Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653 (2024-09-18)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 260.653 van 18 september 2024 Instellingen, Binnenlandse zaken
en lokale besturen - Sluitingen van vestigingen Beslissing : Verwerping
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VOORZITTER VAN DE Xe KAMER
ARREST
nr. 260.653 van 18 september 2024
in de zaak A. 242.921/X-18.832
In zake :
BV MRM EVENT
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Philippe Vanlangendonck
kantoor houdend te 1050 Brussel
Louizalaan 65
bij wie woonplaats wordt gekozen
en eveneens bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Michel Delacroix
kantoor houdend te 1040 Brussel
Bollandistenstraat 51
tegen :
de GEMEENTE SINT-PIETERS-LEEUW
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Jonas De Wit
kantoor houdend te 2800 Mechelen
Antwerpsesteenweg 16-18
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van de vordering
De vordering, ingesteld op 9 september 2024, strekt tot de
schorsing van de tenuitvoerlegging bij uiterst dringende noodzakelijkheid van “de
beslissing van 3 september 2024 van de Gemeente Sint-Pieters-Leeuw, betekend
door email op 4 september 2024, waarbij [werd] beslist door tegenpartij ‘om vanaf
heden geen horecavergunning’ te verlenen aan De Witte Hoeve”.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-1/9
II. Verloop van de rechtspleging
De verwerende partij heeft een nota en een administratief dossier
ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 13 september 2024, om 11 uur.
Kamervoorzitter Johan Lust heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Philippe Vanlangendonck, die verschijnt voor de
verzoekende partij, en advocaat Korneel Persoon, die loco advocaat Jonas de Wit
verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord.
Eerste auditeur Sofie De Doncker heeft een met dit arrest
eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
Verzoekster baat sinds midden 2023 De Witte Hoeve te
Sint-Pieters-Leeuw uit, een etablissement dat, naar zij verklaart, al sedert 1973
wordt gebruikt als “trouw- en banketzaal”.
Met ingang van 1 januari 2022 is in de gemeente een reglement
‘betreffende de uitbating van horecazaken’ van toepassing. Het vereist dat elke
horecazaak beschikt over een door de burgemeester te verlenen horecavergunning.
De horecavergunning mag enkel worden verleend na een administratief onderzoek.
Horecazaken die al worden uitgebaat vóór de inwerkingtreding van het reglement,
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-2/9
krijgen een termijn van één jaar “om de nodige maatregelen te nemen en alle
vereiste vergunningen aan te vragen”.
Na verwittigingen om zich in regel te stellen met de verplichting
van een horecavergunning, beslist het college van burgemeester en schepenen van
de gemeente Sint-Pieters-Leeuw op 17 juni 2024 om verzoeksters horecazaak te
sluiten totdat de uitbater over een horecavergunning beschikt.
Op 25 juni 2024 laat de burgemeester toe dat de evenementen
gepland in het weekend van 28 tot 30 juni 2024 alsnog kunnen plaatsvinden, onder
voorwaarden. Ook evenementen op 5, 6, 7 en 11 juli 2024 laat de burgemeester bij
besluit van 2 juli 2024 toe.
Omdat verzoekster de sluiting van 17 juni 2024 niet naleeft,
besluit de burgemeester op 16 juli 2024 tot de verzegeling van de horecazaak en op
19 juli 2024 tot nog een bijkomende verzegeling van een tussendeur. Er worden
drie zegelverbrekingen vastgesteld.
Op 25 juli 2024 vraagt verzoekster een horecavergunning aan.
Om de uitbater toe te laten tekortkomingen in verband met de
brandveiligheid te verhelpen, heft de burgemeester de verzegeling op van
30 juli 2024 tot en met 6 augustus 2024. Van de opheffing wordt misbruik gemaakt
om een privéfeest te organiseren.
Met de thans bestreden beslissing van 3 september 2024 weigert
de burgemeester een horecavergunning te verlenen aan De Witte Hoeve. Er mogen
geen horeca-activiteiten meer plaatshebben.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-3/9
IV. Grondvoorwaarden voor een schorsing
Krachtens artikel 17, §§ 1 en 4, van de gecoördineerde wetten op
de Raad van State kan slechts tot schorsing van de tenuitvoerlegging bij uiterst
dringende noodzakelijkheid worden besloten onder de dubbele voorwaarde dat
minstens één ernstig middel wordt aangevoerd dat de nietigverklaring van de akte
of het reglement prima facie kan verantwoorden en dat een uiterst dringende
noodzakelijkheid voorhanden is die onverenigbaar is met de behandelingstermijn
van de gewone vordering tot schorsing.
V. Voorwaarde van een ernstig middel
A. Eerste middel
Uiteenzetting van het middel
In een eerste middel wordt de “[s]chending van verworven
rechten” aangevoerd. Het wordt als volgt toegelicht:
“Als de horeca-activiteit (zoals het verhuren van zalen voor feesten) al
sinds 1973 ononderbroken doorgaat, kan dit worden geïnterpreteerd als een
verworven recht. Met andere woorden, het etablissement werkt al tientallen
jaren legaal en het zou verkeerd zijn om een etablissement te sluiten dat al
zoveel jaren onafgebroken bestaat.
Het horecabedrijf wordt al sinds 1973 uitgeoefend, en volgens de regels
van de verworven rechten moet de voortzetting van deze activiteit worden
toegestaan.”
Beoordeling
Verzoekster maakt niet aannemelijk, noch beweert zij zelfs
maar, dat het reglement ‘betreffende de uitbating van horecazaken’ voor onwettig
moet worden gehouden. Meer bepaald doet zij niet aannemen dat het reglement
niet ook van toepassing is en mag zijn op horecazaken die bestaan van vóór de
invoering van het reglement.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-4/9
Met de bestreden beslissing doet de burgemeester op het eerste
gezicht niets anders dan toepassing maken van dat reglement, naar aanleiding van
de aanvraag van een horecavergunning die verzoekster overeenkomstig hetzelfde
reglement deed.
Het middel is in dit licht niet ernstig.
B. Tweede middel
Uiteenzetting van het middel
Een tweede middel, afgeleid uit de schending van het
vertrouwensbeginsel, luidt voluit:
“Het beginsel van het gewettigd vertrouwen wordt in dit geval toegepast
door het feit dat de notaris die het etablissement verkocht, bevestigde dat de
lokale overheid toestemming gaf voor deze horeca-activiteit en dat de
brandweer in eerste instantie een gunstig advies had gegeven, waardoor een
situatie ontstond waarin verzoek[st]er geldige redenen had om aan te
nemen dat de activiteit legaal was en voldeed aan de regels van de lokale
overheid.
Er is sprake van een schending van het vertrouwensbeginsel, aangezien de
verkoper en de lokale autoriteiten (zoals de brandweer) aanvankelijk
instemden met de uitoefening van de horecazaak.”
Beoordeling
Verzoekster brengt geen enkele verkoopakte bij en evenmin enig
bewijs van welke verklaring van een notaris ook.
Voorts is verzoekster er verschillende keren op gewezen en is het
haar bekend dat zij een horecavergunning behoeft. Zoals zij kan opmaken uit het
reglement ‘betreffende de uitbating van horecazaken’, waarvan zij zelf een
afschrift bijbrengt, is een brandveiligheidsonderzoek slechts één van de onderdelen
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-5/9
van het onderzoek op grond waarvan de burgemeester over het al dan niet verlenen
van de horecavergunning beslist.
Het brandveiligheidsadvies van 13 augustus 2024 waaraan
verzoekster refereert, is niet gelijk te stellen met een horecavergunning, noch
waarborgt het dat de burgemeester een horecavergunning geeft.
Het middel is niet ernstig
C. Derde middel
Uiteenzetting van het middel
Met betrekking tot een derde middel – “Onregelmatigheden in de
procedure” – wordt het volgende uiteengezet:
“Het blijkt duidelijk dat in casu […] de procedure die tot sluiting van de
inrichting heeft geleid, niet correct, willekeurig en discriminerend is
gevolgd. Aangezien de toegang tot de inrichting sinds 1973 niet is
gewijzigd en er zich sinds 1973 geen problemen hebben voorgedaan, is het
duidelijk dat er door een gebrek aan objectiviteit en onpartijdigheid sprake
is geweest van onregelmatigheden of fouten bij de beoordeling van
veiligheids-, stedenbouwkundige of milieucriteria. Het feit dat de
brandweer aanvankelijk een gunstig advies uitbracht, maar dat toch tot
sluiting werd besloten, wijst duidelijk op een procedurefout en/of een
onvolledige beoordeling.
De beslissing tot sluiting van het horecabedrijf lijkt gebaseerd op een
onregelmatige of onvolledige procedure, gezien het aanvankelijk positieve
advies [v]oor bestaande vergunning afgeleverd van de brandweer.”
Beoordeling
Overeenkomstig het reglement ‘betreffende uitbating van
horecazaken’ omvat het brandveiligheidsonderzoek dat in het kader van het
verlenen van een horecavergunning moet worden uitgevoerd “alle aspecten van
brandveiligheid, zoals voorzien in de wetgeving en de Zonale reglementen en
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-6/9
richtlijnen van brandweerzone Vlaams-Brabant West, zoals vastgesteld en
goedgekeurd door de gemeenteraad van 29.10.2020”.
In het brandpreventieverslag van 13 augustus 2024 waarnaar
verzoekster verwijst wordt, niettegenstaande er een bezorgdheid in wordt
uitgedrukt “over de aanrijroute via de smalle straat” en de moeilijkheden die dat zal
meebrengen bij het aanrijden van de voertuigen van de brandweer, toch
geconcludeerd dat er geen tekortkomingen werden vastgesteld en dat tot maximum
180 personen mogen worden toegelaten.
Het brandpreventieverslag resulteert in de beslissing van de
burgemeester
van
daags
nadien
om
verzoeksters
inrichting
een
brandveiligheidsattest A (“Aantal toegelaten personen: 180”) uit te reiken bij
“toepassing van de politieverordening houdende maatregelen ter preventie van
brand en ontploffing in publiek toegankelijke inrichtingen, goedgekeurd bij besluit
van de gemeenteraad van Sint-Pieters-Leeuw van 29/10/2020”.
Hoe een en ander matcht met het negatief advies dat de
brandweer vervolgens op 28 augustus 2024 geeft en waarin de bestreden beslissing
mee steun zoekt, is niet alleen verzoekster maar vooralsnog ook de Raad van State
niet duidelijk.
In dat advies heet het immers ineens “dat in geval van een
incident de veiligheid van de bezoekers en het personeel ernstig in het gedrang
komt” en dat “de te nemen veiligheidsmaatregelen niet kunnen worden
gerealiseerd zonder ingrijpende aanpassingswerken”.
Wat er ook van zij, dit negatief advies inzake de moeilijke
doorgang voor de hulpdiensten op de smalle toegangsweg is maar één van de
bezwaren in de adviezen waarop de bestreden beslissing berust. De andere
bezwaren die de burgemeester tot de bestreden beslissing hebben aangezet – van
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-7/9
de politie, de dienst Omgeving, de financiële dienst – worden door verzoekster in
haar verzoekschrift niet tegengesproken en ontkracht.
Deze vaststelling volstaat voorlopig om het middel niet ernstig te
bevinden.
D. Vierde middel
Uiteenzetting van het middel
In een vierde middel betoogt verzoekster:
“In dit geval lijkt het besluit tot sluiting niet in verhouding te staan tot het
nagestreefde doel (bijvoorbeeld veiligheid of naleving van
stedenbouwkundige normen). In vergelijking met andere, minder radicale
oplossingen die perfect mogelijk zijn (zoals, in voorkomend geval,
bepaalde inrichtingswerken zoals een inrichting die verhindert dat een
voertuig wild kan parkeren op de toegangsweg, die dan 100% vrij zou
blijven), moet de afsluiting als buitensporig worden beschouwd.
De sluiting van het horecabedrijf is in strijd met het
evenredigheidsbeginsel, aangezien minder ingrijpende maatregelen, zoals
het uitvoeren van aanpassingswerken, mogelijk waren.”
Beoordeling
Op het eerste gezicht blijkt niet dat verzoekster geen nieuwe
aanvraag om een horecavergunning mag indienen.
In zoverre zij dan ook meent dat met het uitvoeren van
inrichtings- of aanpassingswerken kan worden tegemoetgekomen aan de bezwaren
die de burgemeester in aanmerking nam, belet niets haar die werken onverwijld uit
te voeren en een nieuwe aanvraag te formuleren om alsnog een horecavergunning
te verkrijgen.
In dit licht komt ook het vierde en laatste middel tenminste in de
huidige stand van de procedure niet ernstig voor.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-8/9
E. Conclusie
Bij gebrek aan een ernstig middel is alvast één van de
grondvoorwaarden voor een schorsing niet vervuld. Deze vaststelling volstaat om
de vordering in haar geheel te verwerpen.
BESLISSING
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing.
Dit
arrest
is
uitgesproken
te
Brussel,
op
achttien september
tweeduizend vierentwintig, door de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:
Johan Lust,
kamervoorzitter,
bijgestaan door
Silvan De Clercq,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Silvan De Clercq
Johan Lust
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.260.653
X-18.832-9/9
