Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047 (2024-03-06)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 259.047 van 6 maart 2024 Openbaar ambt - Tucht (openbaar ambt)
Beslissing : Verwerping Depersonalisatie
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
XIVe KAMER
ARREST
nr. 259.047 van 6 maart 2024
in de zaak A. 236.252/XIV-39.020
In zake :
XXXX
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Jadzia Talboom
kantoor houdend te 2560 Kessel
Torenvenstraat 16
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
de BELGISCHE STAAT, vertegenwoordigd door de minister van
Binnenlandse Zaken
woonplaats kiezende bij
de Federale Politie, DGR/JUR/CTX
Kroonlaan 145 A
1050 Brussel
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
Het beroep, ingesteld op 27 april 2022, strekt tot de
nietigverklaring van de beslissing van de hogere tuchtoverheid van 25 februari
2022 waarbij het verzoek tot herziening van de beslissing waarbij aan verzoeker de
zware tuchtstraf van het ontslag van ambtswege wordt opgelegd, onontvankelijk
wordt verklaard.
II. Verloop van de rechtspleging
De verwerende partij heeft een memorie van antwoord
ingediend en verzoeker heeft een memorie van wederantwoord ingediend.
Eerste auditeur Geert De Bleeckere heeft een verslag opgesteld.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-1/16
Verzoeker heeft een verzoek tot voortzetting van het geding en
een laatste memorie ingediend. De verwerende partij heeft een laatste memorie
ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 17 januari 2024.
Staatsraad Ann Coolsaet heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Jadzia Talboom die verschijnt voor de verzoekende
partij, en adviseur Nina Cauberghs die verschijnt voor de verwerende partij, zijn
gehoord.
Eerste auditeur-afdelingshoofd Werner Weymeersch heeft een
met dit arrest eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
Verzoeker was beveiligingsassistent bij de Federale politie.
3.2.
Op 12 juni 2020 beslist de hogere tuchtoverheid aan verzoeker
de zware tuchtstraf van het ontslag van ambtswege op te leggen. In deze beslissing
worden de tuchtfeiten als volgt omschreven:
“Als beveiligingsassistent van de Federale Politie tekort te zijn gekomen aan
zijn beroepsplichten, meer bepaald zijn voorbeeldfunctie, zijn
beschikbaarheidsplicht en zijn verplichting om de wetten en reglementen na
te leven, in casu de statutaire bepalingen inzake het rechtvaardigen van
afwezigheden voor de voor de volgende periodes:
- 01.01.2019 t.e.m. 24.02.2019
- 14.06.2019 t.e.m. 17.11. 2019, uitgezonderd 05.07.2019 50% gewerkt;
08.07.2019 t.e.m. 19.07.2019 verlof; 05.08.2019 50% gewerkt
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-2/16
- 20.12.2019 t.e.m. 22.12.2019
- 01.01.2020 t.e.m. 05.01.2020
- 11.01.2020 t.e.m. 12.02.2020.”
3.3.
Verzoeker heeft tegen deze beslissing een beroep tot
nietigverklaring ingediend. De Raad van State heeft dit beroep verworpen bij arrest
nr. 251.617 van 24 september 2021.
3.4.
Op 25 oktober 2021 dient verzoeker een verzoek tot herziening
van de tuchtstraf in. Dit verzoek is gesteund op twee gronden: enerzijds het feit dat
verzoeker beschikte over de vereiste afwezigheidsattesten, anderzijds dat de feiten
geen zware tuchtsanctie verantwoorden en het gevolg zijn van een toestand van
medische overmacht.
3.5.
Op 25 februari 2022 beslist de directeur-generaal van de
Bestuurlijke politie dat het verzoek tot herziening niet-ontvankelijk is wegens
gebrek aan motieven of bewijzen. In de motivering wordt uiteengezet dat de twee
aangevoerde gronden tot herziening geen nieuwe elementen betreffen.
Dit is de bestreden beslissing.
IV. Onderzoek van het enig middel
Standpunt van de partijen
Verzoeker voert in het verzoekschrift de schending aan van
artikel 57bis van de wet van 13 mei 1999 ‘houdende het tuchtstatuut van de
personeelsleden van de politiediensten’ (hierna: de tuchtwet), van de artikelen 2 en
3 van de wet van 29 juli 1991 ‘betreffende de uitdrukkelijke motivering van
bestuurshandelingen (hierna: de wet van 29 juli 1991) “in samenhang gelezen” met
de
materiëlemotiveringsplicht,
het
redelijkheidsbeginsel,
het
evenredigheidsbeginsel en het zorgvuldigheidsbeginsel als beginselen van
behoorlijk bestuur. Verzoeker zet de draagwijdte van de geschonden geachte
rechtsregels en beginselen van behoorlijk bestuur uiteen en voert in essentie aan
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-3/16
dat het verzoek tot herziening ten onrechte niet-ontvankelijk is verklaard. De
bestreden beslissing oordeelt ten onrechte dat verzoeker geen nieuwe elementen
heeft aangevoerd, terwijl hij twee nieuwe elementen aanvoerde waarvan de hogere
tuchtoverheid ten tijde van het nemen van de tuchtbeslissing geen kennis had en
die haar in staat stelden minstens een herziening van de tuchtstraf te overwegen.
Ten eerste bracht verzoeker immers de afwezigheidsattesten van de ziekteperiodes
bij en, ten tweede, voegde verzoeker bij zijn verzoek tot herziening nieuwe
informatie in verband met zijn medische toestand.
Verzoeker
acht
de
formelemotiveringsplicht
en
de
materiëlemotiveringsplicht geschonden, daar de bestreden beslissing niet
motiveert waarom de twee aangevoerde gronden tot herziening geen nieuwe
elementen zouden zijn. Verzoekers medische toestand was juist van cruciaal
belang voor de tuchtbeslissing, daar hij door die medische toestand niet aan zijn
administratieve verplichtingen kon voldoen. Het zorgvuldigheidsbeginsel is
volgens verzoeker geschonden omdat de bestreden beslissing niet met kennis van
zaken werd genomen. Hij leidt dit af uit het gegeven dat de bestreden beslissing is
genomen op de allerlaatste dag van de beslissingstermijn van vier maanden en dan
nog zeer summier is gemotiveerd, wat verzoeker doet besluiten dat de hogere
tuchtoverheid “zich er makkelijk vanaf heeft gemaakt”. Er was immers geen tijd
meer om het verzoek tot herziening grondig te bekijken. Mocht de hogere
tuchtoverheid dat wel hebben gedaan, dan zou zij hebben vastgesteld dat de
medische toestand van verzoeker tot een herziening van de tuchtbeslissing zou
kunnen leiden en had zij het verzoek minstens ontvankelijk moeten verklaren.
Voorts zet verzoeker uiteen dat zijn specifieke medische conditie, die twijfel doet
rijzen over het schuldelement, niet bekend was bij de hogere tuchtoverheid op het
tijdstip waarop zij de tuchtbeslissing nam. In de bestreden beslissing wordt deze
situatie van medische overmacht echter niet onderzocht. Het redelijkheidsbeginsel
en het evenredigheidsbeginsel acht verzoeker geschonden, daar er een
wanverhouding bestaat tussen de aangereikte motieven en de inhoud van de
bestreden beslissing. Verzoeker herneemt in dat verband enerzijds de grief dat de
aanvraag tot herziening in strijd met artikel 57bis van de tuchtwet niet-ontvankelijk
werd verklaard, anderzijds de grief dat de motieven van de bestreden beslissing
ontoereikend zijn om de inhoud ervan te dragen. Eender welke zorgvuldig en
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-4/16
redelijk handelende tuchtoverheid zou het verzoek tot herziening ontvankelijk
hebben verklaard. Ook het feit dat het dossier vier maanden heeft aangesleept,
schendt het redelijkheidsbeginsel.
In de memorie van wederantwoord verwijst verzoeker naar wat
hij reeds in het verzoekschrift aanvoerde. Aanvullend repliceert verzoeker op de
memorie van antwoord. Hij beklemtoont dat hij wel degelijk een verzoek tot
herziening gebaseerd op nieuwe elementen heeft ingediend en niet “een beroep”,
zoals de verwerende partij opwerpt. Voorts voert verzoeker aan dat de verwerende
partij artikel 57bis van de tuchtwet verkeerd interpreteert. Volgens verzoeker is het
duidelijk dat de hogere tuchtoverheid ten tijde van het nemen van de
tuchtbeslissing niet op de hoogte was van het feit dat hij met een burn-out kampte.
Het gegeven dat verzoeker daarvan zelf wél op de hoogte was, belet niet dat dit ten
aanzien van de hogere tuchtoverheid wel degelijk een nieuw element is, dat
bovendien twijfel doet ontstaan over het schuldelement. Dat verzoeker niet eerder
naar buiten kwam met zijn burn-out hangt samen met het stigma daarrond en het
gegeven dat de burn-out ontstaan is ingevolge de omstandigheden op het werk.
Daarom kan verzoeker niet worden verweten tijdens het tuchtonderzoek niet te
hebben gewezen op de medische problematiek die ten grondslag lag aan zijn
afwezigheden en aan het niet tijdig indienen van de medische attesten ter staving
van die afwezigheden. Daarenboven had zijn burn-out tot gevolg dat hij volgens de
arbeidsarts volledig arbeidsongeschikt was, wat volgens verzoeker de
ongeschiktheid impliceert om administratieve verplichtingen te vervullen.
Verzoeker besluit dat gelet op zijn ziektebeeld niet van hem kon worden verwacht
dat hij “zich zou bezighouden met het tijdig indienen van ziektebriefjes”. Hij wijst
in dat verband op een arrest van de Raad van State waaruit hij afleidt dat indien het
laattijdig versturen van medische attesten het gevolg is van een ziekte, de
laattijdige
indiening
geen
tuchtfeit
is.
Wat
de
schending
van
het
redelijkheidsbeginsel en het zorgvuldigheidsbeginsel betreft, preciseert verzoeker
dat hij geen schending van de redelijketermijneis aanvoert, maar wel dat de
bestreden beslissing dermate summier en vaag is, dat hij niet inziet waarom het
vier maanden duurde, tot de laatste dag van de wettelijke termijn, om een
beslissing te nemen. Daar de hogere tuchtoverheid de bestreden beslissing ook op
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-5/16
enkele dagen tijd had kunnen nemen, blijkt volgens verzoeker dat zij niet de moeite
heeft genomen het verzoek tot herziening in overweging te nemen.
In de laatste memorie herneemt verzoeker zijn eerdere
argumentatie en bekritiseert hij het auditoraatsverslag. Hij zet uiteen dat niet het
louter bijbrengen van de medische getuigschriften een nieuw element vormt, maar
wel de inhoud ervan die aantoont dat hij met een burn-out kampte door pesterijen
en discriminatie op de werkvloer. Het is volgens verzoeker onduidelijk waarom
hem het niet eerder meedelen van de burn-out kan worden verweten. Hij schaamde
zich hierover en voert aan dat niet kan worden betwist dat wie gaat klagen over het
pestgedrag van collega’s nadien zwaar zal worden aangepakt door die collega’s.
Op de overweging in het auditoraatsverslag dat verzoeker toch in staat was om,
ondanks zijn burn-out, een beroep tot nietigverklaring bij de Raad van State in te
dienen, antwoordt verzoeker dat dit door een advocaat gebeurde. Hij benadrukt
voorts dat de toestand van medische overmacht wordt gestaafd door de medische
attesten die duidelijk de burn-out vermelden, alsook dat verzoeker niet kan
werken.
Beoordeling
Eerste grief: schending van artikel 57bis van de tuchtwet
Artikel 57bis van de tuchtwet luidt:
“Iedere betrokkene die bestraft wordt met een zware tuchtstraf kan tot de hogere
tuchtoverheid die hem bestraft heeft een aanvraag tot herziening richten voor zover
hij een nieuw element aantoont.
Iedere betrokkene die bestraft wordt met een lichte tuchtstraf kan tot de hogere
tuchtoverheid een aanvraag tot herziening richten voor zover hij een nieuw element
aantoont.
Betrokkene moet bij zijn aanvraag een volledig rapport voegen met de motiveringen
en bewijzen die hij bezit om zijn aanvraag tot herziening van de genomen beslissing
te staven.
De in het eerste of tweede lid bedoelde tuchtoverheid kan de aanvraag van
betrokkene onontvankelijk verklaren wegens gebrek aan motieven of bewijzen
zonder betrokkene voorafgaandelijk te horen.
Het tuchtorgaan dat op geldige wijze geadieerd wordt en dat oordeelt dat het
verzoek van betrokkene gegrond is, zal een uitspraak doen na betrokkene gehoord
of behoorlijk opgeroepen te hebben.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-6/16
De met redenen omklede beslissing van het tuchtorgaan moet binnen vier maanden
na de aanvraag genomen worden.
Tegen deze beslissing kan geen hoger beroep worden aangetekend. Betrokkene kan
om de zes jaar een nieuwe aanvraag indienen.”
Artikel
57bis,
eerste
lid,
van
de
tuchtwet
laat
de
politieambtenaar, die bestraft is met een zware tuchtstraf, toe - zonder dat dit aan
enige termijn gebonden is - een aanvraag tot herziening van de tuchtstraf in te
dienen bij de hogere tuchtoverheid voor zover hij een nieuw element aantoont. Met
deze procedure tot herziening heeft de wetgever beoogd het bestuur in de
mogelijkheid te stellen voorbij te gaan aan het definitief karakter van een tuchtstraf
“onder meer wanneer een nieuw feit plaatsvindt of een element aan het licht komt
dat tot op de dag van de eindbeslissing niet gekend was door de tuchtoverheden
en van die aard is twijfel te doen ontstaan omtrent de schuld van het gestrafte
personeelslid” (Parl. St. Kamer, 2000-2001, nr. 50-1173/1, 16).
De procedure tot herziening is een uitzonderlijke procedure die
het bestuur de mogelijkheid biedt terug te komen op tuchtbeslissingen, ook
wanneer zij definitief geworden zijn. Het is geen nieuwe beroepsmogelijkheid
tegen een opgelegde tuchtstraf maar een procedure die volledig losstaat van de
genomen eindbeslissing.
Luidens artikel 57bis van de tuchtwet vereist het indienen van
een aanvraag tot herziening dat de betrokkene “een nieuw element aantoont”. Om
dat nieuw element aan te tonen moet verzoeker bij zijn aanvraag “een volledig
rapport voegen met de motiveringen en bewijzen die hij bezit om zijn aanvraag tot
herziening van de genomen beslissing te staven”. Bij gebrek aan dergelijke
“motiveringen en bewijzen” kan de bevoegde tuchtoverheid de aanvraag
“onontvankelijk” verklaren. Het aantonen van een nieuw element is bijgevolg een
ontvankelijkheidsvereiste, waaraan moet worden voldaan vooraleer de bevoegde
tuchtoverheid zich over de grond van de zaak kan buigen, met name of er reden is
om de definitief geworden tuchtstraf te herzien.
Artikel 57bis van de tuchtwet, noch de parlementaire
voorbereiding licht toe wat er onder “nieuw” moet worden verstaan. Volgens Van
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-7/16
Dale’s Groot woordenboek van de Nederlandse taal betekent “nieuw”: “(van
dingen) nog niet lang bestaand; pas gemaakt, pas verschenen enz.”, alsook “tot nog
toe onbekend”. Uit deze beide betekenissen volgt dat een “nieuw element” zich
alzo onderscheidt van een element dat wel reeds bestond, gemaakt of verschenen
was, of wel al bekend was, te dezen op het ogenblik dat de tuchtbeslissing werd
genomen. Een element waarvan het personeelslid kennis had of redelijkerwijze
moest hebben voorafgaand aan het nemen van de tuchtbeslissing, maar waarvan
het heeft nagelaten dit op te werpen wanneer het daartoe de gelegenheid had, is
daarentegen geen nieuw element in de zin van artikel 57bis van de tuchtwet. Er
anders over oordelen zou impliceren dat een tuchtbeslissing steeds zou kunnen
worden herzien op basis van – al dan niet bewust of door toedoen van het
personeelslid – achtergehouden elementen, wat niet strookt met de bedoeling van
de wetgever en evenmin de rechtszekerheid dient.
Voorts komt het aan de hogere tuchtoverheid toe te oordelen of
de door het personeelslid bijgebrachte motiveringen en bewijzen een nieuw
element vormen in de zin van artikel 57bis van de tuchtwet. Zij beschikt ter zake
over een discretionaire bevoegdheid. Het komt aan de Raad van State in het raam
van zijn wettigheidstoezicht niet toe om zelf deze beoordeling te maken. De Raad
van State is enkel bevoegd om desgevraagd na te gaan of de tuchtoverheid is
uitgegaan van de juiste feitelijke gegevens, of zij die correct heeft beoordeeld en of
zij op grond daarvan binnen de perken van de redelijkheid tot haar besluit is
gekomen.
Te dezen voert verzoeker aan dat hij in zijn aanvraag tot
herziening twee nieuwe elementen uiteenzette. Het eerste element is volgens het
verzoek tot herziening: “Verzoekende partij beschikt over de vereiste
afwezigheidsattesten”. Het tweede luidt: “De feiten verantwoorden geen zware
tuchtsanctie en zijn het gevolg van een toestand van medische overmacht”.
Wat het eerste element betreft, antwoordt de bestreden
beslissing: “Het beschikken over de vereiste afwezigheidsattesten is geen nieuw
element. De tuchtsanctie had betrekking op het gebrek aan het vervullen van de
vereiste administratieve verplichtingen naar aanleiding van de afwezigheden, gelet
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-8/16
dat deze dienden te gebeuren binnen 24 uur;”. Verzoeker maakt niet aannemelijk
dat de hogere tuchtoverheid met deze beoordeling de grenzen van haar
discretionaire beoordelingsruimte te buiten is gegaan. Verzoeker voegt immers
“duplicaten” van de door de behandelende arts ten tijde van zijn ziekte uitgereikte
medische getuigschriften als bewijs bij zijn aanvraag tot herziening. Niet alleen
bestonden die medische attesten dus op het ogenblik dat de tuchtprocedure werd
gestart, verzoeker moet ook worden geacht daarvan in het bezit te zijn geweest.
Verzoeker betwist dit immers niet; hij voert daarentegen aan dat hij om medische
redenen de medische attesten niet tijdig kon indienen.
Wat het tweede element betreft, de medische overmacht die
verzoeker steunt op zijn burn-out, antwoordt de bestreden beslissing: “Ik neem
akte van de moeilijke situatie waarin u zich verklaarde te bevinden. Dit kan niet als
nieuw element worden aanzien dat van aard is een ander licht te werpen op uw
eerdere tuchtrechtelijke beoordeling door mij.” Ook wat de beoordeling van dit
tweede element betreft, maakt verzoeker niet aannemelijk dat de hogere
tuchtoverheid daarmee de grenzen van haar discretionaire beoordelingsruimte te
buiten is gegaan. De diagnose van burn-out wordt, zoals verzoeker zelf opmerkt,
immers vermeld op de duplicaten van de medische getuigschriften die hij bij zijn
verzoek tot herziening voegde. De diagnose bestond dus reeds voor de
tuchtprocedure werd gestart en kon door verzoeker aan de hand aan die medische
getuigschriften worden bewezen. Dat de hogere tuchtoverheid niet op de hoogte
zou zijn geweest van de burn-out doet niet ter zake, daar dit niet bepalend is voor
de vraag of er al dan niet sprake is van een “nieuw element” in de zin van
artikel 57bis van de tuchtwet (supra, nr. 6). Bijgevolg doen de redenen waarom de
hogere tuchtoverheid door verzoeker niet op de hoogte werd gebracht van zijn
burn-out te dezen evenmin ter zake. De conclusie die verzoeker uit de diagnose
van burn-out trekt, met name dat er sprake is van medische overmacht wat volgens
verzoeker twijfel zaait over zijn schuld, wordt door geen enkel medisch attest
gestaafd. Uit de door verzoeker neergelegde medische getuigschriften blijkt
weliswaar dat hij ziek was en dat de diagnose luidde dat hij met een burn-out
kampte, doch deze attesten, die er louter toe strekken zijn afwezigheid op het werk
te rechtvaardigen, tonen geenszins aan dat verzoeker zich door die burn-out in een
toestand van medische overmacht zou hebben bevonden. Zoals verzoeker terecht
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-9/16
opmerkt in de laatste memorie, komt het niet aan “niet-artsen” toe om de ernst van
de burn-out te beoordelen, zodat hij het bewijs van de beweerde medische
overmacht niet levert door te verwijzen naar algemene literatuur over burn-out en
evenmin aan de hand van zijn eigen gevolgtrekkingen desbetreffend.
Verzoeker geeft weliswaar blijk van een eigen feitelijke
beoordeling van de door hem aangevoerde elementen tot herziening, maar hij
maakt niet aannemelijk dat de hogere tuchtoverheid bij de beoordeling daarvan, tot
een
conclusie
is
gekomen
die
de
grenzen
van
haar
discretionaire
beoordelingsruimte te buiten zou gaan.
De vraag of de door verzoeker aangebrachte gronden tot
herziening twijfel doen ontstaan over zijn schuld mag onbeantwoord blijven, nu
die vraag pas aan de orde is mocht zijn aanvraag tot herziening ontvankelijk zijn,
wat, zoals blijkt, niet het geval is.
Tweede
Het middelonderdeel is in de aangegeven mate ongegrond.
grief:
schending
van
de
formelemotiveringsplicht
en
de
materiëlemotiveringsplicht
De artikelen 2 en 3 van de wet van 29 juli 1991 verplichten de
administratieve overheid in de akte de juridische en feitelijke overwegingen op te
nemen die aan de beslissing ten grondslag liggen, en dat op “afdoende” wijze.
Het afdoend karakter van de motivering betekent dat de
motivering pertinent moet zijn, dit wil zeggen dat ze duidelijk met de beslissing te
maken moet hebben, en dat ze draagkrachtig moet zijn, dit wil zeggen dat de
aangehaalde redenen moeten volstaan om de beslissing te dragen. De belangrijkste
bestaansreden van de motiveringsplicht, zoals die wordt opgelegd door de
voormelde wet van 29 juli 1991, bestaat erin dat de betrokkene in de hem
aanbelangende beslissing zelf de motieven moet kunnen aantreffen op grond
waarvan ze werd genomen, opdat de betrokkene met kennis van zaken zou kunnen
uitmaken of het aangewezen is de beslissing met een annulatieberoep te bestrijden.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-10/16
Bij het onderzoek naar het afdoende karakter van de
formelemotiveringsplicht moet voorts rekening worden gehouden met het geheel
van de formele motivering en niet met een of meer onderdelen van de motivering
op zich. De motivering in haar geheel moet immers afdoende zijn.
De
materiëlemotiveringsplicht
houdt
in
dat
iedere
administratieve rechtshandeling moet steunen op motieven waarvan het feitelijk
bestaan naar behoren is bewezen en die in rechte ter verantwoording van die
handeling in aanmerking kunnen worden genomen.
Het auditoraatsverslag besluit tot de ongegrondheid van dit
middelonderdeel op grond van de volgende overwegingen:
“Vanuit het oogpunt van de formele motiveringsplicht volstaat het dat een
verzoeker de redenen kan achterhalen die het bestuur tot zijn oordeel hebben
gebracht opdat hij zich op het vlak van de motieven ertegen kan verweren met de
middelen die het recht hem ter beschikking stelt (o.a. RvS, 23 juni 2022, nr.
254.082).
In het licht van deze rechtspraak wordt vastgesteld dat verzoeker zich, blijkens het
middel zoals ontwikkeld in het verzoekschrift, op het vlak van de motieven alvast
heeft kunnen verweren aangezien hij inhoudelijke kritiek formuleert op de in de
bestreden beslissing uitgedrukte motieven.
Deze motieven lijken mij ook afdoende te zijn: enerzijds wordt inzake de
afwezigheidsattesten verduidelijkt dat de tuchtsanctie [werd] opgelegd omwille van
het niet vervullen van de vereiste administratieve verplichtingen, en anderzijds
wordt van de ‘burn-out’ akte genomen en meegedeeld dat dit geen nieuw element is
dat een ander licht kan werpen op de tuchtrechtelijke beoordeling. Aldus wordt de
verzoeker in staat gesteld zich te verweren tegen de motieven op grond waarvan
verwerende partij het verzoek tot herziening onontvankelijk heeft verklaard. In
zoverre uit het middel moet begrepen worden dat deze motieven niet voldoende
draagkrachtig zijn lijkt dit eerder de schending van de materiëlemotiveringsplicht te
betreffen. Uit de beoordeling [van het eerste middelonderdeel] is gebleken dat de
verwerende partij wel degelijk deugdelijke redenen had die het besluit dat er geen
nieuwe elementen in de zin van artikel 57bis van de tuchtwet aangebracht werden,
in feite en in rechte deugdelijk verantwoorden, zodat de materiëlemotiveringsplicht
niet geschonden werd.”
Verzoeker betwist deze conclusie maar beperkt zich, na
kennisneming van het verslag van het auditoraat, tot het volharden in wat hij in
eerdere processtukken heeft aangevoerd. Hij brengt evenwel geen (inhoudelijke)
argumenten in tegen de beoordeling van het auditoraat.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-11/16
In die omstandigheden en na eigen onderzoek, ziet de Raad van
State geen reden om het anders te zien dan het auditoraat en bevindt aldus, de
redenering van het auditoraatsverslag bijvallend, dit middelonderdeel ongegrond.
Het middelonderdeel is in de aangegeven mate ongegrond.
Derde grief: schending van het zorgvuldigheidsbeginsel
Krachtens het zorgvuldigheidsbeginsel moet elk bestuur zich
gedragen zoals een voorzichtig en redelijk handelend bestuur, geplaatst in dezelfde
omstandigheden. Het zorgvuldigheidsbeginsel houdt onder meer in dat het bestuur
zijn beslissing op zorgvuldige wijze moet voorbereiden. Dit impliceert dat de
beslissing dient te steunen op werkelijk bestaande en concrete feiten die met de
vereiste zorgvuldigheid werden vastgesteld. De overheid is onder meer verplicht
om zorgvuldig te werk te gaan bij de voorbereiding van de beslissing en de
feitelijke en juridische aspecten van het dossier deugdelijk te onderzoeken, zodat
zij met kennis van zaken kan beslissen.
Het komt aan verzoeker toe om met concrete gegevens
aannemelijk te maken dat de handelwijze van de hogere tuchtoverheid niet doet
blijken van het vereiste zorgvuldig handelen. Het formuleren door verzoeker van
eigen aannames, veronderstellingen en kritieken zonder enig begin van bewijs,
volstaat niet om aannemelijk te maken dat de bestreden beslissing op een
onzorgvuldige wijze tot stand is gekomen.
Verzoeker acht het zorgvuldigheidsbeginsel geschonden, omdat
de bestreden beslissing werd genomen op de allerlaatste dag van de termijn van
vier maanden waarover de hogere tuchtoverheid beschikt, terwijl een dergelijk
summier gemotiveerde beslissing op enkele dagen tijd had kunnen worden
genomen.
Uit de vaststelling, zoals te dezen, dat de bestreden beslissing
werd genomen op de laatste dag van de termijn bepaald in artikel 57bis van de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-12/16
tuchtwet, kan niet zonder meer worden afgeleid dat het bestuur onzorgvuldig of
onredelijk zou hebben gehandeld. Het gegeven dat het een summiere beslissing
betreft die volgens verzoeker “op enkele dagen tijd” kan worden genomen, belet
niet dat een dergelijke beslissing ook op de laatste dag van de daarvoor door de wet
bepaalde termijn kan worden genomen, te meer verzoeker, zoals hij uitdrukkelijk
aangeeft in de memorie van wederantwoord, niet de schending van de redelijke
termijn aanvoert.
Verzoekers argument dat de bestreden beslissing werd uitgesteld
“tot het niet meer anders kon” en dat er geen tijd meer was om het verzoek tot
herziening grondig te bekijken, zodat het verzoek tot herziening dan maar wegens
tijdsgebrek niet-ontvankelijk werd verklaard, faalt in rechte. Daar artikel 57bis van
de tuchtwet een termijn van orde omvat, zou de miskenning ervan op zich niet tot
de onwettigheid van de bestreden beslissing leiden. De tijdsdruk waardoor de
hogere tuchtoverheid zich zou hebben laten leiden, bestaat dus niet, zodat er
evenmin een onzorgvuldig handelen uit kan worden afgeleid.
Van een schending van het zorgvuldigheidsbeginsel is evenmin
sprake omdat de hogere tuchtoverheid zou hebben nagelaten het verzoek tot
herziening grondig te onderzoeken, wat tot de conclusie had moeten leiden dat de
medische toestand van verzoeker tot een herziening kon leiden. Hiervoor werd
immers vastgesteld dat het middelonderdeel waarin de schending van artikel 57bis
van de tuchtwet wordt aangevoerd ongegrond is (supra, nrs. 5-8).
Vierde
Het middelonderdeel is in de aangegeven mate ongegrond.
grief:
schending
van
het
redelijkheidsbeginsel
en
het
evenredigheidsbeginsel
Een schending van het redelijkheidsbeginsel (of van het
evenredigheidsbeginsel dat er een bijzondere toepassing van is) als algemeen
beginsel van behoorlijk bestuur, veronderstelt dat de overheid bij het nemen van de
beslissing onredelijk heeft gehandeld, met andere woorden dat zij de haar
toegekende discretionaire beoordelings- of beleidsvrijheid onjuist heeft gebruikt.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-13/16
Van
een
schending
van
het
redelijkheidsbeginsel
(en
van
het
evenredigheidsbeginsel) kan slechts sprake zijn wanneer een beslissing, waarvan is
vastgesteld dat ze berust op deugdelijke grondslagen, inhoudelijk dermate afwijkt
van het normale beslissingspatroon of, nog, er een zodanige wanverhouding
bestaat tussen die motieven en de inhoud van de beslissing, dat het niet denkbaar is
dat een andere zorgvuldig handelende administratieve overheid in dezelfde
omstandigheden tot die besluitvorming zou komen of die beslissing zou nemen. De
Raad van State is in de uitoefening van zijn wettigheidstoezicht enkel bevoegd om,
desgevraagd, na te gaan of de administratieve overheid op grond van de juiste en
correct beoordeelde feitelijke gegevens, in redelijkheid tot de bestreden beslissing
is kunnen komen. Het komt de Raad van State evenwel niet toe zijn beoordeling in
de plaats te stellen van die van de bevoegde administratieve overheid.
De Raad van State gaat bij de beoordeling van de redelijkheid of
de proportionaliteit van de bestreden beslissingen uit van de feiten zoals ze blijken
uit de bestreden beslissing en waarvan verzoeker de onwettigheid niet heeft
aangetoond, getoetst aan de door verzoeker in het middel aangevoerde argumenten
die volgens verzoeker doen blijken dat de bestreden beslissingen het redelijkheidsof evenredigheidsbeginsel miskennen.
Verzoeker herneemt allereerst de grief dat het niet-ontvankelijk
verklaren van de aanvraag tot herziening in strijd is met artikel 57bis van de
tuchtwet. Verzoeker voert aan dat een zorgvuldig en redelijk handelend bestuur de
aanvraag tot herziening wel ontvankelijk zou hebben verklaard. Daar de hogere
tuchtoverheid dit heeft nagelaten, schendt zij volgens verzoeker het
redelijkheidsbeginsel.
Hiervoor werd vastgesteld dat het middelonderdeel waarin de
schending van artikel 57bis van de tuchtwet wordt aangevoerd ongegrond is
(supra, nrs. 5-8). Verzoekers standpunt steunt, wat de aangevoerde schending van
het redelijkheidsbeginsel betreft, bijgevolg op een verkeerd uitgangspunt. Dit
volstaat om vast te stellen dat de bestreden beslissing het redelijkheidsbeginsel niet
schendt.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-14/16
Wat de grief betreft dat de motieven van de bestreden beslissing
ontoereikend zijn om de inhoud ervan te dragen, wordt vastgesteld dat het
middelonderdeel waarin de schending van de formelemotiveringsplicht en de
materiëlemotiveringsplicht werd aangevoerd eveneens ongegrond werd bevonden
(supra, nrs. 9-13). In de mate het middelonderdeel uitgaat van een gebrekkige
motivering van de bestreden beslissing, steunt het eveneens op een verkeerd
uitgangspunt. Dit volstaat om vast te stellen dat het redelijkheidsbeginsel niet
geschonden is.
Ook
in
de
mate
verzoeker
een
schending
van
het
redelijkheidsbeginsel ontwaart in het gegeven dat het dossier vier maanden heeft
“aangesleept”, wordt vastgesteld dat deze grief reeds werd onderzocht en
ongegrond bevonden (supra, nrs. 14-16). Bijgevolg kan de loutere vaststelling dat
de hogere tuchtoverheid de volledige beslissingstermijn heeft aangewend om de
bestreden beslissing te nemen, op zich niet tot een schending van het
redelijkheidsbeginsel doen besluiten.
Het middelonderdeel is in de aangegeven mate ongegrond.
Conclusie
Het enig middel is ongegrond.
BESLISSING
-
De Raad van State verwerpt het beroep.
-
Verzoeker wordt verwezen in de kosten van het beroep tot
nietigverklaring, begroot op een rolrecht van 200 euro.
-
Bij de publicatie van dit arrest door de Raad van State wordt de identiteit
van verzoeker niet bekendgemaakt.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-15/16
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op zes maart tweeduizend vierentwintig, door
de Raad van State, XIVe kamer, samengesteld uit:
Geert Debersaques,
kamervoorzitter,
Chantal Bamps,
staatsraad,
Ann Coolsaet,
staatsraad,
bijgestaan door
Johan Pas,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Johan Pas
Geert Debersaques
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.259.047
XIV-39.020-16/16