Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788 (2026-09-24)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 267.788 van 24 september 2026 Ruimtelijke ordening, stedenbouw,
leefmilieu en aanverwante aangelegenheden - Bouwvergunningen en gemengde
vergunningen Beslissing : Vernietiging
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VIIe KAMER
ARREST
nr. 267.788 van 24 september 2026
in de zaak A. 245.113/VII-42.931
In zake :
de NV PATRILAM
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Michiel Deweirdt
kantoor houdend te 9000 Gent
Molenaarsstraat 111/1 A
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
de PROVINCIE LIMBURG
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
Het cassatieberoep, ingesteld op 20 juni 2025, strekt tot de
nietigverklaring van arrest nr. RvVb-A-2425-0740 van de Raad voor
Vergunningsbetwistingen van 17 april 2025 in de zaak 2324-RvVb-0306-A.
II. Verloop van de rechtspleging
Het cassatieberoep is toelaatbaar verklaard bij beschikking van
2 september 2025.
De verzoekende partij heeft een toelichtende memorie
ingediend.
Adjunct-auditeur Fien De Corte heeft op 6 maart 2026 een
verslag opgesteld, op grond van artikel 16 van het koninklijk besluit van
30 november 2006 ‘tot vaststelling van de cassatie-procedure bij de Raad van
State’.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-1/8
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 3 september 2026.
Staatsraad Francis Van Nuffel heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Jo Goethals, die loco advocaat Michiel Deweirdt
verschijnt voor de verzoekende partij, is gehoord.
Adjunct-auditeur Fien De Corte heeft een met dit arrest
eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
De verzoekende partij vraagt een omgevingsvergunning voor het
verkavelen van gronden. Het college van burgemeester en schepenen van Maaseik
weigert de aanvraag. De verzoekende partij tekent op 12 juli 2023 bestuurlijk
beroep aan.
3.2.
De verzoekende partij dient op 6 november 2023 een verzoek in
tot verlenging van de beslissingstermijn.
3.3.
Bij beslissing van 16 november 2023 verklaart de deputatie van
de provincieraad van Limburg het bestuurlijk beroep ongegrond, en weigert de
omgevingsvergunning.
3.4.
Met
het
bestreden
arrest
verwerpt
de
Raad
voor
Vergunningsbetwistingen (hierna: RvVb) het beroep van de verzoekende partij tot
vernietiging van de deputatiebeslissing van 16 november 2023.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-2/8
IV. Onderzoek van het eerste middel tot nietigverklaring
Uiteenzetting van het middel
§ 2/1,
De verzoekende partij voert de schending aan van artikel 66,
van
het
decreet
van
25
april
2014
‘betreffende
de
omgevingsvergunning’(hierna: omgevingsvergunningsdecreet), van de artikelen 2
en 3 van de wet van 29 juli 1991 ‘betreffende de uitdrukkelijke motivering van de
bestuurshandelingen’ (hierna: motiveringswet), gelezen in samenhang met artikel
149 van de Grondwet en artikel 32 van het decreet van 4 april 2014 ‘betreffende
de organisatie en de rechtspleging van sommige Vlaamse bestuursrechtscolleges’
(hierna: DBRC).
Zij komt op tegen de beslissing tot verwerping van het
tweede middel tot nietigverklaring dat zij had opgeworpen en waarin zij had
aangevoerd dat de deputatie ten onrechte niet heeft geantwoord op haar verzoek tot
termijnverlenging. Zij viseert volgende motieven van het bestreden arrest:
“Uit artikel 66, §2/1 van het [o]mgevingsvergunningsdecreet noch uit de
voorbereidende werken blijkt dat de verwerende partij in de bestreden
beslissing moet aangeven waarom ze het verzoek tot termijnverlenging van
de aanvrager al dan niet inwilligt.
Dergelijke verplichting vloeit ook niet voort uit de formele
motiveringsplicht, zoals uitgedrukt in de artikelen 2 en 3 van de
[m]otiveringswet. Daaruit volgt dat elke eenzijdige rechtshandeling met
individuele strekking die uitgaat van een bestuur en die beoogt
rechtsgevolgen te hebben voor één of meer bestuurden of voor een ander
bestuur, in de akte de juridische en feitelijke overwegingen moet vermelden
die aan de beslissing ten grondslag liggen. Tevens moet deze motivering
afdoende zijn.
Zoals blijkt uit de bespreking van het eerste middel, is de verwerende partij
op afdoende gemotiveerde wijze tot het besluit kunnen komen waarom het
beoogde project niet kan worden gekwalificeerd als groepswoningbouw. Het
logische gevolg daarvan is dat de gevraagde termijnverlenging, met als doel
om de aanvraag te verduidelijken en zo nodig aan te passen, niet nuttig kan
zijn. Dit geldt eens te meer nu de verzoekende partij geen concrete elementen
aanreikt die er middels de termijnverlenging toe zouden kunnen leiden dat
de verwerende partij tot een andersluidend oordeel zou komen.”
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-3/8
De verzoekende partij formuleert hiertegen volgende grieven:
“Eén van de krachtlijnen van het [o]mgevingsvergunningsdecreet betreft het
streven naar een geïntegreerde vergunningverlening, waarvan tijdswinst één
van de doelstellingen is. Verder worden de proceduretermijnen afgebakend
en wordt de overschrijding ervan gesanctioneerd.
Artikel 66, §2/1 [van het o]mgevingsvergunningsdecreet was niet
opgenomen in de originele tekst van dit decreet, maar werd ingevoegd bij
artikel 137 van het decreet van 18 december 2015 houdende diverse
bepalingen inzake omgeving, natuur, landbouw en energie […]. Een
summiere toelichting bij de toevoeging kan worden gelezen in het verslag bij
dat ontwerp van wijzigingsdecreet dat stelt dat ‘de beslissingstermijn van een
vergunningsaanvraag (…) in het bestaande decreet in die gevallen van
rechtswege verlengd (wordt). Nu wordt een verlenging van de
beslissingstermijn ook mogelijk na een gemotiveerde aanvraag van de
vergunningsaanvrager’ (Parl.St. Vl.Parl. 2014-2015, nr. 459/5, 5).
In de rechtspraak werd trouwens reeds herhaaldelijk verwezen naar het feit
dat de decreetgever een ‘oplossingsgericht vergunnen’ voor ogen stond
‘waarbij zowel de belangen van derden als de belangen van de aanvrager
worden gevrijwaard’ (Parl.St. Vl.Parl., 2013-14, nr. 2371/1, 34). Het was de
bedoeling van de decreetgever om de aanvrager de mogelijkheid te geven om
in de loop van de beroepsprocedure de plannen te wijzigen.
[…]
In de vergunningsbeslissing of enige ander stuk blijkt niet dat de verwerende
partij het verzoek tot termijnverlenging ooit heeft onderzocht of beantwoord.
Nochtans mocht [de verzoekende partij] op basis van artikel 66, §2/1, in fine,
[van het omgevingsvergunningsdecreet] en het rechtszekerheidsbeginsel een
antwoord verwachten op het verzoek voor de einddatum van de
beslissingstermijn.
[…]
De [RvVb] stelt vooreerst dat noch uit artikel 66, § 2/1 van het
[o]mgevingsvergunningsdecreet noch uit de voorbereidende werken blijkt
dat de verwerende partij moet aangeven waarom ze het verzoek tot
termijnverlenging van de aanvrager al dan niet inwilligt.
Dergelijke redenering is onjuist. A contrario, blijkt juist uit artikel 66, § 2/1
van het [o]mgevingsvergunningsdecreet niét dat de beslissing omtrent het
verzoek tot termijnverlenging niet moet gemotiveerd worden.
Uit de [p]arlementaire werken blijkt juist dat de decreetgever een
‘oplossingsgericht vergunnen’ tot doel had: dit betekent effectief dat een
termijnverlenging moet kunnen toegestaan worden om tot een oplossing te
komen in een vergunningsaanvraag, namelijk door een aanvraag te kunnen
aanpassen in functie van ongunstige adviezen of bezwaren.
Door een verzoek tot termijnverlenging niet te moeten beantwoorden, wordt
het concept van ‘oplossingsgericht vergunnen’ en de beoogde tijdswinst
miskend.
[…]
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-4/8
De beslissing om al dan niet een termijnverlenging toe te kennen is een
administratieve rechtshandeling, minstens maakt het onderdeel uit van een
complexe administratieve rechtshandeling. Dit wordt op zich niet betwist in
het bestreden arrest.
Hieruit volgt dat deze beslissing tot al dan niet termijnverlenging effectief
moet gemotiveerd worden. De [RvVb] heeft dan ook onterecht artikel 2 en 3
van de [motiveringswet] niet toegepast.
De [RvVb] stelt echter dat het ingediende verzoek tot termijnverlenging niet
nuttig kan zijn omdat [de verzoekende partij] geen concrete elementen
aanreikt die er middels de termijnverlenging toe zouden kunnen leiden dat
de verwerende partij tot een andersluidend oordeel zou komen.
Hiermee geeft de [RvVb] een eigen motivering aan de weigering tot
termijnverlenging door de verwerende partij. De [RvVb] kan geen eigen
motivering gaan toevoegen aan de bestreden vergunningsbeslissing.
[…]
Bovendien is de redenering van de [RvVb] ook onjuist. Door de weigering
van de termijnverlenging heeft [de verzoekende partij] de mogelijkheid
verloren om duidelijkheid te scheppen over de inhoud van de
verkavelingsvoorschriften en de groepswoningbouw, en om desgevallend de
voorschriften aan te passen zodat er geen twijfel kan zijn over de gelijktijdige
uitvoering van de werken en het samenhangend geheel van de gebouwen als
groepswoningbouw.
De motivering van het verzoek past dan ook in de bedoeling van de
decreetgever om de aanvrager de mogelijkheid te geven om in de loop van
de beroepsprocedure de plannen te wijzigen.
Het verzoek tot termijnverlenging moet de nieuwe verkavelingsvoorschriften
nog niet bevatten: de termijnverlenging is immers juist nodig om de
verkavelingsvoorschriften op punt te zetten in functie van het verslag van de
[p]rovinciale [o]mgevingsambtenaar.”
Beoordeling
Artikel 66, § 2/1, van het omgevingsvergunningsdecreet luidt:
“Met behoud van de toepassing van paragraaf 2 wordt de beslissingstermijn
op gemotiveerd verzoek van de vergunningsaanvrager eenmalig met zestig
dagen verlengd.
De mededeling van de termijnverlenging wordt aan de aanvrager en de
beroepsindiener verzonden vóór de einddatum van de beslissingstermijn.”
De artikelen 2 en 3 van de motiveringswet bepalen dat de
bestuurshandelingen uitdrukkelijk moeten worden gemotiveerd, door in de akte op
afdoende wijze de juridische en feitelijke overwegingen te vermelden die aan de
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-5/8
beslissing ten grondslag liggen. Onder bestuurshandeling in de zin van deze
bepalingen wordt verstaan “de eenzijdige rechtshandeling met individuele
strekking die uitgaat van een bestuur en die beoogt rechtsgevolgen te hebben voor
één of meer bestuurden of voor een ander bestuur”.
Wanneer de vergunningsaanvrager met toepassing van artikel
66, § 2/1, van het omgevingsvergunningsdecreet een gemotiveerd verzoek indient
om de beslissingstermijn met zestig dagen te verlengen, beschikt de
vergunningverlenende overheid over een discretionaire bevoegdheid om dit
verzoek al dan niet in te willigen. Haar beslissing maakt een eenzijdige
rechtshandeling met individuele strekking uit, die beoogt rechtsgevolgen te hebben
voor de vergunningsaanvrager. De beslissing over het verzoek tot verlenging van
de beslissingstermijn moet dan ook voldoen aan de vereisten van de artikelen 2 en
3 van de motiveringswet. De beslissing om het verzoek niet in te willigen kan in
de vergunningsbeslissing zelf worden veruitwendigd. Zij maakt niettemin een
afzonderlijke beslissing uit waarvan de onwettigheid, op grond van de leer van de
complexe bestuurshandeling, tot de onwettigheid van de eindbeslissing leidt.
Het
bestreden
arrest
oordeelt
dat
de
bestreden
vergunningsbeslissing niet moet aangeven waarom de verwerende partij het
verzoek tot verlenging van de beslissingstermijn niet inwilligt, en miskent in
zoverre de draagwijdte van de artikelen 2 en 3 van de motiveringswet.
Met het oordeel dat het logische gevolg van de motieven voor de
weigering van de vergunning erin bestaat dat de gevraagde termijnverlenging, gelet
op het doel ervan, niet nuttig kan zijn, en dat de verzoekende partij geen concrete
elementen aanreikt die er middels de termijnverlenging toe zouden kunnen leiden
dat
de
verwerende
partij
tot
een
andersluidend
oordeel
over
de
vergunningsaanvraag zou komen, geeft de RvVb aan op grond van welke motieven
het verzoek tot verlenging van de beslissingstermijn kon worden afgewezen. De
omstandigheid dat er geldige motieven bestaan om het verzoek af te wijzen, kan
echter geen afbreuk doen aan de vereiste van de artikelen 2 en 3 van de
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-6/8
motiveringswet dat de akte zelf uitdrukkelijk de motieven moet bevatten.
Het middel is in zoverre gegrond.
BESLISSING
-
De Raad van State vernietigt arrest nr. RvVb-A-2425-0740 van de Raad
voor Vergunningsbetwistingen van 17 april 2025 in de zaak 2324-RvVb-0306A.
-
Dit arrest dient te worden overgeschreven in de registers van de Raad voor
Vergunningsbetwistingen en melding ervan moet worden gemaakt op de kant
van het vernietigde arrest.
-
De zaak wordt verwezen naar de anders samengestelde Raad voor
Vergunningsbetwistingen.
-
De verwerende partij wordt verwezen in de kosten van het cassatieberoep,
begroot op een rolrecht van 200 euro, een bijdrage van 26 euro en een
rechtsplegingsvergoeding van 770 euro, die verschuldigd is aan de
verzoekende partij.
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-7/8
Dit arrest is uitgesproken op vierentwintig september tweeduizend zesentwintig,
door de Raad van State, VIIe kamer, samengesteld uit:
Carlo Adams,
kamervoorzitter,
Francis Van Nuffel,
staatsraad,
Frédéric Vanneste,
staatsraad,
bijgestaan door
Elisabeth Impens,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Elisabeth Impens
Carlo Adams
ECLI:BE:RVSCE:2026:ARR.267.788
VII-42.931-8/8
