Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240 (2026-03-31)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 266.240 van 31 maart 2026 Ruimtelijke ordening, stedenbouw,
leefmilieu en aanverwante aangelegenheden - Plannen van aanleg Beslissing
: Verwerping
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
Xe KAMER
ARREST
nr. 266.240 van 31 maart 2026
in de zaak A. 243.447/X-18.916
In zake :
- P.V.
- de BV A.
- S.V.
- M.V.
- J.V.
- A.V.
- Q.V.
- M.V.
- B.B.
- T.D.
- A.D.
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Joris Geens
kantoor houdend te 2600 Antwerpen
Borsbeeksebrug 36
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
het VLAAMSE GEWEST
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten William Timmermans en Chiara Martino
kantoor houdend te 1000 Brussel
Havenlaan 86 C bus 414
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
Het beroep, ingesteld op 4 november 2024, strekt tot de
nietigverklaring van “[h]et besluit van de Vlaamse Regering houdende de
definitieve aanduiding van het watergevoelig openruimtegebied ‘Merchtem Kom’
in Merchtem van 19 juli 2024”.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-1/36
II. Verloop van de rechtspleging
De verwerende partij heeft een memorie van antwoord ingediend
en de verzoekende partijen hebben een memorie van wederantwoord ingediend.
Auditeur Benny De Sutter heeft een verslag opgesteld.
De verzoekende partijen hebben een laatste memorie ingediend.
De verwerende partij heeft een laatste memorie ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 13 maart 2026.
Staatsraad Patricia De Somere heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Yann Vercammen, die loco advocaat Joris Geens
verschijnt voor de verzoekende partijen, en advocaat Chiara Martino, die verschijnt
voor de verwerende partij, zijn gehoord.
Auditeur Benny De Sutter heeft een met dit arrest eensluidend
advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
De
verzoekende
partijen
zijn
eigenaar,
respectievelijk
vruchtgebruiker van percelen gelegen te Merchtem binnen het gebied van het
bestreden watergevoelig openruimtegebied (hierna: WORG) ‘Merchtem Kom’.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-2/36
Overeenkomstig het bij koninklijk besluit van 7 maart 1977
vastgesteld gewestplan Halle-Vilvoorde-Asse zijn deze percelen – evenals het
gebied in zijn geheel – gelegen in woongebied. Volgens het BPA ‘Puursstraat’,
goedgekeurd bij ministerieel besluit van 27 augustus 2012, komt dit gebied
principieel in aanmerking voor ontwikkeling.
3.2.
Overeenkomstig artikel
5.6.8 van de Vlaamse Codex
Ruimtelijke Ordening (hierna: VCRO), ingevoegd bij decreet van 8 december 2017
‘houdende wijziging van diverse bepalingen inzake ruimtelijke ordening, milieu
en omgeving’, kan de Vlaamse regering gebieden waar een conflict bestaat tussen
de verdere realisatie van de bestemming en de belangen van het watersysteem
aanduiden als WORG. De te volgen procedure wordt nader bepaald in het besluit
van de Vlaamse regering van 15 juni 2018 ‘houdende nadere regels voor de
aanduiding van watergevoelige openruimtegebieden’ (hierna: het besluit van 15
juni 2018).
3.3.
In ‘Bijlage II: toelichtingsfiche’ bij het bestreden besluit wordt
het voortraject tot de aanduiding van een gebied als WORG omschreven als volgt:
“1.3. Voortraject
In uitvoering van het Decreet Integraal Waterbeleid keurde de Vlaamse
Regering op 30 januari 2009 de 11 bekkenbeheerplannen voor de periode
2008-2013 goed (VR 2009 3001 DOC. 0100). Deze waterbeheerplannen
vormden het kader voor een heel gamma aan maatregelen m.b.t. het integraal
waterbeheer. In elk van die 11 beheerplannen was een actie (A7) opgenomen
om de bestemming te toetsen van een aantal zones gelegen in actueel of
potentieel waterbergingsgebied of in waterconserveringsgebied.
De bekkensecretariaten kregen binnen de Coördinatiecommissie Integraal
Waterbeleid (CIW) de taak om deze screening uit te voeren voor de
11.400 ha onbebouwde harde bestemmingen van het gewestplan die
overlappen met deze voor het watersysteem belangrijke gebieden. Vanaf
2009 onderwierpen de bekkenstructuren deze gebieden aan een grondige
analyse die o.a. dienst moest doen als onderbouwde input voor ruimtelijke
planningsprocessen. Deze gebieden kregen de naam ‘signaalgebied’; het gaat
om nog niet ontwikkelde gebieden waar een tegenstrijdigheid kan bestaan
tussen de geldende bestemmingsvoorschriften en het belang van dit gebied
voor het watersysteem.
In een eerste fase werden in 2009-2010 de meest relevante en prioritaire
gebieden verspreid over gans Vlaanderen afgebakend, op basis van hun
oppervlakte, omvang van de waterproblematiek en ontwikkelingsdruk.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-3/36
[…]
In 2013 besliste de Vlaamse Regering (VR 2013 2903 DOC. 0303-1) om
deze signaalgebieden grondiger aan te pakken om het waterbergend
vermogen van Vlaanderen te vrijwaren. Voor elk gebied waarvan blijkt dat
het ontwikkelen volgens de huidige bestemming het overstromingsrisico
verhoogt, werkte de CIW aan bijkomende voorwaarden of een alternatief
ontwikkelingsperspectief. In die ontwerp-startbeslissingen werd ook gezocht
naar het best in te zetten instrumentarium en de bijhorende initiatiefnemende
overheid. […]
In de startbeslissingen die de Vlaamse Regering voor elk signaalgebied
goedkeurde, werd na grondige analyse een vervolgtraject en een
gebiedsgericht ontwikkelingsperspectief bepaald dat rekening houdt met het
watersysteem en waarbij minstens het waterbergend vermogen behouden
blijft. In die beslissingen zijn volgende zaken vastgelegd:
• het ontwikkelingsperspectief van het signaalgebied;
• het bestuur dat initiatief moet nemen;
• het instrument dat gebruikt moet worden om het
ontwikkelingsperspectief te realiseren.
[…]
Er worden twee categorieën van vervolgtrajecten onderscheiden:
• Verscherpte watertoets. De geldende harde bestemming blijft
behouden, maar er kunnen in het kader van de watertoets wel extra
voorwaarden opgelegd worden voor de ontwikkeling van het gebied.
• Bouwvrije opgave. Delen van het signaalgebied moeten bouwvrij
blijven en moeten bijgevolg een andere bestemming krijgen.
[…]”
3.4.
Op 31 maart 2017 keurt de Vlaamse regering de startbeslissingen
voor een laatste reeks van 152 signaalgebieden goed, die het vervolgtraject en de
ontwikkelingsperspectieven voor het gebied bevatten teneinde het waterbergend
vermogen van het gebied te kunnen behouden. De conclusie voor het signaalgebied
‘Merchtem Kom’ luidt:
“Het gebied Kom is effectief overstromingsgevoelig. Er zijn echter
verschillende BPA’s opgemaakt en een verkaveling werd goedgekeurd met
het oog op de ontwikkeling van delen van dit gebied.
De waterloopbeheerders leveren belangrijke inspanningen binnen het
stroomgebied van de Grote Molenbeek-Vliet om de wateroverlast maximaal
in te perken. Er zijn overstromingsgebieden gebouwd en er is nog een
uitbreiding voor de capaciteit van een overstromingsgebied gepland. Deze
overstromingsgebieden zijn bedoeld […] om het risico op overstromingen te
verminderen, maar ze bieden geen bescherming voor langdurige intense
buien. De basisregel is daarom het maximaal vermijden van nieuwe
bebouwing binnen de beekvallei.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-4/36
Binnen dit gebied wordt een combinatie van scenario B en C voorgesteld;
zoals op de kaart aangegeven, zoveel mogelijk vrijwaren van bebouwing en
deels overstromingsvrij bouwen.
Het ontwikkelingsperspectief werd goedgekeurd op de algemene
bekkenvergadering
Benedenschelde
d.d.
19/05/2016
met
minderheidsstandpunt van de gemeente Merchtem en de provincie VlaamsBrabant. Zij wensen voor het deelgebied Kom een scenario ‘A’ – geen
bijkomende voorwaarden voor bebouwing in dit gebied.”
3.5.
Op
1
juni
2022
keurt
de
Vlaamse
regering
de
stroomgebiedbeheerplannen voor Schelde en Maas voor de periode 2022-2027
goed, met het bijhorende maatregelenprogramma. Hierin is onder meer de actie
6_A_0022 ‘Gevolg geven aan de startbeslissingen van de Vlaamse Regering
inzake signaalgebieden door herbestemming van de noodzakelijke deelgebieden
via de aanduiding van watergevoelige openruimtegebieden of via ruimtelijke
uitvoeringsplannen’ opgenomen.
3.6.
De Vlaamse regering keurt op 14 juli 2023 de voorlopige
aanduiding van een aantal WORG’s goed, waaronder het WORG ‘Merchtem
Kom’, dat onder meer de percelen van de verzoekende partijen omvat.
3.7.
Van 12 september 2023 tot 10 november 2023 wordt een
openbaar onderzoek georganiseerd over de voorlopige aanduiding van het WORG.
De verzoekende partijen dienen bezwaarschriften in. De gemeente Merchtem geeft
een ongunstig advies.
3.8.
Op 21 mei 2024 keurt het team Omgevingseffecten van de
Vlaamse overheid het planmilieueffectrapport ‘Milieubeoordeling voor de
aanduiding van watergevoelige openruimtegebieden’ goed. Daarin wordt onder
meer overwogen:
“In de loop van de verdere detailanalyse van de gebieden werden de
contouren van de aanduidingen nog verder verfijnd, aangezien deze nog
gebaseerd waren op de watertoetskaarten uit 2017. Hiervoor werd
voornamelijk
gebruik
gemaakt
van
de
meest
recente
overstromingsgevaarkaarten en de op 25 november 2022 door de Vlaamse
Regering vastgestelde watertoetskaarten. Deze kaarten geven een veel
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-5/36
gedetailleerder en actueler beeld van de overstromingsrisico’s, ook rekening
houdend met klimaatverandering en dus ook toekomstige risico’s. […]”
3.9.
Op 19 juli 2024 beslist de Vlaamse regering, met toepassing van
artikel 7 van het besluit van 15 juni 2018, tot de definitieve aanduiding van 139
watergevoelige openruimtegebieden, waaronder het WORG ‘Merchtem Kom’.
Dit is het bestreden besluit.
Hierna volgt een weergave van het grafisch plan bij dit besluit –
de percelen van de verzoekende partijen worden er ter verduidelijking met een rode
stip op aangeduid:
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-6/36
IV. Onderzoek van de middelen
A. Eerste middel
Uiteenzetting van het middel
De verzoekende partijen voeren in een eerste middel de
schending aan van artikel 5.6.8, § 1, 3°, 5° en 6°, VCRO, alsook van het
redelijkheids-, zorgvuldigheids- en materiëlemotiveringsbeginsel als algemene
beginselen van behoorlijk bestuur.
Zij betogen dat de Vlaamse regering het ongunstige advies van
de gemeente Merchtem, waarin concreet wordt onderbouwd waarom de
aanduiding van ‘Merchtem Kom’ als WORG onwenselijk is, simpelweg
tegenspreekt zonder enige vorm van onderbouwing te geven. Zij hebben tijdens het
openbaar onderzoek bezwaren opgeworpen die de verwerende partij niet met de
nodige zorgvuldigheid heeft onderzocht. Uit de bestreden beslissing blijkt niet
waarom geen aandacht wordt besteed aan de feitelijke toestand van het gebied, met
name de bebouwde omgeving die van groot belang is voor een correcte beoordeling
van de situatie.
4.1.
De verzoekende partijen lichten vooreerst toe dat in het
ongunstige advies van de gemeente Merchtem melding wordt gemaakt van recente
rioleringswerken en maatregelen voor waterbuffering, wat er volgens de gemeente
toe heeft geleid dat het betrokken gebied niet meer is overstroomd, waardoor de
aanduiding als WORG niet langer noodzakelijk zou zijn. De verwerende partij
heeft hierop slechts geantwoord dat de genomen maatregelen ontoereikend zijn,
zonder hiervoor enige onderbouwing te geven. Het feit dat er de afgelopen jaren
geen overstromingen meer waren, wordt daarbij volledig genegeerd. Door het
advies louter tegen te spreken, schendt de verwerende partij de strengere
motiveringsplicht die geldt wanneer zij afwijkt van het standpunt van de
adviserende instantie.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-7/36
4.2.
Voorts lichten de verzoekende partijen toe welke bezwaren de
verwerende partij niet met de nodige zorgvuldigheid heeft onderzocht en niet
afdoende heeft beantwoord.
Met betrekking tot het bezwaar dat de afbakening van een
WORG een stedenbouwkundig voorschrift creëert zonder gebruik te maken van
het juiste instrument, namelijk een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP), alsook dat
het voorgestelde voorschrift ‘overig groen’ in strijd is met de voorschriften die
gelden voor woongebieden, heeft de verwerende partij er zich toe beperkt te
verwijzen naar de VCRO. De opgegeven motivering die niet ingaat op de
inhoudelijke argumenten van het bezwaar, maakt niet afdoende duidelijk waarom
het bezwaar niet werd gevolgd.
Op het bezwaar dat het gebied niet in aanmerking komt voor een
aanduiding als WORG, met verwijzing naar de bodemstructuur, de ligging in de
dorpskern en de doelstellingen van kwalitatief ruimtegebruik, antwoordt de
verwerende partij met een verwijzing naar de toelichtingsfiche, waarin echter niet
afdoende wordt ingegaan op de studie en de beleidsdocumenten die door de
verzoekende partijen werden aangevoerd. De toelichtingsfiche vermeldt enkel de
eigenschappen van het gebied die het bestuur ertoe hebben gebracht het aan te
duiden als WORG, maar verduidelijkt niet waarom de bezwaren niet zijn gevolgd.
Ook heeft de verwerende partij de bezwaren “dat er onvoldoende
naar alternatieven is gezocht”, “dat de manier waarop de waterkaarten
overstromingsgevoelige gebieden aanduiden, in twijfel wordt getrokken”, en dat
“de opname van een WORG onnodig is, omdat het mogelijk is om in het
aangeduide gebied overstromingsvrij te bouwen”, niet afdoende beantwoord,
aangezien zij nergens duidelijk maakt waarom het gebied ongeschikt is voor
overstromingsvrij bouwen, waarom deze specifieke locatie de voorkeur krijgt, of
waarom het behoud van het gebied belangrijker wordt geacht dan de toekomstige
ontwikkeling ervan. De verwerende partij verwijst enkel naar de wettelijke taak
van de overheid om gebieden te beschermen tegen waterschade en
kwaliteitsvermindering van woningen, wat neerkomt op standaardformuleringen.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-8/36
In antwoord op het bewaar dat de aanduiding als WORG een
disbalans veroorzaakt tussen kosten (naar schatting 6.309.030 euro) en baten
(weinig bijdragen aan de preventie van wateroverlast), verwijst de verwerende
partij enkel naar de mogelijkheid om planschade te vorderen en dus naar
wetgeving, waardoor dit bezwaar slechts in zeer algemene termen wordt
beantwoord.
4.3.
De verzoekende partijen vervolgen dat de verwerende partij het
zorgvuldigheidsbeginsel heeft geschonden door na te laten alle relevante feitelijke
en juridische elementen in haar beoordeling te betrekken.
Vooreerst is geen rekening gehouden met het feit dat het
aangeduide gebied volledig is omringd door bebouwing en gelegen is in
woongebied. Overeenkomstig artikel 5.6.8, § 1, 3°, VCRO dient de verwerende
partij rekening te houden met “de feitelijke toestand van het gebied, onder meer
wat betreft bebouwing”. Samen gelezen met de definitie van ‘openruimtegebied’
in artikel 6.1.1, 5°, VCRO, impliceert de aanduiding van een WORG volgens de
verzoekende partijen dat het een onbebouwd gebied betreft dat niet in een
bebouwde omgeving ligt, zodat deze aanduiding te dezen niet had mogen
plaatsvinden. Bovendien bepaalt artikel 1.1.4 VCRO dat rekening moet worden
gehouden met de principes van duurzame ontwikkeling, waarbij een
belangenafweging moet plaatsvinden tussen de behoeften van verschillende
maatschappelijke activiteiten, terwijl er te dezen geen rekening werd gehouden met
de ligging van het gebied in de dorpskern met als bestemming woongebied.
Voorts werd evenmin rekening gehouden met “andere essentiële
principes en definities die van belang zijn voor het correct aanwijzen van
openruimtegebieden”, zoals het feit dat de bodem in het betrokken gebied bestaat
uit natte leemgrond, de definitie van een openruimtegebied of het Beleidsplan
Ruimte Vlaanderen. Er werd ook geen uitgebreide analyse gemaakt van de
waterhuishouding in het gebied. Al deze aspecten werden nadrukkelijk aangevoerd
in de bezwaarschriften en het ongunstige advies van de gemeente.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-9/36
De bestreden beslissing is volgens de verzoekende partijen
vrijwel uitsluitend gebaseerd op de watertoetskaarten die aangeven dat het
kwestieuze gebied een overstromingsgevoelig gebied is. De Raad voor
Vergunningsbetwistingen (hierna: RvVb) heeft echter recent benadrukt dat die
kaarten enkel een ondersteunende en informatieve functie hebben voor de
plannende of vergunningverlenende instanties.
De verzoekende partijen benadrukken in de memorie van
wederantwoord dat de gemeente Merchtem in haar advies uitdrukkelijk heeft
gesteld dat de uitgevoerde werken er in de praktijk toe hebben geleid dat het
betrokken gebied niet langer overstroomt, terwijl de verwerende partij op die
feitelijke vaststelling niet ingaat. Zij beperkt zich tot een verwijzing naar
theoretische overstromingsgevaarmodellen, zonder enige inhoudelijke motivering
waarom de concrete vaststellingen van de gemeente ter plaatse niet kunnen worden
gevolgd. De betrokken kaarten zijn louter hoogtekaarten, zonder enige verdere
wetenschappelijke onderbouwing. Bovendien wordt niet ingegaan op de andere,
minstens even relevante argumenten die aan de basis liggen van het gemeentelijk
advies, met name de geplande rioleringswerken, andere reeds uitgevoerde
rioleringswerken en maatregelen inzake waterbuffering, de strategische ligging
van het gebied in het centrum van Merchtem en de vaststelling dat zich sinds de
uitvoering van de werken geen overstromingen meer hebben voorgedaan. Wat dit
laatste betreft, wordt in het bezwaarschrift overigens opgemerkt dat een
onderscheid moet worden gemaakt tussen de verschillende deelzones, waaruit
volgt dat de percelen langsheen de Puursstraat al sinds 2003 geen wateroverlast
meer hebben gekend. De vaststelling in het bezwaarschrift dat een onderscheid
moet worden gemaakt tussen de percelen binnen het WORG, wordt door de
verwerende partij volledig genegeerd.
De verzoekende partijen stippen vervolgens nog aan dat de
RvVb in een arrest nr. RvVb-A-2324/0639 van 18 april 2024 heeft bevestigd dat
de watertoetskaarten een louter informatieve en ondersteunende rol vervullen voor
zowel plannende als vergunningverlenende instanties. Bij de aanduiding van een
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-10/36
WORG kan de verwerende partij zich dan ook niet uitsluitend baseren op deze
kaarten, “die louter hoogtemodellen zijn”.
Beoordeling
Artikel 5.6.8, § 1, VCRO luidt:
“Art. 5.6.8.
§ 1. De Vlaamse Regering kan gebieden waar een conflict bestaat tussen de
verdere realisatie van de bestemming en de belangen van het watersysteem,
aanduiden als watergevoelig openruimtegebied.
Bij de aanduiding, vermeld in het eerste lid, houdt de Vlaamse Regering
rekening met:
1° de juridische toestand van het gebied, onder meer de
bestemmingsvoorschriften volgens de geldende plannen van aanleg of
ruimtelijke uitvoeringsplannen of niet-vervallen verkavelingen;
2° het waterbergend vermogen van het gebied en de
overstromingsgevoeligheid, onder meer op basis van de watertoetskaart en
de overstromingsgevaarkaarten;
3° de feitelijke toestand van het gebied, onder meer wat betreft bebouwing;
4° in voorkomend geval, de acties of maatregelen die gepland zijn voor het
gebied of die impact hebben op het gebied in de stroomgebiedbeheerplannen,
wateruitvoeringsprogramma’s, tussentijdse afbakeningen van de Vlaamse
Regering en andere waterbeheerplannen;
5° de bezwaren en opmerkingen die geformuleerd zijn tijdens het openbaar
onderzoek;
6° de tijdig verleende en ontvangen adviezen;
7° de eerder genomen beslissingen van de Vlaamse Regering over gebieden
waar een conflict bestaat tussen de verdere realisatie van de bestemming en
de belangen van het watersysteem.
De Vlaamse Regering kan nadere regels bepalen voor het aanduiden van de
gebieden, vermeld in het eerste lid.
De aanduiding gebeurt cartografisch.”
Uit de verplichting om een openbaar onderzoek te organiseren,
volgt de verplichting om de ingediende bezwaren met gepaste zorgvuldigheid te
onderzoeken en, wanneer ze niet worden gevolgd, om afdoende te laten begrijpen
waarom dat niet het geval is. Indien een bezwaarindiener op zijn bezwaar geen
rechtstreeks antwoord krijgt, volstaat het dat hij dit antwoord vindt in een
stellingname die begrijpelijk op het bezwaar van toepassing is.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-11/36
Er wordt vastgesteld dat de verwerende partij te dezen het
ongunstige advies van de gemeente Merchtem en de overige kwestieuze bezwaren
wel degelijk op afdoende wijze heeft ontmoet.
In de bestreden beslissing wordt erop gewezen dat “[d]e kaarten
van de overstromingsgevoelige gebieden […] voor het gebied een kleine tot
middelgrote overstromingskans [tonen]” en dat “[v]rijwaring van het gebied voor
verdere bebouwing is aangewezen en […] de uitvoering van acties uit het
stroomgebiedbeheerplan 2022-2027 ter realisatie van bijkomende waterberging
[ondersteunt]”.
Het voormelde vindt steun in het administratief dossier.
In de toelichtingsfiche bij de definitieve aanduiding van het
WORG wordt de “feitelijke toestand” van het kwestieuze WORG als volgt
weergegeven:
“Figuur 1. Bestaande feitelijke toestand: luchtfoto met aanduiding begrenzing WORG
”
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-12/36
Daarbij wordt aangegeven dat “[h]et gebied met totale
oppervlakte van 2,9 ha […] grotendeels onbebouwd [is], met uitzondering van
kleinschalige hobbystallen en tuinbergingen. Het ruimtegebruik wordt gekenmerkt
door tuinen, weilanden en een fruitboomgaard. Ter hoogte van de doodlopende
straat Molenblock bevindt zich een kleine, verkrotte woning […]. Deze woning is
opgenomen op de inventaris van leegstaand en verwaarlozing. Op de percelen [van
een derde] werd op 24 juni 2021 een aanvraag tot omgevingsvergunning
(OMV_2021022420) voor het bouwen of herbouwen van een constructie
geweigerd door de vergunningverlenende overheid.”
Vervolgens wordt aan de hand van de watertoetskaarten en
overstromingsgevaarkaarten als volgt ingegaan op het waterbergend vermogen en
de overstromingsgevoeligheid van het gebied:
“Watertoetskaarten - overstromingsgevoelige gebieden (VR 2022 2511
DOC.1289)
Aan de westelijke grens van het gebied stroomt de Grote Molenbeek, een
onbevaarbare waterloop van 2e categorie die onder het beheer van de
provincie Vlaams-Brabant valt. De Grote Molenbeek is in de kern van
Merchtem maar op één plaats duidelijk zichtbaar, meer bepaald ter hoogte
van het parkgebied op de linkeroever van de Grote Molenbeek. Het gebied is
erg overstromingsgevoelig. Omdat de waterlopen ter hoogte van Merchtem,
bij de overgang van Midden-België naar Laag-België, overgaan van
waterlopen met relatief groot verval naar beken met weinig verval, ontstaan
aan de voet van dit talud frequent overstromingen.
Een groot deel van het gebied, in het bijzonder in het noordwesten,
noordoosten en zuidwesten, kent volgens de fluviale overstromingskaart een
middelgrote kans op overstromingen. Enkel het weiland in het zuidoosten
kent een kleine kans op overstromingen, waarvan een klein deel slechts onder
klimaatverandering.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-13/36
Figuur 2. Watertoetskaart - overstromingsgevoelige gebieden fluviaal
Volgens de pluviale overstromingskaart kent het overgrote deel van het
gebied een middelgrote kans op overstromingen, ook het weiland in het
zuidoosten. De resterende delen van het gebied vertonen een kleine kans op
overstromingen, al dan niet onder klimaatverandering.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-14/36
Figuur 3. Watertoetskaart - overstromingsgevoelige gebieden pluviaal
Overstromingsrichtlijn - overstromingsgevaarkaarten
Volgens artikel 6 van de Europese Overstromingsrichtlijn (ORL) en
artikel 1.7.3.1 § 3 van het Waterwetboek (VR 2018 1506 DOC.0638) moet
de Vlaamse Regering zorgen voor alle significante bronnen van
overstromingen en voor drie kansscenario’s (kleine kans, middelgrote kans
en grote kans op overstromingen, indien van toepassing). Daarbij werd
ervoor gekozen om zowel kaarten voor het huidige klimaat als voor
toekomstige klimaat (met klimaatprojectie 2050) op te maken.
Deze overstromingsgevaarkaarten zijn de bron voor de watertoetskaarten en
geven een meer gedetailleerd beeld van de overstromingskansen in diverse
scenario’s. Het algemene beeld is daarom gelijkaardig aan de kaarten
hierboven, maar toont onder meer ook de grote kans op overstromingen. Het
pluviale model is beschikbaar voor gans Vlaanderen, ook het klimaatmodel.
De fluviale modellen zijn per waterloop opgesteld en soms niet beschikbaar
bij kleinere waterlopen, ook is het klimaatscenario niet in alle fluviale
modellen beschikbaar en geeft dan een blanco kaart.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-15/36
[Figuur] 4. Overstromingsgevaarkaart: overstroombaar gebied bij huidig en toekomstig
klimaat (fluviaal)
Figuur 5. Overstromingsgevaarkaart: overstroombaar gebied bij huidig en toekomstig
klimaat (pluviaal)
Uit de ‘watertoetskaart - overstromingsgevoelige gebieden
fluviaal’ (figuur 2) en de ‘watertoetskaart - overstromingsgevoelige gebieden
pluviaal’ (figuur 3) blijkt aldus dat (delen van) de percelen van de verzoekende
partijen zijn ingekleurd als een zone met een kleine tot middelgrote kans op
overstromingen. Voorts blijkt uit de overstromingsgevaarkaart fluviaal (figuur 4)
dat die percelen gelegen zijn in een zone met een kleine tot middelgrote kans op
overstromingen bij huidig klimaat, en een kleine tot grote kans op overstromingen
bij toekomstig klimaat. Uit de overstromingsgevaarkaart pluviaal (figuur 5) volgt
ten slotte dat (delen van) de percelen van de verzoekende partijen zowel bij huidig
als toekomstig klimaat een kleine tot grote kans op overstromingen riskeren.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-16/36
Uit de in de toelichtingsfiche met betrekking tot het WORG
‘Merchtem Kom’ opgenomen recente waterkaarten, blijkt aldus afdoende de
overstromingsgevoeligheid van de percelen van de verzoekende partijen.
In de mate dat de verzoekende partijen wijzen op het ongunstige
advies van de gemeente Merchtem, wordt door de verwerende partij in het
bestreden besluit hierop geantwoord als volgt:
“1. De gemeente Merchtem adviseert de aanduiding van Merchtem Kom als
watergevoelig openruimtegebied ongunstig omwille van de recente
rioleringswerken en de maatregelen voor waterbuffering die een significante
verbetering hebben teweeggebracht, omwille van het feit dat er de afgelopen
jaren geen water meer heeft gestroomd over de Puursstraat naar het
watergevoelig openruimtegebied en omwille van de strategische ligging in
de kern. In sommige bezwaren wordt eveneens verwezen naar de uitgevoerde
werken en de ligging van het gebied.
De Vlaamse Regering beantwoordt dit advies door te verduidelijken dat de
bufferbekkens die stroomopwaarts van de kern van Merchtem werden
aangelegd, in de overstromingsgevaarmodellen zijn opgenomen, maar naar
de toekomst toe geen voldoende oplossing blijken te bieden voor deze
onbebouwde gebieden. De genomen maatregelen zijn vooral belangrijk om
de reeds bebouwde delen van Merchtem te vrijwaren van wateroverlast, het
is daarnaast niet wenselijk om bijkomende bebouwing in
overstromingsgevoelig gebied te gaan realiseren.”
Anders dan de verzoekende partijen voorhouden, beperkt de
verwerende partij zich niet tot het louter tegenspreken van het gemeentelijk advies.
Zij verwijst immers naar de overstromingsgevaarmodellen, waarin die maatregelen
voor waterbuffering al zijn opgenomen en waaruit blijkt dat deze “naar de toekomst
toe geen voldoende oplossing blijken te bieden voor deze onbebouwde gebieden”.
Aldus blijkt dat wordt ingegaan op de in het gemeentelijk advies ontwikkelde
argumentatie en dat hierover standpunt wordt ingenomen op grond van de
overstromingsgevaarkaarten die worden weergegeven in de toelichtingsfiche bij
het bestreden besluit. De verzoekende partijen slagen er niet in het op die kaarten
weergegeven overstromingsgevaar voor het betrokken gebied te ontkrachten, noch
maken zij concreet aannemelijk dat andere bestaande beschermingsmaatregelen en
waterbeheersingsinfrastructuur niet reeds in die modellen vervat zouden liggen.
Daarnaast overtuigen de verzoekende partijen niet van de onjuistheid of
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-17/36
onredelijkheid van de overweging dat de “genomen maatregelen”, waaronder de
rioleringswerken, de Aquafin-werken en de waterbeheersingswerken moeten
worden begrepen, “vooral belangrijk [zijn] om de reeds bebouwde delen van
Merchtem te vrijwaren van wateroverlast”, terwijl het daarnaast niet wenselijk is
“om bijkomende bebouwing in overstromingsgevoelig gebied te gaan realiseren”.
Luidens het antwoord op een ander bezwaar (nr. 3) is bij de
aanduiding van het signaalgebied destijds een opdeling gebeurd, op basis van de
toen beschikbare kennis over de lokale overstromingsrisico’s, doch werd op basis
van de meest recente overstromingsrisicokaarten het ganse signaalgebied
opgenomen om aangeduid te worden als WORG. Luidens het antwoord op bezwaar
nr. 7 zal “[h]et vrijwaren van het gebied van verdere bebouwing [ervoor] zorgen
dat de wateroverlast op andere locaties niet verder toeneemt”.
Deze antwoorden volstaan ter weerlegging van de bezwaren dat
nog rioleringswerken zouden zijn gepland “in de Puursstraat, Maurits Sacréstraat
en Stoofstraat”, en dat in de afgelopen jaren “geen water meer is gestroomd over
de Puursstraat naar het gebied toe en aldaar geen overstromingen meer hebben
plaatsgevonden
na
voltooiing
van
de
Aquafin-werken
en
de
waterbeheersingswerken”. Voor zover de verzoekende partijen in de memorie van
wederantwoord nog benadrukken dat de percelen langsheen de Puursstraat reeds
sinds 2003 geen wateroverlast meer hebben gekend, met verwijzing naar een
“volledige analyse” in hun bezwaarschrift, wordt aangenomen dat uit de
geactualiseerde waterkaarten afdoende blijkt dat een opname van de percelen van
de verzoekende partijen in het WORG wel degelijk is aangewezen. In het licht
daarvan geeft de verwerende partij op goede gronden aan dat het vrijwaren van het
gebied van verdere bebouwing ervoor zal zorgen dat de wateroverlast op andere
locaties niet verder toeneemt.
Waar de verzoekende partijen voor het eerst in hun memorie van
wederantwoord stellen dat binnen het WORG een onderscheid dient te worden
gemaakt tussen de verschillende deelzones, is hun betoog, anders dan zijzelf dit
zien in de laatste memorie, laattijdig en om die reden onontvankelijk.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-18/36
Waar de verzoekende partijen op een niet-gestaafde wijze
beweren dat die kaarten “louter hoogtemodellen” zouden zijn, tonen zij niet aan
dat deze overstromingsgevaarkaarten geen “wetenschappelijk onderbouwde en
objectieve, feitelijke informatie met betrekking tot de overstromingsgevoeligheid
[bevatten]”, zoals aangehaald in de nota bij het ontwerp van besluit van de Vlaamse
regering van 25 november 2022 ‘tot wijziging van diverse besluiten die verband
houden met de watertoets en de informatieverplichting uit de artikelen 1.3.1.1 en
1.3.3.3.2 van het decreet van 18 juli 2003 betreffende het integraal waterbeleid,
gecoördineerd op 15 juni 2018’ , en waar in de toelichtingsfiche uitdrukkelijk naar
wordt verwezen.
In de mate dat de verzoekende partijen in hun bezwaarschriften
stellen dat het gebied niet voor een aanduiding als WORG in aanmerking komt,
gelet op de bodemstructuur (natte leemgrond) en zonder dat een analyse werd
gemaakt van de waterhuishouding, alsook gelet op de ligging in de dorpskern en
de doelstellingen van kwalitatief ruimtegebruik, alsook dat onvoldoende is gezocht
naar alternatieven en dat het ook mogelijk is om in het gebied overstromingsvrij te
bouwen, stelt de Raad van State vast dat de verwerende partij in het bestreden
besluit die bezwaren afdoende heeft beantwoord als volgt:
“2. Een bezwaarindiener stelt dat het gebied dient te worden ontwikkeld
omwille van de ligging nabij de dorpskern om te voldoen aan de
doelstellingen van kwalitatief ruimtegebruik.
De Vlaamse Regering beantwoordt dit bezwaar door te verduidelijken dat de
Vlaamse Regering conform artikel 5.6.8. §1 VCRO gebieden waar een
conflict bestaat tussen de verdere realisatie van de bestemming en de
belangen van het watersysteem, kan aanduiden als watergevoelig
openruimtegebied. De ligging van deze gebieden ten opzichte van de
dorpskern of het omliggende ruimtebeslag [zijn] geen criteria om deze
afweging te maken. Het is niet wenselijk om bijkomende bebouwing in
overstromingsgevoelig gebied te gaan realiseren[.]
[…]
6. In bezwaren wordt gesteld dat een ontwikkeling volgens het principe van
overstromingsvrij bouwen mogelijk is en de aanduiding van watergevoelig
openruimtegebied onnodig is.
De Vlaamse Regering beantwoordt deze bezwaren door te verduidelijken dat
de aanduiding van de watergevoelige openruimtegebieden vertrekt van de
beleidsdoelstelling om deze gebieden te vrijwaren van ontwikkeling in
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-19/36
functie van de waterproblematiek. De Vlaamse Regering heeft om deze
redenen de afweging gemaakt om deze percelen bouwvrij te houden.
Conform artikel 5.6.8. §1 VCRO kan de Vlaamse Regering gebieden waar
een conflict bestaat tussen de verdere realisatie van de bestemming en de
belangen van het watersysteem, aanduiden als watergevoelig
openruimtegebied. De Vlaamse Regering maakt bij de beslissing tot
aanduiding een afweging tussen een toekomstige ontwikkeling van gebieden,
rekening houdende met de wetgeving omtrent de watertoets, en het vrijwaren
van gebieden om waterschade en verminderde woonkwaliteit te voorkomen.
[…]
7. In bezwaren wordt gesteld dat het watergevoelig openruimtegebied
Merchtem Kom niet bijdraagt aan een oplossing voor de waterproblematiek,
dat er in de plaats daarvan gebieden dienen te worden aangeduid voordat de
Molenbeek de dorpskern bereikt en ook andere maatregelen (wachtbekkens,
riolering, …) dienen te worden genomen.
Bij de aanduiding is onvoldoende onderzoek gebeurd naar de
bodemgesteldheid en omdat de bodemstructuur zijn functie als natte spons
niet kan vervullen doordat er geen rekening wordt gehouden met toekomstige
investeringen in de waterinfrastructuur en de waterkaarten het gevolg zijn
van waterproblematiek in de hoger gelegen gebieden.
De aanduiding is zinloos omdat de percelen binnen het watergevoeli[g]e
openruimtegebied pas onder water komen te staan als ook andere delen van
het dorp onder water staan.
De Vlaamse Regering beantwoordt dit bezwaar door te verduidelijken dat de
aanduiding van het gebied Merchtem Kom zonder bijkomende inrichting van
het gebied geen oplossing [kan] bieden aan andere overstromingsgevoelige
zones in de reeds bebouwde kern van Merchtem. Het vrijwaren van het
gebied van verdere bebouwing zal er evenwel voor zorgen dat de
wateroverlast op andere locaties niet verder toeneemt. Andere maatregelen
kunnen genomen worden om reeds bebouwde gebieden te vrijwaren. Het
voorstel om watergevoelige openruimtegebieden aan te duiden
stroomopwaarts van de kern is niet zinvol aangezien de vallei van de
Molenbeek daar geen harde bestemming heeft en nu reeds overstroombaar
is.
[…]
9. Een bezwaarindiener stelt ter vervanging van ‘Merchtem Kom’
alternatieve gebieden voor gelegen stroomopwaarts en in de open ruimte,
omdat deze aanduidingen een oplossing zouden bieden voor de wateroverlast
binnen de gemeente. Er werd geen rekening gehouden met dit alternatief en
het werd niet afdoende onderzocht.
De Vlaamse Regering beantwoordt dit bezwaar door te verduidelijken dat het
geformuleerde voorstel niet beantwoordt aan de plandoelstelling, die gericht
is op bestemmingen die in aanmerkin[g] komen voor bebouwing en daardoor
zouden leiden tot wateroverlast. Conform artikel 5.6.8. §1 VCRO kan de
Vlaamse Regering gebieden waar een conflict bestaat tussen de verdere
realisatie van de bestemming en de belangen van het watersysteem,
aanduiden als watergevoelig openruimtegebied. Gebieden gelegen in
openruimtegebied kennen geen ontwikkelingsdruk en zijn dan ook niet in
overeenstemming met die doelstelling. Ze maken de aanduiding overbodig.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-20/36
Deze gebieden kunnen middels andere instrumenten ten alle tijde worden
ingeschakeld als onderdeel van een uitgebreide set maatregelen in functie
van het remediëren van een plaatselijke waterproblematiek.
[…].”
Uit deze antwoorden valt duidelijk af te leiden waarom de
bezwaren van de verzoekende partijen niet worden gevolgd en het betrokken
gebied toch in aanmerking wordt genomen voor de aanduiding ervan als WORG.
De verzoekende partijen tonen de onjuistheid of onredelijkheid van die
overwegingen niet aan.
Betreffende het aangewende instrumentarium, beantwoordt de
verwerende partij in het bestreden besluit de bezwaren daarover als volgt:
“8. Een bezwaarindiener stelt dat de aanduiding van het watergevoelig
openruimtegebied niet nuttig en onwettig is omdat 1) er een
stedenbouwkundig voorschrift wordt gecreëerd hoewel conform art. 1.1.2
§13 VCRO stedenbouwkundige voorschriften enkel middels een ruimtelijk
uitvoeringsplan of verordening kunnen worden vastgelegd en 2) er een
overdruk wordt gecreëerd die strijdig is met de feitelijke
bestemmingscategorie van het gebied en de realiseerbaarheid ervan niet
langer mogelijk maakt en 3) het gebied niet valt onder het openruimtegebied
zoals gedefinieerd in art. 6.1.1 §5 VCRO wat noodzakelijk is om als
watergevoelig openruimtegebied te kunnen worden aangeduid.
De Vlaamse Regering beantwoordt dit bezwaar door te verwijzen naar de
specifieke regelgeving die ingevoerd werd in de VCRO en waarmee voorzien
werd in de mogelijkheid om gebieden aan te duiden als watergevoelig
openruimtegebied via een besluit. De Vlaamse Regering verwijst voor wat
de wettigheid van deze regelgeving betreft naar de memorie van toelichting
bij de VCRO. Deze procedure is opgenomen in De Vlaamse Codex
Ruimtelijke Ordening (art. 5.6.8 en 5.6.9). De voorafgaandelijke ligging in
een ‘openruimtegebied’ zoals gesteld door bezwaarindiener is niet vereist en
zou de aanduiding als watergevoelig openruimtegebied overbodig maken. De
regeling en de aanduiding van gebieden in het bijzonder is nuttig om
bebouwing in verschillende geselecteerde overstromingsgevoelige gebieden
(signaalgebieden) te weren en biedt een antwoord op de toenemende
overstromingsproblematiek en wateroverlast in Vlaanderen. Specifiek voor
het gebied Merchtem Kom verwijst de Vlaamse Regering naar de motivering
opengenomen in de toelichtingsfiche, opgenomen als bijlage bij dit besluit.”
Dit antwoord verduidelijkt afdoende waarom de verwerende
partij geen gebruik heeft gemaakt van de generieke procedure om een gewestelijk
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-21/36
ruimtelijk uitvoeringsplan vast te stellen en waarom dit bezwaarelement niet wordt
gevolgd. In dit verband wordt er nog verwezen naar de beoordeling van het tweede
middel (zie infra, randnummers 19 tot 24).
De verzoekende partijen doen niet aannemen dat de ligging van
hun percelen “in een bebouwde omgeving” het overstromingsrisico voor hun
percelen kan doen voorbijzien. Anders dan zij stellen, kan niet enkel een
onbebouwd gebied “dat niet in een bebouwde omgeving ligt” aangeduid worden
als WORG. Een dergelijk criterium is alvast niet af te leiden uit artikel 5.6.8, § 1,
3°, VCRO. Voor zover de verzoekende partijen in hun laatste memorie verwijzen
naar de parlementaire voorbereiding met betrekking tot dat artikel (Parl.St. Vl.Parl.
2016-2017, nr. 1149/1, p. 17) waarin wordt gesteld dat het “[d]oorgaans [om
gronden gaat] die in de jaren ’70 bij de goedkeuring van de gewestplannen een
harde bestemming kregen (bouwgrond, industrie…) maar nog steeds niet
ontwikkeld werden”, en stellen dat “[h]et doel van deze bepaling is te vermijden
dat gebieden worden aangeduid die zich net binnen kernen bevinden waar verdere
verdichting ruimtelijk wenselijk is”, overtuigen zij niet. Het kwestieuze gebied
heeft een open en grotendeels onbebouwd karakter dat luidens het bestreden besluit
moet worden gevrijwaard om waterschade en verminderde woonkwaliteit te
voorkomen.
Wat het bezwaar betreft dat het voorgestelde voorschrift ‘overig
groen’ in strijd is met de voorschriften die gelden voor woongebieden, wordt in het
bestreden besluit, bij de beantwoording van een ander bezwaar, “[m]et betrekking
tot de opname in de categorie ‘overig groen’ […] verwezen naar de bepalingen in
de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening, artikel 2.2.6, §2, 3de lid”. Uit die
bepaling volgt dat de gebieden die als WORG zijn aangeduid, voor de toepassing
van de VCRO worden beschouwd als “te ressorteren onder de subcategorie van
gebiedsaanduiding ‘gemengd openruimtegebied’”. Aldus vinden de verzoekende
partijen in het bestreden besluit ook een antwoord op het bezwaar dat het
voorschrift “in strijd zou zijn met de overige voorschriften die gelden voor
woongebieden”. Uit de aangehaalde bepaling volgt immers dat het gebied, eenmaal
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-22/36
aangeduid als WORG, niet langer ‘woongebied’ betreft, maar wel ‘gemengd
openruimtegebied’.
Het bezwaar dat de percelen van de verzoekende partijen thans
geen deel uitmaken van een openruimtegebied in de zin van artikel 6.1.1, 5°,
VCRO, wordt afdoende beantwoord doordat de verwerende partij aangeeft dat de
ligging in een dergelijk gebied “niet vereist [is] en […] de aanduiding als
watergevoelig openruimte gebied overbodig [zou] maken”. In dit verband wordt er
ook gewezen op de beoordeling van het vierde middel (zie infra, randnummers 35
en 36).
Wat de beweerde disbalans tussen kosten en baten betreft, wordt
in het bestreden besluit gesteld:
“11. Een bezwaarindiener stelt dat het onzorgvuldig, onredelijk en manifest
disproportioneel is om Merchtem Kom aan te duiden als watergevoelig
openruimtegebied gezien het onevenwicht tussen kosten en baten, omwille
van de geraamde economische schade van 6.309.030 euro terwijl deze
afbakening niet bijdraagt tot het vermijden van waterschade in de toekomst
in het centrum van Merchtem.
De Vlaamse Regering beantwoordt dit bezwaar door te verduidelijken dat de
aanduiding van het gebied zonder bijkomende inrichting geen oplossing
biedt aan andere overstromingsgevoelige zones in de reeds bebouwde kern
van Merchtem. Het vrijwaren van het gebied van verdere bebouwing zal er
evenwel voor zorgen dat de wateroverlast op andere locaties niet verder
toeneemt. Het vrijwaren van dergelijke gebieden is dan ook een belangrijke
brongerichte maatregel. De waarde van de aangeduide percelen wordt
bepaald door de landcommissie na het indienen van een aanvraag tot
planschade en zal rekening houden met de kenmerken van het gebied”.
De verwerende partij geeft hiermee aan welke afweging zij heeft
gemaakt, met name dat door de aanduiding als WORG “de wateroverlast op andere
locaties niet verder toeneemt”, waarna zij het belang van deze “brongerichte
maatregel” benadrukt. Anders dan de verzoekende partijen het zien, is hun bezwaar
hiermee op concrete wijze en afdoende beantwoord. Gelet op wat voorafgaat,
maken zij niet aannemelijk dat de aanduiding van het gebied als WORG “weinig
zal bijdragen aan de preventie van wateroverlast”.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-23/36
Gezien het voormelde, is de opname van de percelen van de
verzoekende partijen in het WORG afdoende gemotiveerd, en wordt geen
schending van de aangevoerde rechtsregels aangetoond.
Het eerste middel wordt verworpen.
B. Tweede middel
Uiteenzetting van het middel
De verzoekende partijen voeren in een tweede middel de
schending aan van de artikelen 1.1.2, 13°, 1.1.3, 2.2.6, §§ 1 en 2, 4.3.1, § 1, en
7.4.4
VCRO,
alsook
van
het
redelijkheidsbeginsel
en
de
materiële
motiveringsplicht als algemene beginselen van behoorlijk bestuur.
Zij betogen dat door het opleggen van een bouwverbod met de
aanduiding
van
het
planningsinstrumentarium
WORG,
wordt
het
door
de
geschonden.
decreetgever
Volgens
voorziene
hen
kunnen
bouwbeperkingen enkel in het kader van een ruimtelijk uitvoeringsplan of een
verordening worden opgelegd. Een en ander werd bevestigd door het
Grondwettelijk Hof, de Raad van State en de Raad voor Vergunningsbetwistingen.
In zoverre zou worden voorgehouden dat de aanduiding van een WORG op gelijke
voet staat met een RUP omdat het ook decretaal is voorzien, is er een verschil in
behandeling, gelet op het verschil in procedure en vooral gezien het feit dat de
typebepaling van een WORG in strijd is met de bestaande categorisering als
woongebied. De verzoekende partijen merken op dat dit punt in het bezwaarschrift
werd aangehaald. De verwerende partij reageerde hierop met een algemene
verwijzing naar de VCRO, zonder specifiek in te gaan op het bezwaar dat dit
voorschrift in strijd is met de voorschriften voor woongebieden.
In de memorie van wederantwoord voegen de verzoekende
partijen toe dat het feit dat er geen sprake is van een absoluut bouwverbod geen
afbreuk doet aan het gegeven dat door de aanduiding als WORG bouwbeperkingen
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-24/36
worden opgelegd. Volgens hen kunnen stedenbouwkundige voorschriften die een
einde maken aan het gebruik waarvoor het goed diende of waarvoor het normaal
was bestemd, conform de VCRO uitsluitend worden opgelegd via een ruimtelijk
uitvoeringsplan of bij verordening. Als wordt aanvaard dat de afbakening van een
WORG op gelijke voet staat met een ruimtelijk uitvoeringsplan en
stedenbouwkundige voorschriften kan bevatten, dan volgt daaruit dat ook deze
voorschriften binnen de krijtlijnen van de VCRO moeten blijven. Concreet
betekent dit dat het WORG geen voorschriften mag bevatten die in strijd zijn met
de geldende gebiedsaanduiding. Bijgevolg kunnen geen voorschriften worden
opgelegd die tot gevolg hebben dat elke vorm van woonontwikkeling voor
onbepaalde tijd wordt uitgesloten.
Beoordeling
De aanduiding van het kwestieuze WORG is verlopen via de
procedure bepaald in artikel 5.6.8 VCRO. In zijn derde paragraaf bepaalt dit artikel
dat
“[b]innen
de
aangeduide
watergevoelige
openruimtegebieden
[…]
waterbeheer, natuurbehoud, bosbouw, landschapszorg, landbouw en recreatie
nevengeschikte functies [zijn]”. Het decreet bepaalt aldus zelf de specifieke
voorschriften die binnen een WORG gelden. Artikel 2.2.6, § 2, derde lid, VCRO
bepaalt voorts dat de “gebieden die conform artikel 5.6.8, § 1, worden aangeduid
als [WORG] voor de toepassing van deze codex beschouwd [worden] als te
ressorteren
onder
de
subcategorie
van
gebiedsaanduiding
‘gemengd
openruimtegebied’”.
In de parlementaire voorbereiding wordt met betrekking tot
artikel 5.6.8, § 3, VCRO, zoals ingevoerd bij decreet van 8 december 2017
‘houdende wijziging van diverse bepalingen inzake ruimtelijke ordening, milieu
en omgeving’ de volgende toelichting gegeven (Parl.St. Vl.Parl. 2016-2017,
nr. 1149/1, p. 113-114):
“[…]
De aanduiding als watergevoelig openruimtegebied doet geen afbreuk aan
definitief verleende stedenbouwkundige vergunningen. De aanduiding heft
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-25/36
de voordien geldende bestemming, vastgelegd in het geldende plan van
aanleg of RUP op.
De SARO vraagt verdere verduidelijking over de relatie met de bestaande
aanlegplannen en RUP’s. De hiërarchie der rechtsnormen en het ‘lex
specialis’-principe zijn van toepassing: een uitvoeringsbesluit met decretale
basis waarbij in het decreet de toegelaten werken en handelingen zijn
omschreven, gaat voor op een RUP of plan van aanleg en heft die voorgaande
bestemmingen op. Er is overigens een precedent met het Duinendecreet, dat
de toets van het Grondwettelijk Hof heeft doorstaan.
Voor eventuele bestaande bebouwing die liggen binnen aangeduide
gebieden, gelden de regels van de VCRO met betrekking tot de zonevreemde
basisrechten. Zouden specifieke gevallen andere regels vereisen, is daarvoor
steeds maatwerk via een RUP nodig.”
21.
De verzoekende partijen worden niet bijgetreden waar zij
voorhouden dat met de invoering van het WORG “twee tegenstrijdige
bestemmingen gecreëerd” worden. Zij gaan er met dit betoog aan voorbij dat de
aanduiding van het WORG leidt tot de opheffing van de voorheen geldende
gewestplanbestemming, zodat met toepassing van artikel 2.2.6, § 2, derde lid,
VCRO enkel de gebiedscategorie ‘gemengd openruimtegebied’ blijft bestaan.
De rechtspraak waarnaar zij verwijzen om te stellen dat
bouwbeperkingen enkel mogelijk zijn in het kader van een ruimtelijk
uitvoeringsplan of een verordening en verenigbaar dienen te zijn met de
gebiedscategorie ‘wonen’, mist bijgevolg elke relevantie.
Met hun kritiek dat “door gebruik te maken van artikel 5.6.8
VCRO […] een bouwverbod wordt opgelegd, zonder dat een ruimtelijk
uitvoeringsplan wordt toegepast”, en hun betoog dat “er een verschil in
behandeling [bestaat] gelet op het verschil in procedure en vooral het feit dat de
typebepaling van een WORG in strijd is met de bestaande categorisering”, uiten de
verzoekende partijen kritiek op artikel 5.6.8 VCRO en artikel 2.2.6, § 2, derde lid,
VCRO, voor de beoordeling waarvan de Raad van State niet bevoegd is. De
desbetreffende exceptie van de verwerende partij is gegrond.
De verzoekende partijen menen ten slotte dat hun bezwaar dat
met het WORG op onwettige wijze een stedenbouwkundig voorschrift wordt
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-26/36
gecreëerd, op niet afdoende wijze werd beantwoord “door middel van een
algemene verwijzing naar de VCRO, zonder specifiek in te gaan op het bezwaar
dat dit voorschrift in strijd zou zijn met de overige voorschriften die voor
woongebieden gelden”. Gelet op wat voorafgaat, is dit antwoord wel degelijk
afdoende.
Het tweede middel wordt verworpen.
C. Derde middel
Uiteenzetting van het middel
De verzoekende partijen voeren in een derde middel de
schending aan van de artikelen 5.6.8, § 1, tweede lid, 5° en 6°, en 1.1.4 VCRO,
alsook van het zorgvuldigheids-, redelijkheids-, en materiëlemotiveringsbeginsel
als algemene beginselen van behoorlijk bestuur.
Zij voeren aan dat uit de stukken van het administratief dossier
onvoldoende blijkt dat de ruimtelijke behoeften van de verschillende
maatschappelijke activiteiten zijn meegewogen, alsook of rekening is gehouden
met het belang van zowel de bezwaarindieners als van de gemeente. Tijdens het
openbaar onderzoek werd hieromtrent een concreet bezwaarelement opgeworpen
dat de verwerende partij niet met de nodige zorgvuldigheid heeft onderzocht.
Evenmin blijkt uit het bestreden besluit waarom het bezwaar niet werd gevolgd.
De verzoekende partijen lichten toe dat bij de belangenafweging
die had moeten plaatsvinden, het ongunstige advies van de gemeente Merchtem
zwaarwegend had moeten zijn. Waar de verwerende partij aangeeft dat de ligging
van het aangeduide gebied ten opzichte van de dorpskern of het omliggende
ruimtebeslag geen criterium is, stelt zij in feite dat het belang van de gemeente niet
in aanmerking genomen moet worden. De eerste tot achtste verzoekende partij
hebben voorts nadrukkelijk gesteld dat de aanduiding van het WORG
disproportioneel is, gelet op de aanzienlijke economische schade die het
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-27/36
veroorzaakt, terwijl de afbakening nauwelijks bijdraagt aan het voorkomen van
toekomstige waterschade in het centrum. In plaats van in dit verband tot een
belangenafweging over te gaan, stelt de verwerende partij eenvoudigweg dat de
getroffen percelen zullen worden vergoed volgens de regels van de landcommissie.
De conclusie dringt zich op dat uit geen enkel onderdeel van het bestreden besluit
blijkt dat het bestuur een zorgvuldige belangenafweging heeft gemaakt. Zelfs nadat
de individuele belangen gedetailleerd naar voren zijn gebracht in het advies van de
gemeente Merchtem en de bezwaarschriften van de verzoekende partijen, negeert
de verwerende partij deze belangen volledig.
In de memorie van wederantwoord betwisten de verzoekende
partijen dat het gemeentelijk belang in overweging zou zijn genomen. Uit het
bestreden besluit blijkt volgens hen nergens dat daadwerkelijk rekening werd
gehouden met de volledige inhoud van het ongunstig advies van de gemeente
Merchtem, dat op een veelheid aan elementen steunde. Het bestreden besluit
beperkt zich tot een loutere verwijzing naar één element uit het advies, met name
de bufferbekkens, om te stellen dat met het gemeentelijk belang rekening werd
gehouden. Voor het overige wordt enkel verwezen naar de watertoetskaarten en de
startbeslissing, zonder enig inzicht te geven in een daadwerkelijke afweging tussen
de belangen van het watersysteem, enerzijds, en het concreet onderbouwde
gemeentelijk belang, anderzijds. Nochtans toonde het gemeentelijk advies aan dat,
gelet op de al genomen maatregel, de aanduiding als WORG zelfs niet noodzakelijk
is in functie van de waterhuishouding.
Beoordeling
Het geschonden geachte artikel 1.1.4 VCRO luidt:
“De ruimtelijke ordening is gericht op een duurzame ruimtelijke
ontwikkeling waarbij de ruimte beheerd wordt ten behoeve van de huidige
generatie, zonder dat de behoeften van de toekomstige generaties in het
gedrang gebracht worden. Daarbij worden de ruimtelijke behoeften van de
verschillende maatschappelijke activiteiten gelijktijdig tegen elkaar
afgewogen. Er wordt rekening gehouden met de ruimtelijke draagkracht, de
gevolgen voor het leefmilieu en de culturele, economische, esthetische en
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-28/36
sociale gevolgen. Op deze manier wordt gestreefd naar ruimtelijke
kwaliteit.”
28.
De bestreden beslissing betreft de vaststelling van een WORG,
geregeld in artikel 5.6.8 VCRO (weergegeven supra, randnummer 6), dat deel
uitmaakt van afdeling 3 van hoofdstuk VI ‘Raakvlakken met sectorregelgeving’,
van titel V. Een WORG heeft specifiek als doelstelling om de belangen van het
watersysteem te vrijwaren. Aangenomen dat artikel 1.1.4 VCRO te dezen
toepassing vindt, weze vastgesteld dat de daarin gestelde vereiste dat de ruimtelijke
behoeften van de verschillende maatschappelijke activiteiten gelijktijdig tegen
elkaar moeten worden afgewogen, niet impliceert dat deze diverse facetten daarom
ook per se gelijkwaardig aan bod moeten komen. Uit de afweging kan immers
blijken dat één of meerdere van deze behoeften zwaarder doorwegen dan andere.
Bovendien kunnen “de individuele belangen” van de verzoekende partijen niet
zomaar gelijkgesteld worden met een gevolg waarmee in het kader van artikel 1.1.4
VCRO zou moeten rekening gehouden worden.
De
overheid
beschikt
ter
zake
over
een
ruime
appreciatiebevoegdheid, die slechts voor geschonden kan worden gehouden in
zoverre de overheid de grenzen van de redelijkheid te buiten zou gaan. De Raad
van State oefent hierop enkel een wettigheidstoezicht uit, vermits het aan de
bevoegde overheden toekomt de nodige beleidskeuzes te maken. Het komt een
verzoekende partij die artikel 1.1.4 VCRO geschonden acht, toe om aan te tonen
dat de gemaakte keuze de grenzen van de redelijkheid te buiten gaat.
Voor zover de verzoekende partijen herhalen dat onvoldoende
rekening werd gehouden met het advies van de gemeente Merchtem en hun
ingediende bezwaren, wordt verwezen naar de beoordeling van het eerste middel.
Zoals voorts blijkt uit de beoordeling van het eerste en het vierde
middel, blijkt niet dat de verwerende partij te dezen ten onrechte heeft geoordeeld
dat er sprake is van een overstromingsrisico voor de percelen van de verzoekende
partijen. Zij heeft op onderbouwde wijze prioriteit gegeven aan het voorkomen van
overstromingen door ruimte te geven aan waterberging, veeleer dan aan de
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-29/36
woonbestemming van het gebied. De verzoekende partijen getuigen klaarblijkelijk
van een tegenovergestelde visie, waar zij opwerpen dat de aanduiding van dit
gebied als WORG “strijdig is met de lokale belangen en behoeften”, terwijl de
opname van hun percelen “nauwelijks bijdraagt aan het voorkomen van
toekomstige waterschade in het centrum van Merchtem”, maar zij tonen daarmee
nog niet aan dat de beleidskeuze van de verwerende partij de grenzen van de
redelijkheid te buiten zou gaan of anderszins onwettig zou zijn. Het gegeven dat
de verwerende partij de belangen van het watersysteem verkiest boven het
individuele belang van de verzoekende partijen, hetzij het beweerd gemeentelijk
belang, om het betrokken perceel te ontwikkelen, maakt het bestreden besluit nog
niet onwettig.
Gelet op wat voorafgaat, wordt geen schending van de
ingeroepen rechtsregels aangetoond.
Het derde middel wordt verworpen.
D. Vierde middel
Uiteenzetting van het middel
De verzoekende partijen voeren in een vierde middel de
schending aan van artikel 5.6.8, § 1 en 6.1.1, 5°, VCRO, alsook van het
redelijkheids-, zorgvuldigheids- en materiëlemotiveringsbeginsel als algemene
beginselen van behoorlijk bestuur.
Zij betogen in essentie dat het gebied niet voldoet aan de
definitie van een openruimtegebied, noch aan de definitie van een signaalgebied
en dat de vijf basispijlers van de visie van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen en
de principes in het ontwerp van het provinciaal beleidsplan ruimte Vlaams-Brabant
niet in acht werden genomen. Het gebied was vóór de aanduiding als WORG,
volgens de geldende plannen, ontwikkelbaar. Een grondige analyse betreffende de
waterhuishouding toont aan dat het WORG geen oplossing kan bieden aan de
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-30/36
waterproblematiek. Het bezwaar dat de verzoekende partijen hieromtrent hebben
ingediend, werd niet met de nodige zorgvuldigheid onderzocht. Evenmin blijkt uit
het bestreden besluit waarom dit bezwaar niet werd gevolgd.
De verzoekende partijen lichten toe dat om als WORG te kunnen
worden aangeduid, het gebied dient te voldoen aan de definitie van
‘openruimtegebied’ zoals opgenomen in artikel 6.1.1, 5°, VCRO, minstens er
sprake moet zijn van een openruimtegebied, terwijl het kwestieuze gebied niet aan
deze definitie voldoet. Zowel de juridische status als de aanwezige bebouwing
wijzen erop dat het gebied, overeenkomstig artikel 5.6.8, § 1, tweede lid, 1° en 3°,
VCRO, niet als WORG had mogen worden aangeduid. Uit het bestreden besluit en
de toelichtingsfiche blijkt niet dat de in deze bepalingen opgenomen criteria in
aanmerking zijn genomen.
Voorts betogen zij dat het gebied ook niet voldeed aan de
voorwaarden om als signaalgebied te worden aangeduid. In de eerste plaats bestaat
de bodem uit natte leemgrond, die niet de eigenschap heeft om als een natuurlijke
spons te fungeren, wat nochtans een criterium is om als signaalgebied aangeduid
te worden. Daarnaast ligt het gebied in het midden van de dorpskern en is op basis
van de pluviale kaarten duidelijk dat een overstroming van het gebied
hoofdzakelijk afkomstig is van afstromende neerslag uit hoger gelegen woonzones.
Dit druist in tegen het doel van het signaalgebied, namelijk het afvloeiend water
bufferen op plaatsen waar dit niet tot overlast leidt, terwijl door de ligging van het
gebied ten opzichte van bestaand bewoond gebied het onmogelijk is om “water te
bufferen zonder overlast te veroorzaken in het hoger gelegen woongebied”.
Volgens de verzoekende partijen kan het gebied bijgevolg niet
bijdragen aan de basispijler opgenomen in het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen en
het ontwerp van het provinciaal beleidsplan ruimte Vlaams-Brabant die voorzien
dat schade door overstromingen moet worden teruggedrongen. Door het gebied
integendeel te ontwikkelen als woongebied draagt het volgens hen wel bij tot deze
basispijler, net zoals aan andere basispijlers, zoals het streefdoel om in 2050 meer
mensen met duurzame vervoersmodi naar hun werk of school te laten gaan en het
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-31/36
vinden van meer basisvoorzieningen in de directe omgeving. De aanduiding als
WORG gaat ook in tegen de beleidsvisie om gunstig gelegen gronden aan te
snijden. Dit wordt ook bevestigd in het advies van de gemeente Merchtem.
De verzoekende partijen bekritiseren voorts dat de aanduiding
als WORG uitsluitend gebaseerd is op de watertoetskaarten
en de
overstromingsgevaarkaarten. Zij verwijzen opnieuw naar een recent arrest van de
RvVb waarin werd benadrukt dat de watertoetskaarten slechts een ondersteunende
en informatieve functie hebben en bijgevolg niet zomaar op doorslaggevende wijze
mogen worden aangewend bij de aanduiding van een WORG. De verzoekende
partijen verwijzen naar hun bezwaarschrift waarin een uitgebreide analyse van de
waterhuishouding in het gebied is opgenomen. In deze analyse wordt als conclusie
gesteld dat andere maatregelen dan de aanduiding van het kwestieuze WORG de
waterproblematiek moeten aanpakken. De verwerende partij had rekening moeten
houden met deze aangeleverde analyse en had deze moeten betrekken in de
besluitvorming. De toelichtingsfiche blijft volgens de verzoekende partijen steken
in een opsomming van het doorlopen proces en verwijst naar watertoetskaarten
waarvan de waarde door de verzoekende partijen net ter discussie wordt gesteld.
In de memorie van wederantwoord verduidelijken de
verzoekende partijen onder meer dat de bodemeigenschap om als “natuurlijke
spons” te fungeren als criterium om als signaalgebied te worden aangeduid, blijkt
uit de definitie van signaalgebieden op de officiële website van de
Coördinatiecommissie Integraal Waterbeleid. Het betoog van de verwerende partij
dat artikel 5.6.8 VCRO dit niet voorschrijft en de verzoekende partijen op deze
manier bijkomende voorwaarden inroepen die geen decretale grondslag kennen, is
volgens hen niet ernstig. De werkelijke beoordeling betreft de vraag of het gebied
beantwoordt aan de functionele criteria die aan de basis liggen van de aanduiding
als signaalgebied. De natte leembodem in het betrokken gebied is niet in staat om
als natuurlijke spons te fungeren, terwijl juist die eigenschap, met name het
vermogen om water tijdelijk te bufferen zonder overlast te veroorzaken, een
essentieel criterium vormt bij de selectie van signaalgebieden. Indien aan deze
voorwaarde niet is voldaan, kan de verdere aanduiding als WORG niet overeind
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-32/36
blijven. Het verweer dat geen expliciete decretale voorwaarden geschonden zouden
zijn, miskent de decretale systematiek die uitgaat van “een volgordelijke en
inhoudelijk samenhangende aanduidingsprocedure”, waarbij de selectie als
signaalgebied steeds een noodzakelijke eerste stap vormt.
Beoordeling
Het geschonden geachte artikel 6.1.1, 5°, van ‘Titel VI.
Handhaving’ van de VCRO bepaalt:
“Artikel 6.1.1
In deze titel wordt verstaan onder:
[…]
5° openruimtegebied: hetzij de landelijke en recreatiegebieden, aangewezen
op plannen van aanleg, voor zover ze geen ruimtelijk kwetsbaar gebied
uitmaken,
hetzij
de
gebieden,
aangewezen
op
ruimtelijke
uitvoeringsplannen, die vallen onder een van de volgende categorieën:
a) de categorie van gebiedsaanduiding ‘landbouw’ of ‘recreatie’;
b) de subcategorie ‘gemengd openruimtegebied’, voor zover het gebied geen
onderdeel is van het Vlaams Ecologisch Netwerk;
[…].”
36.
Uit artikel 6.1.1 VCRO volgt dat de daarin vermelde definities
enkel slaan op de bepalingen in ‘Titel VI. Handhaving’ van de VCRO. De
verzoekende partijen gaan er dan ook verkeerdelijk van uit dat enkel een
openruimtegebied in de zin van artikel 6.1.1, 5°, VCRO, deel zou kunnen uitmaken
van een WORG. In een WORG kunnen wel degelijk gebieden met een harde
bestemming worden opgenomen, waardoor de verdere realisatie van die
bestemming ter vrijwaring van de belangen van het watersysteem kunnen worden
verhinderd. Dergelijke gebieden zijn “gebieden waar een conflict bestaat tussen de
verdere realisatie van de bestemming en de belangen van het watersysteem”, en die
de Vlaamse regering overeenkomstig artikel 5.6.8, § 1, VCRO “[kan] aanduiden
als watergevoelig openruimtegebied”. Gebieden die conform artikel 5.6.8, § 1, als
WORG zijn aangeduid, worden met toepassing van artikel 2.2.6, § 2, derde lid,
VCRO, “voor de toepassing van deze codex beschouwd als te ressorteren onder de
subcategorie van gebiedsaanduiding ‘gemengd openruimtegebied’”.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-33/36
In de mate dat de verzoekende partijen aanvoeren dat om als
WORG te kunnen worden aangeduid, het gebied dient te voldoen aan de definitie
van ‘openruimtegebied’ is het middel bijgevolg niet gegrond.
Het betoog van de verzoekende partijen dat het gebied niet
voldeed aan de voorwaarden om als signaalgebied te worden aangeduid en
bijgevolg evenmin als WORG kan worden aangeduid, kan evenmin worden
aangenomen. Artikel 5.6.8, § 1, eerste lid, VCRO vereist enkel dat er sprake is van
een gebied “waar een conflict bestaat tussen de verdere realisatie van de
bestemming en de belangen van het watersysteem”. Overigens betreft een
‘signaalgebied’, volgens de door de verzoekende partijen zelf aangehaalde definitie
“[…] nog niet ontwikkelde gebieden met een harde ruimtelijke bestemming (vb.
woonuitbreidingsgebied, industriegebied…) die ook een functie kunnen vervullen
in de aanpak van wateroverlast omdat ze kunnen overstromen of omdat ze omwille
van specifieke bodemeigenschappen als een natuurlijke spons fungeren”. De
verzoekende partijen betwisten dat het betrokken gebied, gelet op de
bodemeigenschappen, als een natuurlijke spons kan fungeren, maar zij maken niet
aannemelijk dat het gebied niet kan overstromen en geen functie zou kunnen
vervullen in de aanpak van de wateroverlast.
Voor zover de verzoekende partijen stellen dat het gebied als
WORG niet zal bijdragen aan de basispijlers opgenomen in het Beleidsplan Ruimte
Vlaanderen en het ontwerp van het provinciaal beleidsplan ruimte VlaamsBrabant, volstaat de vaststelling dat deze basispijlers geen verordenende kracht
hebben. Beleidsplannen betreffen evenmin een beoordelingsgrond waarmee op
basis van artikel 5.6.8 VCRO rekening moet worden gehouden bij de vaststelling
van een WORG.
Voor zover de verzoekende partijen opnieuw aanvoeren dat de
aanduiding als WORG uitsluitend gebaseerd is op de watertoetskaarten en de
overstromingsgevaarkaarten, wordt verwezen naar de beoordeling van deze kritiek
in het eerste middel (zie supra, randnummer 11).
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-34/36
Waar de verzoekende partijen nog opwerpen dat geen afdoende
onderzoek naar de bodemgesteldheid is verricht, gaan zij voorbij aan de
wetenschappelijke
onderbouwing
van
de
gehanteerde
overstromingsgevaarkaarten, waarin onder meer ook de bodemkaart en
bodembedekkingskaart zijn verwerkt.
Wat de herhaalde kritiek van de verzoekende partijen op de
motieven tot opname van hun perceel in het WORG betreft, en de volgens hen
ontoereikende beoordeling van hun bezwaren, wordt verwezen naar de beoordeling
van de middelen hiervoor. Daaruit is reeds gebleken dat de opname van de percelen
van de verzoekende partijen, mede in het licht van de watertoetskaarten en
overstromingsgevaarkaarten afdoende is verantwoord.
Het vierde middel wordt verworpen.
BESLISSING
-
De Raad van State verwerpt het beroep.
-
De verzoekende partijen worden, elk voor een elfde, verwezen in de kosten
van het beroep tot nietigverklaring, begroot op een rolrecht van 2.200 euro,
een bijdrage van 24 euro en een rechtsplegingsvergoeding van 770 euro, die
verschuldigd is aan de verwerende partij.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-35/36
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op eenendertig maart tweeduizend
zesentwintig, door de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:
Jan Clement,
kamervoorzitter,
Stephan De Taeye,
staatsraad,
Patricia De Somere,
staatsraad,
bijgestaan door
Karin Meerschaut,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Karin Meerschaut
Jan Clement
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.240
X-18.916-36/36
