Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:1998:ARR.75.674 (1998-09-03)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 75.674 van 3 september 1998 - Beslissing : Verwerping
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING ADMINISTRATIE.
A R R E S T
nr. 75.674 van 3 september 1998
in de zaak A. 41.902/VII-9329.
A. 43.056/VII-9704.
In zake :
I. Gerard BEYLS,
die woonplaats kiest bij
Advocaat A. HEYVAERT,
kantoor houdende te GENT,
Hoornstraat 13
II. Luc DEBLAUWE,
die woonplaats kiest bij
Advocaat A.-M. DE DEKEN,
kantoor houdende te OUDENAARDE,
Gevaertsdreef 6
tegen :
I. het Vlaamse Gewest, vertegenwoordigd door
de vlaamse regering,
II. het Vlaamse Gewest, vertegenwoordigd door
de vlaamse regering,
die woonplaats kiest bij
Advocaat bij het Hof van Cassatie J. VERBIST,
en Advocaten C. BEVERNAGE en P. PEETERS,
kantoor houdende te BRUSSEL,
Brederodestraat 13
tussenkomende partij in de zaak
A. 43.056/VII-9704. :
II. Gerard BEYLS,
die woonplaats kiest bij
Advocaat A. HEYVAERT,
kantoor houdende te GENT,
Hoornstraat 13
-----------------------------------------------------D E
R A A D
V A N
S T A T E,
VIIe
K A M E R,
Gezien het verzoekschrift dat Gerard BEYLS
op 24 januari 1990 heeft ingediend om de nietigverklaring te vorderen van het besluit van 7 november 1989 van
de gemeenschapsminister van leefmilieu, natuurbehoud en
landinrichting houdende opheffing van het besluit van
10 maart 1988 van de bestendige deputatie van de
provincieraad van West-Vlaanderen waarbij hem vergunning
VII-9329-1/13
werd verleend om zijn varkensfokkerij, gelegen te
Ledegem (Rollegem-Kapelle), aan de Knokstraat, uit te
breiden (zaak A. 41.902);
Gezien het verzoekschrift dat Luc DEBLAUWE
op
13
september
1990
heeft
ingediend
om
de
nietigverklaring te vorderen van het besluit van 14 juni
1990 van de gemeenschapsminister van leefmilieu,
natuurbehoud en landinrichting houdende intrekking van
bovenvermeld ministerieel besluit van 7 november 1989
(zaak A. 43.056);
Gelet
op
het
arrest
nr. 35.798
van
8 november
1990
waarbij
de
schorsing
van
de
tenuitvoerlegging van het bestreden besluit wordt
verworpen in de zaak A. 43.056/VII-9704;
Gezien het verzoekschrift tot tussenkomst
van 2 oktober 1990 in de zaak A. 43.056/VII-9704;
Gelet op de beschikking van 13 november 1990
die de tussenkomst van Gerard BEYLS toelaat;
Gezien de memorie van antwoord in de zaak
A. 41.902/VII-9329;
Gezien de regelmatig gewisselde memories van
antwoord en van wederantwoord in de zaak A. 43.056/VII9704;
Gezien het verslag opgemaakt door Adjunctauditeur P. PROVOOST;
Gelet op de beschikking van 1 december 1997
tot voeging van de zaken;
Gelet op de beschikking van 1 december 1997
die de neerlegging ter griffie van het verslag en van de
dossiers gelast;
VII-9329-2/13
Gelet op de kennisgeving van het verslag aan
partijen en gezien de laatste memories;
Gelet op de beschikking van 10 maart 1998
waarbij de terechtzitting bepaald wordt op 7 mei 1998;
Gehoord
het
verslag
van
Staatsraad
R. STEVENS;
Gehoord de opmerkingen van Advocaat J. DE
CONINCK die, loco Advocaat A. HEYVAERT verschijnt voor
G. BEYLS, van Advocaat G. VERMEIRE, die verschijnt voor
L. DEBLAUWE, en van Advocaat P. PEETERS die verschijnt
voor de verwerende partij;
Gehoord het, behoudens wat de kosten betreft
in de zaak A. 41.902/VII-9329, eensluidend advies van
Adjunct-auditeur P. PROVOOST, daartoe gemachtigd bij
beslissing van de Auditeur-generaal van 19 maart 1998;
Gelet op titel VI, hoofdstuk II, van de
wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari
1973;
- Feiten
1.1.
Op 10 maart 1986 verleent de bestendige
deputatie van de provincieraad van West-Vlaanderen aan
de verzoeker in de zaak A. 41.902 een ARAB-vergunning
voor de uitbating van drie bijkomende stallen op zijn
varkensbedrijf.
1.2.
Het "getuigschrift van bekendmaking" dd.
5 april 1988, opgemaakt door het gemeentebestuur, stelt
dat de deputatiebeslissing "aangeplakt werd aan het
gemeentehuis en aan de zetel van de exploitatie,
gedurende tien dagen, zijnde van 26 maart 1988 tot
5 april 1988".
VII-9329-3/13
1.3.
De verzoeker in de zaak A. 43.056 tekent op
5 april 1988 beroep aan tegen die beslissing.
1.4.
Met het in de zaak A. 41.902 bestreden
besluit wordt het beroep ontvankelijk en gegrond
verklaard, en wordt de vergunning voor de uitbreiding
geweigerd.
In dat besluit wordt overwogen dat het beroepen besluit
werd aangeplakt van 26 maart 1988 tot 5 april 1988, en
dat het beroep bijgevolg binnen de reglementaire termijn
werd ingediend.
1.5.
Op 30 januari 1990 vraagt de verzoeker in de
zaak A. 41.902 de minister om zijn besluit in te
trekken,
bezorgt
hem
een
afschrift
van
zijn
annulatieberoep, en legt hij volgende verklaring van de
burgemeester voor :
"Ondergetekende, Patrick Van Gheluwe, burgemeester
van de gemeente Ledegem, verklaart en bevestigt bij
deze dat, na navraag bij de technische dienst, die de
aanplakking gedaan heeft, dat het besluit van de
Bestendige Deputatie van de Provincieraad van WestVlaanderen dd. 10.03.1988, waarbij vergunning werd
verleend om de heer Gerard Beyls, voor uitbreiding
van een varkensfokkerij, gelegen langs de Knokstraat
te 8651 Ledegem, kadastraal bekend sie A nr.374B,
bekend gemaakt werd door aanplakking op het
gemeentehuis en bij het bedrijf zelf.
Dat deze aanplakking gedaan werd op vrijdag
25 maart 1988."
1.6.
Op 3 april 1990 wordt volgend getuigschrift
van bekendmaking aan de diensten van de minister
bezorgd :
"Het
College
van
Burgemeester
en
Schepenen
bevestigt dat de beslissing van de Bestendige
Deputatie van de provinciale raad van WestVlaanderen, dd. 10.03.1988 waarbij toelating verleend
wordt aan de heer Gerard Beyls-Rebry, Roeselarestraat
118 te 8651 Ledegem om in deze gemeente, 8651
Rollegem-Kapelle, Knokstraat Sie A nr. 374b de
VII-9329-4/13
vergunde varkensfokkerij uit te breiden met drie
stallen voor elk 620 mestvarkens tot een totaal
aantal dieren van 3.100 in vijf stallen,
ter kennis van de aanvrager gebracht werd op
25.03.1988 door overhandiging van een
afschrift van de genomen beslissing en een
exemplaar van het plan;
ter
kennis
werd
gebracht
van
de
belanghebbende openbare besturen;
en
binnen
de
vijf
dagen
nadat
het
gemeentebestuur van de beslissing kennis
heeft gekregen, aangeplakt werd aan het
gemeentehuis en aan de zetel van de
exploitatie, op 25 maart 1988 voor een
periode van tien dagen, ingaand op 26 maart
1988 tot 5 april 1988."
1.7.
Met het in de zaak A. 43.056 bestreden
besluit trekt de minister zijn besluit van 7 november
1989 in, op grond van volgende overwegingen :
"Overwegende dat uit in de vorige paragraaf
geciteerd attest van de gemeente Ledegem blijkt dat
de in een vroeger attest, dd. 5 april 1988,
geciteerde eerste dag van aanplakking, nl. 26 maart
1988, stilzwijgend vervangen wordt door een nieuwe
datum, nl. 25 maart 1988;
Overwegende dat dientengevolge het op 5 april 1988,
door de heer DEBLAUWE Luc, ingestelde beroep
onontvankelijk wordt;
Overwegende dat een onregelmatige administratieve
rechtshandelig die rechten heeft doen ontstaan,
slechts door de overheid op rechtmatigheidsgronden
kan worden ingetrokken binnen de termijn bepaald voor
het instellen van een beroep bij de Raad van State,
of indien dergelijk beroep werd ingesteld, tot aan de
sluiting van de debatten;
Overwegende dat in casu op 24 januari 1990 een
verzoekschrift tot vernietiging van het eerder
aangehaalde besluit MB 1288 van 7 november 1989 van
de Gemeenschapsminister van Leefmilieu, Natuurbehoud
en Landinrichting, werd ingediend;
Overwegende dat er bijgevolg aanleiding bestaat om
het besluit nr. MB 1288 van 78 november 1989 in te
trekken en het beroep, door de heer DEBLAUWE Luc,
ingesteld op 5 april 1988 onontvankelijk te
verklaren,";
- Zaak A. 43.056
2.1. Ontvankelijkheid
VII-9329-5/13
2.1.1.
Overwegende dat, ter terechtzitting, de
verwerende partij en de tussenkomende partij aanvoeren
dat de verzoeker geen actueel belang meer heeft bij de
gevraagde vernietiging, omdat de bestreden vergunning
geen uitwerking meer heeft sinds 25 februari 1998;
2.1.2.
Overwegende dat met een ministerieel besluit
van 23 februari 1998 voor de betrokken inrichting een
nieuwe vergunning, een milieuvergunning, werd verleend;
dat de verzoeker er terecht op wijst dat bij het
verlenen van die vergunning rekening werd gehouden met
het feit dat de inrichting over de bestreden vergunning
beschikte, om de betrokken aanvraag te beschouwen als
een aanvraag tot het verder exploiteren van een bestaand
veeteeltbedrijf; dat niet vaststaat dat de laatste
vergunning ook zou verleend zijn indien het niet om een
bestaande, doch om een nieuwe inrichting ging; dat op
het ogenblik van het sluiten van de debatten niet
vaststaat
dat
laatstbedoelde
vergunning
door
de
verzoeker niet meer voor de Raad van State kan bestreden
worden; dat deze derhalve een actueel belang heeft bij
de voorliggende vordering;
2.2. Ten gronde
2.2.1.1.1. Overwegende dat het eerste middel de
schending aanvoert van de artikelen 10 en 11 van de
gecoördineerde grondwet, artikel 14 van de gecoördineerde wetten op de Raad van State, artikel 52 van het
procedurereglement, de zorgvuldigheidsplicht en de
hoorplicht; dat de verzoekende partij in dit verband
stelt dat het bestreden besluit de intrekking inhoudt
van een beslissing die op zijn beroep werd genomen en
dat die intrekking gegrond wordt op het indienen van een
vordering tot vernietiging van het ministerieel besluit
van 7 november 1989 alsmede op het nieuw getuigschrift
van bekendmaking van 3 april 1990, zonder dat hem
gevraagd werd daarover zijn opmerkingen te formuleren,
VII-9329-6/13
zodat uitsluitend rekening werd gehouden met het
standpunt van de vergunningaanvrager; dat de verzoekende
partij voorts betoogt :
"De intrekking van een bestuurshandeling gegrond op
het instellen van een annulatieberoep door een
belanghebbende, is een bestuurshandeling die wordt
gesteld naar aanleiding en in het kader van een
procedure voor een rechtscollege.
De mogelijkheid tot intrekking wordt volledig
bepaald
door
het
annulatieberoep,
zodat
een
dergelijke intrekking moet omgeven zijn door de
waarborgen eigen aan de gerechtelijke procedure, te
weten : hoorplicht en rechten van verdediging.
Het optreden van het bestuur naar aanleiding en in
het kader van gerechtelijke procedure houdt in dat
elke belanghebbende in staat wordt gesteld met
gelijke middelen voor zijn belangen op te komen,
zodat in casu het bestuur niet mocht overgaan tot
intrekking zonder verzoekers standpunt op gelijke en
evenwaardige wijze te behandelen als dat van de
belanghebbende die initieel beroep instelde bij de
Raad van State en naar aanleiding van welke procedure
verzoeker op een evenwaardige manier zijn argumenten
had
kunnen
uiteenzetten
en
ter
beoordeling
voorleggen.";
2.2.1.1.2. Overwegende dat de verwerende partij in haar
memorie van antwoord repliceert dat zij in deze is
opgetreden als orgaan van actief bestuur en niet als een
jurisdictie, dat de betrokken partijen ter verdediging
van hun belangen over geen andere waarborgen beschikken
dan die welke de wetten en reglementen hen uitdrukkelijk
toekennen,
dat
in
deze
door
de
toepasselijke
reglementering geen tegensprekelijke rechtspleging wordt
opgelegd, dat de rechten van verdediging en de
hoorplicht dan ook niet toepasselijk zijn, en dat het
annulatieberoep alle processuele waarborgen biedt;
2.2.1.1.3. Overwegende dat de tussenkomende partij
stelt dat een tegensprekelijke rechtspleging niet door
de wet wordt opgelegd en ook niet is voorzien in het
beroep bij de minister;
VII-9329-7/13
2.2.1.2.
Overwegende dat het feit dat de intrekking
van een administratieve rechtshandeling door het actief
bestuur, gebeurt binnen het raam van een annulatieberoep, niet voor gevolg heeft dat die intrekkingsbeslissing zelf een jurisdictionele beslissing wordt; dat de
verzoeker derhalve ten onrechte voorhoudt dat hij de
rechten en waarborgen geniet, die gelden in een
jurisdictionele procedure; dat de door de verzoeker
ingeroepen bepalingen en beginselen niet inhouden dat
hij moest gehoord worden over de ontvankelijkheid en de
gegrondheid van het annulatieberoep; dat overigens niet
valt in te zien hoe het bestuur verzoeker zou hebben
moeten horen over die ontvankelijkheid en gegrondheid,
nu deze laatste geen partij was in de desbetreffende
annulatieprocedure; dat het middel niet gegrond is;
2.2.2.1.1. Overwegende dat ook het tweede middel steunt
op de schending van de artikelen 10 en 11 van de
gecoördineerde grondwet; dat de verzoeker aanvoert dat
de termijn van tien dagen om administratief beroep in te
stellen eindigde op 4 april 1988, zijnde paasmaandag,
dag waarop de postkantoren gesloten waren, waardoor zijn
beroepstermijn geen tien, doch slechts zeven dagen
bedroeg; dat hij vervolgt :
"Verzoeker wordt op die wijze een beroepstermijn
onthouden die even lang is als die welke in analoge
beroepen (eventueel waarvan de beroepstermijn niet
verstrijkt op een feestdag) aan andere appellanten
wel gegeven wordt.
Verzoeker wordt dus op een ongelijke wijze
behandeld als andere personen die bij toepassing van
art. 13 ARAB beroep aantekenen.
Voor deze ongelijke behandeling is geen enkele
objectieve en redelijke verantwoording aanwezig.";
2.2.2.1.2. Overwegende
dat
de
verwerende
partij
antwoordt dat artikel 13 van het ARAB correct werd
toegepast, dat deze bepaling, in tegenstelling tot
artikel 53 van het gerechtelijk wetboek en artikel 88
van
het
procedurereglement
voor
de
afdeling
VII-9329-8/13
administratie van de Raad van state, geen rekening houdt
met zaterdagen, zon- en feestdagen, en dat de verzoeker
niet aantoont dat zij discriminerend is opgetreden;
2.2.2.1.3. Overwegende dat de tussenkomende partij
aanvoert dat artikel 13 gelijk is voor alle Belgen en
dat het feit dat het concrete resultaat van een bepaling
in het ene geval anders is dan in het andere, geen
schending van het gelijkheidsbeginsel inhoudt;
2.2.2.2.
Overwegende dat de verzoekende partij niet
betwist dat de verwerende partij artikel 13 van het ARAB
m.b.t. de beroepstermijn, ten aanzien van haar op
dezelfde wijze heeft toegepast als ten aanzien van
andere personen wier beroepstermijn verstreek op een dag
waarop de postkantoren gesloten waren; dat het middel
bijgevolg niet gegrond is;
2.2.3.1.1. Overwegende dat het derde middel is afgeleid
uit de schending van artikel 13 van het ARAB en van de
motiveringsplicht; dat de verzoekende partij ook hier
aanvoert dat de termijn om het administratief beroep in
te stellen, verstreek op paasmaandag, dag waarop de
postkantoren gesloten zijn; dat hij nogmaals verwijst
naar de hoger vermelde bepalingen van het gerechtelijk
wetboek en het procedurereglement; dat hij van mening is
dat in casu werd afgeweken "van dit principe", waardoor
de beroepstermijn herleid werd tot zeven dagen; dat hij
ten slotte stelt dat het bestreden besluit geen motief
geeft waarom in casu artikel 13 van het ARAB op deze
wijze werd toegepast;
2.2.3.1.2. Overwegende
dat
het
verweer
van
de
verwerende partij identiek is aan dit tegen het tweede
middel;
2.2.3.1.3. Overwegende dat het verzoekschrift tot
tussenkomst dienaangaande geen argumentatie bevat;
VII-9329-9/13
2.2.3.1.4. Overwegende dat de verzoeker er in zijn
memorie van wederantwoord nog op wijst dat het niet
uitgesloten is dat men pas op de negende of de tiende
dag kennis neemt van het aangeplakte bericht, zodat,
wanneer die dag een feestdag is, men geen tijdig beroep
meer kan instellen;
2.2.3.2.
Overwegende dat artikel 13, derde lid, van
het ARAB als volgt luidt :
"Het
beroep
wordt
betekend
bij
ter
post
aangetekende brief, verzonden binnen tien dagen na de
eerste dag van de aanplakking van de beslissing.";
dat deze bepaling, in tegenstelling tot de door de
verzoeker ingeroepen bepalingen van het gerechtelijk
wetboek en het procedurereglement, geen verlenging van
de beroepstermijn voorziet voor het geval die termijn
verstrijkt op een zaterdag, zon- of feestdag; dat het
bestreden
besluit,
blijkens
de
hoger
geciteerde
overwegingen, afdoende motiveert waarom het werd
genomen; dat het middel niet gegrond is;
2.2.4.1.1. Overwegende dat het vierde middel de
schending inroept van artikel 10 van het ARAB, alsmede
"van de algemene plicht beslissingen te steunen op een
feitelijke en rechtsgeldige motivering"; dat het middel
als volgt wordt ontwikkeld :
"De formele redengeving van het bestreden besluit
bestempelt zonder meer op 24.01.1990 ingediende
verzoekschrift als een aanleiding om tot intrekking
over te gaan van het ministerieel besluit MB 1288 van
07.11.1989.
Het bestreden besluit rept met geen woord over het
oordeel van de verwerende partij (de Minister die
zijn besluit introk) over de ontvankelijkheid en
gegrondheid van het annulatieberoep noch over de
grenzen
van
de
uitvoering
van
een
mogelijk
annulatiearrest.
Het voormeld artikel 10 ARAB legt een formele
motiveringsplicht op.
VII-9329-10/13
Een gemotiveerd intrekkingsbesluit naar aanleiding
en in het kader van een annulatieberoep verplicht de
verwerende partij ertoe aan te geven waarom zij het
aanulatieberoep ontvankelijk acht, in welke mate zij
de ingeroepen middelen gegrond acht en wat zij als
rechtsverplichtingen voortvloeiend uit de gegrondheid
van de middelen beschouwt.
In casu ontbreekt elke motief terzake zodat het
besluit
een
schending
inhoudt
van
de
motiveringsplicht.";
2.2.4.1.2. Overwegende dat de verwerende partij in haar
memorie van antwoord repliceert dat het bestreden
besluit omstandig is gemotiveerd;
2.2.4.1.3. Overwegende dat het verzoekschrift tot
tussenkomst dienaangaande geen argumentatie bevat;
2.2.4.2.
Overwegende
dat
de
hoger
geciteerde
overwegingen uit het bestreden besluit op afdoende wijze
de motieven reveleren om verzoekers administratief
beroep als laattijdig te verwerpen; dat dit uit het
oogpunt van de formele motiveringsplicht volstaat; dat
het middel derhalve niet gegrond is;
3. Zaak A. 41.902
Overwegende dat de verwerping van het beroep
in de zaak A. 43.056 voor gevolg heeft dat het beroep
A. 41.902 geen voorwerp heeft, vermits de daarmee
bestreden beslissing door de intrekking ervan geacht
moet worden nooit te hebben bestaan; dat het in die
omstandigheden weliswaar gepast voorkomt de kosten van
dit beroep ten laste van de verwerende partij te leggen,
B E S L U I T :
Artikel 1.
De beroepen worden verworpen.
VII-9329-11/13
Artikel 2.
De kosten van het beroep in de zaak
A. 41.902/VII-9329, bepaald op vierduizend frank, komen
ten laste van het Vlaamse Gewest.
De kosten van het beroep in de zaak
A. 43.056/VII-9704, bepaald op vierduizend frank, komen
ten laste van verzoeker.
De kosten van de tussenkomst, bepaald op
drieduizend frank, komen ten laste van de tussenkomende
partij.
VII-9329-12/13
Aldus te Brussel uitgesproken in openbare
terechtzitting, op drie september 1900 achtennegentig
door de VIIe kamer, die was samengesteld uit :
Mevr.
de HH.
Mevr.
M.-R. BRACKE,
D. VERBIEST,
R. STEVENS,
V. WAUTERS,
kamervoorzitter,
staatsraad,
staatsraad,
griffier.
De griffier,
De voorzitter,
V. WAUTERS.
M.-R. BRACKE.
VII-9329-13/13