Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2012:ARR.221.678 (2012-12-11)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 221.678 van 11 december 2012 Sociale zaken en volksgezondheid
- O.C.M.W. Beslissing : Vernietiging Samenvoeging
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
XIVe KAMER
ARREST
nr. 221.678 van 11 december 2012
in de zaken
I. A. 200.955/XIV-33.303
II. A. 202.209/XIV-33.625
III. A. 203.188/XIV-33.891
In zake :
I.
het OPENBAAR CENTRUM VOOR MAATSCHAPPELIJK
WELZIJN VAN LINTER
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Jim Deridder
kantoor houdend te 2018 Antwerpen
Mechelsesteenweg 210 A/10
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
de
GOUVERNEUR
VAN
VLAAMS-BRABANT
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Bart Staelens
kantoor houdend te 8000 Brugge
Gerard Davidstraat 46, bus 1
bij wie woonplaats wordt gekozen
II.
DE
PROVINCIE
het OPENBAAR CENTRUM VOOR MAATSCHAPPELIJK
WELZIJN VAN LINTER
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Jim Deridder
kantoor houdend te 2018 Antwerpen
Mechelsesteenweg 210 A/10
bij wie woonplaats wordt gekozen
XIV-33.303-1/19
tegen :
de
GOUVERNEUR
VAN
VLAAMS-BRABANT
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Bart Staelens
kantoor houdend te 8000 Brugge
Gerard Davidstraat 46, bus 1
bij wie woonplaats wordt gekozen
III.
DE
PROVINCIE
het OPENBAAR CENTRUM VOOR MAATSCHAPPELIJK
WELZIJN VAN LINTER
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Jim Deridder
kantoor houdend te 2018 Antwerpen
Mechelsesteenweg 210 A/10
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
de VLAAMSE GEMEENSCHAP, vertegenwoordigd door de
Vlaamse regering
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Bart Staelens
kantoor houdend te 8000 Brugge
Gerard Davidstraat 46, bus 1
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
1.1.
Het beroep in de zaak A. 200.955/XIV-33.303, ingesteld op
4 juli 2011, strekt tot de nietigverklaring van het besluit van de gouverneur van
Vlaams-Brabant van 18 april 2011 waarbij voor het jaar 2010 het
arbeidspercentage van de gewestelijke ontvanger voor Linter wordt bepaald op
40%, van het besluit van de gouverneur van Vlaams-Brabant van 18 april 2011
waarbij voor het jaar 2011 het arbeidspercentage van de gewestelijke ontvanger
voor Linter wordt bepaald op 40% en van het besluit van de gouverneur van
Vlaams-Brabant van 28 april 2011 waarbij voor het jaar 2009 het
arbeidspercentage van de gewestelijke ontvanger voor Linter wordt gecorrigeerd
van 30% naar 40%.
XIV-33.303-2/19
1.2.
Het beroep in de zaak A. 202.209/XIV-33.625, ingesteld op
16 oktober 2011, strekt tot de nietigverklaring van het besluit van 16 augustus
2011 van de gouverneur van Vlaams-Brabant waarbij het arbeidstijdpercentage
van de gewestelijke ontvanger voor Linter wordt bepaald op 40% tot en met juni
2011 en op 30% vanaf 1 juli 2011.
1.3.
Het beroep in de zaak A. 203.188/XIV-33.891, ingesteld op
9 januari 2012, strekt tot de nietigverklaring van het besluit van de Vlaamse
minister van Bestuurszaken, Binnenlands Bestuur, Inburgering, Toerisme en
Vlaamse Rand van 14 november 2011, waarbij artikel 3 van het besluit van de raad
voor maatschappelijk welzijn van het OCMW van Linter van 26 mei 2011 wordt
vernietigd, voor zover deze beslissing betrekking heeft op de periode vóór 1 juli
2011.
II. Verloop van de rechtspleging
2.
In de drie zaken hebben de verwerende partijen een memorie van
antwoord ingediend en heeft de verzoekende partij een memorie van
wederantwoord ingediend.
Auditeur Iris Verheven heeft in de drie zaken een verslag
opgesteld.
De verwerende partijen hebben in de respectievelijke zaken een
verzoek tot voortzetting van het geding en een laatste memorie ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 10 oktober 2012.
Staatsraad Stephan De Taeye heeft verslag uitgebracht.
XIV-33.303-3/19
Advocaat Jim Deridder, die verschijnt voor de verzoekende
partij, en advocaat Samuel Mens, die loco advocaat Bart Staelens verschijnt voor
de verwerende partijen, zijn gehoord.
Auditeur Iris Verheven heeft een met dit arrest eensluidend
advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
Het OCMW van de gemeente Linter doet voor de invulling van
het ambt van financieel beheerder beroep op een gewestelijke ontvanger.
Naar aanleiding van het nieuwe gemeentedecreet en het nieuwe
decreet op de openbare centra voor maatschappelijk welzijn en op vraag van het
kabinet van de minister van Binnenlands Bestuur peilt de gouverneur van de
provincie Vlaams-Brabant middels een schrijven van 16 januari 2007 naar de
intentie van de besturen die door een gewestelijke ontvanger worden bediend om
verder een beroep te doen op een gewestelijke ontvanger dan wel een deeltijds
plaatselijk vervanger aan te stellen.
3.2.
In zitting van 29 maart 2007 opteert de raad voor
maatschappelijk welzijn van het OCMW van Linter ervoor om verder beroep te
doen op Daisy Troch, gewestelijke ontvanger, van wie de tijdsbesteding werd
bepaald op twee dagen per week.
3.3.
Op 28 december 2007 verschijnt in de tweede uitgave van het
Belgisch Staatsblad het besluit van de Vlaamse regering van 21 december 2007
houdende vaststelling van de voorwaarden waaronder de ambten van
XIV-33.303-4/19
gemeentesecretaris, gemeentelijk financieel beheerder, secretaris van een openbaar
centrum voor maatschappelijk welzijn en ontvanger van een openbaar centrum
voor maatschappelijk welzijn deeltijds kunnen worden uitgeoefend, en houdende
vaststelling van sommige gevallen waarin de ambten van gemeentelijk financieel
beheerder en ontvanger van een openbaar centrum voor maatschappelijk welzijn
kunnen worden uitgeoefend door een gewestelijke ontvanger (hierna : het besluit
van 21 december 2007). Dit besluit is in werking getreden op 1 januari 2008.
3.4.
Met een brief van 1 februari 2008 wijst de gouverneur van de
provincie Vlaams-Brabant het OCMW van Linter op de inwerkingtreding van het
besluit van 21 december 2007 en de gevolgen hiervan en verzoekt hij dit OCMW
de keuze kenbaar te maken tussen hetzij een gewestelijke ontvanger, hetzij een
plaatselijk deeltijds ontvanger.
3.5.
In zitting van 28 februari 2008 besluit de raad voor
maatschappelijk welzijn van het OCMW van Linter tot het behoud van de
gewestelijke ontvanger en dat het aangewezen lijkt een prestatiebreuk van
minstens 25% te behouden om de taak van gewestelijke ontvanger op behoorlijke
wijze te kunnen uitvoeren.
3.6.
Bij besluit van 12 juni 2009 keurt de gouverneur van de
provincie Vlaams-Brabant de arbeidstijdpercentages voor de gewestelijke
ontvangers goed voor het jaar 2009. Voor het OCMW van Linter wordt een
prestatiebreuk van 30% vastgelegd. Het besluit wordt aan het OCMW ter kennis
gebracht met een begeleidend schrijven van 12 juni 2009.
3.7.
Op 25 februari 2010 neemt de gouverneur van de provincie
Vlaams-Brabant een nieuw besluit tot definitieve goedkeuring van de
prestatiebreuken
voor
de
gewestelijke
ontvangers
voor
Het
arbeidstijdpercentage voor het OCMW van Linter wordt behouden op 30%.
XIV-33.303-5/19
Eveneens op 25 februari 2010 keurt de gouverneur van de
provincie Vlaams-Brabant de prestatiebreuk voor de gewestelijke ontvangers voor
2010 goed. In dit besluit wordt het arbeidstijdpercentage van de gewestelijke
ontvanger van het OCMW van Linter bepaald.
3.8.
Beide voormelde besluiten van 25 februari 2010 worden aan het
OCMW van Linter ter kennis gebracht met een begeleidend schrijven van 3 maart
2010.
3.9.
Op 15 juni 2010 keurt de gouverneur van de provincie
Vlaams-Brabant nogmaals de prestatiebreuk goed van de gewestelijke ontvangers
voor het jaar 2010. In dit besluit wordt het arbeidstijdpercentage van de
gewestelijke ontvanger van het OCMW van Linter bepaald op 30%.
3.10.
Met een schrijven van de gouverneur van de provincie
Vlaams-Brabant van 8 april 2011 worden de kosten verbonden aan de gewestelijke
ontvanger in het jaar 2009 teruggevorderd op grond van het besluit van de Vlaamse
regering van 17 oktober 2008 betreffende de bijdrage van de besturen in de
uitgaven die verboden zijn aan de gewestelijke ontvangers. In dit schrijven wordt
gesteld dat de gewestelijke ontvanger van het OCMW van Linter een
arbeidstijdpercentage van 40% heeft gepresteerd.
3.11.
Bij besluit van 18 april 2011 tot definitieve goedkeuring van de
prestatiebreuk voor het jaar 2010 wordt het arbeidstijdpercentage van de
gewestelijke ontvanger van het OCMW van Linter door de gouverneur bepaald op
40%.
Dit
is
de
eerste
bestreden
beslissing
in
de
zaak
sub I (A. 200.955/XIV-33.303).
XIV-33.303-6/19
Eveneens op 18 april 2011 besluit de gouverneur van de
provincie Vlaams-Brabant tot goedkeuring van de prestatiebreuk van de
gewestelijke ontvanger voor het jaar 2011 en keurt hij een arbeidstijdpercentage
van 40% goed.
Dit
is
de
tweede
bestreden
beslissing
in
de
zaak
sub I (A. 200.955/XIV-33.303).
3.12.
Bij besluit van 28 april 2011 tot definitieve goedkeuring van de
prestatiebreuk voor het jaar 2009 corrigeert de gouverneur van de provincie
Vlaams-Brabant het arbeidstijdpercentage van de gewestelijke ontvanger van het
openbaar centrum voor maatschappelijk welzijn van Linter van 30% naar 40%.
Dit
is
de
derde
bestreden
beslissing
in
de
zaak
sub I (A. 200.955/XIV-33.303).
3.13.
In zitting van 26 mei 2011 beslist de raad voor maatschappelijk
welzijn van het OCMW van Linter dat de kosten van de gewestelijke ontvanger
voor de jaren 2009, 2010 en 2011 slechts betaald worden ten belope van een
prestatiebreuk van 30% en dat voor het jaar 2011 de gewestelijke ontvanger verder
zal presteren volgens een prestatiebreuk van 30%. De raad beslist bovendien de
gouverneur van de provincie Vlaams-Brabant te verzoeken vóór 13 juni 2011 een
standpunt in te nemen aangaande de drie bestreden beslissingen in de zaak
sub I (A. 200.955/XIV-33.303). Een afschrift van deze raadsbeslissing wordt aan
de gouverneur toegezonden op 31 mei 2011.
3.14.
Op 29 augustus 2011 schorst de gouverneur artikel 3 van het
voormelde besluit van de raad voor maatschappelijk welzijn van het OCMW van
Linter van 26 mei 2011 wegens strijdigheid met zijn beslissingen van 18 april 2011
en 28 april 2011.
XIV-33.303-7/19
3.15.
Bij raadsbesluit van 22 september 2011 motiveert de raad voor
maatschappelijk welzijn van het OCMW van Linter de handhaving van de door de
gouverneur geschorste beslissing. In uitvoering van artikel 259 van het decreet van
19 december 2008 betreffende de organisatie van de openbare centra voor
maatschappelijk welzijn wordt dit besluit aan de Vlaamse regering toegezonden.
Intussen, meer bepaald op 16 augustus 2011, neemt de
gouverneur een nieuwe goedkeuringsbeslissing met betrekking tot de
prestatiebreuk van de gewestelijke ontvanger voor het OCMW van Linter. Het
arbeidstijdpercentage wordt bepaald op 40% tot en met juni 2011 en op 30% vanaf
1 juli 2011. De beslissing wordt per gewone brief van 25 augustus 2011 aan de
verzoekende partij betekend.
Dit
is
de
bestreden
beslissing
in
de
zaak
sub II (A. 202.209/XIV-33.625).
3.16.
Op 14 november 2011 neemt de Vlaamse minister van
Bestuurszaken, Binnenlands Bestuur, Inburgering, Toerisme en Vlaamse Rand de
beslissing om artikel 3 van het sub randnummer 3.13 vermelde raadsbesluit van
26 mei 2011 te vernietigen, voor zover deze beslissing betrekking heeft op de
periode vóór 1 juli 2011. Vanaf 1 juli 2011 zal de gewestelijke ontvanger presteren
volgens een prestatiebreuk van 30%.
Dit
is
de
bestreden
beslissing
in
de
zaak
sub III (A. 203.188/XIV-33.891).
IV. Samenvoeging
4.
de
In het belang van een goede rechtsbedeling komt het gepast voor
zaken
nrs.
A. 200.955/XIV-33.303,
A. 202.209/XIV-33.625
en
A. 203.188/XIV-33.891 te voegen.
XIV-33.303-8/19
V. Ontvankelijkheid van de beroepen
Standpunt van de partijen
5.1.
De verwerende partij werpt in haar memorie van antwoord in de
zaak sub II (A. 202.209/XIV-33.625) een exceptie van onontvankelijkheid van het
beroep ratione materiae op. Zij betoogt dat de bestreden beslissing een louter
bevestigende beslissing is, aangezien zij niets verandert aan de beslissing van
18 april 2011, die reeds in de zaak sub I (A. 200.955/XIV-33.303) voor de Raad
van State met een vernietigingsberoep werd bestreden.
In hun memorie van antwoord in de zaken sub II en III
(A. 202.209/XIV-33.625 en A. 203.188/XIV-33.891) werpen de verwerende
partijen op dat, in de mate dat de verzoekende partij middelen formuleert tegen wat
is beslist voor de periode vanaf 1 juli 2011, de geformuleerde middelen elke
relevantie missen, daar de verzoekende partij geen belang heeft bij de
nietigverklaring van de bestreden beslissingen in de zaken sub I en III voor deze
periode, omdat zij net zelf stelt een percentage van 30% te wensen.
5.2.
De verzoekende partij repliceert in haar memorie van
wederantwoord, enerzijds, dat een vernietiging van de reeds bestreden beslissing
van 18 april 2011 niet tot gevolg zal hebben dat de bestreden beslissing in de zaak
sub II (A. 202.209/XIV-33.625), in de mate dat deze zich over dezelfde periode
uitstrekt, in dat rechtsgevolg zal delen. Verder repliceert zij dat de bestreden
beslissing in de zaak sub II geen louter bevestigende beslissing is, daar zij eigen
rechtsgevolgen in het leven roept. Deze beslissing houdt overigens voor de tweede
jaarhelft van 2011 wel degelijk een wijziging in, zodat een nieuw onderzoek is
gebeurd.
Wat de omvang van het voorwerp betreft, benadrukt de
verzoekende partij in haar memories van wederantwoord in de zaken sub II en III
(A. 202.209/XIV-33.625 en A. 203.188-XIV-33.891) dat zij in haar onderscheiden
XIV-33.303-9/19
verzoekschriften in deze zaken heeft aangegeven dat het beroep is gericht tegen,
enerzijds, de beslissing van 16 augustus 2011 in de mate dat die het
arbeidstijdpercentage van de gewestelijke ontvanger op 40% bepaalt voor de
periode van 1 januari tot en met 30 juni 2011 en, anderzijds, tegen de beslissing van
de minister van 14 november 2011, waarbij wordt vernietigd, artikel 3 van de
beslissing van de raad voor maatschappelijk welzijn van het OCMW van Linter
van 26 mei 2011 “Financiële dienst – terugvordering van de kosten voor de
gewestelijk ontvangers voor het jaar 2009- betaalbaarstelling van de factuur”, voor
zover deze beslissing betrekking heeft op de periode vóór 1 juli 2011.
Beoordeling
5.3.
Een louter bevestigende beslissing is een beslissing waarvan het
voorwerp identiek is aan de eerste beslissing. Dit is het geval wanneer de tweede
beslissing dezelfde draagwijdte en gevolgen heeft en niet genomen is op grond van
andere motieven of na een nieuw onderzoek ten gronde of na kennisneming van
nieuwe gegevens. Een dergelijke beslissing is in regel niet aanvechtbaar voor de
Raad van State, aangezien geen nieuwe beslissing genomen wordt maar verwezen
wordt naar de reeds bestaande beslissing, hetgeen geen gevolgen in rechte heeft.
5.4.
Te dezen verwijst de bestreden beslissing in de zaak sub II
(A. 202.209/XIV-33.625) naar de brief van 31 mei 2011 van de verzoekende partij
en het onderhoud met de arrondissementscommissaris, de voorzitter en de
secretaris van het OCMW van Linter. De bestreden beslissing werd genomen na
een nieuw onderzoek en betreft geen loutere herneming van wat reeds eerder bij de
beslissing van 18 april 2011 werd beslist. Zoals de verzoekende partij terecht
opmerkt, zal een vernietiging van de laatst vermelde beslissing voorts niet tot
gevolg hebben dat de bestreden beslissing in de zaak sub II in dat rechtsgevolg zou
delen. De opgeworpen excepties zijn in zoverre ongegrond.
5.5.
De verzoekende partij heeft in haar verzoekschriften in de zaken
sub II en III (A. 202.209/XIV-33.625 en A. 203.188-XIV-33.891) uitdrukkelijk
XIV-33.303-10/19
aangegeven dat zij slechts de vernietiging vordert van de bestreden beslissingen in
de mate dat zij betrekking hebben op de periode voor 1 juli 2011. Het voorwerp
van de beroepen in deze zaken is dan ook tot deze periode beperkt. De opgeworpen
excepties missen in zoverre relevantie.
De excepties worden verworpen.
VI. Onderzoek van de middelen in alle zaken
Standpunt van de partijen
6.1.
De verzoekende partijen voert in alle zaken -in de zaak sub I
(A. 200.955/XIV-33.303) als tweede middel ten aanzien van de eerste en derde
bestreden beslissing en als enig middel ten aanzien van de tweede bestreden
beslissing, in de zaak sub II (A. 202.209/XIV-33.625) als enig middel en in de zaak
sub III (A. 203.188/XIV-33.891) als tweede onderdeel van het tweede middel- de
schending aan van artikel 9 van het besluit van de Vlaamse regering van
21 december 2007.
De verzoekende partij licht toe dat de bevoegdheid waarover de
gouverneur overeenkomstig artikel 9, derde lid, van het besluit van de Vlaamse
regering van 21 december 2007 beschikt een goedkeuringstoezicht is. Met de
bestreden beslissingen tot goedkeuring van de prestatiebreuk van de gewestelijke
ontvanger schendt de provinciegouverneur voormeld artikel 9, derde lid, doordat
hij zich niet beperkt tot het verlenen of onthouden van goedkeuring maar
integendeel ingrijpt in de beslissing van de verzoekende partij die overeenkomstig
artikel 9, eerste lid, van het voormelde besluit tot haar uitsluitende bevoegdheid
behoort. De verzoekende partij wijst er op dat de gouverneur niet eigenmachtig kan
ingrijpen in de inhoud van de beslissing die aan het goedkeuringstoezicht is
onderworpen om haar in gewijzigde vorm goed te keuren. Door dit te doen heeft de
gouverneur manifest zijn bevoegdheid overschreden. In de zaak sub III
(A. 203.188/XIV-33.891) schendt de minister van Bestuurszaken, Binnenlands
XIV-33.303-11/19
Bestuur, Inburgering, Toerisme en Vlaamse Rand diezelfde bepaling door de
onwettige beslissingen van de gouverneur te handhaven.
Voorts betoogt de verzoekende partij dat de raad voor
maatschappelijk welzijn bij besluit van 29 maart 2007 de prestatieregeling van de
gewestelijke ontvanger weliswaar heeft bepaald op twee dagen per week -wat
overeenstemt met 40%- doch dat dit besluit enkel kadert in de intentiebevraging
van 16 januari 2007. Bovendien dateert dit besluit van voor de totstandkoming van
het besluit van de Vlaamse regering van 21 december 2007, zodat het niet kan
worden geacht te zijn genomen in uitvoering van dat besluit. Na de
inwerkingtreding van voormeld besluit heeft de raad voor maatschappelijk welzijn
bij raadsbesluit van 28 februari 2008 beslist dat de prestatiebreuk van de
gewestelijke ontvanger op minstens 25% behouden dient te blijven. Bij besluit van
12 juni 2009 heeft de gouverneur van de provincie Vlaams-Brabant de
prestatiebreuk voor 2009 goedgekeurd ten belope van 30%. De verzoekende partij
heeft zich hiermee akkoord verklaard en heeft daardoor, minstens impliciet, het
goedkeuringsbesluit houdende een toekenning van 30% beschouwd als de
bevestiging van de beslissing van de raad voor maatschappelijk welzijn ter zake.
Nadien heeft de raad voor maatschappelijk welzijn geen enkel besluit meer
genomen waarin aan de gewestelijke ontvanger een andere -laat staan een hogereprestatiebreuk zou zijn toegekend. Noch de figuur van het goedkeuringstoezicht
noch het besluit van de Vlaamse regering van 21 december 2007 voorziet in de
mogelijkheid van een getrapt systeem waarbij de gouverneur eerst een voorlopige
goedkeuring
zou
geven
en
vervolgens
het
recht
zou
hebben
het
goedkeuringstoezicht nogmaals over te doen in een definitieve goedkeuring.
6.2.
In de onderscheiden memories van antwoord benadrukken de
verwerende partijen dat de gouverneur de prestatiebreuken heeft goedgekeurd
binnen de marges die hem door de raad voor maatschappelijk welzijn zijn geboden.
De toegekende percentages stemmen niet alleen overeen met wat daadwerkelijk
door de gewestelijke ontvanger wordt gepresteerd, maar tevens met wat het
OCMW zelf heeft aangegeven als wenselijk. De verwerende partijen benadrukken
XIV-33.303-12/19
dat het de raad voor maatschappelijk welzijn zelf is geweest die bij raadsbesluit
van 28 februari 2008 heeft besloten tot een minimale arbeidstijdpercentage van
25%, daarbij verwijzend naar haar eerder raadsbesluit van 29 maart 2007 waarin
wordt besloten tot behoud van een gewestelijke ontvanger en een
arbeidstijdpercentage van 40% en dat de gouverneur een arbeidstijdpercentage
heeft goedgekeurd. De gouverneur heeft dan ook geenszins “ingegrepen” in de
beslissingen van de verzoekende partij door voor de jaren 2009, 2010 en 2011
telkens een percentage van 40% goed te keuren. Het geven van de goedkeuring
door de gouverneur mag volgens de verwerende partijen geenszins worden gezien
als een bemoeienis inzake de behoeftebepaling van de verzoekende partij maar
moet hem enkel toelaten tot een goede toewijzing te komen, rekening houdend met
het aantal beschikbare gewestelijke ontvangers. Het arbeidstijdpercentage wordt
jaar per jaar goedgekeurd, al naargelang de concrete noden en wensen van de
besturen en naargelang wat concreet mogelijk is. Een correctie, zoals in
voorkomend geval van 30 naar 40%, is mogelijk in het licht van de reële, feitelijke
toestand. Tot slot verwijzen de verwerende partijen naar mailverkeer en
correspondentie
waaruit
mag
blijken
dat
de
verzoekende
partij
een
arbeidstijdpercentage van 40% (zelfs 50%) wenst voor haar gewestelijke
ontvanger en dat zij dit in de praktijk ook kreeg. Volgens de verwerende partijen is
in casu een arbeidstijdpercentage van 40% gewenst en wordt dit ook als zodanig
vastgesteld, minstens wordt in werkelijkheid gepresteerd a rato van 40%. Met de
bestreden beslissingen van de gouverneur is formeel vastgelegd wat reëel wordt
gepresteerd. Vanzelfsprekend en in overeenstemming met de billijkheid en de
rechtvaardigheid draagt de verzoekende partij de daarmee gepaard gaande kost.
6.3.
verzoekende
In de onderscheiden memories van wederantwoord benadrukt de
partij
dat
de
in
de
bestreden
beslissingen
opgenomen
arbeidstijdpercentages niet overeenstemmen met de oorspronkelijke goedgekeurde
prestatiebreuken, noch met een beslissing van de raad voor maatschappelijk
welzijn, noch met de werkelijk geleverde prestaties. Daarnaast licht de
verzoekende partij toe dat artikel 9 van het besluit van de Vlaamse regering van
21 december 2007 duidelijk niet zo kan worden begrepen dat in de plaats van een
XIV-33.303-13/19
concrete prestatiebreuk, een “marge” wordt bepaald. Zulks zou volgens de
verzoekende partij overigens betekenen dat de financiële verplichtingen van het
openbaar centrum voor maatschappelijk welzijn, en derhalve ook de financiële
bijpassingsplicht van de gemeente, volstrekt onmogelijk in te schatten zijn en naar
goeddunken van de gouverneur zouden kunnen variëren van jaar tot jaar. Dit staat
haaks op de procedure zoals bedoeld in voormeld artikel 9.
Tot slot repliceert de verzoekende partij dat het mailverkeer
waarnaar de verwerende partijen verwijzen geen besluit is van de raad voor
maatschappelijk welzijn, zijnde het enige stuk dat binnen het kader van het besluit
van de Vlaamse regering van 21 december 2007 tot een wijziging van het
bedieningspercentage aanleiding kan geven.
6.4.
In hun laatste memories laten de verwerende partij nog gelden
dat artikel 9 van het besluit van de Vlaamse regering van 21 december 2007
inderdaad voorziet in een goedkeuring door de provinciegouverneur en dat dit
impliceert dat het dan toch aan het lokaal bestuur toekomt om in duidelijkheid een
besluit over te maken dat vervolgens door de gouverneur kan worden goedgekeurd.
Daarbij dient het lokaal bestuur dat een beroep doet op een prestatiebreuk van een
gewestelijke ontvanger ook consequent te zijn. Het lokaal bestuur dat vraagt dat
een gewestelijke ontvanger twee dagen per week wordt tewerkgesteld en dat deze
gewestelijke ontvanger in de feiten ook twee dagen per week laat werken, kan
achteraf niet beweren dat niet kan goedgekeurd worden wat de facto ook is
gebeurd. Als de gouverneur vaststelt dat er in de feiten, op vraag en met volledig
akkoord van het lokaal bestuur, 40% prestatiebreuk wordt gewerkt,
kan de
gouverneur niet verweten worden dat hij goedkeurt wat er de facto is gebeurd en
wat de facto klaarblijkelijk toch ook gewenst wordt door het bestuur dat de
goedkeuring vraagt. En als een dergelijk bestuur het heeft over een minimum van
25%, maar vervolgens 40% laat werken, moet er worden vastgesteld dat 40 % meer
is dan dit minimum en dat de goedkeuring van wat er in de feiten gebeurt, niet mag
geweigerd worden. De verzoekende partij is dus zelf de oorzaak van de problemen
die zij te berde brengt. In elk geval kan er geen premie gegeven worden aan een
XIV-33.303-14/19
bestuur dat op volstrekt onduidelijke wijze een goedkeuring vraagt, in de feiten een
beroep doet op een prestatiebreuk van 40%, omdat dat effectief meer is dan
minimum 25%, maar na het genieten van de prestaties plots meent dat het anders
zou moeten zijn. Dit ware strijdig met het beginsel “nemo auditur suam
turpitudinem allegans”. Een bestuur dat een gewestelijke ontvanger 40% laat
werken, kan post factum niet gaan beweren dat ten onrechte is goedgekeurd dat er
40% werd gewerkt. Dit ware overigens een aanfluiting van de elementairste plicht
tot behoorlijk burgerschap. Ook wie kan genieten van voordelen, dient elementaire
plichten te respecteren.
Beoordeling
6.5.
Artikel 9 van het besluit van de Vlaamse regering van
21 december 2007 luidt als volgt:
“In gemeenten met minstens 5001 inwoners en maximaal 20.000 inwoners kan
de raad voor maatschappelijk welzijn beslissen om voor de uitoefening van het ambt
van financieel beheerder van het openbaar centrum voor maatschappelijk welzijn
een beroep te doen op een gewestelijke ontvanger. In geval van een deeltijds ambt
van financieel beheerder bepaalt de raad voor maatschappelijk welzijn ook in dat
geval de prestatiebreuk, in overeenstemming met de bepalingen van artikel 8 voor
de maximale omvang van het deeltijds ambt.
De raad voor maatschappelijk welzijn bepaalt de prestatiebreuk voor de
gewestelijke ontvangers die op basis van artikel 75, § 3, 3°, van het decreet van
19 december 2008 betreffende de organisatie van de openbare centra voor
maatschappelijk welzijn het ambt van financieel beheerder uitoefenen bij het
openbaar centrum voor maatschappelijk welzijn in de gemeenten die 5000 inwoners
en minder tellen. In dat geval mag de prestatiebreuk maximaal de helft bedragen van
de gemiddelde wekelijkse prestatieduur van een voltijds ambt.
De bepaling van de prestatiebreuk van een gewestelijke ontvanger is
onderworpen aan goedkeuring door de provinciegouverneur.
Ongeacht het bevolkingscijfer van de gemeente die door het openbaar centrum
voor maatschappelijk welzijn wordt bediend en mits akkoord van de
provinciegouverneur kan, in de situaties vermeld in artikelen 80 tot en met 82 van
het decreet van 19 december 2008 betreffende de openbare centra voor
maatschappelijk welzijn, het ambt van financieel beheerder worden uitgeoefend
door een gewestelijke ontvanger.”
6.6.
Het wordt niet betwist dat de gemeente Linter overeenkomstig
artikel 9, eerste lid, van het besluit van de Vlaamse regering van 21 december 2007
voor de uitoefening van het ambt van financieel beheerder van het OCMW een
beroep kan doen op een deeltijdse gewestelijke ontvanger.
XIV-33.303-15/19
De raad voor maatschappelijk welzijn bepaalt in dat geval de
prestatiebreuk in overeenstemming met artikel 8 van het besluit van 21 december
2007 voor de maximale omvang van het deeltijds ambt. Overeenkomstig § 4 van
voornoemd artikel, mag in gemeenten met minstens 5001 inwoners en maximaal
10.000 inwoners, zoals te dezen, de prestatiebreuk van het ambt van financieel
beheerder maximaal de helft bedragen van de gemiddelde wekelijkse prestatieduur
van een voltijds ambt, met andere woorden maximaal 50%.
6.7.
Artikel 9, derde lid, van het besluit van de Vlaamse regering van
21 december 2007 schrijft voor dat “de bepaling van de prestatiebreuk van een
gewestelijk
ontvanger
onderworpen
[is]
aan
goedkeuring
door
de
provinciegouverneur”.
Het goedkeuringstoezicht is een vorm van bijzonder bestuurlijk
toezicht waarbij “goedkeuring” dient te worden begrepen als de rechtshandeling
waarbij de toezichthoudende overheid verklaart dat het besluit van een onder
toezicht staande overheid uitwerking mag hebben omdat het noch de wet schendt,
noch het algemeen belang schaadt. De overheid belast met het bijzonder
bestuurlijk toezicht kan de beslissing van het bestuur enkel goedkeuren of niet
goedkeuren. Er kunnen geen inhoudelijke wijzigingen door de toezichthoudende
overheid worden aangebracht.
6.8.
Uit de stukken van de onderscheiden administratieve dossiers
blijkt niet dat de raad voor maatschappelijk een prestatiebreuk van 40% voor een
deeltijds gewestelijke ontvanger heeft vastgesteld. Weliswaar heeft de raad voor
maatschappelijk welzijn in haar zitting van 29 maart 2007 beslist dat het bestuur
ervoor opteert verder beroep te blijven doen op de dienstdoende gewestelijke
ontvanger, waarvan de tijdsbesteding werd bepaald op twee dagen per week, doch
deze keuze kadert in een intentiebevraging die dateert van voor de
inwerkingtreding van het besluit van de Vlaamse regering van 21 december 2007.
Het is pas na hiertoe te zijn uitgenodigd door de gouverneur van de provincie
Vlaams-Brabant bij brief van 1 februari 2008 dat de verzoekende partij in haar
XIV-33.303-16/19
zitting van 28 februari 2008 heeft beslist verder beroep te doen op een deeltijds
gewestelijke ontvanger waarvan de tijdsbesteding wordt bepaald op een
prestatiebreuk van minimum 25%. Met deze beslissing stelt de raad voor
maatschappelijk evenwel geen prestatiebreuk vast, maar bepaalt zij enkel een
marge.
Nu de verzoekende partij geen prestatiebreuk van 40% heeft
vastgesteld, kon de gouverneur van de provincie Vlaams-Brabant niet tot de
goedkeuring ervan overgaan, noch in de plaats van de verzoekende partij zelf voor
een prestatiebreuk opteren. De gouverneur van de provincie Vlaams-Brabant was
derhalve
onbevoegd
om
bestreden
beslissingen
in
de
zaken
sub
I
(A. 200.955/XIV-33.303) en sub II (A 202.209/XIV-33.625), waarbij hij zelf de
prestatiebreuk vaststelt, te nemen.
6.9.
Het betoog in de laatste memories van de verwerende partijen
dat een bestuur dat een gewestelijke ontvanger 40% laat werken post factum niet
kan beweren dat ten onrechte werd goedgekeurd dat 40% werd gewerkt, en dat dit
overigens een aanfluiting van de elementairste plicht tot behoorlijk burgerschap
zou uitmaken, doet niet anders besluiten, gelet op de duidelijke overschrijding door
de provinciegouverneur, bij het vaststellen van een prestatiebreuk, van zijn
bevoegdheid zoals die volgt uit artikel 9, derde lid, van het besluit van de Vlaamse
regering van 21 december 2007.
6.10.
Aangezien de beslissingen waarbij de gouverneur zelf een
prestatiebreuk vaststelt onwettig zijn, is de bestreden beslissing van de minister in
de zaak sub III (A. 203.188/XIV-33.891), die zich op deze onwettige beslissingen
steunt, eveneens onwettig.
Het middel is gegrond.
XIV-33.303-17/19
BESLISSING
- De
zaken
nrs.
A. 200.955/XIV-33.303,
A. 202.209/XIV-33.625
en
A. 203.188/XIV-33.891 worden gevoegd.
2. De Raad van State vernietigt:
het besluit van de gouverneur van Vlaams-Brabant van 18 april 2011
waarbij voor het jaar 2010 het arbeidspercentage van de gewestelijke
ontvanger voor Linter wordt bepaald op 40%; het besluit van de
gouverneur van Vlaams-Brabant van 18 april 2011 waarbij voor het
jaar 2011 het arbeidspercentage van de gewestelijke ontvanger voor
Linter wordt bepaald op 40%; en het besluit van de gouverneur van
Vlaams-Brabant van 28 april 2011 waarbij voor het jaar 2009 het
arbeidspercentage van de gewestelijke ontvanger voor Linter wordt
gecorrigeerd van 30% naar 40%;
het besluit van 16 augustus 2011 van de gouverneur van
Vlaams-Brabant
waarbij
het
arbeidstijdpercentage
van
de
gewestelijke ontvanger voor Linter wordt bepaald op 40% tot en met
juni 2011 en op 30% vanaf 1 juli 2011, voor zover deze beslissing
betrekking heeft op de periode vóór 1 juli 2011;
het besluit van de Vlaamse minister van Bestuurszaken, Binnenlands
Bestuur, Inburgering, Toerisme en Vlaamse Rand van 14 november
2011, waarbij artikel 3 van het besluit van de raad voor
maatschappelijk welzijn van het OCMW van Linter van 26 mei 2011
wordt vernietigd, voor zover deze beslissing betrekking heeft op de
periode vóór 1 juli 2011.
- De
verwerende
partij
in
de
zaken
A.
200.955/XIV-33.303
en
A. 202.209/XIV-33.625 wordt verwezen in de kosten van de beroepen tot
nietigverklaring, begroot op 350 euro.
De verwerende partij in de zaak A. 203.188/XIV-33.891 wordt verwezen in
de kosten van het beroep tot nietigverklaring, begroot op 175 euro.
XIV-33.303-18/19
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, in openbare terechtzitting van 11 december
2012, door de Raad van State, XIVe kamer, samengesteld uit:
André Beirlaen,
kamervoorzitter,
Carlo Adams,
staatsraad,
Stephan De Taeye,
staatsraad,
bijgestaan door
Christophe Verhaert,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Christophe Verhaert
André Beirlaen
XIV-33.303-19/19
