsgeneesheer;
- Na ontvangst van de schriftelijke verklaring van betrokkene : Ja 9 Nee:
Zonder dat hij kennis kreeg van motivatie dienstchef.
Wordt besloten tot : : de BEVESTIGING van de voorlopige intrekking
van de bewapening
9 de VERNIETIGING van de voorlopige intrekking
van de bewapening
van betrokkene :
Naam: Vervueren
Voornaam : Wim
IX-7549-4/18
Graad : INP
Directie/ Afdeling :
Vermoedelijke duur van de ontneming of de omstandigheden waarin een
teruggave van de bewapening mogelijk is :
Onbekend – Nieuw medisch onderzoek zal dit uitmaken.
Andere maatregelen : : Reaffectatie : op basis van medische aanbevelingen
9 Andere :
of aanpassing arbeidsomstandigheden
[...]”.
3.6.
Op 22 december 2011 dient de verzoeker bij de “Directie van de
Medische inspectie” van de Federale Overheidsdienst (FOD) Werkgelegenheid,
Arbeid en Sociaal Overleg beroep in tegen “het verslag” van de arbeidsgeneesheer
van 19 december 2011.
3.7.
Met een brief van 27 december 2011 meldt de verzoeker aan zijn
korpschef dat hij nog steeds in het ongewisse is over de reden van de inbeslagname
van zijn wapen en ook in een brief van 18 januari 2012, uitgaande van de syndicale
vertegenwoordiger van de verzoeker, wordt bij de korpschef geïnformeerd naar de
drijfveer voor de ontneming van het dienstwapen van de verzoeker.
Op 25 januari 2012 antwoordt de korpschef dat hij zijn
beslissing gesteund heeft op een schriftelijk verslag van de functionele overste van
de verzoeker en dat deze van mening was dat het voorhanden hebben of dragen van
een vuurwapen door de verzoeker een gevaar betekende voor hem of voor derden
wegens zijn houding en gemoedsgesteldheid op de werkvloer.
3.8.
Op
30
januari
2012
wordt
de
beslissing
van
de
arbeidsgeneesheer van 19 december 2011 door een attaché-geneesheer van de
FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg nietig verklaard op grond van
de vaststelling dat het “formulier voor de gezondheidsbeoordeling” verkeerd is
ingevuld, aangezien de arbeidsgeneesheer twee geheel tegenstrijdige beslissingen
vermeldt. De attaché-geneesheer besluit dat de verzoeker “totdat de
arbeidsgeneesheer, na een nieuw medisch onderzoek, een nieuwe, correcte
beslissing neerschrijft, geschikt is voor zijn veiligheidsfunctie zonder restricties”.
IX-7549-5/18
3.9.
Op 6 februari 2012 ondergaat de verzoeker een nieuw medisch
onderzoek door een arbeidsgeneesheer van de SPMT. Op het “formulier voor de
gezondheidsbeoordeling” kruist de arbeidsgeneesheer onder rubriek B nu aan dat
de verzoeker voor onbepaalde duur ongeschikt is voor zijn werkpost of activiteit,
dat het verboden is hem op deze werkpost of activiteit te behouden en dat hij
aanbeveelt om de verzoeker tewerk te stellen op een werkpost of activiteit die
beantwoordt aan de onder rubriek F van het formulier vermelde aanbevelingen.
Onder rubriek F “Aanbevelingen en voorstellen” schrijft de arbeidsgeneesheer nu:
“Geen wapendracht. Geschikt voor administratieve taken”.
Tot op het ogenblik van de sluiting van de debatten in de
voorliggende zaken blijkt niet dat op grond van dit formulier een nieuwe beslissing
met betrekking tot de bewapening van de verzoeker is genomen.
IV. Samenvoeging
4.
Uit de hiervóór weergegeven feitelijke toedracht blijkt dat aan
de beide zaken dezelfde feiten ten grondslag liggen en dat de tweede bestreden
beslissing in de zaak A. 203.660/IX-7549 tevens het enige voorwerp is van de zaak
A. 203.741/IX-7557. Bovendien worden in de beide zaken dezelfde middelen
aangevoerd. Er is dan ook grond om ze, met toepassing van artikel 60, derde lid,
van het besluit van de Regent van 23 augustus 1948 tot regeling van de
rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, samen
te voegen.
V. Ontvankelijkheid van het beroep in de zaak A. 203.660/IX-7549 in zoverre het
gericht is tegen de beslissing van de functionele overste van 16 december 2011
Exceptie van de verwerende partij
5.
De verwerende partij werpt in haar nota op dat het beroep in de
zaak A. 203.660/IX-7549 niet ontvankelijk is in zoverre het gericht is tegen de
beslissing van de functionele overste van 16 december 2011 tot voorlopige
IX-7549-6/18
ontneming van verzoekers bewapening, omdat dit slechts een voorlopige
maatregel is die genomen is in afwachting van een definitieve beslissing van de
korpschef.
Aangezien
een
voorlopige
maatregel
geen
rechtsgevolgen
teweegbrengt, kan deze niet ontvankelijk het voorwerp uitmaken van een
vernietigingsberoep. Bovendien is de voormelde maatregel opgeheven en
vervangen door de beslissing van de korpschef van 21 december 2011.
Beoordeling
6.
Artikel 16 van het koninklijk besluit van 3 juni 2007 betreffende
de bewapening van de geïntegreerde politie, gestructureerd op twee niveaus,
alsook de bewapening van de leden van de Diensten Enquêtes bij de Vaste
Comités P en I en van het personeel van de Algemene Inspectie van de federale
politie en van de lokale politie (hierna: het koninklijk besluit van 3 juni 2007),
bepaalt
onder
hoofdstuk
IV
“Ontneming
van
de
bewapening
als
veiligheidsmaatregel” van titel II “De bewapening” het volgende:
“Wanneer het voorhanden hebben of het dragen van de bewapening door een
personeelslid een gevaar betekent voor laatstgenoemde of voor een derde, kan
iedere functionele overste hem voorlopig zijn bewapening ontnemen.
Binnen de 24 uur maakt de ontneming van de bewapening het voorwerp uit
van een dringende mededeling die, naar gelang van het geval, is gericht aan de
korpschef, de commissaris-generaal of de directeur-generaal, van wie het
betrokken personeelslid op het ogenblik van de ontneming functioneel afhangt.
Die mededeling moet binnen de twee werkdagen worden aangevuld met een
naar behoren gemotiveerd verslag van de daartoe bevraagde arbeidsgeneesheer.
Deze laatste spreekt zich uit over, enerzijds, het risico van het behoud van de
bewapening in hoofde van het personeelslid en, anderzijds, de geschiktheid van
het personeelslid in de door hem uitgeoefende functie of een functie die het
tijdelijk zou kunnen uitoefenen rekening houdende met zijn toestand,
overeenkomstig de wetgeving op het gezondheidstoezicht van de werknemers.
Het betrokken personeelslid beschikt over twee werkdagen volgend op de
uitgifte van het verslag bedoeld in het tweede lid, om een schriftelijke
verklaring te bezorgen die de mogelijke elementen bevat die hij ter kennis van
de beslissende overheid wil brengen. Wanneer het betrokken personeelslid
weigert of in de onmogelijkheid verkeert om een schriftelijke verklaring in te
vullen, voegt de overheid, die over de voorlopige ontneming van de bewapening
heeft beslist, er een document bij dat die weigering of die onmogelijkheid
bevestigt.
IX-7549-7/18
Na het verslag van de arbeidsgeneesheer te hebben ontvangen, bevestigt of
vernietigt de in het tweede lid bedoelde overheid de ontneming en deelt zijn
beslissing aan het personeelslid mee. In geval van bevestiging van de
ontneming vermeldt deze mededeling de vermoedelijke duur van de ontneming
of de omstandigheden waarin een teruggave mogelijk is.
De overheid die over de ontneming van de bewapening heeft beslist, is als
enige bevoegd om over de teruggave te beslissen”.
Hieruit blijkt dat de beslissing van de functionele overste om een
personeelslid als veiligheidsmaatregel zijn bewapening te ontnemen, een
voorlopige beslissing is. Mede op grond van een verslag van een daaropvolgend
onderzoek door de arbeidsgeneesheer en een schriftelijke verklaring van het
betrokken personeelslid, beslist – in dit geval – de korpschef tot bevestiging of
vernietiging van de ontneming van de bewapening.
De omstandigheid dat de beslissing van de functionele overste
om het betrokken personeelslid zijn bewapening te ontnemen, slechts een
voorlopige maatregel betreft, neemt niet weg dat deze beslissing direct uitvoerbaar
is en grievende gevolgen heeft voor het betrokken personeelslid. Het is voor het
betrokken personeelslid dan ook een aanvechtbare rechtshandeling. De
bevestiging van deze voorlopige maatregel door de korpschef komt weliswaar in
de plaats van de beslissing van de functionele overste, maar aangezien de
verzoeker in dit geval ook de beslissing van de korpschef bestrijdt, behoudt hij het
rechtens vereiste belang bij de vernietiging van de beslissing van de functionele
overste. De loutere vernietiging van de beslissing van de korpschef zou immers
met zich meebrengen dat de beslissing van de functionele overste terug uitwerking
krijgt in afwachting van een nieuwe, rechtsherstellende beslissing van de
korpschef.
De exceptie is niet gegrond.
IX-7549-8/18
VI. Onderzoek van het tweede en het derde middel
Standpunt van de partijen
7.
De verzoeker voert in het tweede middel de schending aan van
artikel 16 van het koninklijk besluit van 3 juni 2007, de omzendbrief GPI 62 van
14 februari 2008 betreffende de bewapening van de geïntegreerde politie,
gestructureerd op twee niveaus, en het beginsel “patere legem quam ipse fecisti”.
Hij betoogt dat de arbeidsgeneesheer die hem op 19 december
2011 heeft onderzocht enkel een “formulier voor de gezondheidsbeoordeling”
heeft ingevuld en, in strijd met artikel 16 van het koninklijk besluit van 3 juni 2007,
geen gemotiveerd verslag heeft opgesteld. Het louter invullen van een “formulier
voor de gezondheidsbeoordeling” beantwoordt niet aan de door artikel 16 van het
koninklijk besluit van 3 juni 2007 opgelegde vereisten van motivering en van
eerlijke en tegensprekelijke procedure, aangezien overeenkomstig artikel 48 van
het koninklijk besluit van 28 mei 2003 betreffende het gezondheidstoezicht op de
werknemers, dit formulier geen enkele aanwijzing over de diagnose mag bevatten,
noch enige andere formulering die ingaat tegen de persoonlijke levenssfeer. Het
“formulier voor de gezondheidsbeoordeling” is dan ook geenszins te beschouwen
als een gemotiveerd verslag en derhalve is elke motivering voor de beslissing om
verzoekers wapen te ontnemen onbestaand, dan wel aan de verzoeker onbekend.
Bovendien is het “verslag” van de arbeidsgeneesheer van 19 december 2011 nietig
verklaard wegens tegenstrijdige vermeldingen, zodat de bestreden beslissingen er
niet meer op gebaseerd kunnen zijn.
8.
De verzoeker ontleent het derde middel aan “de schending van
de artikelen 2 en 3 van de Wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke
motivering van bestuurshandelingen, het beginsel van formele motivering van
bestuurshandelingen, de afwezigheid van of fout in de motivering, de kennelijke
beoordelingsfout, het beginsel van behoorlijk bestuur, het proportionaliteits-
IX-7549-9/18
beginsel, het redelijkheidsbeginsel, het adagium audi alteram partem en de
machtsoverschrijding”.
In een eerste onderdeel van het middel voert de verzoeker aan
dat de beslissing van de korpschef van 21 december 2011 verwijst naar diverse
verslagen en naar een geschreven verklaring, terwijl hij nooit van het verslag van
zijn functionele overste kennis heeft kunnen nemen en hij zijn opmerkingen
dienaangaande niet heeft kunnen laten gelden. In een tweede onderdeel van het
middel voert de verzoeker aan dat de beslissing van de korpschef van 21 december
2011 geen enkele motivering bevat met betrekking tot de ontneming van zijn
bewapening, noch met betrekking tot zijn reaffectatie, en dat ook de beslissing van
zijn functionele overste van 16 december 2011 op geen enkele wijze werd
gemotiveerd.
9.
De verwerende partij antwoordt op het tweede middel dat het
verslag van de arbeidsgeneesheer van 6 februari 2012, hetwelk het vernietigde
verslag van 19 december 2011 heeft vervangen, wel degelijk een gemotiveerd
verslag is in de zin van artikel 16 van het koninklijk besluit van 3 juni 2007,
aangezien eruit blijkt dat de arbeidsgeneesheer zich uitspreekt over het risico van
het behoud van het dienstwapen en hij oordeelt dat de verzoeker geschikt is om
administratieve functies uit te oefenen. De beslissing van de korpschef van
21 december 2011 vindt steun in dit verslag van 6 februari 2012 en dit kan omdat
de in het verslag van 6 februari 2012 vervatte aanbevelingen van de
arbeidsgeneesheer inhoudelijk niet afwijken van het vernietigde verslag van
19 december 2011. De in het verslag van 19 december 2011 vastgestelde
tegenstrijdigheid is immers slechts een materiële vergissing die het gevolg is van
het feit dat de arbeidsgeneesheer verkeerdelijk de werkpost of activiteit heeft
verward met het uitoefenen van elke functie binnen de politiezone.
Met betrekking tot het derde middel werpt de verwerende partij
vooreerst op dat de verzoeker niet verduidelijkt op welke wijze de hoorplicht wordt
geschonden en waarin de kennelijke beoordelingsfout en de machtsoverschrijding
IX-7549-10/18
gelegen zijn en dat hij evenmin aangeeft welk beginsel van behoorlijk bestuur hij
geschonden acht, zodat het middel, wat deze onderdelen betreft, onontvankelijk is.
Voorts stelt de verwerende partij dat de verzoeker zich niet op de
schending van de formele motiveringsplicht kan beroepen, omdat hij bij
aangetekend schrijven van 21 december 2011 kennis heeft kunnen nemen van de
beslissing van zijn korpschef en hij derhalve vanaf dat ogenblik kennis ervan had
dat deze beslissing deels gesteund was op het verslag van zijn functionele overste
van 16 december 2011. De verzoeker heeft echter, noch in zijn schrijven van
27 december 2011, noch in het schrijven dat uitging van zijn syndicale
vertegenwoordiger gevraagd om inzage te krijgen van het voormelde verslag. Hij
kan zich thans dan ook niet beklagen over de schending van rechtsaanspraken die
hij had kunnen voorkomen door zich zelf zorgvuldig te gedragen.
Vervolgens verwijst de verwerende partij naar de motivering
van de voorlopige ontneming van verzoekers bewapening zoals vervat in het
verslag van de functionele overste van 16 december 2011. Volgens de verwerende
partij heeft de verzoeker wel degelijk kennis kunnen nemen van deze motieven
middels de brief van 25 januari 2012 van de korpschef aan de syndicale
vertegenwoordiger van de verzoeker, waarin werd gesteld dat “het voorhanden
hebben of het dragen van een vuurwapen door [de verzoeker] een gevaar betekende
voor hem of voor derde[n] wegens zijn houding en gemoedsgesteldheid op de
werkvloer”.
Ten slotte merkt de verwerende partij nog op dat, voor zover de
verzoeker meent dat de beslissing van de korpschef van 21 december 2011 geen
enkele motivering bevat, niet kan worden ingezien hoe dit gegeven kan leiden tot
het besluit dat het redelijkheidsbeginsel, het evenredigheidsbeginsel en de
materiële motiveringsplicht geschonden zijn. De voormelde beginselen impliceren
immers dat een onderzoek wordt gedaan naar de inhoudelijke pertinentie van de
motieven, waarvan de verzoeker evenwel stelt geen kennis te hebben genomen.
Voor het overige stelt de verwerende partij dat de beslissing tot reaffectatie naar
IX-7549-11/18
een administratieve dienst logischerwijze voortvloeit uit het gegeven dat de
verzoeker geen wapen meer draagt en dan ook geen veiligheidsfunctie meer kan
uitoefenen.
Beoordeling
10.
De verzoeker stelt zich in zijn tweede en derde middel onder
meer op het standpunt dat hij geen kennis had van de motieven van de bestreden
beslissingen tot ontneming van zijn bewapening en tot reaffectatie en dat hij er zich
niet deugdelijk tegen heeft kunnen verweren. Hij betwist aldus dat de formele
motiveringsplicht werd nageleefd, die wat de bestreden beslissingen betreft, wordt
opgelegd door de wet van 29 juli 1991 betreffende de uitdrukkelijke motivering
van de bestuurshandelingen en wat het aan de beslissing van de korpschef
voorafgaande verslag van de arbeidsgeneesheer betreft, door artikel 16, tweede lid,
van het koninklijk besluit van 3 juni 2007.
Waar de verzoeker stelt dat de verwerende partij verwijst naar
documenten zonder dat hij daarvan kennis heeft kunnen nemen en zonder dat hij
zijn opmerkingen dienaangaande heeft kunnen laten gelden, verduidelijkt hij
voorts voldoende op welke wijze hij de hoorplicht, die wordt geregeld door
artikel 16, derde lid, van het koninklijk besluit van 3 juni 2007, geschonden acht.
Het desbetreffende middelonderdeel is wel degelijk ontvankelijk.
11.
De bestreden beslissing van de korpschef van 21 december 2011
waarbij de voorlopige ontneming van de bewapening van de verzoeker wordt
bevestigd, is gemotiveerd met verwijzing naar “het verslag van de functionele
overste waarin de voorlopige intrekking van de bewapening wordt gemotiveerd”,
“het verslag van de arbeidsgeneesheer” en “de schriftelijke verklaring van
betrokkene, zonder dat hij kennis kreeg van [de] motivatie [van zijn] dienstchef”.
Voorts blijkt uit deze bestreden beslissing dat de vermoedelijke duur van de
ontneming van de bewapening “onbekend” is, dat “nieuw medisch onderzoek […]
dit [zal] uitmaken” en dat beslist wordt tot de reaffectatie van de verzoeker “op
IX-7549-12/18
basis van medische aanbevelingen of aanpassing arbeidsomstandigheden”. Wat de
reaffectatie precies inhoudt, blijkt uit de voormelde beslissing niet.
12.
Aan de formele motiveringsplicht kan worden voldaan door
verwijzing naar uitgebrachte adviezen, doch slechts voor zover deze adviezen ten
laatste samen met de beslissing waartoe ze hebben geleid, werden meegedeeld aan
de betrokkene en zelf afdoende gemotiveerd zijn en niet tegenstrijdig met de
genomen beslissing.
13.
De beslissing van de korpschef van 21 december 2011 wordt
vooreerst gemotiveerd met verwijzing naar “het verslag van de functionele overste
waarin de voorlopige intrekking van de bewapening wordt gemotiveerd”.
Uit niets blijkt – en de verwerende partij beweert dit ook niet –
dat de verzoeker het voormelde verslag heeft ontvangen. Uit de stukken waarop de
Raad van State vermag acht te slaan, blijkt integendeel dat de verzoeker enkel
mondeling kennis heeft gekregen van de eerste bestreden beslissing in de zaak
A. 203.660/IX-7549, doordat hij op 16 december 2011 door zijn functionele
overste en twee hoofdinspecteurs van de dienst intern toezicht werd
geconfronteerd met de vraag om zijn dienstwapen af te geven, waarvoor geen
enkele motivering werd gegeven.
De verwerende partij wijst erop dat de verzoeker in zijn brief van
27 december 2011 aan zijn korpschef niet heeft gevraagd om inzage te krijgen van
het verslag van zijn functionele overste, zodat hij zich thans niet kan beklagen over
de schending van rechtsaanspraken die hij had kunnen voorkomen door zich zelf
zorgvuldig te gedragen.
Van een rechtsonderhorige mag voorzeker worden verwacht dat
hij zelf in zijn relatie tot het bestuur de gepaste zorgvuldigheid aan de dag legt. In
het kader van de procedure van de ontneming van de bewapening, waarin is
voorzien door artikel 16 van het koninklijk besluit van 3 juni 2007, kan het
IX-7549-13/18
evenwel niet de bedoeling zijn dat de betrokkene, die na de kennisneming van het
verslag van de arbeidsgeneesheer slechts over twee dagen beschikt om zijn
argumenten aan de korpschef kenbaar te maken, zelf het initiatief dient te nemen
om de redenen te achterhalen die zijn functionele overste ertoe hebben gebracht
hem zijn wapen te ontnemen. Zoniet zou het recht waarover de betrokkene
beschikt om zijn argumenten binnen deze korte tijdspanne kenbaar te maken,
volledig worden uitgehold.
Voorts wijst de verwerende partij erop dat de verzoeker van de
motivering zoals vervat in het verslag van de functionele overste, kennis heeft
kunnen nemen door middel van de brief van 25 januari 2012 van de korpschef aan
de syndicale vertegenwoordiger van de verzoeker.
In de voormelde brief van 25 januari 2012 wordt meegedeeld dat
“het voorhanden hebben of het dragen van een vuurwapen door dhr. Vervueren een
gevaar betekende voor hem of voor derde[n] wegens zijn houding en
gemoedsgesteldheid op de werkvloer”. Deze motivering geeft evenwel geenszins
de motieven weer die vervat zijn in de beslissing van de functionele overste en is
bovendien uiterst vaag en algemeen en laat de verzoeker geenszins toe te
achterhalen wat de concrete beweegredenen zijn geweest tot het nemen van de
bestreden beslissingen.
14.
De bestreden beslissing van de korpschef van 21 december 2011
wordt voorts gemotiveerd met een verwijzing naar “het verslag van de
arbeidsgeneesheer”.
In dit verband moet evenwel worden vastgesteld dat op het
kwestieuze “verslag” van 19 december 2011 enerzijds onder rubriek B wordt
aangeduid dat de verzoeker “voldoende geschikt is voor de voornoemde werkpost
of activiteit”, terwijl anderzijds onder rubriek F de volgende aanbevelingen
worden gedaan: “Geen wapendracht - geen ordehandhaving - geen zware
lichamelijke oefeningen - geen ordedienst”. De verwerende partij betwist niet dat
IX-7549-14/18
het voormelde verslag van 19 december 2011 aldus door een interne
tegenstrijdigheid
is
aangetast.
Om
die
reden
werd
overigens
de
gezondheidsbeoordeling van de verzoeker, die op 19 december 2011 door de
arbeidsgeneesheer
werd
uitgevoerd,
op
30
januari
2012
door
een
attaché-geneesheer van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg
nietig verklaard. Bijgevolg kan het voormelde verslag niet als een deugdelijk
motief van de bestreden beslissing van de korpschef worden beschouwd.
De verwerende partij kan niet worden bijgevallen in haar
standpunt dat de bestreden beslissing van de korpschef van 21 december 2011
steun vindt in het tweede – nieuwe – verslag van de arbeidsgeneesheer van
6 februari 2012. Zoals zo-even werd vastgesteld, werd het initiële verslag van
19 december 2011, waarop de bestreden beslissing van de korpschef is gesteund,
na het beroep dat de verzoeker ertegen instelde, vernietigd omdat het behept is met
een interne tegenstrijdigheid. Het laatstgenoemde verslag bestaat derhalve niet
meer en de bestreden beslissing van de korpschef kan hierin geen steun vinden. Het
nieuwe verslag van de arbeidsgeneesheer van 6 februari 2012 bevat een andere
motivering, zowel onder rubriek B als onder rubriek F. Het betreft een motivering a
posteriori, waarin de bestreden beslissing van de korpschef evenmin rechtmatig
steun kan vinden.
Daargelaten bovendien de vraag of het gebruikte “formulier
voor de gezondheidsbeoordeling” kan worden aangewend voor de beoordeling
door de arbeidsgeneesheer zoals bedoeld in artikel 16 van het koninklijk besluit
van 3 juni 2007, wordt te dezen in dit formulier zonder enige concrete, nadere
motivering aangeduid dat de verzoeker voor onbepaalde duur ongeschikt is voor
zijn werkpost, maar geschikt is voor administratieve taken. Van “een naar behoren
gemotiveerd verslag van de daartoe bevraagde arbeidsgeneesheer” in de zin van
artikel 16 van het koninklijk besluit van 3 juni 2007 is aldus geen sprake.
15.
Nu de verzoeker noch middels de hem louter mondeling
meegedeelde beslissing van zijn functionele overste, noch middels het verslag van
IX-7549-15/18
de arbeidsgeneesheer, in kennis is gesteld van de motieven van de ontneming van
de bewapening en deze motieven evenmin zijn veruitwendigd in de beslissing van
de korpschef, is hij volledig in het ongewisse gebleven van de motieven om hem
zijn bewapening te ontnemen. Bovendien heeft hij aldus ten aanzien van de
korpschef niet daadwerkelijk en nuttig zijn standpunt met betrekking tot de
genomen maatregel kunnen laten gelden.
16.
Het tweede en het derde middel zijn in de hiervóór aangegeven
mate gegrond, voor zover ze de schending aanvoeren van de formele
motiveringsplicht en van de hoorplicht.
17.
De voorliggende beroepen tot nietigverklaring kunnen worden
afgedaan in korte debatten in de zin van artikel 93 van het algemeen
procedurereglement.
VII. Vorderingen tot schorsing
18.
De vernietiging van de bestreden beslissingen maakt de
vorderingen tot schorsing zonder voorwerp, zodat zij moeten worden verworpen.
VIII. Kosten
Het beroep in de zaak A. 203.741/IX-7557 bestrijdt de beslissing
van de korpschef van 21 december 2011, die ook reeds het voorwerp uitmaakt van
het beroep in de zaak A. 203.660/IX-7549, en voert er dezelfde middelen tegen aan
als het beroep in de laatstgenoemde zaak.
Aldus dient het beroep in de zaak A. 203.741/IX-7557 zich aan
als een overtollig beroep en is het gepast in te gaan op de vraag van de verwerende
partij ter terechtzitting om de kosten in deze zaak ten laste van de verzoeker te
leggen.
IX-7549-16/18
BESLISSING
- De
zaken
A.
203.660/IX-7549
en
A.
203.741/IX-7557
worden
samengevoegd.
2. De Raad van State vernietigt:
- de beslissing van 16 december 2011 tot voorlopige ontneming van de
bewapening van Wim Vervueren bij wijze van veiligheidsmaatregel,
uitgaande van zijn functionele overste;
- de beslissing van 21 december 2011 tot bevestiging van de voorlopige
ontneming van de bewapening en tot reaffectatie van Wim Vervueren,
uitgaande van zijn korpschef.
- De Raad van State verwerpt de vorderingen tot schorsing.
- De verwerende partij wordt verwezen in de kosten van de vordering tot
schorsing in de zaak A. 203.660/IX-7549, begroot op 175 euro.
- De verzoeker wordt verwezen in de kosten van de vordering tot schorsing
in de zaak A. 203.741/IX-7557, begroot op 175 euro.
IX-7549-17/18
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, in openbare terechtzitting van 18 juni 2012,
door de Raad van State, IXe kamer, samengesteld uit:
Bert Thys,
staatsraad, waarnemend voorzitter,
bijgestaan door
Tiny Temmerman,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Tiny Temmerman
Bert Thys
IX-7549-18/18
