Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546 (2026-09-04)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 267.546 van 4 september 2026 Openbaar ambt - Federaal openbaar
ambt - Aanwerving en loopbaan Beslissing : Verwerping Depersonalisatie
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VOORZITTER VAN DE XIIe KAMER
ARREST
nr. 267.546 van 4 september 2026
in de zaak A. 248.328/XII-10.138
In zake:
XXXX
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Peter Roosens en Stéphanie Rondelez
kantoor houdend te 3000 Leuven
Quinten Metsysplein 12
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen:
de POLITIEZONE 5339 BRUSSEL-HOOFDSTAD-ELSENE
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Frédéric Van de Gejuchte
kantoor houdend te 1030 Brussel
Luzernestraat 40
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van de vordering
De vordering, ingesteld op 10 juni 2026, strekt tot de schorsing
van de tenuitvoerlegging van “het besluit van het politiecollege van de
[p]olitiezone van 14 juli 2025 waarbij beslist werd om:
- hem op non-activiteit te plaatsen vanaf 2 mei 2025 en het ten onrechte ontvangen
salaris terug te vorderen
- zijn definitieve ambtsontheffing als inspecteur bij de politie goed te keuren
conform de bepalingen van artikel 125 van de wet van 7 december 1998 tot
organisatie van een geïntegreerde politiedienst […] gestructureerd op twee
niveaus, met onmiddellijke ingang”.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-1/11
II. Verloop van de rechtspleging
Bij beschikking van 12 juni 2026 werd de procedurekalender
vastgesteld en werden de partijen opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 3 september 2026.
De nota met opmerkingen en het administratief dossier werden
ingediend overeenkomstig de procedurekalender.
Auditeur Katrien
Didden
heeft
een
verslag
opgesteld
overeenkomstig artikel 93, eerste lid, van het besluit van de Regent van 23 augustus
1948 ‘tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van
de Raad van State’ en over de vordering tot schorsing met toepassing van artikel 17
van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.
Staatsraad Ann Coolsaet heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Peter Roosens, die verschijnt voor verzoeker en
advocaat Lorane De Maeyer, die loco advocaat Frédéric Van de Gejuchte
verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord.
Auditeur Katrien Didden heeft een met dit arrest eensluidend
advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
Verzoeker was inspecteur van politie in de lokalepolitiezone.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-2/11
3.2.
In februari 2025 vertrekt verzoeker op vakantie naar de
Verenigde Staten. In april 2025 wordt verzoeker daar gearresteerd en opgesloten
in de gevangenis.
3.3.
Op 2 mei 2025 zou verzoeker het werk hervatten.
Op 21 mei 2025 stelt commissaris van politie A.F. van de
lokalepolitiezone vast dat verzoeker meer dan tien dagen onwettig afwezig is.
Het politiecollege wordt hiervan in kennis gesteld.
3.4.
Bij aangetekende brief van 22 mei 2025, nogmaals verstuurd op
26 mei 2025, wordt verzoeker gewezen op zijn onwettige afwezigheid en wordt
hem de mogelijkheid geboden zijn standpunt dienaangaande mee te delen.
Deze brief vermeldt:
“Betreft: uw ongewettigde afwezigheid (cfr. Art. 125 en 260 WGP, art. IX.I.2 tot en
met IX.I.6 RPPol.)
We hebben vastgesteld dat u zonder geldige reden afwezig bent sinds 02/05/2025.
We verwijzen naar de wettelijke bepalingen zoals vermeld in het artikel 125 van de
wet van 7 december 1998 tot organisatie van een geïntegreerde politiedienst,
gestructureerd op twee niveaus (WGP) en de artikels IX.I.6 en IX.I.10 van het K.B.
van 30 maart 2001 tot regeling van de rechtspositie van het personeel van de
politiediensten, die bepalen dat:
Artikel 125
[…]
Art. IX.I.6 RPPol
[…]
Art. IX.I.10 RPPol
[…]
Volgens mijn inlichtingen, blijkt dat u onwettig afwezig bent sinds 02/05/2025 en
dit zonder dat u uw dienst hernomen heeft. De termijn van 10 dagen voorzien in het
artikel 125 werd overschreden op 10/05/2025.
Uw onwettige afwezigheid werd ter kennis gebracht aan de voorzitter van het
Politiecollege. Een kopie van dit schrijven wordt u eveneens overgemaakt in bijlage
van deze brief.
U beschikt over een termijn van maximum 10 dagen vanaf de kennisname van
huidig schrijven om uw argumenten of enig ander gegeven met betrekking tot uw
afwezigheid mee te delen.
Indien uw afwezigheid, ondanks uw argumentatie, als onregelmatig beschouwd
wordt, zal u van ambtswege uit uw functie ontslagen worden en dit zonder
voorafgaande aankondiging.”
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-3/11
Via de verbindingsofficier van de Federale politie in de
Verenigde Staten wordt deze brief op 20 juni 2025 doorgestuurd naar de
gevangenis waar verzoeker verblijft.
Volgens verzoeker kreeg hij “[b]egin juli 2025” in de gevangenis
kennis van deze brief.
3.5.
Op 14 juli 2025 beslist het politiecollege om verzoeker in de
stand non-activiteit te plaatsen vanaf 2 mei 2025, alsook om hem met onmiddellijke
ingang de definitieve ambtsontheffing op te leggen in toepassing van artikel 125
van de wet van 7 december 1998 ‘tot organisatie van een geïntegreerde
politiedienst, gestructureerd op twee niveaus’ (hierna: wet van 7 december 1998).
Dit is de bestreden beslissing.
3.6.
Bij aangetekende brief van 14 juli 2025, nogmaals verstuurd op
29 juli 2025, wordt verzoeker in kennis gesteld van de bestreden beslissing.
Deze brief vermeldt:
“Betreft : Ambtshalve ontslag - Art 125 WGP.
Geachte mijnheer […],
Het politiecollege besliste in zitting op 14/07/2025 u ambtshalve te ontslagen met
onmiddellijke ingang.
Gelieve uw ‘Quitus’ in bijlage volledig te volbrengen (uw materiaal binnenbrengen
bij de opgesomde diensten - op volgorde), zodat wij u uw sociale documenten
kunnen bezorgen (vakantieattest, C4, tewerkstellingsattest).”
Via de verbindingsofficier van de Federale politie wordt deze
brief op 15 juli 2025 doorgestuurd naar de gevangenis waar verzoeker verblijft.
Volgens verzoeker kreeg hij “[l]ater in juli 2025” in de
gevangenis kennis van deze brief.
3.7.
Naar eigen zeggen wordt verzoeker op 17 november 2025
vrijgelaten uit de gevangenis, waarna hij in een detentiecentrum zou hebben
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-4/11
verbleven tot hij op 18 februari 2026 wordt gerepatrieerd naar België, waar hij op
19 februari 2026 aankomt.
IV. Toepassing korte debattenprocedure
Exceptie wegens de niet-ontvankelijkheid ratione temporis van het beroep
Standpunt van de partijen
In de nota met opmerkingen zet de verwerende partij uiteen dat
het beroep niet ontvankelijk is, daar het laattijdig is.
Het auditoraat heeft een verslag opgesteld in toepassing van
artikel 93, eerste lid, van het besluit van de Regent van 23 augustus 1948 ‘tot
regeling van de rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad
van State’ (hierna: algemeen procedurereglement) waarin het de nietontvankelijkheid van het beroep vaststelt, omdat het laattijdig is.
Verzoeker
anticipeert
in
het
verzoekschrift
op
de
ontvankelijkheid ratione temporis van het beroep. Hij zet in hoofdorde uiteen dat
de bestreden beslissing niet aan hem werd betekend. Verzoeker erkent weliswaar
dat de aangetekende zending van 14 juli 2025 naar zijn thuisadres werd verstuurd
en dat hij daarvan “enige tijd later” kennis kreeg in de gevangenis, doch merkt op
dat de bestreden beslissing zelf niet bij deze brief was gevoegd en evenmin in de
brief werd geciteerd noch correct weergegeven. Verzoeker voert aan dat hij pas op
1 juni 2026 kennis kreeg van de bestreden beslissing, zijnde het ogenblik waarop
ze door de personeelsdienst van de politiezone werd bezorgd aan zijn raadslieden.
In ondergeschikte orde – in de hypothese dat de Raad van State zou oordelen dat
de bestreden beslissing moet worden geacht te zijn betekend aan verzoeker met de
brief van 14 juli 2025 – voert verzoeker aan dat hij wegens overmacht en
onoverwinnelijke dwaling niet tijdig een beroep bij de Raad van State heeft kunnen
indienen. In deze hypothese moet volgens verzoeker toepassing worden gemaakt
van artikel 19, tweede lid, van de gecoördineerde wetten op de Raad van State,
gelet op het ontbreken van de vermelding van de beroepsmogelijkheid bij de Raad
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-5/11
van State. Verzoeker berekent dat de beroepstermijn dan zou zijn verstreken op
15 januari 2026 en voert aan dat hij in de periode tussen 15 juli 2025 en 15 januari
2026 wegens overmacht en onoverwinnelijke dwaling geen beroep kon indienen
bij de Raad van State. Volgens verzoeker is er sprake van overmacht omdat hij
gedurende die periode was opgesloten in de gevangenis en vervolgens in een
detentiecentrum en dat telefonisch contact met België maar in beperkte mate
mogelijk was. De onoverwinnelijke dwaling is volgens verzoeker gelegen in het
gegeven dat hij – na kennisneming van de brief van 14 juli 2025 – via zijn tante
door de heer E. werd gerustgesteld dat deze een verweerschrift had ingediend en
dat hij nog niet was ontslagen. Pas na zijn terugkeer in België is verzoeker tot de
vaststelling gekomen dat hij wel degelijk uit dienst was sinds 14 juli 2025, waarna
hij onmiddellijk actie heeft ondernomen.
Ter terechtzitting verzet verzoeker zich tegen de toepassing van
artikel 93, eerste lid, van het algemeen procedurereglement.
Beoordeling
Overeenkomstig artikel 4, § 1, derde lid, van het algemeen
procedurereglement verjaren de annulatieberoepen zestig dagen nadat de bestreden
akten, reglementen of beslissingen werden bekendgemaakt of betekend. Indien ze
noch bekendgemaakt noch betekend moeten worden, gaat de termijn in met de dag
waarop een verzoekende partij er kennis van nam.
Met de thans bestreden beslissing wordt verzoeker in toepassing
van artikel 125 van de wet van 7 december 1998 ambtshalve ontslagen wegens
onwettige afwezigheid van meer dan tien dagen. De bestreden beslissing bepaalt
alzo op individuele wijze de rechtspositie van verzoeker. Ze kan, anders dan de
verwerende partij ten onrechte in haar nota met opmerkingen betoogt, de
beroepstermijn voor de Raad van State slechts doen ingaan, indien ze aan de
betrokkene persoonlijk is betekend, dit wil zeggen op een rechtszekere wijze
schriftelijk ter kennis is gebracht. Het is daarbij niet van belang of de betrokkene
vroeger reeds een voldoende feitelijke kennis had van die beslissing of van de
motieven ervan. Het gegeven dat noch artikel 125 van de wet van 7 december 1998
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-6/11
noch de artikelen IX.I.6 tot IX.I.10 van het koninklijk besluit van 30 maart 2001
‘tot regeling van de rechtspositie van het personeel van de politiediensten’
voorschrijven dat het ambtshalve ontslag in toepassing van die bepalingen moet
worden betekend aan de betrokkene, doet – in weerwil van wat de verwerende
partij aanvoert – niet anders oordelen.
Te dezen is de bestreden beslissing betekend aan verzoeker met
een aangetekende brief van 14 juli 2025 die, via de verbindingsofficier van de
Federale politie in de Verenigde Staten, op 15 juli 2025 wordt doorgestuurd naar
de gevangenis waar verzoeker verblijft. Verzoeker erkent expliciet dat hij van deze
brief kennisnam “[l]ater in juli 2025” (zie supra, nr. 3.6).
Het standpunt van verzoeker dat de bestreden beslissing hiermee
niet op een rechtsgeldige wijze aan hem ter kennis werd gegeven, omdat “[d]e
bestreden beslissing zelf” niet werd bijgevoegd noch geciteerd of correct
weergegeven, faalt. Uit de brief blijkt immers – beknopt doch onmiskenbaar – dat
verzoeker ambtshalve werd ontslagen met ingang van 14 juli 2025, dat deze
beslissing werd genomen door het politiecollege, alsook op welke rechtsgrond deze
beslissing meent te kunnen steunen. Verzoeker was aldus op de hoogte van de aard
en de draagwijdte van de bestreden beslissing, te meer daar de feitelijke gegevens
die aan de bestreden beslissing ten grondslag liggen en de inhoud van de daarop
toepasselijke rechtsregels zijn vervat in de brief van 22 mei 2025, waarvan
verzoeker erkent kennis te hebben genomen “[b]egin juli 2025” (zie supra, nr. 3.4).
In de mate dat verzoeker aanvoert dat de brief van 14 juli 2025
geen melding maakt van de beslissing om verzoeker vanaf 2 mei 2025 in de stand
non-activiteit te plaatsen en het ten onterechte ontvangen salaris terug te vorderen,
stelt de Raad van State vast dat – daargelaten of die beslissing een voor de Raad
van State aanvechtbare rechtshandeling is – verzoeker geen enkel middel aanvoert
tegen die beslissing en derhalve het voorwerp van het beroep heeft beperkt tot het
ambtshalve ontslag. Bijgevolg moet de ontvankelijkheid ratione temporis van het
beroep, in de mate dat het is gericht tegen de beslissing om verzoeker vanaf 2 mei
2025 in de stand non-activiteit te plaatsen en het ten onterechte ontvangen salaris
terug te vorderen, niet worden onderzocht.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-7/11
Uit wat voorafgaat, volgt dat de bestreden beslissing, waarbij
verzoeker ambtshalve wordt ontslagen, aan hem is betekend, zodat die betekening
in beginsel de beroepstermijn doet lopen.
Overeenkomstig artikel 19, tweede lid, van de gecoördineerde
wetten op de Raad van State vangt de beroepstermijn evenwel slechts aan, indien
de betekening van de akte of van de beslissing met individuele strekking de
beroepsmogelijkheid, de vormvoorschriften en de termijn vermeldt. Indien daaraan
niet wordt voldaan, begint de beroepstermijn maar te lopen vier maanden nadat de
betrokkene in kennis werd gesteld van de beslissing.
Uit het administratief dossier blijkt niet dat bij de kennisgeving
van de bestreden beslissing verzoeker werd gewezen op de beroepsmogelijkheid
bij de Raad van State. In toepassing van de voormelde bepaling is de
beroepstermijn derhalve slechts beginnen lopen vier maanden nadat de betrokkene
in kennis werd gesteld van deze beslissing.
Hoewel uit het administratief dossier niet kan worden afgeleid
wanneer de bestreden beslissing precies aan verzoeker werd betekend, erkent
verzoeker dat hij de kennisgeving van de bestreden beslissing heeft ontvangen
“[l]ater in juli 2025”. Zelfs indien zou worden aangenomen dat de termijn van vier
maanden, bedoeld in artikel 19, tweede lid, van de gecoördineerde wetten op de
Raad van State, pas is beginnen lopen op 1 augustus 2025, verstreek de
beroepstermijn van zestig dagen ruim vóór 10 juni 2026, zijnde de datum waarop
het beroep is ingesteld.
Het beroep is derhalve laattijdig.
In ondergeschikte orde beroept verzoeker zich evenwel op
overmacht en onoverwinnelijke dwaling, ter verklaring waarom hij zijn beroep niet
tijdig heeft ingesteld.
Opdat van de beroepstermijn voor de Raad van State zou kunnen
worden afgeweken ingevolge overmacht, moet de aangevoerde overmacht van die
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-8/11
aard zijn dat de verzoekende partij zich in de absolute onmogelijkheid bevond om
binnen de wettelijke termijn haar beroep in te stellen. Het bewijs van het bestaan
van de overmacht rust op de verzoekende partij.
Opdat er sprake is van een onoverwinnelijke dwaling, zodat niet
tijdig een beroep bij de Raad van State werd ingesteld, moet de verzoekende partij
een ontoerekenbare, onvoorzienbare dwaling aantonen die zij redelijkerwijze
onmogelijk kon vermijden.
Vooreerst is er te dezen volgens verzoeker sprake van
overmacht, omdat hij opgesloten was in de gevangenis en vervolgens in een
gesloten detentiecentrum in de Verenigde Staten en slechts in zeer beperkte mate
en louter telefonisch contact met België mogelijk was.
Verzoeker toont daarmee niet aan dat er sprake is van overmacht.
Uit de gegevens van de zaak blijkt immers dat, ondanks de detentie van verzoeker,
hij wel degelijk in staat was om contact op te nemen met een familielid in België,
alsook om via dit familielid iemand te vragen om zijn belangen te behartigen door
onder meer de politiezone en het comité P te contacteren. Verzoeker bewijst
derhalve niet dat het absoluut onmogelijk was om binnen de wettelijke termijn een
beroep bij de Raad van State in te dienen.
Te
dezen
is
er
volgens
verzoeker
ook
sprake
van
onoverwinnelijke dwaling, omdat verzoeker, na kennisname van de brief van
14 juli 2025 en zijn korte contacten met een familielid in België, was
“gerustgesteld” dat de heer E., aangezocht door zijn familielid, het nodige had
gedaan om een “verweerschrift” in te dienen, alsook, omdat de heer E. verzoeker
in augustus 2025 liet weten dat hij nog niet was ontslagen.
Met deze argumentatie toont verzoeker evenwel niet aan dat er
sprake is van een ontoerekenbare, onvoorzienbare dwaling die hij redelijkerwijze
onmogelijk kon vermijden. Gelet op de duidelijke bewoordingen in de brief van
14 juli 2025 kan verzoeker niet staande houden dat hij niet wist dat hij was
ontslagen. Dat hij zich desondanks liet ‘geruststellen’ door het pas na de
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-9/11
kennisgeving van het ontslag indienen van een “verweerschrift” en de loutere
bewering dat hij nog niet was ontslagen, is hem wel degelijk toerekenbaar. Het was
in die omstandigheden redelijkerwijze ook niet onvoorzienbaar dat – daargelaten
de toepassing van artikel 19, tweede lid, van de gecoördineerde wetten op de Raad
van State – de beroepstermijn bij de Raad van State begon te lopen.
Noch overmacht noch onoverwinnelijke dwaling kunnen
derhalve verhelpen dat het beroep laattijdig is.
Uit wat voorafgaat, volgt dat de exceptie van niet-
ontvankelijkheid gegrond is.
Ter terechtzitting verzet verzoeker zich tegen de afhandeling van
het beroep tot nietigverklaring in toepassing van artikel 93, eerste lid, van het
algemeen procedurereglement, zoals geadviseerd door het auditoraat. Hij wijst er
daarbij op dat de grond van de zaak nog niet is onderzocht door het auditoraat.
Met dit verzet en dit argument doet verzoeker evenwel geen
afbreuk aan de analyse van de exceptie van niet-ontvankelijkheid in het
auditoraatsverslag. Het onderzoek van de grond van de zaak is voorts maar aan de
orde, indien het ingediende beroep ontvankelijk is, wat te dezen – zoals blijkt uit
wat hiervoor is uiteengezet – niet het geval is.
Het auditoraat heeft terecht gemeend dat de zaak met korte
debatten een oplossing kan krijgen.
De vordering tot schorsing dient, als accessorium van het beroep
tot nietigverklaring, hetzelfde lot te ondergaan.
BESLISSING
- De Raad van State verwerpt het beroep.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-10/11
-
De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing.
-
Verzoeker wordt verwezen in de kosten van het beroep tot nietigverklaring
en de vordering tot schorsing, begroot op een rolrecht van 200 euro, een
bijdrage van 26 euro en een rechtsplegingsvergoeding van 770 euro, die
verschuldigd is aan de verwerende partij.
-
Bij de publicatie van dit arrest door de Raad van State wordt de identiteit
van verzoeker niet bekendgemaakt.
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op vier september tweeduizend zesentwintig,
door de Raad van State, XIIe kamer, samengesteld uit:
Ann Coolsaet,
staatsraad, waarnemend voorzitter,
bijgestaan door
Greta Scheveneels,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Greta Scheveneels
Ann Coolsaet
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.546
XII-10.138-11/11