Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611 (2026-09-11)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 267.611 van 11 september 2026 Openbaar ambt - Openbaar ambt
van Gemeenschappen en Gewesten - Aanwerving en loopbaan Beslissing : Verwerping
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
XIIe KAMER
ARREST
nr. 267.611 van 11 september 2026
in de zaak A. 243.395/XII-9799
In zake :
M.A.
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Peter Crispyn
kantoor houdend te 9030 Mariakerke
Mazestraat 16
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
de BELGISCHE STAAT, vertegenwoordigd door de minister van
Binnenlandse Zaken
woonplaats kiezend bij
de Federale politie DGR/Legal/CTX
gevestigd te 1000 Brussel
Koningsstraat 202A
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
Het beroep, ingesteld op 31 oktober 2024, strekt tot de
nietigverklaring van:
- “[h]et besluit van de deliberatiecommissie dd. 02-09-2024 in het kader van een
interne kandidatuur voor de selectie middenkader (vergelijkend examen voor
bevordering door overgang naar een hoger kader (middenkader)), waarbij
verzoeker geschikt is bevonden […]”;
- “het besluit van deze deliberatiecommissie waarbij zij, in alfabetische volgorde,
de lijst vaststelt van personeelsleden die geslaagd en batig gerangschikt zijn”;
- “gebeurlijk,
indien
dergelijk
besluit
bestaat,
het
besluit
van
de
deliberatiecommissie om het vergelijkend examen af te sluiten indien het in artikel
VII.II.7 RPPol, nu art. 38 wet 26 april 2002, bedoelde aantal kandidaten in de groep
‘zeer geschikt’ is bereikt”.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-1/29
II. Verloop van de rechtspleging
De verwerende partij heeft een memorie van antwoord ingediend
en verzoeker heeft een memorie van wederantwoord ingediend.
Adjunct-auditeur Samuel Mens heeft een verslag opgesteld.
Verzoeker heeft een verzoek tot voortzetting van het geding en
een laatste memorie ingediend. De verwerende partij heeft een laatste memorie
ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 18 juni 2026.
Staatsraad Ann Coolsaet heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Els Baeyens, die loco advocaat Peter Crispyn
verschijnt voor verzoeker, en adviseur Vincent Govaerts, die verschijnt voor de
verwerende partij, zijn gehoord.
Auditeur Samuel Mens heeft een met dit arrest eensluidend
advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
Verzoeker is inspecteur van politie.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-2/29
3.2.
Verzoeker neemt deel aan het vergelijkend examen voor
bevordering door overgang naar een hoger kader (hoofdinspecteur - middenkader)
voor de bevorderingssessie 2024-2025.
3.3.
Na te zijn geslaagd in de voorafgaande beroepsproeven legt
verzoeker in de loop van 2024 de persoonlijkheidsproeven af, waarvoor verzoeker
eveneens slaagt.
3.4.
Op
2
september
2024
wordt
verzoeker
door
de
deliberatiecommissie “geschikt” verklaard.
Dit is de eerste bestreden beslissing.
3.5.
De eerste bestreden beslissing wordt bij brief van 3 september
2024 door het diensthoofd DRP – Rekrutering en Selectie ter kennisgegeven aan
verzoeker. Deze brief vermeldt onder meer:
“Als bijlage kan je de resultaten van de globale evaluatie terugvinden die werd
opgemaakt door de deliberatiecommissie naar aanleiding van je deelname aan het
vergelijkend examen tot aspirant-hoofdinspecteur via bevordering door overgang
naar het middenkader, sessie 2024-2025.
Deze globale evaluatie werd gerealiseerd op basis van het geheel van de proeven
waaraan je hebt deelgenomen gedurende de ganse selectieprocedure.
Je werd door de deliberatiecommissie geschikt verklaard maar wist zich jammer
genoeg niet batig te rangschikken. De minister van Binnenlandse Zaken besliste
immers om voor de Nederlandstalige taalrol 282 laureaten toe te laten tot de
opleiding aspirant-hoofdinspecteur terwijl jij uiteindelijk pas op plaats 310 werd
gerangschikt.
Wanneer mocht blijken dat er voldoende laureaten van dit vergelijkend examen
verzaken aan de opleiding waardoor jij alsnog batig gerangschikt kan worden, dan
zullen wij het niet nalaten jou hieromtrent te contacteren.
[…].”
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-3/29
IV. Ontvankelijkheid van het beroep
Exceptie van niet-ontvankelijkheid wat de tweede en de derde bestreden beslissing
betreft
Standpunt van de partijen
In de memorie van antwoord werpt de verwerende partij op dat
het beroep niet ontvankelijk is, in de mate dat het is gericht tegen de tweede en de
derde bestreden beslissing. Volgens de verwerende partij bestaan die beslissingen
niet. Voorts wijst de verwerende partij erop dat het quotum van het maximaal
aantal toegelaten kandidaten volledig werd ingevuld. Indien de eerste bestreden
beslissing zou worden vernietigd, zal de deliberatiecommissie volgens de
verwerende partij een nieuwe beslissing moeten nemen. Indien die beslissing zou
luiden dat verzoeker zeer geschikt wordt bevonden, garandeert de verwerende
partij dat verzoeker zal worden toegelaten tot de eerstvolgende opleiding
middenkader, daar de opleiding 2024-2025 reeds is aangevangen en mogelijk ook
zal zijn afgelopen op het ogenblik dat het eindarrest in de zaak wordt uitgesproken.
In de laatste memorie beperkt de verwerende partij zich tot de
vermelding dat zij desbetreffend bij haar standpunt blijft.
Verzoeker neemt in de memorie van wederantwoord vooreerst
akte van de verklaring van de verwerende partij dat de tweede en de derde
bestreden beslissing niet zouden bestaan, en van de garantie dat na een gebeurlijke
nietigverklaring een nieuwe beslissing zal worden genomen en dat verzoeker,
indien hij dan zeer geschikt wordt bevonden, zal worden toegelaten tot de
eerstvolgende opleiding middenkader. Verzoeker merkt voorts op dat, gelet op het
bericht dat hij niet batig was gerangschikt, daar 282 laureaten werden toegelaten
en verzoeker op plaats 310 werd gerangschikt, het toch niet anders kan dan dat er
een lijst is opgesteld van geslaagde en batig gerangschikte kandidaten. Uit het
standpunt van de verwerende partij dat de derde bestreden beslissing niet bestaat,
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-4/29
leidt verzoeker af dat tot de gegadigden ook personen behoren die geschikt werden
verklaard, doch hoger (batig) werden gerangschikt.
In de laatste memorie sluit verzoeker zich aan bij de bevindingen
van het auditoraatsverslag. Hij vraagt de Raad van State vast te stellen dat “de lijst”
–
met
de
rangschikking
van
de
verschillende
kandidaten
na
de
persoonlijkheidsproef – die op vraag van de auditeur werd bezorgd, als de tweede
bestreden beslissing wordt beschouwd. Indien de Raad van State een middel
gegrond acht, vraagt verzoeker om bij arrest vast te stellen dat hem de garantie is
gegeven dat hij aan de eerstvolgende opleiding mag deelnemen, indien hij na een
nieuwe beoordeling zeer geschikt wordt bevonden.
Beoordeling
Het auditoraat heeft de exceptie van de verwerende partij als
volgt, beoordeeld:
“18. Wat de tweede en derde bestreden beslissing betreft, merkt de verwerende partij
op dat deze beslissingen ‘niet bestaan’ en het beroep hiertegen dan ook
onontvankelijk is. Waarom deze beslissingen precies ontbreken, wordt door de
verwerende partij nergens toegelicht en blijft een raadsel, maar wat niet bestaat, kan
evident niet vernietigd worden zodat de exceptie in die mate gegrond voorkomt.
Evenwel passen bij dit niet-bestaan toch de nodige bedenkingen.
19. Artikel VII.II.20, derde lid, RPPol voorziet er immers expliciet in dat de
deliberatiecommissie – in alfabetische volgorde – de lijst vaststelt van de
personeelsleden van het basis- of middenkader die geslaagd en batig gerangschikt
zijn, en deze lijst vervolgens aan het hoofd van de dienst rekrutering en van de
selectie van de federale politie zendt, die de betrokken kandidaten voor het middenof officierskader hiervan inlicht.
Verzoeker mocht derhalve rechtmatig uitgaan van het bestaan van een dergelijke
lijst. Het komt de auditeur-verslaggever voor dat een dergelijke lijst voor verzoeker
ook effectief concrete, grievende rechtsgevolgen heeft (en derhalve wel degelijk, op
zich genomen, aanvechtbaar zou zijn), vermits net uit de vaststelling van een
dergelijke lijst voortvloeit dat verzoeker – hoewel door de deliberatiecommissie
geschikt (doch niet zeer geschikt) verklaard – uit de boot valt. Waar verzoeker gelet
op zijn niet-batige rangschikking (plaats 310 waar 282 batig gerangschikte laureaten
tot de opleiding werden toegelaten) op een dergelijke lijst niet zou voorkomen,
beoogt verzoeker met het aanvechten van deze lijst net wél op deze lijst te geraken,
in het geval – na vernietiging van de eerste bestreden beslissing – de
deliberatiecommissie een voor hem gunstige beslissing zou nemen die hem een
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-5/29
hogere plaats op de lijst oplevert, en bijaldien de toelating om aan de opleiding deel
te nemen.
Vermits de auditeur-verslaggever zich even zo goed als verzoeker verwondert over
het niet-bestaan van voormelde lijst, werd de verwerende partij bij e-mail van
4 september 2025 onder meer gevraagd om ‘uit te klaren – voor zover een dergelijke
lijst of besluit effectief niet bestaat – op welke wijze dan toch tot een zekere
rangschikking werd gekomen, of waaruit alleszins voortvloeit / hoe is gebleken dat
verzoeker plaats 310 bekleedt (en buiten de 282 laureaten valt) en hoe hij (of zijn
score en indeling) zich derhalve verhoudt tot de (scores en indeling van de) overige
kandidaten’, waarbij ook om de eventuele stukken werd verzocht. Bij e-mail van 10
september 2025 werd deze vraag als volgt beantwoord:
‘(…) Sinds enige tijd werkt de dienst rekrutering en selectie (DPRS) met het
computerprogramma SaRa en wordt er geen door de deliberatiecommissie
ondertekende alfabetische lijst meer opgesteld van alle kandidaten die geslaagd en
batig gerangschikt zijn. Binnen DPRS wordt er uiteraard wel een lijst
opgesteld/bijgehouden met de rangschikking van de verschillende kandidaten na de
persoonlijkheidsproef. Ook het resultaat van de beroepsproef wordt mee
opgenomen in die lijst. Als bijlage vindt u de geanonimiseerde lijst (met
uitzondering van verzoeker wiens naam volledig hernomen wordt). Zoals u kan
vaststellen, staat [verzoeker] in de lijst op plaats 310 en wordt er melding gemaakt
van zijn rangschikking op basis van de beroepsproef (plaats 135). In deze Excelllijst vindt u per groep ‘zeer geschikt’ en ‘geschikt’ de rangschikking op basis van
het resultaat van de beroepsproef terug.’
Wars van artikel VII.II.20, derde lid, RPPol, blijkt er door de deliberatiecommissie
weliswaar geen alfabetische lijst meer te worden opgesteld van de geslaagde en
batig gerangschikte laureaten, maar er circuleert dus wel (logischerwijs) ‘een’ lijst
met de rangschikking van de verschillende kandidaten, op basis waarvan verzoeker
– hoewel geslaagd en geschikt (doch niet zeer geschikt) bevonden – even zo goed
(definitief) uit de boot valt om de opleiding aan te vatten. Hoewel verder irrelevant
(zie infra), komt het de auditeur-verslaggever voor dat van een dergelijke lijst, die
even zo goed voortvloeit uit de beslissingen van de deliberatiecommissie, eenzelfde
werking uitgaat als de lijst die door de deliberatiecommissie had moeten worden
vastgesteld, zodat de vraag zich opwerpt of deze lijst niet ambtshalve als het
voorwerp moet worden beschouwd van wat met de ‘tweede bestreden beslissing’
wordt aangevochten.
20. Vast staat dat 282 laureaten werden toegelaten tot de opleiding van
hoofdinspecteur van politie, wat overeenstemt met het door de bevoegde minister
vooropgestelde aantal.
Los van het voorgaande, vestigt de verwerende partij er bij memorie van antwoord
terecht de aandacht op dat de opleiding waarvan verzoeker ingevolge zijn nietbatige rangschikking werd uitgesloten, reeds op 1 oktober 2024 is gestart, zodat op
het ogenblik dat een arrest zou worden uitgesproken, de opleiding reeds ver
gevorderd en mogelijk zelfs afgelopen zal zijn. Dat de vernietiging van de tweede
bestreden beslissing – onafgezien welke ‘lijst’ daaronder nu wordt begrepen –
verzoeker als zodanig geen voordeel meer kan opleveren in die zin dat hij geenszins
nog zal kunnen aansluiten bij deze opleiding, komt correct voor.
Het doel om – na een gebeurlijke vernietiging van de beslissing van de
deliberatiecommissie en na heroverweging – op deze lijst van batig gerangschikten
te belanden om zelf alsnog tot de opleiding te worden toegelaten, kan niet meer
worden bereikt.
De exceptie komt in die mate dan ook gegrond voor.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-6/29
- Daar komt bij dat de verwerende partij bij memorie van antwoord expliciet heeft
verklaard dat de deliberatiecommissie na een gebeurlijke vernietiging van de eerste
bestreden beslissing een nieuwe beslissing zal moeten nemen, en dat, indien de
deliberatiecommissie van oordeel zou zijn dat verzoeker toch moet worden
toegelaten tot de groep ‘zeer geschikt’, de garantie wordt gegeven dat verzoeker dan
zal worden toegelaten tot de eerstvolgende opleiding middenkader die van start zal
gaan.
Ook hieromtrent nader bevraagd bij e-mail van 4 september 2025 door de auditeur
verslaggever, gaf de verwerende partij in antwoord bij e-mail van 10 september
2025 aan wat volgt:
‘(…) Na een eventuele vernietiging van de bestreden beslissing, zal, afhankelijk van
de grond van de vernietiging, de selectieprocedure moeten hernomen worden. Er
zijn drie mogelijke hypotheses:
- een deel van de persoonlijkheidsproef moet hernomen worden en verzoeker haalt
voor elk van de competenties en waarden een minimale eindscore 4 en een minimum
globale eindscore van 55: dan valt verzoeker automatisch binnen de categorie ‘zeer
geschikt’. Op basis van zijn score op zijn beroepsproef zou hij dan gerangschikt zijn
op plaats 96 (in de lijst net onder 8305….- M.S. – aangeduid in lichtblauw in de
lijst) en zou hij worden toegelaten tot de volgende opleiding.
- verzoeker voldoet, na het eventueel hernemen van de persoonlijkheidsproef, niet
aan de automatische selectienormen en de deliberatiecommissie is van oordeel dat
verzoeker ‘zeer geschikt’ is: [i]n dit geval geldt hetzelfde als hierboven. Hij zou dan
gerangschikt zijn geweest op plaats 96 en zou worden toegelaten tot de volgende
opleiding
- verzoeker voldoet, na het eventueel hernemen van de persoonlijkheidsproef, niet
aan de automatische selectienormen en de deliberatiecommissie is van oordeel dat
verzoeker ‘geschikt’ is: hij blijft binnen de groep ‘geschikt’ op dezelfde plaats (310)
gerangschikt. De rangschikking binnen de groepen ‘zeer geschikt’ en ‘geschikt’,
wordt immers enkel en alleen bepaald door het resultaat van de beroepsproef. Er is
geen enkele situatie denkbaar dat verzoeker binnen de groep ‘geschikt’ een hogere
plaats (dan zijn huidige plaats) bekomt, die toegang geeft tot de opleiding. Uit de
tabel blijkt immers dat de groep ‘zeer geschikt’ niet helemaal uitgeput werd en er
dus zelfs kandidaten die ‘zeer geschikt’ werden bevonden, niet werden toegelaten
tot de opleiding. (…)’
- Nog daargelaten de vaststelling dat uit voormeld antwoord van de verwerende
partij blijkt dat wat door verzoeker als derde bestreden beslissing wordt aangemerkt,
met name ‘het besluit van de deliberatiecommissie om het vergelijkend examen af
te sluiten indien het in artikel VII.II.7 RPPol, nu art. 38 wet 26 april 2002, bedoelde
aantal kandidaten in de groep “zeer geschikt” is bereikt’ inderdaad had moeten
bestaan – nu er ‘zelfs kandidaten die “zeer geschikt” werden bevonden, niet werden
toegelaten tot de opleiding’ en derhalve aan de voorwaarde is voldaan om conform
voormeld artikel het vergelijkend examen af te sluiten – vormt dit antwoord een
ondubbelzinnige verklaring van de verwerende partij omtrent het te verlenen
rechtsherstel na een gebeurlijke nietigverklaring van de eerste bestreden beslissing.
Eén en ander betekent immers te dezen dat wanneer verzoeker – na opnieuw te
worden beoordeeld – ‘zeer geschikt’ wordt bevonden, hij thans de garantie verkrijgt
dat hij mag deelnemen aan de volgende opleiding, wat desgevallend uitdrukkelijk
bij arrest van de Raad van State kan worden vastgesteld, vermits de verwerende
partij het gezag van gewijsde van een dergelijk arrest zou schenden indien zij
verzoeker, eenmaal ‘zeer geschikt’ bevonden, niet aan de eerstvolgende nuttige
opleiding zou laten deelnemen.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-7/29
Ook gesteld tegenover deze uitdrukkelijke toezegging van de verwerende partij,
mist verzoeker belang bij zijn beroep tegen de tweede en de derde bestreden
beslissing, en kan de exceptie van de verwerende partij derhalve worden
bijgetreden. Verzoeker lijkt er ten andere ook niet op uit de geschiktheid van de
overige kandidaten te betwisten of hún deelname aan de opleiding in de weg te
willen staan, maar is louter zelf uit op een ‘plek aan tafel’, wat hem derhalve in
voormelde omstandigheden door de verwerende partij wordt gegarandeerd.
23. Het beroep is enkel ontvankelijk in de mate waarin het is gericht tegen de eerste
bestreden beslissing.”
De partijen hebben na kennisneming van het auditoraatsverslag
niet de gelegenheid benut die een laatste memorie biedt om nog een andere visie
op de beoordeling door het auditoraat weer te geven. Zij verzuimen immers om
nog op de bespreking in het auditoraatsverslag van de ontvankelijkheid van het
beroep inhoudelijk te reageren. De verwerende partij beperkt zich ertoe ter zake te
verwijzen naar wat zij in haar eerdere procedurestukken heeft uiteengezet.
Verzoeker van zijn kant geeft aan zich te kunnen aansluiten bij het
auditoraatsverslag, onverminderd zijn verzoek aan de Raad van State om één en
ander vast te stellen (zie supra, nr. 5).
In die omstandigheden en na eigen onderzoek ziet de Raad van
State geen reden om het anders te zien dan het auditoraat en besluit, de redenering
van het auditoraat bijvallend, dat in de concrete omstandigheden van de zaak het
beroep enkel gegrond is in de mate dat het is gericht tegen de eerste bestreden
beslissing. In wat volgt, wordt de eerste bestreden beslissing derhalve als bestreden
beslissing aangeduid.
V. Onderzoek van de middelen
Vooraf
Luidens artikel 2, § 1, derde lid, van het besluit van de Regent
van 23 augustus 1948 ‘tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling
bestuursrechtspraak
van
de
Raad
van
State’
(hierna:
algemeen
procedurereglement) moet het verzoekschrift een samenvatting van het middel
bevatten als voor het middel een verdere uiteenzetting nodig is. Luidens het
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-8/29
voornoemde artikel 2, § 1, derde lid, van het algemeen procedurereglement kan de
ontstentenis van de samenvatting van de grief niet leiden tot de nietontvankelijkheid van het middel, maar luidens het verslag aan de Koning bij het
koninklijk besluit van 21 juli 2023 ‘tot wijziging van diverse besluiten betreffende
de procedure voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State’ dat deze
verplichting invoerde, heeft “die ontstentenis […] als enig mogelijk gevolg voor
de verzoeker dat de draagwijdte van zijn grief niet correct samengevat en dus
begrepen wordt in het verslag van de auditeur en in het arrest” (BS 26 juli 2023,
Ed. 2, 62.630).
Te dezen bevat het verzoekschrift weliswaar een uiteenzetting
van de middelen, maar geen samenvatting van de grieven in de zin van de
voornoemde bepalingen, terwijl verzoeker wel aan de hand van omstandige
toelichtingen concreter ingaat op de argumenten die volgens hem de middelen
ondersteunen.
Uit wat voorafgaat, volgt dat verzoeker moet verdragen dat de
Raad van State de grieven samenvat en begrijpt, zoals hierna wordt gedaan.
A. Eerste middel
Uiteenzetting van het middel
In het verzoekschrift voert verzoeker in het eerste middel de
schending aan van het zorgvuldigheidsbeginsel en de materiëlemotiveringsplicht.
Het auditoraat vat de essentie van het middel, zoals uiteengezet in het
verzoekschrift en in de memorie van wederantwoord, als volgt samen:
“49. […] Verzoeker wijst erop dat ter motivering van zijn ‘geschikt’ en dus niet
‘zeer geschikt’ zijn, door de deliberatiecommissie ‘het tekort in de eindmatrix’ en
‘de vermelde aandachtspunten’ worden aangehaald. Het tekort in de eindmatrix is
niets anders dan de gewogen eindscore voor de competentie ‘oplossingsgericht
werken’, en de vermelde aandachtspunten zijn niets anders dan de uitleg bij de score
1 voor deze competentie voor de SJT (‘Situational Judgment Test’).
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-9/29
Verzoeker brengt evenwel de positievere uitleg voor deze competentie bij de PVL
(persoonlijkheidsvragenlijst) onder de aandacht (score 4), evenals de positievere
verantwoording voor de +1 die door de psycholoog voor deze competentie werd
toegekend ter gelegenheid van het interview, evenals de positieve uitleg ter
gelegenheid van de feedback. Uit deze positieve evaluaties van de psycholoog
(mens) blijkt duidelijk dat de gemiddelde resultaten PVL (computer) en ronduit
slechte resultaten van de SJT (computer) en de eruit gedistilleerde aandachtspunten
in realiteit niet aanwezig zijn. Evenwel blijkt uit niets dat de deliberatiecommissie
hiermee rekening heeft gehouden, dit mee in overweging heeft genomen of op welke
wijze dan ook heeft betrokken bij haar oordeelsvorming om verzoeker als zijnde
‘geschikt’ te beoordelen in plaats van ‘zeer geschikt’. Een zorgvuldige
deliberatiecommissie zou nochtans oog hebben gehad voor de – op zijn minst –
relativiteit van de gewogen score 3 voor de competentie ‘oplossingsgericht werken’,
die volledig negatief is beïnvloed door de score op de SJT-test die voor 70% meetelt
in de weging. Dit geldt te meer nu volgens verzoeker ook met betrekking tot de
competenties ‘analyseren’ en ‘mensen aansturen’ de resultaten van de SJT in
bijzonder schril contrast staan met de beoordelingen door de psycholoog en de
andere computergestuurde PVL-proef. Verzoeker wijst ook op het adviesformulier
van de korpschef, die geen ruimte voorziet voor advies omtrent de competentie
‘oplossingsgericht werken’, maar waar in het advies omtrent meerdere andere
competenties wel positieve zaken kunnen worden gelezen die rechtstreeks
betrekking hebben op de definitie van de competentie ‘oplossingsgericht werken’
(‘mensen aansturen’; ‘klantgericht optreden’; ‘inzet tonen’; ‘coping’;
‘betrokkenheid – motivatie’; ‘normbesef – integriteit’). De computergestuurde SJTproef geeft een vertekend (negatief) beeld weer van verzoeker, en de daaruit
gehaalde aandachtspunten bestaan blijkens de mening van de psycholoog en het
advies van de korpschef in realiteit niet. Naast het zorgvuldigheidsbeginsel, acht
verzoeker ook de materiële motiveringsplicht geschonden, nu tevens blijkt dat het
feitelijk bestaan van een ‘tekort’ in de eindmatrix niet naar behoren is bewezen en
niet in rechte ter verantwoording van de beoordeling ‘geschikt’ in plaats van ‘zeer
geschikt’ in aanmerking kan worden genomen. De gegeven motivering kan geen
steun vinden in afdoende dienstige elementen, en is ondeugdelijk.
[…]
51. Bij memorie van wederantwoord stelt verzoeker dat een beoordeling maken op
basis van het vergelijkend examen impliceert dat men oog heeft voor alle nuttige en
relevante elementen en niet alleen voor de cijfers van de eindmatrix. Als de
deliberatiecommissie zich kan baseren op de resultaten van de selectiematrix gelet
het selectiereglement reeds in een soort van correctiemechanisme voorziet, is een
deliberatiecommissie niet nodig, dan vloeit de beslissing immers voort uit de
cijfermatige eindmatrix zonder meer. Gelet de regelgever expliciet in een
deliberatiecommissie heeft voorzien, moet deze ook oordelen op basis van alle
nuttige en relevante elementen. Er zijn redenen om het cijfer dat hem ter zake nekt
en louter terug te voeren is op de computergestuurde SJT-test niet zomaar aan te
nemen en zodoende louter voort te gaan op het cijfermatig resultaat van de
selectiematrix, ondanks dat er inderdaad reeds een correctie is doorgevoerd bij het
gedragsgericht interview, vermits deze slechts minimaal (+1) was en slechts kon
zijn. Een dergelijke correctie volstaat niet, gelet op de gunstige commentaar ter
verantwoording van die correctie, de feedback en het feit dat de SJT op meerdere
competenties duidelijk ondermaatse en onterechte resultaten oplevert. Alwaar de
machine faalt, moet de mens kunnen corrigeren, en als de deliberatiecommissie niet
handelt zoals ze volgens verzoeker dient te handelen, dan delibereert zij eigenlijk
niet. Verzoeker kan meegaan in de technische gedachte dat meerdere testen een
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-10/29
brede waaier aan invalshoeken oplevert, maar in zijn geval wijkt de SJT meermaals
en heel markant (barslecht versus (heel) goed) af qua resultaat. Het is daarnaast juist
dat het advies van de korpschef reglementair niet meeweegt om de competentie
‘oplossingsgericht denken’ te beoordelen, maar wie er kennis van neemt, kan niet
omheen de beoordelingen die verzoeker bij verzoekschrift reeds aanhaalde en die
eens te meer indiceren dat de SJT-beoordeling voor deze competentie niet
representatief zijn, zodat niet zonder meer kan worden volstaan met het simpelweg
terugvallen op de (cijfermatige) resultaten van de selectiematrix. Tot slot illustreert
de bestreden beslissing niet welke de aandachtspunten zouden zijn die tot de
beoordeling ‘geschikt’ en niet ‘zeer geschikt’ hebben geleid, anders dan het tekort
in de eindmatrix. Er kan de deliberatiecommissie geen motieven of overwegingen
worden toegedicht. Thans bepaalde bemerkingen die zijn gemaakt ter gelegenheid
van het interview betitelen als ‘aandachtspunten’ is niet correct, gezien er altijd wel
verbeterpunten zullen zijn (in welk ander geval telkens wel een maximale score was
gegeven, en dan nog).”
In de laatste memorie benadrukt verzoeker dat de essentie van
het middel erin bestaat dat de deliberatiecommissie niet zorgvuldig heeft
geoordeeld. Verzoeker betwist niet dat elke test zijn waarde heeft en niet zonder
meer terzijde moet worden geschoven, omdat een bepaalde competentie
verschillend wordt beoordeeld naargelang de test, maar wijst erop dat in zijn geval
de Situational Judgment Test (hierna: SJT) voor verschillende competenties sterk
afwijkende resultaten geeft. De deliberatiecommissie had hiermee, alsook met de
andere door verzoeker gedane vaststellingen, rekening moeten houden. Volgens
verzoeker blijkt uit de formele motivering van de bestreden beslissing dat de
deliberatiecommissie zich louter baseert op de resultaten van de eindmatrix en in
wezen niet delibereert. Delibereren impliceert volgens verzoeker dat men alles in
ogenschouw neemt en overweegt of er geen redenen zijn, zoals het gegeven dat de
resultaten van de SJT een markante onderschatting inhouden, om een betere
beoordeling te geven.
Beoordeling
Zoals verzoeker in de laatste memorie zelf aangeeft, komt het
eerste middel er in wezen op neer dat verzoeker de deliberatiecommissie verwijt
niet zorgvuldig te hebben geoordeeld. De deliberatiecommissie heeft volgens
verzoeker niet echt gedelibereerd, maar zich louter laten leiden door het tekort in
de eindmatrix voor de competentie “oplossingsgericht werken” en de vermelde
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-11/29
aandachtpunten, zonder acht te slaan op andere elementen. Het middel wordt vanuit
dat oogpunt onderzocht.
Krachtens het zorgvuldigheidsbeginsel moet elk bestuur zich
gedragen zoals een voorzichtig en redelijk handelend bestuur, geplaatst in dezelfde
omstandigheden. Het zorgvuldigheidsbeginsel houdt onder meer in dat het bestuur
zijn beslissing op zorgvuldige wijze moet voorbereiden. Dit impliceert dat de
beslissing dient te steunen op werkelijk bestaande en concrete feiten, die met de
vereiste zorgvuldigheid werden vastgesteld. Het bestuur is onder meer verplicht
om zorgvuldig te werk te gaan bij de voorbereiding van de beslissing en de
feitelijke en juridische aspecten van het dossier deugdelijk te onderzoeken, zodat
het met kennis van zaken kan beslissen.
Het komt aan verzoeker toe om met concrete gegevens
aannemelijk te maken dat de handelwijze van het bestuur niet doet blijken van het
vereiste zorgvuldig handelen. Het formuleren door verzoeker van eigen aannames,
veronderstellingen en kritieken zonder enig begin van bewijs, volstaat niet om
aannemelijk te maken dat de bestreden beslissing op een onzorgvuldige wijze tot
stand is gekomen.
De
materiëlemotiveringsplicht
houdt
in
dat
iedere
bestuurshandeling moet steunen op motieven waarvan het feitelijk bestaan naar
behoren is bewezen en die in rechte ter verantwoording van die handeling in
aanmerking kunnen worden genomen. Bij de beoordeling van de naleving van de
materiëlemotiveringsplicht is de Raad van State niet bevoegd om zijn oordeel
omtrent de feiten in de plaats te stellen van het oordeel van het bestuur. Hij is enkel
bevoegd om desgevraagd na te gaan of het bestuur is uitgegaan van de juiste
feitelijke gegevens, of het die correct heeft beoordeeld en of het op grond daarvan
binnen de perken van de redelijkheid tot zijn besluit is kunnen komen. Voorts mag
enkel met de formeel uitgedrukte motieven rekening worden gehouden.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-12/29
Aan een overheidsonderzoek kleeft het vermoeden van
wettigheid. Om de onwettigheid van de motieven van de beslissing van het bestuur
aan te tonen, mag een verzoeker niet volstaan met het louter ontkennen of in vraag
stellen van de feitelijke elementen waarop de beoordeling door het bestuur berust.
Het is zaak van verzoeker om aanwijzingen te verschaffen die het vermoeden
wettigen of aantonen dat de door het bestuur in aanmerking genomen gegevens niet
juist zijn.
De selectie van de kandidaten in het raam van de
bevorderingsprocedure door overgang naar het middenkader geschiedt onder de
vorm van een vergelijkend examen dat een beroepsproef en een persoonlijkheidsproef omvat (artikelen VII.II.16 en VII.II.18 iuncto artikel IV.I.15, 1° en 2°,
koninklijk besluit van 30 maart 2001 ‘tot regeling van de rechtspositie van het
personeel van de politiediensten’ (hierna: RPPol). De persoonlijkheidsproef meet
een reeks welbepaalde competenties, waaronder de competentie “oplossingsgericht
werken”, en omvat ten minste de volgende subproeven: i) een biografische
vragenlijst; ii) een semigestructureerd interview met een gekwalificeerd lid van de
dienst van de rekrutering en van de selectie van de Federale politie; en iii) andere
selectietechnieken en -testen die de persoonlijkheid evalueren (artikel IV.6, eerste
lid, ministerieel besluit van 28 december 2001 ‘tot uitvoering van sommige
bepalingen van het koninklijk besluit van 30 maart 2001 tot regeling van de
rechtspositie van het personeel van de politiediensten’ (hierna: UBPol). Te dezen
bepaalt het selectiereglement dat de persoonlijkheidsproef bestaat uit de volgende
onderdelen: i) een biografische vragenlijst die als basis dient voor het
semigestructureerde interview, ii) testen om de persoonlijkheid te evalueren, met
name een competentie-/persoonlijkheidstest, een SJT en een dysfunctionele
persoonlijkheidsvragenlijst, en iii) een semigestructureerd interview. Luidens
artikel VII.II.18 van het RPPol wordt voor wat de persoonlijkheidsproef betreft,
voor de leden van de lokale politie, zoals verzoeker, ook het advies van de
korpschef “in aanmerking genomen”, ingewonnen overeenkomstig een
modelformulier. Na afloop van de persoonlijkheidsproef brengt een gekwalificeerd
lid van de dienst van de rekrutering en van de selectie van de Federale politie één
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-13/29
van de volgende beoordelingen uit: 1) de kandidaat bezit de persoonlijkheidskenmerken die hem toelaten een ambt bij de politie uit te oefenen; 2) de kandidaat
bezit het potentieel om de persoonlijkheidskenmerken te ontwikkelen die hem
toelaten een ambt bij de politie uit te oefenen; 3) de kandidaat bezit momenteel niet
de persoonlijkheidskenmerken die hem toelaten een ambt bij de politie uit te
oefenen (artikel IV.6, vijfde lid, UBPol). Het komt tot slot de deliberatiecommissie
toe om overeenkomstig artikel VII.II.20 van het RPPol de kandidaten – op basis
van het vergelijkend examen – in drie groepen te verdelen: zeer geschikt, geschikt
en ongeschikt.
Uit het selectiereglement blijkt voorts welke competenties en
waarden worden getoetst, evenals dat de evaluatie daarvan gebeurt “aan de hand
van een selectiematrix die een objectieve beoordeling mogelijk maakt”. Elke
competentie of waarde wordt gemeten aan de hand van minimaal twee testen of
indicatoren, waarbij het selectiereglement aan elk daarvan een bepaalde weging
toekent. Elke beoordeelde competentie wordt gescoord op een schaal van 1 (“de
competentie is niet verworven en de kandidaat toont niet aan dat ze kan ontwikkeld
worden”) tot 9 (“de competentie is sterk aanwezig en sterk ontwikkeld”). De
toegekende score wordt bepaald door de som van de scores die op elke test zijn
behaald, rekening houdend met de weging van de test en de mogelijke herziening
van
de
waarde.
Het
selectiereglement
voorziet
immers
in
bepaalde
correctiemechanismen. Te dezen is relevant de mogelijkheid om voor bepaalde
competenties,
waaronder
“oplossingsgericht
werken”,
middels
het
semigestructureerd interview een extra kans te bieden aan kandidaten die minder
goed scoren op de geautomatiseerde (computergestuurde) testen, met name
wanneer deze geen minimale gewogen score van 4 op 9 behalen. Dit kan één punt
op de schaal van negen extra opleveren, zoals te dezen het geval bleek voor
verzoeker voor de competentie “oplossingsgericht werken” (alsook voor de
competentie “analyseren”).
In het selectiereglement worden de gemeten competenties en
waarden, de wijze waarop zij worden gemeten, de weging die aan elke test per
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-14/29
competentie/waarde wordt toegekend, alsook de competenties waarvoor het
voormelde correctiemechanisme kan worden toegepast (aangegeven met *), als
volgt, weergegeven:
“
Matrix
Situational
Judgement
Test
Competenties
Compententie/persoonlijkhei
dstest
Semigestructureerd
interview
formulier
Biografische
vragenlijst
Dysfunctionele
persoonlijkheid
Motivatievragenlijst
Scoring
Analyseren
70%
30%
Oplossingsgericht
werken
70%
30%
Mensen aansturen
20%
10%
40%
(Intern)
Samenwerken
70%
30%
(Extern)
Klantgericht
optreden
Advies
X
X
30%
X
X
20%
30%
X
10%
40%
Inzet tonen
20%
50%
30%
X
Coping
20%
50%
30%
X
50%
X
50%
X
X
X
X
X
X
BetrokkenheidMotivatie
50%
Normbesefintegriteit
50%
Afwezigheid van
extremisme
100%
Afwezigheid van
psychopathologie
100%
X
.”
Het selectiereglement bepaalt voorts dat, “[o]m automatisch zeer
geschikt bevonden te worden”, de kandidaat minimum een globale eindscore moet
behalen van 55 en dat hij voor geen enkele competentie/waarde een gewogen
eindscore mag hebben behaald die lager ligt dan 4. Te dezen behaalde verzoeker
weliswaar een totaal van 56 voor de persoonlijkheidsproef, doch voor de
competentie “oplossingsgericht werken” behaalde hij slechts de score 3. Wanneer
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-15/29
– zoals te dezen het geval is – de resultaten van de kandidaat niet volstaan om
automatisch zeer geschikt te worden bevonden, beslist de deliberatiecommissie “of
de kandidaat al dan niet voldoet aan het beoogde competentieprofiel op basis van
de verkregen resultaten van de verschillende proeven én het advies van de
korpschef”.
Te dezen besloot de deliberatiecommissie op basis van het
selectiedossier dat verzoeker geschikt is. De bestreden beslissing licht dit toe als
volgt:
“De deliberatiecommissie verklaart [verzoeker] geschikt om de functie van HINP
te vervullen. Hij bezit hiertoe het nodige potentieel. Gezien het tekort in de
eindmatrix en de vermelde aandachtspunten wordt gekozen voor de optie geschikt
en niet zeer geschikt.”
In tegenstelling tot wat verzoeker aanvoert in zijn laatste
memorie, blijkt uit deze motivering, hoe beknopt ook, dat de deliberatiecommissie
wel degelijk heeft gedelibereerd en de afweging heeft gemaakt om verzoeker
geschikt, dan wel zeer geschikt, te bevinden. In de mate dat het middel uitgaat van
het tegendeel, mist het feitelijke grondslag.
Verzoeker voert voorts aan dat de deliberatiecommissie niet met
de vereiste zorgvuldigheid heeft geoordeeld. In dat verband weze het herhaald dat
– gelet op het vermoeden van wettigheid waarmee de bestreden beslissing is
bekleed – het verzoeker toekomt om met concrete gegevens aannemelijk te maken
dat de handelwijze van het bestuur niet doet blijken van het vereiste zorgvuldig
handelen, met name dat de bestreden beslissing niet steunt op werkelijk bestaande
en concrete feiten, die met de vereiste zorgvuldigheid werden vastgesteld (zie
supra, nrs. 12-13).
Verzoeker
voert
ter
adstructie
van
de
beweerde
onzorgvuldigheid vooreerst aan dat de eindscore 3 voor de competentie
“oplossingsgericht werken” moet worden gerelativeerd in het licht van de uitleg bij
de score 4 voor diezelfde competentie getoetst via de persoonlijkheidsvragenlijst
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-16/29
(hierna: PVL), het punt dat bijkomend werd toegekend voor deze competentie op
basis van het gedragsgericht interview, alsook de ontvangen feedback.
Verzoeker overtuigt evenwel niet dat de deliberatiecommissie,
door ondanks deze elementen niet te besluiten tot de beoordeling zeer geschikt,
onzorgvuldig handelde, noch dat haar beslissing niet steunt op in rechte en in feite
aanvaardbare motieven. De vergelijkende selectie gebeurt – zoals hiervoor
geschetst (zie supra, nr. 14) – op basis van verschillende proeven, waarbij de
vereiste competenties en waarden worden getest. Elke competentie wordt
beoordeeld op basis van minstens twee testen, zo ook de competentie
“oplossingsgericht werken”. Daar verzoeker geen minimaal gewogen score van 4
op 9 behaalde voor die competentie, kreeg hij de kans om via het gedragsgericht
interview een bijkomend punt te scoren, dat hij ook behaalde. Op basis van de
scores voor de SJT (1), de PVL (4) en het gedragsgericht interview (+1) behaalt
verzoeker uiteindelijk de gewogen score van 3 op 9. Verzoeker maakt niet
aannemelijk waarom deze werkwijze zou getuigen van onzorgvuldigheid, noch
waarom de deliberatiecommissie zich niet zonder meer op die resultaten zou
mogen baseren om tot haar eindbeoordeling te komen. Het loutere gegeven dat de
scores voor de competentie in kwestie verschillen naargelang de afgenomen test,
toont op zich geen onzorgvuldigheid aan. Het tegendeel aannemen, zou het toetsen
van dezelfde competentie via verschillende testen overigens zinloos maken.
Verzoeker meent dat de score voor de PVL, het pluspunt verworven via het
gedragsgericht interview en de positieve feedback moeten doorwegen. Hij geeft
daarmee weliswaar blijk van een eigen appreciatie van de beoordeling van zijn
competenties, doch toont daarmee nog niet aan dat de deliberatiecommissie, door
geen doorslaggevend gewicht toe te kennen aan die elementen, onzorgvuldig heeft
geoordeeld. Dit geldt te meer, daar uit de beoordelingsmatrix blijkt dat het
selectiereglement een veel grotere weging toekent aan de SJT (70 %) dan de voor
verzoeker positiever uitgevallen PVL (30 %) (zie supra, nr. 14). Het loutere
gegeven dat ook voor de competenties “analyseren” en “mensen aansturen” de
resultaten van de SJT “in bijzonder schril contrast staan” met de beoordeling door
de psycholoog en de PVL, doet niet anders oordelen, gelet op de eigenheid van
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-17/29
elke test. Dezelfde vaststelling geldt voor de verwijzing naar de positieve zaken die
in het advies van de korpschef kunnen worden gelezen en die betrekking hebben
op de competentie “oplossingsgericht werken”. De verwerende partij wijst er
terecht op dat deze competentie niet wordt getoetst via het advies van de korpschef,
zodat verzoeker niet aantoont dat de deliberatiecommissie door bij de beoordeling
van die competentie met dat advies geen rekening te houden, onzorgvuldig zou
hebben gehandeld.
In de mate dat verzoeker, wat de verwijzing in de motivering van
de bestreden beslissing naar de “aangehaalde aandachtspunten” betreft, aanvoert
dat dit niets anders is dan de uitleg bij de score 1 voor de SJT, faalt het middel
evenzeer. Met de verwerende partij moet immers worden aangenomen dat met de
“aangehaalde aandachtspunten” niet louter naar één aandachtspunt wordt
verwezen, maar wel naar alle aandachtpunten zoals ze blijken uit de globale
uitgeschreven beoordeling van verzoekers competenties op basis van de diverse
testen en indicatoren.
In tegenstelling tot wat verzoeker in de memorie van
wederantwoord repliceert, dicht de verwerende partij de deliberatiecommissie
daarmee geen motieven toe. Uit de resultaten van de persoonlijkheidsproef van
verzoeker blijkt dat hij voor drie andere competenties de score 4 behaalde, wat
volgens het selectiereglement betekent “de competentie kan ontwikkeld worden,
maar zal een aandachtspunt zijn”. Dat er ook andere aandachtspunten zijn, kan
verzoeker dus niet ernstig betwisten. Voorts blijken verschillende aandachtspunten
uit de eenvoudige lectuur van de uitgebreide beschrijvende evaluatie van
verzoekers competenties op basis van de diverse testen en indicatoren, zoals de
verwerende partij eveneens terecht opmerkt.
Verzoeker
steunt
de
schending
van
de
materiëlemotiveringsplicht op dezelfde argumenten, met name dat “het tekort in de
eindmatrix” zeer moet worden gerelativeerd en niet naar behoren is bewezen,
alsook dat “de vermelde aandachtspunten” in realiteit niet bestaan. Daar uit wat
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-18/29
voorafgaat, is gebleken dat deze uitgangspunten van verzoeker falen, toont
verzoeker evenmin een schending van de materiëlemotiveringsplicht aan.
Uit wat voorafgaat, volgt dat het eerste middel ongegrond is.
B. Tweede middel
Uiteenzetting van het middel
In het verzoekschrift voert verzoeker in het tweede middel de
schending aan van de artikelen VII.II.20 en VII.II.18 van het RPPol. Het auditoraat
vat de essentie van het middel, zoals uiteengezet in het verzoekschrift en in de
memorie van wederantwoord, als volgt samen:
“35. […] Het examenreglement schrijft voor dat de deliberatiecommissie moet
bepalen of de kandidaat al dan niet aan het beoogde competentieprofiel voldoet op
basis van de verkregen resultaten van de verschillende proeven – i.e. de
beroepsproef en de persoonlijkheidsproef – én het advies van de korpschef (…)
betreffende het potentieel van de kandidaat voor bevordering naar een hoger kader.
Gelet op artikel VII.II.18 RPPol dient dus ook het advies van de korpschef (voor
wat de lokale politie betreft) in aanmerking te worden genomen bij de evaluatie van
de persoonlijkheidsproef. Blijkens de (motivering van de) bestreden beslissing,
heeft de deliberatiecommissie enkel aandacht gehad voor de [punten] die zijn
behaald op de 9 punten schaal en die exclusief betrekking hebben op de
competenties vermeld in bijlage 4 UBPol. Nochtans moet de deliberatiecommissie
oordelen op basis van (het geheel van) het vergelijkend examen, i.e. eveneens
bestaande uit de beroepsproef en het advies van de korpschef, waarbij het advies
van de korpschef wel mee blijkt te zijn opgenomen in een bepaalde weging luidens
het resultatenblad ‘resultaten en adviezen DPRS na persoonlijkheid, maar waarbij
helemaal niet blijkt dat de deliberatiecommissie dit waarachtig op zijn eigen merites
mee volwaardig heeft betrokken. De beroepsproef staat op zich en moet geheel deel
uitmaken van de globale vergelijking, wat niet is gebeurd, gelet op de door de
deliberatiecommissie aangehaalde reden om verzoeker als ‘geschikt’ doch niet als
‘zeer geschikt’ te beoordelen. De resultaten van de beroepsproef zijn daarbij
klaarblijkelijk van geen tel, ondanks dat verzoeker daarvoor geslaagd was en zich
zelfs als 135ste op de 395 kandidaten wist te rangschikken. Bovendien moet ook
voor de persoonlijkheidsproef het advies van de korpschef in aanmerking worden
genomen. De korpschef heeft ter zake zijn advies geformuleerd middels
gebruikmaking van het daartoe voorhanden zijnde modelformulier, maar dit
modelformulier geeft slechts de mogelijkheid om advies te verlenen over bepaalde
competenties (‘mensen aansturen’; ‘klantgericht optreden’; ‘inzet tonen’; ‘coping’;
‘betrokkenheid-motivatie’; ‘normbesef – integriteit’), en niet over andere
competenties die nochtans mee ter beoordeling liggen in de persoonlijkheidsproef
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-19/29
(‘analyseren’; ‘oplossingsgericht werken’; ‘samenwerken’; ‘afwezigheid van
extremisme’, ‘afwezigheid van psychopathologie’). Het kan de korpschef – die
slechts gebruikmaakt van het daartoe door de bevoegde dienst opgemaakte
modelformulier – niet verweten worden dat hij geen advies heeft verleend omtrent
alle te meten of beoordelen competenties in het kader van de persoonlijkheidsproef.
Maar dit brengt wel met zich dat in het kader van de persoonlijkheidsproef niet op
dienstige en deugdelijke wijze het advies van de korpschef in aanmerking is
genomen, zelfs niet kan genomen zijn, aangezien dit advies zich niet uitstrekt over
het geheel van de elementen waarover de persoonlijkheidsproef gaat.
[…]
37. Bij memorie van wederantwoord benadrukt verzoeker dat het resultatenblad
inderdaad gewag maakt van de resultaten van de beroepsproef, maar de motivering
van de deliberatiecommissie geenszins naar deze resultaten verwijst, noch naar het
advies van de korpschef. Uit de motivering van de bestreden beslissing leidt
verzoeker af dat zijn indeling in de groep ‘geschikt’ en dus niet ‘zeer geschikt’ niet
is gemaakt mede aan de hand van het resultaat van de beroepsproef en het advies
van de korpschef. Verzoeker beklemtoont ook zijn treffelijk resultaat in de
rangschikking voor de beroepsproef, dat zeker mee tot een indeling ‘zeer geschikt’
aanleiding kon geven mocht het zijn meegenomen in de beoordeling. Hetzelfde
geldt wat het advies van de korpschef betreft, zodat één en ander op de eigen merites
had kunnen worden beoordeeld in plaats van louter terug te vallen op de cijfermatige
resultaten van de eindmatrix waarbij de [punten] van het advies mee in rekening zijn
gebracht. Verzoeker meent tot slot dat het advies van de korpschef wel degelijk op
elk van de competenties had moeten worden betrokken, en niet slechts op een deel
ervan. Dat het modelformulier de korpschef slechts ruimte geeft om op een selectie
van competenties advies te verlenen, doet daar niet aan af.”
In de laatste memorie beklemtoont verzoeker, aan de hand van
een analyse van het examenreglement, dat de deliberatiecommissie rekening had
moeten houden met de resultaten van de beroepsproef en dat dit niet het geval is.
Mocht de deliberatiecommissie het resultaat voor de beroepsproef wel in
overweging hebben genomen, was het mogelijk geweest dat verzoeker als zeer
geschikt was beoordeeld, waardoor hij in de rangorde zou zijn gestegen naar plaats
96. Voorts herhaalt verzoeker, aan de hand van een analyse van de toepasselijke
regelgeving, het standpunt dat het advies van de korpschef zich moet uitstrekken
tot alle elementen van de persoonlijkheidsproef en dus tot alle competenties die de
persoonlijkheidsproef meet. Uit de motivering van de deliberatiecommissie blijkt
volgens verzoeker overigens niet dat het advies van de korpschef in aanmerking
werd genomen. Dit gebeurde hoogstens onrechtstreeks door de verrekening van het
advies in de selectiematrix.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-20/29
Beoordeling
Verzoeker voert in het tweede middel in wezen twee grieven aan.
Een eerste grief behelst dat de deliberatiecommissie bij de beoordeling van
verzoeker geen rekening heeft gehouden met de resultaten van de beroepsproef
noch het advies van de korpschef. In een tweede grief bekritiseert verzoeker dat
het advies van de korpschef zich niet uitstrekte – en gelet op het opgelegde
modelformulier niet kon uitstrekken – tot alle competenties die door de
persoonlijkheidsproef moeten worden getoetst. Verzoeker ziet hierin een
schending van de artikelen VII.II.20 en VII.II.18 van het RPPol. Het middel wordt
vanuit dat oogpunt onderzocht.
Artikel VII.II.18 van het RPPol luidt:
“De artikelen IV.I.15, 1° en 2°, IV.I.26 en IV.I.27, 1°, 3°, 4° en 6°, zijn van
overeenkomstige toepassing op de kandidaten voor overgang naar het middenkader
met dien verstande dat de in artikel IV.I.15, 1°, bedoelde proef wordt vervangen
door een beroepsproef.
Voor wat de in artikel IV.I.15, 2°, bedoelde persoonlijkheidsproef betreft, wordt
respectievelijk het advies van de korpschef, voor wat betreft de leden van de lokale
politie, of het advies van de betrokken directeur of het betrokken diensthoofd, voor
wat betreft de leden van de federale politie, in aanmerking genomen. Met het oog
op het inwinnen van dit advies stelt de dienst van de rekrutering en van de selectie
van de federale politie een modelformulier op.”
Artikel VII.II.20 van het RPPol luidt:
“De in artikel IV.I.17 bedoelde deliberatiecommissie verdeelt de kandidaten voor
het midden- of officierskader op basis van het vergelijkend examen in drie groepen:
‘zeer geschikt’, ‘geschikt’ en ‘ongeschikt’.
Indien het in artikel 38 van de wet van 26 april 2002 bedoelde aantal kandidaten
voor het midden- of officierskader in de groep ‘zeer geschikt’ bereikt is, sluit de
deliberatiecommissie het vergelijkend examen af.
De deliberatiecommissie stelt de lijst van de personeelsleden van het basis- of
middenkader die geslaagd en batig gerangschikt zijn in alfabetische volgorde vast.
De deliberatiecommissie zendt deze lijst vervolgens aan het hoofd van de dienst van
de rekrutering en van de selectie van de federale politie, die de betrokken kandidaten
voor het midden- of officierskader hiervan inlicht.”
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-21/29
Eerste grief: de deliberatiecommissie heeft geen rekening
gehouden met de resultaten van de beroepsproef noch het advies van de korpschef
Overeenkomstig de geschonden geachte rechtsregels moet de
deliberatiecommissie de kandidaten beoordelen als zeer geschikt, geschikt of
ongeschikt “op basis van het vergelijkend examen”. Zoals hiervoor uiteengezet (zie
supra, nr. 14), bestaat het vergelijkend examen te dezen uit een beroepsproef en
een persoonlijkheidsproef. Luidens het examenreglement toetst de beroepsproef de
algemene kennis, waarbij de te kennen leerstof vooraf wordt meegedeeld aan de
kandidaten. De beroepsproef is voorts van belang, daar binnen elk groep – zeer
geschikt en geschikt – de kandidaten worden gerangschikt in volgorde van de
resultaten van de beroepsproef. Bij de persoonlijkheidsproef wordt ook, te dezen,
het advies van de korpschef “in aanmerking genomen”.
Uit de bestreden beslissing blijkt dat de beroepsproef wel
degelijk in aanmerking is genomen: de proef wordt vermeld, samen met datum en
het resultaat “geslaagd”.
Verzoeker is van mening dat de resultaten van de beroepsproef
uitdrukkelijk(er) in de beoordeling door de deliberatiecommissie moeten worden
betrokken. In tegenstelling tot wat verzoeker aanvoert, blijkt dit evenwel niet uit
de geschonden geachte rechtsregels. Het middelonderdeel faalt aldus in rechte.
Het is voorts niet omdat – zoals verzoeker in zijn laatste memorie
aanvoert – de deliberatiecommissie de concrete resultaten voor de beroepsproef
uitdrukkelijk in haar beoordeling had kunnen betrekken, dat zij daartoe op grond
van de geschonden geachte rechtsregels verplicht was.
Dezelfde vaststelling geldt voor wat het advies van de korpschef
betreft. Uit artikel VII.II.18 van het RPPol volgt weliswaar dat bij de
persoonlijkheidsproef ook het advies van de korpschef in aanmerking wordt
genomen, doch geen van de geschonden geachte rechtsregels verplicht de
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-22/29
deliberatiecommissie om het advies van de korpschef uitdrukkelijk in de
(eind)beoordeling te betrekken. Ook met dat advies van de korpschef is immers
– net zoals met de beroepsproef – al rekening gehouden, wat het advies van de
korpschef betreft met name in het kader van de persoonlijkheidsproef, zoals blijkt
uit de selectiematrix (zie supra, nr. 14).
De eerste grief is ongegrond.
Tweede grief: het advies van de korpschef omvat niet alle
competenties die door de persoonlijkheidsproef moeten worden getoetst
De persoonlijkheidsproef meet
een
aantal
welbepaalde
competenties en waarden, volgens verschillende testen, zoals nader omschreven in
de toepasselijke regelgeving en het selectiereglement. Ook het advies van de
korpschef, dat wordt ingewonnen via een modelformulier, moet daarbij in
aanmerking worden genomen (zie supra, nr. 14).
De tweede grief vertrekt van de premisse dat alle te meten
competenties het voorwerp moeten zijn van het advies van de korpschef, en niet
slechts een selectie van die competenties, zoals te dezen het geval was. Met die
premisse geeft verzoeker aan de geschonden geachte rechtsregels evenwel een
draagwijdte die er niet in vervat zit. Alleen reeds om die reden wordt de tweede
grief niet bijgevallen.
Voorts stelt de Raad van State vast dat uit de selectiematrix,
opgenomen in het selectiereglement, blijkt welke competenties via het advies van
de korpschef worden gemeten en welke weging voor elk van die competenties aan
dat advies toekomt. Deze werkwijze past binnen de wijze waarop de toepasselijke
regelgeving en het selectiereglement de toetsing van de competenties organiseert:
middels verschillende soorten testen/indicatoren, waaraan telkens een verschillend
gewicht wordt toegekend, met correctiemechanismen, en waarbij elke competentie
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-23/29
wordt gemeten aan de hand van minimaal twee testen, om alzo een objectieve
beoordeling mogelijk te maken.
Verzoeker mag van mening zijn dat het advies van de korpschef
beter op alle competenties betrekking zou hebben, daarmee toont hij evenwel nog
niet aan dat het “beperken” van dat advies tot een selectie van competenties in strijd
is met de geschonden geachte rechtsregels. Voorts voert noch toont verzoeker aan
dat in de keuze van de competenties die via het advies van de korpschef worden
getoetst, het bestuur de grenzen van haar discretionaire beoordelingsmarge
desbetreffend is te buiten gegaan.
De tweede grief is ongegrond.
Conclusie
Uit wat voorafgaat, volgt dat het tweede middel ongegrond is.
C. Derde middel
Uiteenzetting van het middel
In het verzoekschrift voert verzoeker in het derde middel de
schending aan van artikel IV.22 van het UBPol en artikel VII.II.20 van het RPPol,
alsook de onbevoegdheid van de steller van de handeling. Het auditoraat vat de
essentie van het middel, zoals uiteengezet in het verzoekschrift en in de memorie
van wederantwoord, als volgt samen:
“24. […] Verzoeker stelt dat de deliberatiecommissie niet wettelijk was
samengesteld, nu niet blijkt a) dat de voorzitter van de deliberatiecommissie is
aangewezen door de directeur-generaal van de algemene directie van het
middelenbeheer en de informatie van de federale politie; b) dat de vermelde
vertegenwoordiger van de lokale politie effectief een personeelslid is van de lokale
politie aangewezen door de vaste commissie voor de lokale politie; c) dat de
vermelde vertegenwoordiger van de federale politie is aangewezen door de
directeur-generaal van de algemene directie van het middelenbeheer en de
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-24/29
informatie van de federale politie; d) dat de leden van de deliberatiecommissie
voorafgaand hun aanwijzing geslaagd waren in de opleiding bedoeld in artikel IV.22
UBPol; e) dat de leden van de deliberatiecommissie op het moment van beslissing
nog voldeden aan de voorwaarden bedoeld in artikel IV.22 UBPol om de aanwijzing
te hebben behouden. Derhalve acht verzoeker deze deliberatiecommissie onbevoegd
om te oordelen.
[…]
26. Bij memorie van wederantwoord stelt verzoeker dat zijn kritiek overeind blijft
dat niet blijkt dat de vermelde vertegenwoordiger van de lokale politie effectief een
personeelslid is van de lokale politie aangewezen door de Vaste commissie voor de
lokale politie. Dit valt niet te lezen in stuk 6 van het administratief dossier.
Verzoeker begrijpt niet wat de verwerende partij belet om het verslag of de notulen
van de VLCP voor te leggen waarop aldus is beslist, enkel een dergelijk stuk kan
voldoende bewijskrachtig zijn. Voorts blijkt niet dat de leden voldoen aan de
voorwaarden bepaald door de dienst van de rekrutering en van de selectie van de
federale politie binnen de richtlijnen van de minister. De stelling dat de minister
geen richtlijnen heeft bepaald, wordt niet bijgetreden, gelet op wat artikel IV.22
UBPol voorschrijft (sinds 14 september 2021). Dat de minister in gebreke blijft om
te doen wat moet kan geen reden zijn om dit voorschrift dan maar terzijde te
schuiven. Bij gebreke aan richtlijnen van de minister en voorwaarden bepaald door
de dienst van de rekrutering en van de selectie van de federale politie om de
aanwijzing als lid van de deliberatiecommissie te behouden kan niet anders dan
worden geoordeeld dat de leden van de deliberatiecommissie niet voldoen aan dit
reglementair voorschrift.”
In de laatste memorie beklemtoont verzoeker dat enkel de
notulen van de Vaste Commissie voor de Lokale Politie (hierna: VCLP) kunnen
aantonen dat de vertegenwoordiger van de lokale politie daadwerkelijk een
personeelslid is, aangewezen door de VCLP, en dat dit niet blijkt uit de op verzoek
van het auditoraat bij het administratief dossier gevoegde stukken. Voorts blijft
verzoeker erbij dat de uitvoering van artikel IV.22 van het UBPol geen dode letter
mag blijven. Door niet te bepalen aan welke voorwaarden de leden van de
deliberatiecommissie moeten voldoen om hun aanwijzing als lid van de
deliberatiecommissie te behouden, was de deliberatiecommissie niet wettig
samengesteld en onbevoegd om te beslissen.
Beoordeling
De draagwijdte van artikel VII.II.20 van het RPPol is hiervoor
uiteengezet (zie supra, nr. 25). Verzoeker zet noch in het verzoekschrift noch in de
memorie van wederantwoord of laatste memorie uiteen waarom hij in de context
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-25/29
van het derde middel deze bepaling schonden acht. In de mate dat dit middel de
schending van artikel VII.II.20 van het RPPol aanvoert, is het daarom niet
ontvankelijk.
Artikel IV.22 van het UBPol luidt:
“De deliberatiecommissie bedoeld in artikel IV.I.17 RPPol, is samengesteld uit:
1° de directeur-generaal van de algemene directie van het middelenbeheer en de
informatie van de federale politie of een personeelslid dat hij aanwijst, de voorzitter;
2° een personeelslid van de lokale politie, aangewezen door de Vaste Commissie
voor de Lokale Politie;
3° een personeelslid van de federale politie, aangewezen door de directeur-generaal
van de algemene directie van het middelenbeheer en de informatie van de federale
politie.
De commissie kan enkel geldig zitting houden en beslissen indien ze zodanig is
samengesteld dat elk geslacht door minstens één persoon is vertegenwoordigd.
Om geldig te kunnen beslissen, moeten alle leden aanwezig zijn.
De deliberatiecommissie beslist met meerderheid van stemmen.
Alvorens als lid van de deliberatiecommissie te worden aangewezen, moet het
personeelslid slagen in een opleiding waarvan het programma wordt vastgesteld
door de dienst van de rekrutering en van de selectie van de federale politie.
Om de aanwijzing als lid van de deliberatiecommissie te behouden, moet het
personeelslid voldoen aan de voorwaarden bepaald door de dienst van de rekrutering
en van de selectie van de federale politie binnen de richtlijnen van de minister.”
Verzoeker
voert
in
het
verzoekschrift
aan
dat
de
deliberatiecommissie niet wettig is samengesteld om vijf redenen (genummerd a
tot e). Nadat verzoeker kennis kon nemen van het administratief dossier, voert hij
in de memorie van wederantwoord aan dat de “volgende kritieken overeind
[blijven]”, met name dat niet blijkt dat: i) de vermelde vertegenwoordiger van de
lokale politie effectief een personeelslid is van de lokale politie aangewezen door
de VCLP, en ii) de leden voldoen aan de voorwaarden bepaald door de dienst van
de rekrutering en van de selectie van de Federale politie binnen de richtlijnen van
de minister om de aanwijzing als lid van de deliberatiecommissie te behouden.
Deze kritieken stemmen overeen met de litterae b en e in het verzoekschrift (zie
supra, nr. 34). Gelet op dit standpunt, dat verzoeker ook in de laatste memorie
aanhoudt, wordt hij geacht niet langer te volharden in de kritieken in het
verzoekschrift aangevoerd onder de litterae a, c en d. Voor zo veel als nodig, stelt
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-26/29
de Raad van State vast dat deze kritieken door de stukken van het administratief
dossier worden weerlegd.
In de mate dat verzoeker volhardt dat de deliberatiecommissie
niet wettig is samengesteld en onbevoegd is om te oordelen, omdat de bevoegde
minister heeft nagelaten de richtlijnen uit te vaardigen, waarbinnen de dienst van
de rekrutering en van de selectie van de Federale politie de voorwaarden moet
bepalen om de aanwijzing als lid van de deliberatiecommissie te behouden, stelt de
Raad van State vast dat verzoeker geen belang heeft bij dit middelonderdeel. Indien
dit middelonderdeel gegrond zou worden bevonden, zou dit impliceren dat, bij
gebrek aan door de bevoegde minister uitgevaardigde richtlijnen, geen enkele
deliberatiecommissie rechtsgeldig kan worden samengesteld en, bijgevolg, geen
enkele kandidaat – ook verzoeker niet – kan worden beoordeeld om te worden
toegelaten tot de opleiding tot hoofdinspecteur. Een vernietiging om deze reden
zou verzoeker derhalve geen enkel voordeel (kunnen) opleveren.
Ten overvloede merkt de Raad van State op dat, zolang de
bevoegde minister niet de vereiste richtlijnen uitvaardigt, geen voorwaarden
kunnen worden vastgesteld waaraan de leden van de deliberatiecommissie moeten
voldoen om lid van de deliberatiecommissie te blijven. Bij gebrek aan dergelijke
voorwaarden kunnen de leden van de deliberatiecommissie niet in gebreke blijven,
eraan te voldoen.
Wat de grief betreft dat niet blijkt dat de vertegenwoordiger van
de lokale politie is aangesteld door de VCLP, stelt de Raad van State het volgende
vast. De verwerende partij legt desbetreffend het “[v]erslag van de Algemene
Vergadering van de VCLP van 14.05.2024” neer, waaruit blijkt dat het agendapunt
5 de “[g]oedkeuring van de lijst deliberatiecommissie” betreft. Uit het verslag blijkt
dat de algemene vergadering “de aangepaste lijst” goedkeurt. Voorts legt de
verwerende partij een document neer genaamd “[a]anwijzing van de
personeelsleden van de Lokale Politie voor de deliberatiecommissie”, gedateerd op
25 april 2024 en op 28 mei 2024 door de voorzitter van de VCLP ondertekend. Dit
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-27/29
document bevat een lijst van de aangewezen personeelsleden – waaronder het lid
dat te dezen voor de lokale politie deel uitmaakte van de deliberatiecommissie – en
vermeldt als besluit: “De Algemene vergadering van de VCLP keurt de lijst met de
leden voor de deliberatiecommissie goed.” Uit het onderzoek door het auditoraat
blijkt dat dit document de “aangepaste lijst” is die door de algemene vergadering
van de VCLP op 14 mei 2024 werd goedgekeurd. Uit wat voorafgaat, volgt dat de
vertegenwoordiger van de lokale politie in de deliberatiecommissie wel degelijk
werd aangesteld door de VCLP.
Verzoeker overtuigt niet waarom voormeld “verslag” niet zou
volstaan, maar daarentegen “notulen” vereist zouden zijn. Voorts zet verzoeker niet
uiteen waarom de voorzitter van de VCLP niet gemachtigd zou zijn om de lijst van
de leden van de lokale politie, aangewezen voor de deliberatiecommissie, te
ondertekenen, te meer het document uitdrukkelijk vermeldt dat de lijst is
goedgekeurd door de algemene vergadering van de VCLP. Dat dit document is
opgesteld op briefhoofding van de Federale politie, met name van de dienst
Rekrutering en Selectie, doet niet anders oordelen. Ook het argument dat die lijst
is gedateerd op 25 april 2024, terwijl de algemene vergadering pas op 14 mei 2024
plaatsvond, doet niet anders oordelen. Uit het document blijkt immers dat het pas
digitaal is ondertekend op 28 mei 2024, dit is na de goedkeuring door de algemene
vergadering van de VCLP. Het gegeven dat op de schermafdrukken – bezorgd
door de verwerende partij om aan te tonen dat voormeld document wel degelijk de
“aangepaste lijst” is zoals goedgekeurd door de algemene vergadering van de
VCLP – nog een andere datum, 16 april 2024, staat, doet evenmin afbreuk aan de
hiervoor gedane vaststellingen. Deze datumvermelding, die lijkt te slaan op de
datum van, hetzij de aanmaak van het document, hetzij het digitaal beschikbaar
stellen ervan in de agenda van de algemene vergadering van de VCLP, doet immers
geen afbreuk aan het digitaal ondertekende verslag van de algemene vergadering
van de VCLP en de digitaal ondertekende vastgestelde lijst.
Uit wat voorafgaat, volgt dat het derde middel, in zoverre het
ontvankelijk is, ongegrond is.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-28/29
BESLISSING
-
De Raad van State verwerpt het beroep.
-
Verzoeker wordt verwezen in de kosten van het beroep tot nietigverklaring,
begroot op een rolrecht van 200 euro en een bijdrage van 24 euro.
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op elf september tweeduizend zesentwintig,
door de Raad van State, XIIe kamer, samengesteld uit:
Chantal Bamps,
kamervoorzitter,
Peter Sourbron,
staatsraad,
Ann Coolsaet,
staatsraad,
bijgestaan door
Greta Scheveneels,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Greta Scheveneels
Chantal Bamps
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.611
XII-9799-29/29