Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270 (2026-04-02)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 266.270 van 2 april 2026 Ruimtelijke ordening, stedenbouw, leefmilieu
en aanverwante aangelegenheden - Natuurbehoud - Vergunningen Beslissing
: Verwerping
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VIIe KAMER
ARREST
nr. 266.270 van 2 april 2026
in de zaak A. 243.303/VII-42.686
In zake :
de NV LIBERTY
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Isabelle Larmuseau
kantoor houdend te 9940 Evergem
Dellaertsdreef 9
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
het VLAAMSE GEWEST
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Steve Ronse en Thomas Quintens
kantoor houdend te 8500 Kortrijk
Beneluxpark 27B
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
Het beroep, ingesteld op 24 oktober 2024, strekt tot de
nietigverklaring van het besluit van het afdelingshoofd van de afdeling
Beleidsontwikkeling en Juridische Ondersteuning van het departement Omgeving
van de verwerende partij van 16 september 2024, houdende het niet ontvankelijk
verklaren van het beroep van de verzoekende partij tegen de beslissing van OVAM
van
17
april
2024
dat
het
bodemsaneringsproject
“Gewijzigd
bodemsaneringsproject, Vlabotex vzw, Leo Duboisstraat 33 te 9280 Lebbeke”
opgesteld in opdracht van de vzw Vlabotex, conform verklaart met de bepalingen
van het bodemdecreet van 27 oktober 2006.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-1/14
II. Verloop van de rechtspleging
De verwerende partij heeft een memorie van antwoord ingediend
en de verzoekende partij heeft een memorie van wederantwoord ingediend.
Eerste auditeur Ronny Vercruyssen heeft op 30 juni 2025 een
verslag opgesteld.
De verzoekende partij heeft een verzoek tot voortzetting van het
geding en een laatste memorie ingediend. De verwerende partij heeft een laatste
memorie ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 12 maart 2026.
Staatsraad Francis Van Nuffel heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Celine Van De Velde, die loco advocaten Steve Ronse
en Thomas Quintens verschijnt voor de verwerende partij, is gehoord.
Eerste auditeur Ronny Vercruyssen heeft een met dit arrest
eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
De verzoekende partij is eigenares van een perceel gelegen aan
de Leo Duboisstraat 35 te Lebbeke. Op het aangrenzende perceel, Leo Duboisstraat
33, wordt een droogkuis uitgebaat.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-2/14
3.2.
In opdracht van de vzw Vlabotex wordt op het aangrenzende
perceel een beschrijvend bodemonderzoek uitgevoerd, waaruit blijkt dat de
historische bodemverontreiniging die op dat perceel is ontstaan, zich heeft
verspreid
naar
het
perceel
van
de
verzoekende
partij.
De
bodemsaneringsdeskundige besluit op basis van de resultaten van het beschrijvend
bodemonderzoek dat de bodemverontreiniging een ernstige bedreiging vormt en
bijgevolg moet gesaneerd worden.
3.3.
In
opdracht
bodemsaneringsproject
van
opgesteld,
de
dat
vzw
door
Vlabotex
de
wordt
Openbare
een
Vlaamse
Afvalstoffenmaatschappij (hierna: OVAM) op 2 mei 2022 conform wordt
verklaard met de bepalingen van het decreet van 27 oktober 2006 ‘betreffende de
bodemsanering
en
de
bodembescherming’
(hierna:
bodemdecreet).
De
verzoekende partij stelt een bestuurlijk beroep in tegen de beslissing van OVAM
van 2 mei 2022. Bij besluit van 12 september 2022 verklaart de Vlaamse minister,
bevoegd voor omgeving, het bestuurlijk beroep gegrond en wordt het
bodemsaneringsproject niet conform verklaard met de bepalingen van het
bodemdecreet.
3.4.
In opdracht van de vzw Vlabotex wordt op 23 januari 2024 een
gewijzigd bodemsaneringsproject opgesteld, en vervolgens bij OVAM ingediend.
In het kader van het openbaar onderzoek dat over dit bodemsaneringsproject wordt
georganiseerd, bezorgt de verzoekende partij op 13 maart 2024 aan het college van
burgemeester en schepenen een bezwaarschrift. Op 17 april 2024 verklaart OVAM
het gewijzigd bodemsaneringsproject conform met de bepalingen van het
bodemdecreet.
3.5.
De verzoekende partij beweert dat zij pas naar aanleiding van een
bericht van de vzw Vlabotex van 30 augustus 2024 op de hoogte werd gesteld van
de beslissing van OVAM tot conformverklaring van 17 april 2024. Op 6 september
2024 stelt zij tegen die beslissing een bestuurlijk beroep in.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-3/14
3.6.
Het bestreden besluit verklaart het bestuurlijk beroep van de
verzoekende partij niet ontvankelijk. Het steunt op volgende motieven:
“Om de ontvankelijkheid, en in het bijzonder de tijdigheid, van dit beroep te
beoordelen, heeft de afdeling Beleidsontwikkeling en Juridische
Ondersteuning van het Departement Omgeving bij e-mail van 10 september
2024 informatie opgevraagd bij de OVAM. De OVAM bezorgde informatie
bij e-mail van 10 september 2024.
De OVAM stelt in voormelde e-mail van 10 september 2024 dat er in het
kader van het betreffende bodemsaneringsproject op het perceel 300 E 2 (Leo
Duboisstraat 35 - eigendom van NV Liberty) geen werken gepland zijn die
noodzakelijk zijn voor de uit te voeren bodemsanering. De OVAM verwijst
hiervoor tevens naar het overzicht uit het bodemsaneringsproject met de te
saneren percelen waarop wel of geen werken plaatsvinden, als bijlage
gevoegd bij haar e-mail van 10 september 2024. Uit de bijgevoegde tabel
‘Tabel I-3: Identificatie van de te saneren percelen waar geen werken op
plaatsvinden’ van het betreffende gewijzigd bodemsaneringsproject, blijkt
dat perceel 300 E 2 hierin vermeld is. Dat op perceel 300 E 2 geen
bodemsaneringswerken zullen uitgevoerd worden, blijkt tevens uit volgende
vermelding op pagina 2 van het conformiteitsattest bodemsaneringsproject
van 17 april 2024:
‘(…)
Specifiek worden per perceel volgende werkzaamheden uitgevoerd:
Perceel 303N (Leo Duboisstraat 33+ - bronperceel)
Op dit perceel vindt de actieve bodemsanering plaats door middel van
bodemluchtextractie bij verlaagde grondwaterstand. Aansluitend wordt een
gestimuleerde biologische afbraak voorzien. Nadien wordt een
grondwatermonitoring voorzien. Op dit perceel bevinden zich tevens
5 peilbuizen die gebruikt zullen worden voor de monitoring van de
grondwaterkwaliteit.
Perceel 300E2 (Leo Duboisstraat 35 - verspreidingsperceel)
Op dit perceel zijn geen actieve bodemsaneringswerken voorzien.
(…)’.
Weliswaar vermeldt pagina 1 van voormeld conformiteitsattest
bodemsaneringsproject van 17 april 2024 het perceel 300 E 2 bij de
‘kadastrale gegevens van de te saneren gronden’. Doch een samenlezing van
pagina 2 van dit conformiteitsattest bodemsaneringsproject en voormelde
tabel ‘Tabel I-3: Identificatie van de te saneren percelen waar geen werken
op plaatsvinden’ zoals opgenomen in het gewijzigd bodemsaneringsproject
zelf, doen besluiten dat op perceel 300 E 2, eigendom van NV Liberty, geen
bodemsaneringswerken zullen plaatsvinden.
[…]
Artikel 88, §2 van het besluit van de Vlaamse regering van 14 december 2007
houdende vaststelling van het Vlaams reglement betreffende de
bodemsanering en de bodembescherming (VLAREBO-besluit van
14 december 2007) luidt als volgt:
‘De OVAM brengt het conformiteitsattest van het bodemsaneringsproject ter
kennis van de volgende personen of instanties:
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-4/14
1° de saneringsplichtige;
2° de opdrachtgever van het bodemsaneringsproject;
3° de eigenaars en gebruikers van gronden waarop werken zullen
plaatsvinden die noodzakelijk zijn om de bodemsanering uit te voeren;
4° het college van burgemeester en schepenen van de gemeente waar de
gronden gelegen zijn waarop de bodemsaneringswerken zullen worden
uitgevoerd;
5° de andere overheidsorganen, vermeld in artikel 83 tot en met 85, die
advies hebben uitgebracht;
6° de Vlaamse administratie bevoegd voor milieu-inspectie.
Op bevel van de burgemeester wordt het conformiteitsattest binnen een
termijn van tien dagen na de ontvangst ervan bekendgemaakt door
aanplakking van een bericht op de plaats waar de bodemsaneringswerken
gepland zijn, alsook op de plaatsen die voorbehouden zijn voor de officiële
berichten van bekendmaking, en gedurende dertig dagen ter inzage gelegd
bij de diensten van het gemeentebestuur.’
Aangezien de NV Liberty geen eigenaar is van een grond waarop werken
zullen plaatsvinden die noodzakelijk zijn om de bodemsanering uit te voeren,
diende
de
OVAM
haar
het
conformiteitsattest
van
het
bodemsaneringsproject niet ter kennis te brengen overeenkomstig artikel 88,
§2 van het VLAREBO-besluit van 14 december 2007. Bijgevolg dient de NV
Liberty gekwalificeerd te worden bij ‘De personen die aangewezen zijn op
de bekendmaking via aanplakking’. Die personen kunnen beroep indienen
binnen dertig dagen na de eerste dag van de aanplakking van de beslissing
(artikel 147 van het Bodemdecreet van 27 oktober 2006).
Uit de informatie die de OVAM heeft bezorgd bij voormelde e-mail van
10 september 2024 blijkt dat […].
Derhalve dient besloten te worden dat de bekendmaking van het
conformiteitsattest bodemsaneringsproject door de gemeente Lebbeke wel
degelijk heeft plaatsgevonden en dat op 25 april 2024. Overeenkomstig
artikel 147 van het Bodemdecreet van 27 oktober 2006 moet in geval van
bekendmaking via aanplakking beroep ingediend worden binnen
dertig dagen na de eerste dag van de aanplakking van de beslissing.
Voorliggend beroep werd ingediend via een aangetekende brief met
ontvangstbewijs met als poststempel 6 september 2024. De beroepstermijn
is dus ruimschoots overschreden. De NV Liberty heeft bovendien haar
maatschappelijke zetel te 9280 Lebbeke, Leo Duboisstraat 35, dit is
aanpalend aan de grond waarvoor het betreffende gewijzigd
bodemsaneringsproject is opgemaakt. Dit gewijzigd bodemsaneringsproject
heeft als titel ‘Gewijzigd bodemsaneringsproject, Vlabotex vzw, Leo
Duboisstraat 33 te 9280 Lebbeke’ en is opgemaakt voor (onder andere) de
grond gelegen aan de Leo Duboisstraat 33 te Lebbeke.
Gelet op het voormelde kan de NV Liberty zich dus niet beroepen op het feit
dat zij pas op 30 augustus 2024 het conformiteitsattest voor het
bodemsaneringsproject meegedeeld kreeg. Zij verwijst hiervoor naar […]
een e-mail van Vlabotex van 30 augustus 2024.
Uit het conformiteitsattest bodemsaneringsproject van 17 april 2024 blijkt
bovendien het volgende:
‘Op 5 februari 2024 werden de eigenaars en gebruikers van de gronden
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-5/14
waarop werkzaamheden noodzakelijk zijn op de hoogte gebracht dat een
ontvankelijk en volledig bodemsaneringsproject werd ingediend en van hun
mogelijkheid om eventuele bezwaren of opmerkingen aan de OVAM mee te
delen. Op 5 februari 2024 verzocht de OVAM het bestuur van de gemeente
Lebbeke om een openbaar onderzoek te organiseren. Dit openbaar
onderzoek werd door de gemeente gehouden gedurende de periode van
16 februari 2024 tot en met 17 maart 2024.
In het kader van het openbaar onderzoek of rechtstreeks bij de OVAM werd
1 bezwaar ingediend. Dit bezwaar wordt als volgt geëvalueerd:
- Namens Liberty nv, met maatschappelijke zetel gevestigd aan de Leo
Duboisstraat 35 te 9280 Lebbeke, diende […] een bezwaarschrift in: (…)’
[…]
De NV Liberty was er dus van op de hoogte dat er een
bodemsaneringsproject was ingediend dat ontvankelijk en volledig bevonden
was door de OVAM. Zij heeft immers een bezwaar ingediend. Bijgevolg mag
dus aangenomen worden dat de NV Liberty er ook van op de hoogte was dat
de OVAM zich zou uitspreken over de conformiteit van het
bodemsaneringsproject.
Wij dienen dan ook te besluiten dat het beroep dat u instelde laattijdig is en
dus niet ontvankelijk is.”
IV. Onderzoek van het middel tot nietigverklaring
Uiteenzetting van het middel
De verzoekende partij voert de schending aan van:
artikel 146, eerste lid, 1°, artikel 147, tweede lid, en artikel 51, in fine, van
het bodemdecreet, gelezen in samenhang met artikel 88, § 2, eerste lid, 3°,
van het besluit van de Vlaamse regering van 14 december 2007 ‘houdende
vaststelling van het Vlaams reglement betreffende de bodemsanering en de
bodembescherming’ (hierna: Vlarebo);
het zorgvuldigheidsbeginsel, het redelijkheidsbeginsel, de hoorplicht en de
materiëlemotiveringsplicht als algemene beginselen van behoorlijk
bestuur;
de artikelen 2 en 3 van de wet van 29 juli 1991 ‘betreffende de
uitdrukkelijke
motivering
van
de
bestuurshandelingen’
(hierna:
motiveringswet).
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-6/14
Zij vraagt daarbij om artikel 159 van de Grondwet toe te passen
ten aanzien van:
de
‘standaardprocedure
bodemsaneringsproject
en
beperkt
bodemsaneringsproject in het kader van het Bodemdecreet van 27 oktober
2006’, vastgesteld bij besluit van de Vlaamse minister van Justitie,
Handhaving, Omgeving, Energie en Toerisme van 6 september 2021, en
gewijzigd bij besluit van 11 januari 2022,
de met de standaardprocedure samenhangende codes van goede praktijk,
wegens schending van de artikelen 3, §§1 en 2, 21, § 1, 47, 47bis, 48, 49, 50, § 1,
en 150, § 1, van het bodemdecreet en de artikelen 48, 49 en 88, § 1, eerste lid, van
Vlarebo, gelezen in samenhang met de artikelen 4.1.1, § 1, 4° en 7°, 4.1.4, §§ 1, 2
en 3, 4.2.1, eerste lid, en 4.2.3, §§ 1 en 2, van het decreet van 5 april 1995
‘houdende de algemene bepalingen inzake milieubeleid’ (hierna: DABM), die de
omzetting in Vlaamse regelgeving zijn van de artikelen 1, 2, a), 3, lid 1 en lid 2, a,
van de richtlijn 2001/42/EG van 27 juni 2001 ‘betreffende de beoordeling van de
gevolgen voor het milieu van bepaalde plannen en programma’s’ (hierna: planMER-richtlijn).
De verzoekende partij voert aan dat de beslissing om haar
bestuurlijk beroep niet ontvankelijk te verklaren steunt op overwegingen die
feitelijk en juridisch onjuist, en dus niet draagkrachtig zijn, nu de verwerende partij
- als overheid die zorgvuldig en redelijk moet handelen - miskent dat:
OVAM reeds in 2022 het bezwaar van de verzoekende partij tegen het
bodemsaneringsproject heeft genegeerd, wat heeft geleid tot de nietconformverklaring van het bodemsaneringsproject in graad van beroep, en
wat in 2024 met betrekking tot het zogenaamd gewijzigde maar nog steeds
identieke bodemsaneringsproject een schaduw werpt op de louter
eenzijdige informatiegaring bij OVAM zonder wederwoord van de
verzoekende partij;
de verzoekende partij eigenares is van een te saneren verspreidingsperceel
waar een extreem hoge concentratie tetrachlooretheen werd aangetroffen;
de extreem hoge concentratie tetrachlooretheen een grondwaterverlaging
noodzaakt met een aanzienlijke invloed op het perceel van de verzoekende
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-7/14
partij, wat blijkt uit de bemalingsstudie die bij het bodemsaneringsproject
is gevoegd en uit de stabiliteitsstudie die bij het bodemsaneringsproject is
gevoegd, waarin is bepaald dat het te saneren verspreidingsperceel van de
verzoekende partij zich binnen de invloedstraal van de bemaling bevindt,
en zich eveneens in de kernzone van de verontreiniging bevindt waar een
maximale vuilvrachtverwijdering moet worden uitgevoerd;
de vzw Vlabotex begin 2023 in het pand van de verzoekende partij wou
laten boren omdat het te saneren verspreidingsperceel zich in de kernzone
van de verontreiniging bevindt waar een maximale vuilvrachtverwijdering
moet worden uitgevoerd, wat door de verzoekende partij werd geweigerd
omdat de terugsaneerwaarden in het bodemsaneringsproject zodanig hoog
zijn dat haar perceel geenszins zal worden gesaneerd;
de in strijd met de Kaderrichtlijn Water in het bodemsaneringsproject
bepaalde terugsaneerwaarden een puur mathematisch gegeven zijn;
uit de op 30 augustus 2024 aan de verzoekende partij gerichte uitnodiging
van de vzw Vlabotex om deel te nemen aan de startvergadering over de
bodemsanering blijkt dat de grondwaterverlaging met aanzienlijke invloed
op perceel 300 E 2 ook voor de vzw Vlabotex en alle andere betrokkenen
kwalificeert als een ‘actief bodemsaneringswerk’ op perceel 300 E 2;
de
kritiek
van
de
verzoekende
partij
op
het
gewijzigde
bodemsaneringsproject erin bestaat dat de voorgestelde bodemsanering,
ingevolge de hoge terugsaneerwaarden, niet in lijn is met de
resultaatsverplichtingen van de Kaderrichtlijn Water, en de door de
verzoekende partij aangevoerde argumentatie niet ertoe mag leiden dat de
verzoekende partij het recht verliest om overeenkomstig artikel 88, § 2,
eerste lid, 3°, van Vlarebo in kennis te worden gesteld van een voor haar
nadelig conformiteitsattest bodemsaneringsproject;
het
op
17
april
2024
door
OVAM
conform
verklaarde
bodemsaneringsproject niets bepaalt over de door de droogkuis
veroorzaakte
PFAS-verontreiniging,
en
het
conformverklaarde
bodemsaneringsproject evenmin PFAS-lozingsnormen oplegt, waardoor de
aanwezige PFAS-verontreiniging door de grondwaterverlaging illegaal
wordt rondgepompt en afgewenteld op oppervlaktewaterlichamen, en het
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-8/14
onzeker is of voor de PFAS-verontreiniging van de droogkuis een ‘actief
bodemsaneringswerk’ op perceel 300 E 2 noodzakelijk is, in welk geval de
verzoekende partij overeenkomstig artikel 88, § 2, eerste lid, 3°, van
Vlarebo in kennis moest worden gesteld;
artikel 21, § 1, van het bodemdecreet richtlijnconform en in lijn met de
doelstellingen van artikel 3, §§1 en 2, van het bodemdecreet moet worden
uitgelegd met respect voor de milieukwaliteitsnormen voor de Europees
beschermde grondwater- en oppervlaktewaterlichamen, en geen grondslag
biedt om een inbreuk te plegen op de in de Vlaamse regelgeving omgezette
richtlijnen 2001/42 en 2000/60/EG, en de onwettige standaardprocedure er
niet toe mag leiden dat de verzoekende partij het recht verliest om
overeenkomstig artikel 88, § 2, eerste lid, 3°, van Vlarebo in kennis te
worden
gesteld
van
een
voor
haar
nadelig
conformiteitsattest
bodemsaneringsproject.
De verzoekende partij besluit dat zij wel degelijk kwalificeert als
de in artikel 88, § 2, eerste lid, 3°, van Vlarebo genoemde en bedoelde “eigenaar
van grond waarop werken zullen plaatsvinden die noodzakelijk zijn om de
bodemsanering uit te voeren” aan wie OVAM het op 17 april 2024 verleende
conformiteitsattest bodemsaneringsproject ter kennis moest brengen, zodat haar
beroep tegen het conformiteitsattest ontvankelijk moest worden verklaard.
Met betrekking tot de opgeworpen exceptie van onwettigheid
licht de verzoekende partij nog toe dat de standaardprocedure voor het
bodemsaneringsproject en de daarmee samenhangende codes van goede praktijk
een ‘plan’ uitmaken in de zin van artikel 4.1.1, § 1, 4°, DABM, dat het kader vormt
voor de toekenning van een vergunning voor een project zoals bedoeld in artikel
4.2.3,
§ 2,
1°,
DABM,
zodat
het
moest
onderworpen
worden
aan
milieueffectrapportage alvorens het kon worden goedgekeurd. De verzoekende
partij leidt hieruit af dat voormelde standaardprocedure en codes van goede praktijk
geen basis kunnen vormen voor de op 17 april 2024 door OVAM verleende
conformverklaring van het bodemsaneringsproject.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-9/14
De verzoekende partij voert daarbij nog aan dat deze
milieueffectrapportage gepaard moet gaan met een “Kaderrichtlijn Water”-toets,
wat volgens haar inhoudt dat de Vlaamse regering geen plan in de zin van de planMER-richtlijn kan vaststellen dat leidt tot een achteruitgang van de kwaliteit van
een oppervlakte- of grondwaterlichaam of dat het tijdig bereiken van de goede
toestand van het oppervlakte- of grondwaterlichaam in gevaar brengt, en zich met
name moet onthouden van maatregelen die de verwezenlijking van het door de
Kaderrichtlijn Water en de Vlaamse omzettingsregels voorgeschreven resultaat,
met name het bereiken van de ‘goede toestand’ vanaf 22 december 2027, ernstig
in gevaar brengen.
Beoordeling
Artikel
146
van
het
bodemdecreet
bepaalt
dat
alle
belanghebbenden bij de Vlaamse regering beroep kunnen indienen tegen de
beslissingen van OVAM tot conformverklaring van een bodemsaneringsproject.
Artikel 147, tweede lid, van het bodemdecreet vervolgt:
“Het beroep wordt, op straffe van niet-ontvankelijkheid, ingediend binnen
dertig dagen na de kennisgeving van het conformiteitsattest door de OVAM
overeenkomstig de bepalingen, vastgesteld krachtens artikel 51. De personen
die aangewezen zijn op de bekendmaking via aanplakking, kunnen beroep
indienen binnen dertig dagen na de eerste dag van de aanplakking van de
beslissing overeenkomstig de bepalingen, vastgesteld krachtens artikel 51.”
De “bepalingen, vastgesteld krachtens artikel 51” zijn de nadere
regelen betreffende de conformverklaring van het bodemsaneringsproject en de
kennisgeving van die beslissing, die door de Vlaamse regering zijn vastgesteld in
het Vlarebo.
Artikel 88, § 2, van Vlarebo luidt:
“De OVAM brengt het conformiteitsattest van het bodemsaneringsproject ter
kennis van de volgende personen of instanties:
1° de saneringsplichtige;
2° de opdrachtgever van het bodemsaneringsproject;
3° de eigenaars en gebruikers van gronden waarop werken zullen
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-10/14
plaatsvinden die noodzakelijk zijn om de bodemsanering uit te voeren;
4° het college van burgemeester en schepenen van de gemeente waar de
gronden gelegen zijn waarop de bodemsaneringswerken zullen worden
uitgevoerd;
5° de andere overheidsorganen, vermeld in artikel 83 tot en met 85, die advies
hebben uitgebracht;
6° de Vlaamse administratie bevoegd voor milieu-inspectie.
Op bevel van de burgemeester wordt het conformiteitsattest binnen een
termijn van tien dagen na de ontvangst ervan bekendgemaakt door
aanplakking van een bericht op de plaats waar de bodemsaneringswerken
gepland zijn, alsook op de plaatsen die voorbehouden zijn voor de officiële
berichten van bekendmaking, en gedurende dertig dagen ter inzage gelegd
bij de diensten van het gemeentebestuur.”
OVAM heeft het conformiteitsattest van 17 april 2024, dat
betrekking heeft op het gewijzigd bodemsaneringsproject dat op 23 januari 2024
in opdracht van de vzw Vlabotex werd opgesteld, niet ter kennis gebracht van de
verzoekende partij. Volgens de verzoekende partij dient zij echter beschouwd te
worden als eigenaar van een grond “waarop werken zullen plaatsvinden die
noodzakelijk zijn om de bodemsanering uit te voeren”, zodat OVAM op grond van
artikel 88, § 2, eerste lid, 3°, van Vlarebo ertoe gehouden was haar het
conformiteitsattest ter kennis te brengen.
De bodemsaneringswerken die worden voorzien in het gewijzigd
bodemsaneringsproject van 23 januari 2024 vereisen geen toegang tot de grond van
de verzoekende partij. Alle werkzaamheden worden voorzien op het aangrenzend
perceel, het bronperceel van de verontreiniging. De grond van de verzoekende
partij is bijgevolg geen grond “waarop werken zullen plaatsvinden die
noodzakelijk zijn om de bodemsanering uit te voeren”.
De vraag welke de gronden zijn “waarop werken zullen
plaatsvinden die noodzakelijk zijn om de bodemsanering uit te voeren” dient
beoordeeld te worden aan de hand van de beschrijving van de uit te voeren werken
in het conformverklaarde bodemsaneringsproject. De kritiek van de verzoekende
partij dat die werken onvoldoende zouden zijn om de (PFAS-)verontreiniging
correct te saneren, en dat een correcte sanering ook werken zou vereisen op haar
grond, belangt de grond van de zaak aan en kan niet ertoe leiden dat OVAM
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-11/14
verplicht wordt het conformiteitsattest ook ter kennis te brengen van de
verzoekende partij.
De omstandigheid dat de verontreiniging die het voorwerp
uitmaakt van de bodemsanering zich verspreid heeft naar de grond van de
verzoekende partij, betekent niet dat het gaat om een grond waarop werken zullen
plaatsvinden in de zin van artikel 88, § 2, eerste lid, 3°, van Vlarebo, ook niet
wanneer er ten gevolge van de voorziene bodemsaneringswerken fysische
wijzigingen kunnen optreden van die grond zoals een verlaging van de
grondwaterstand. Dergelijke fysische invloeden van bodemsaneringswerken
kunnen immers niet worden gelijkgesteld met de uitvoering van de
bodemsaneringswerken zelf.
In het bestreden besluit wordt dan ook correct besloten dat het
conformiteitsattest door OVAM niet ter kennis moest gebracht worden van de
verzoekende partij, zodat de verzoekende partij aangewezen was op de
bekendmaking via aanplakking. Het bestuurlijk beroep dat meer dan dertig dagen
na de eerste dag van de aanplakking werd ingediend, werd dan ook terecht niet
ontvankelijk verklaard. Het bestreden besluit miskent noch de artikelen 146, 147,
tweede lid, en 51 van het bodemdecreet, noch artikel 88, § 2, eerste lid, 3°, van
Vlarebo.
Met de in het bestreden besluit uiteengezette motieven worden
de juiste feitelijke en juridische elementen aangehaald die de bestreden beslissing
schragen. Die elementen vinden steun in het administratief dossier. De
aangevoerde schending van de bepalingen van de motiveringswet en van de
materiëlemotiveringsplicht is ongegrond.
De hoorplicht is een beginsel van behoorlijk bestuur op grond
waarvan tegen niemand een maatregel kan worden genomen die gegrond is op zijn
persoonlijk gedrag en die zijn belangen zwaar kan treffen, zonder dat hem vooraf
de gelegenheid wordt gegeven zijn standpunt uiteen te zetten en op nuttige wijze
voor zijn belangen op te komen.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-12/14
De beslissing om het bestuurlijk beroep niet ontvankelijk te
verklaren op grond van artikel 147, tweede lid, van het bodemdecreet, is geen
maatregel waarop de hoorplicht van toepassing is. In zoverre de verzoekende partij
aanvoert dat het de verwerende partij behoorde om haar te horen alvorens het
bestreden besluit te nemen, is haar kritiek ongegrond.
De overige kritiek die door de verzoekende partij wordt
ontwikkeld, heeft betrekking op de gegrondheid van haar bestuurlijk beroep tegen
de conformverklaring van het gewijzigd bodemsaneringsproject. Noch het
zorgvuldigheidsbeginsel, noch het redelijkheidsbeginsel, vereisen dat het bestuur
de in artikel 147, tweede lid, van het bodemdecreet voorziene sanctie van de nietontvankelijkheid van het bestuurlijk beroep, zou terzijde stellen wanneer er
gegronde redenen zouden zijn om het bestuurlijk beroep gegrond te verklaren.
De ‘standaardprocedure bodemsaneringsproject en beperkt
bodemsaneringsproject’ en de met de standaardprocedure samenhangende codes
van goede praktijk maken niet de grondslag uit van het bestreden besluit. De
exceptie van onwettigheid die de verzoekende partij ten aanzien van deze teksten
opwerpt, mist dan ook elk doel.
In zoverre het ontvankelijk is, is het enige middel ongegrond.
BESLISSING
-
De Raad van State verwerpt het beroep.
-
De verzoekende partij wordt verwezen in de kosten van het beroep tot
nietigverklaring, begroot op een rolrecht van 200 euro, een bijdrage van
24 euro en een rechtsplegingsvergoeding van 770 euro, die verschuldigd is aan
de verwerende partij.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-13/14
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op twee april tweeduizend zesentwintig, door
de Raad van State, VIIe kamer, samengesteld uit:
Carlo Adams,
kamervoorzitter,
Francis Van Nuffel,
staatsraad,
Frédéric Vanneste,
staatsraad,
bijgestaan door
Elisabeth Impens,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Elisabeth Impens
Carlo Adams
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.266.270
VII-42.686-14/14