Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2012:ARR.217.915 (2012-02-13)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 217.915 van 13 februari 2012 Ruimtelijke ordening, stedenbouw,
leefmilieu en aanverwante aangelegenheden - Bouwvergunningen en gemengde
vergunningen Beslissing : Verwerping Afstand
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
Xe KAMER
ARREST
nr. 217.915 van 13 februari 2012
in de zaken A. 196.389/X-14.556 (I).
196.390/X-14.557 (II).
In zake :
I.
- Michel DE SCHRIJVER
- Thomas VAN HOEZEN
- Kristel VAN LAETHEM
- Tom DE CREM (in de vordering tot schorsing)
- Vanessa DELSEMME (in de vordering tot schorsing)
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Konstantijn Roelandt
kantoor houdend te 1040 BRUSSEL
Galliërslaan 33
bij wie woonplaats wordt gekozen
en
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Bruno Van Cauwenbergh
kantoor houdend te 9308 HOFSTADE
Steenweg op Dendermonde 149
II.
- Michel DE SCHRIJVER
- Pascal BUEDTS
- Veerle BOHIJN
- Thomas VAN HOEZEN
- Kristel VAN LAETHEM
- Tom DE CREM (in de vordering tot schorsing)
- Vanessa DELSEMME (in de vordering tot schorsing)
- Lorenzo PANDOLFI
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Konstantijn Roelandt
kantoor houdend te 1040 BRUSSEL
Galliërslaan 33
bij wie woonplaats wordt gekozen
en
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Bruno Van Cauwenbergh
kantoor houdend te 9308 HOFSTADE
Steenweg op Dendermonde 149
X-14.556 – 14.557-1/18
tegen :
I. + II.
de stad AALST
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Dirk Van Heuven
kantoor houdend te 1040 BRUSSEL
Wetstraat 26/7
bij wie woonplaats wordt gekozen
II.
het VLAAMSE GEWEST, vertegenwoordigd door de Vlaamse
regering
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Paul Aerts
kantoor houdend te 9000 GENT
Coupure 5
bij wie woonplaats wordt gekozen
Tussenkomende partij :
I. + II.
de n.v. HUYSMAN BOUW
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Ludo Ockier
kantoor houdend te 8500 KORTRIJK
Beneluxpark 3
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
1.
Het beroep, ingesteld op 3 mei 2010, strekt tot de
nietigverklaring van het besluit van 28 april 2009 van de gemeenteraad van de
stad Aalst houdende goedkeuring onder voorwaarden van het ontwerp voor de
uitvoering van de verkeersweg en riolerings- en uitrustingswerken binnen de
verkaveling gelegen te Erembodegem aan de Vosholleweg, op percelen
kadastraal bekend sectie A, nrs. 506/g, 506/m, 507/c, 508/f en 509/c van de
n.v. HUYSMAN BOUW (zaak A. 196.389/X-14.556).
Het beroep, ingesteld op 3 mei 2010, strekt tot de
nietigverklaring van het besluit van 13 juli 2009 van het college van
burgemeester en schepenen van de stad Aalst houdende afgifte aan de
X-14.556 – 14.557-2/18
n.v. HUYSMAN BOUW van de verkavelingsvergunning voor een terrein
gelegen te Erembodegem aan de Vosholleweg, op percelen kadastraal bekend
sectie A, nrs. 506/g, 506/m, 507/c, 508/f en 509/c (zaak A. 196.390/X-14.557).
II. Verloop van de rechtspleging
2.
Bij arrest nr. 207.289 van 10 september 2010 is de vordering tot
schorsing van de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing in beide zaken
verworpen.
De eerste, de tweede en de derde verzoekende partijen hebben
een verzoekschrift tot voortzetting van de rechtspleging in zaak I ingediend.
De eerste, de tweede, de derde, de vierde, de vijfde en de
achtste verzoekende partijen hebben een verzoekschrift tot voortzetting van de
rechtspleging in zaak II ingediend.
De verwerende partij in de zaak I heeft een memorie van
antwoord ingediend, de verwerende partijen in de zaak II hebben een memorie
van antwoord ingediend en de verzoekende partijen hebben in beide zaken een
memorie van wederantwoord ingediend.
De
tussenkomende
partij
heeft
een
verzoekschrift
tot
tussenkomst in beide zaken ingediend. De tussenkomsten zijn toegestaan bij
beschikking van 23 maart 2011. De tussenkomende partij heeft in beide zaken
een memorie ingediend.
Eerste auditeur Ann Eylenbosch heeft in beide zaken een
verslag opgesteld.
De verzoekende partijen hebben in beide zaken een verzoek tot
voortzetting van het geding en een laatste memorie ingediend. De verwerende
partij in zaak I en de verwerende partijen in zaak II hebben een laatste memorie
X-14.556 – 14.557-3/18
ingediend. De tussenkomende partij heeft in beide zaken een laatste memorie
ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 20 januari 2012.
Staatsraad Johan Bovin heeft in beide zaken verslag
uitgebracht.
Advocaat Konstantijn Roelandt, die verschijnt voor de
verzoekende partijen in de beide zaken, advocaat Karel-Jan Vandormael, die
loco advocaat Dirk Van Heuven verschijnt voor de stad Aalst in de beide zaken,
advocaat Paul Aerts, die verschijnt voor het Vlaamse Gewest in de zaak II en
advocaat Laetitia Gremonprez, die loco advocaat Ludo Ockier verschijnt voor de
tussenkomende partij in de beide zaken, zijn gehoord.
Eerste auditeur Ann Eylenbosch heeft in beide zaken een met
dit arrest eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Rechtspleging
3.
Naar luid van artikel 17, § 4ter van de wetten op de Raad van
State, gecoördineerd op 12 januari 1973 geldt ten aanzien van de verzoekende
partij een vermoeden van afstand van geding wanneer zij, nadat de vordering tot
schorsing van een akte of een reglement is afgewezen, geen verzoek tot
voortzetting van de rechtspleging indient binnen een termijn van dertig dagen die
ingaat met de kennisgeving van het arrest.
Tom DECREM en Vanessa DELSEMME hebben in beide
zaken geen verzoek tot voortzetting van de rechtspleging ingediend binnen de
X-14.556 – 14.557-4/18
termijn van dertig dagen na kennisgeving van het arrest waarbij de vordering tot
schorsing van de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing is verworpen. Ten
aanzien van deze partijen geldt een vermoeden van afstand van het geding, dat te
dezen niet wordt weerlegd.
IV. Feiten
4.1.
Op 11 juni 2008 (datum van het ontvangstbewijs) dient de
tussenkomende partij bij het college van burgemeester en schepenen van de stad
Aalst een aanvraag in voor het verkavelen van een terrein gelegen aan de
Vosholleweg te Erembodegem, kadastraal bekend sectie A, nrs. 506/g, 506/m,
507/c, 508/f en 509/c.
De aanvraag beoogt de verkaveling van een terrein in 15 loten,
waarvan 3 eengezinswoningen in gesloten bebouwing en 12 eengezinswoningen
in halfopen bebouwing (met de mogelijkheid tot samenvoegen van de loten 8 tot
en met 15).
Het terrein is overeenkomstig de bestemmingsvoorschriften van
het bij koninklijk besluit van 30 mei 1978 vastgestelde gewestplan Aalst-NinoveGeraardsbergen-Zottegem gelegen in woongebied. Het is eveneens gelegen
binnen het gebied van het bij besluit van 10 juli 2003 van de Vlaamse regering
vastgestelde
gewestelijk
ruimtelijk
uitvoeringsplan
“Afbakening
regionaalstedelijk gebied Aalst”. Het terrein ligt evenwel niet in een gebied
waarvoor het laatstgenoemde plan bestemmingsvoorschriften bevat, zodat de
bestemmingsvoorschriften van het geldende gewestplan behouden blijven.
De verzoekende partijen wonen in de onmiddellijke omgeving
van het te verkavelen terrein.
4.2.
Tijdens het openbaar onderzoek over de aanvraag, dat wordt
gehouden van 29 augustus 2008 tot 29 september 2008, worden vijf
bezwaarschriften ingediend, onder meer door de verzoekende partijen in de zaak
A. 196.389/X-14.556,
die
ook
verzoekende
partijen
zijn
in
de
zaak
A. 196.390/X-14.557.
X-14.556 – 14.557-5/18
4.3.
Op 30 maart 2009 bespreekt het college van burgemeester en
schepenen van de stad Aalst de ingediende bezwaarschriften, verklaart ze
ongegrond en geeft ze een gunstig advies over de aanvraag.
4.4.
Op 28 april 2009 beslist de gemeenteraad onder voorwaarden
goedkeuring te verlenen aan het ontwerp voor de uitvoering van de verkeersweg
en de riolerings- en uitrustingswerken binnen de verkaveling.
Dit is het bestreden besluit in de zaak A. 196.389/X-14.556
(zaak I).
4.5.
Op 25 juni 2009 verleent de gewestelijke stedenbouwkundige
ambtenaar een gunstig advies over de verkavelingsaanvraag.
Dit advies luidt als volgt:
“Het ingediende verkavelingsaanvraagdossier is volledig en de
procedure tot behandeling van deze aanvraag is correct verlopen. Ik sluit
mij volledig aan bij de planologische en ruimtelijke motivering van deze
aanvraag, zoals opgebouwd door het college van burgemeester en
schepenen.
Bijgevolg wordt deze aanvraag ‘gunstig’ geadviseerd.”
4.6.
Op 13 juli 2009 verleent het college van burgemeester en
schepenen van de stad Aalst de gevraagde verkavelingsvergunning.
Dit is het bestreden besluit in de zaak A. 196.390/X-14.557
(zaak II).
4.7.
Bij besluit van 24 augustus 2009 verleent het college van
burgemeester en schepenen van de stad Aalst aan de tussenkomende partij de
stedenbouwkundige
vergunning
voor
het
slopen
van
een
vrijstaande
eengezinswoning die is gelegen op het te verkavelen terrein.
Dit besluit is als volgt gemotiveerd:
“Beoordeling van de goede ruimtelijke ordening
Overwegende dat het voorstel in overeenstemming is met de hoger
genoemde stedenbouwkundige bepalingen;
Overwegende dat de aanvraag betrekking heeft op het slopen van een
ééngezinswoning;
X-14.556 – 14.557-6/18
Overwegende dat de slopingswerken betrekking hebben op een
vrijstaande constructie;
Overwegende dat het ontwerp in overeenstemming is met de
stedenbouwkundige
voorschriften
en
bepalingen
van
de
verkavelingsvergunning met referte (...) van 13-07-2009;
Overwegende dat de voorgestelde slopingswerken kunnen aanzien
worden als het bouwrijp maken van het betreffende perceel i.f.v. het
realiseren van 3 gesloten en 12 halfopen eengezinswoningen, zoals
voorzien binnen de verkavelingsvergunning met referte (...);
(...).”
4.8.
Bij besluit van 19 oktober 2009 verleent het college van
burgemeester en schepenen van de stad Aalst aan de tussenkomende partij de
stedenbouwkundige vergunning voor het ontbossen en het rooien van bomen met
het oog op woningbouw.
Dit besluit is als volgt gemotiveerd:
“Beoordeling van de goede ruimtelijke ordening
Overwegende dat de aanvraag betrekking heeft op ontbossing en het
rooien van bomen;
Overwegende dat de aanvraag in overeenstemming is met de
stedenbouwkundige
voorschriften
en
bepalingen
van
de
verkavelingsvergunning met referte (...) van 13-07-2009;
Overwegende dat de voorgestelde ontbossing en rooien van bomen
kunnen aanzien worden als het bouwrijp maken van het betreffende perceel
i.f.v. het realiseren van 3 gesloten en 12 halfopen eengezinswoningen, zoals
voorzien binnen de bovenvermelde verkavelingsvergunning;
(...).”
V Ontvankelijkheid van de beroepen.
Ontvankelijkheid ratione temporis
Standpunt van de partijen
5.1.
In de beide verzoekschriften zetten de verzoekende partijen met
betrekking tot de ontvankelijkheid ratione temporis van het beroep, uiteen wat
volgt:
X-14.556 – 14.557-7/18
“Verzoekende partijen informeerden regelmatig bij de stadsdiensten of
er een verkavelingsvergunning werd afgeleverd. Er werd steeds negatief
geantwoord.
Op 3 maart 2010 richtte één van de raadslieden van verzoekende partijen
volgend schrijven aan de Dienst ruimtelijke ordening van de stad Aalst:
‘Geachte mevrouw, heer,
Ik word geraadpleegd door de heer Michel De Schrijver, wonende te
Erembodegem, Bertha De Dekenlaan 12.
De eigendom van mijn cliënt paalt onmiddellijk met zijn tuinstrook
aan een nieuw in te planten verkaveling aan de Vosseholleweg te
Erembodegem, zoals in uitvoering door Huysmans Promoties NV.
Uit een bekendmakingsdocument op het perceel aangebracht blijkt
dat bij besluit van 19 oktober 2009 voor rooien van bomen in functie
van verkaveling.
Nu mijn cliënt rechtstreeks aanpalend is en verwijzend naar het
decreet openbaarheid bestuur, heeft hij bijgevolg belang te weten wat
de stand van zaken is betreffende voormelde verkaveling.
Meerbepaald zouden wij volgende willen weten:
- of het tracé van de wegenis door de gemeenteraad is goedgekeurd
- of de effectieve verkavelingsaanvraag tot woningbouw reeds is
ingediend en zo ja, wanneer er openbaar onderzoek volgt
Deze elementen zijn voor mijn cliënt van essentieel belang teneinde
bepaalde van zijn rechten al dan niet van vrijwaring te voorzien.
Kan u mij spoedig voormelde gevraagde info meedelen?’ (…)
Op 4 maart 2010 werd als volgt gereageerd :
‘Mijnheer Van Cauwenbergh
Er is momenteel nog geen aanvraag ingediend door Huysmans
Promoties nv voor het verkavelen van gronden te Erembodegem,
Vosholleweg. Een aanvraag voor het tracé van de wegenis wordt in
principe samen met de aanvraag tot verkavelen ingediend. De
gemeenteraad heeft bijgevolg nog geen goedkeuring verleend’.(…)
Op 15 maart 2010 kreeg Mr. Van Cauwenbergh volgende berichtgeving:
‘Mijnheer Van Cauwenbergh
Onze excuses, er werd gezocht in de lopende dossiers. Bij nazicht van
de reeds afgehandelde dossiers blijkt inderdaad dat het college een
verkavelingsvergunning verleende aan Huysman Bouw nv op 13 juli
2009 voor het verkavelen van gronden en aanleg wegenis. Een kopie
van de vergunning wordt vandaag met de Post verstuurd.
U kan de bijhorende plannen komen inkijken aan de balie van de
dienst Ruimtelijke Ordening, iedere werkdag van 8u30 tot 11u30 en
woensdag ook van 17 tot 18u30’. (…).
Op 17 maart 2010 ontving Mr. Van Cauwenbergh een kopie van de
verkavelingsvergunning, waarin tevens melding werd gemaakt van het
bestreden besluit.
Onderhavig verzoekschrift werd op 3 mei 2010 aangetekend verstuurd
en is dan ook tijdig ingediend.”
X-14.556 – 14.557-8/18
5.2.
De eerste verwerende partij werpt in de beide beroepen een
exceptie van niet ontvankelijkheid ratione temporis op, welke zij uiteenzet als
volgt:
“A. LAATTIJDIGHEID VAN DE VORDERINGEN
11. Over de tweede bestreden beslissing.
Aan de verkavelingsvergunning werd voor het eerst uitvoering gegeven
bij het slopen van de ééngezinswoning die nog op de site aanwezig was.
De sloopvergunning dateert van 24 augustus 2009 (…). De bouwwerken
werden uitgevoerd begin december 2009 (…).
Verzoekende partijen hadden zich als zorgvuldige en waakzame burgers
moeten inlichten op het ogenblik dat de oude woning werd gesloopt bij
verzoekende partij.
Enkel maar uit lectuur van de sloopvergunning hadden zij kennis kunnen
nemen van het bestaan van de verkavelingsvergunning van 13 juni 2009,
die er de wettelijke grondslag van vormde.
12. Over de tweede bestreden beslissing.
Precies omdat de verkavelingsvergunning het reële voorwerp uitmaakt
van het ‘verzet’ van verzoekende partijen, hadden zij reeds in december
2009 kennis moeten nemen van de verkavelingsvergunning (…) met daarin
een uitdrukkelijke referentie naar de thans bestreden beslissing.
Daardoor is ook deze vordering manifest laattijdig.”
5.3.
De
tweede
verwerende
partij
werpt
in
de
zaak
A. 196.390/X- 14.557 eveneens een exceptie van niet ontvankelijkheid ratione
temporis op, welke zij uiteenzet als volgt:
“Met verzoekschrift van 3 mei 2010 vorderen verzoekende partijen de
nietigverklaring van de verleende verkavelingsvergunning van 13 juli 2009.
Verzoekende partijen geven in het verzoekschrift aan dat ‘uit een
bekendmakingsdocument op het perceel aangebracht blijkt dat bij besluit
van 19 oktober 2009 (een vergunning) voor rooien van bomen in functie
van een verkaveling (werd afgeleverd)’.
Verzoekende partijen geven niet aan wanneer het besluit van 19 oktober
2009 werd bekendgemaakt.
Bovendien geeft de raadsman van verzoekende partijen in het schrijven
van 3 maart 2010 zelf aan dat de vergunning voor het rooien van bomen
werd afgeleverd ‘in functie van een verkaveling’. Het behoorde dan ook
aan verzoekende partijen om meteen na de bekendmaking van de
vergunning van 19 oktober 2009 inzage te nemen van de door het College
van Burgemeester en Schepenen van de stad Aalst verleende vergunningen.
Het gebrek aan diligentie in hoofde van verzoekende partijen dient te
leiden tot de niet-ontvankelijkheid van de vordering tot nietigverklaring”.
X-14.556 – 14.557-9/18
5.4.
In de respectievelijke memories van wederantwoord in de beide
zaken dupliceren de verzoekende partijen:
“Verwerende partij, hierin gevolgd door het Auditoraat in de
schorsingsprocedure, stelt dat verzoekende partijen maar alerter hadden
moeten zijn en zich vroeger moesten hebben geïnformeerd bij de
stadsdiensten.
Welnu, dat zou alleszins geen enkel soelaas hebben gebracht nu de stad
Aalst tot en met 4 maart 2010 volhield dat er geen vergunning en geen
beslissing van de gemeenteraad was genomen:
‘Mijnheer Van Cauwenbergh
Er is momenteel nog geen aanvraag ingediend door Huysmans
Promoties nv voor het verkavelen van gronden te Erembodegem.
Vosholleweg. Een aanvraag voor het tracé van de wegen is wordt in
principe samen met de aanvraag tot verkavelen ingediend. De
gemeenteraad heeft bijgevolg nog geen goedkeuring verleend’.(…)
Het is trouwens opmerkzaam dat de omwille van de ‘rechtszekerheid’
steeds aan de burger de verplichting wordt opgelegd om de bepaalde
démarches te doen. Zou het niet eerder getuigen van een gelijke en eerlijke
procesvoering dat de overheid die een bezwaar heeft ontvangen de
bezwaarindieners op de hoogte stelt van het resultaat van hun bezwaar? Het
lijkt nochtans niet abnormaal te zijn dat diegene die een klacht indient, (…)
hem wordt meegedeeld welk gevolg aan die klacht werd gegeven. In casu
vindt men het blijkbaar ‘normaal’ dat de burger de overheid stelselmatig
achterna holt voor informatie, terwijl de overheid zeer goed de
bezwaarindieners kent.
Het is uitgerekend de overheid die de wetgeving en de facetten van de
ruimtelijke ordening kent en beheerst, maar toch legt men onder het mom
van rechtszekerheid elke verantwoordelijkheid en verplichting tot het
ondernemen van de nodige stappen bij de burger, die volkomen... leek is
Dit strookt niet met een goede rechtsbedeling.
De toegang tot de Raad van State wordt daardoor op willekeurige wijze
aan banden gelegd. De overheid kan zich dan ook niet beroepen op het niet
tijdig reageren van de burger als zij zelf geen moeite heeft gedaan om haar
beslissing kenbaar te maken aan de bezwaarindieners. Zij ligt m.a.w. zelf
aan de oorzaak dat er enige tijd overgaat dat de burgers hun beslissing
kennen.
De exceptie in ongegrond.”
In
de
memorie
van
wederantwoord
in
de
zaak
A. 196.390/X-14.557 voegen de verzoekende partijen hieraan toe dat in deze zaak
“de ontvankelijkheid van het annulatieberoep in hoofde van de tweede en derde
verzoekende partij, niet geredelijk (kan) worden betwist”.
X-14.556 – 14.557-10/18
5.5.
De tussenkomende partij werpt in haar verzoekschrift tot
tussenkomst in de zaak A. 196.389/X-14.556 eveneens een exceptie van niet
ontvankelijkheid op, welke zij uiteenzet als volgt:
“6.
Verzoekende partijen werpen op dat zij pas op 17 maart 2010 kennis
zouden hebben kunnen nemen van het besluit van het College van
Burgemeester en Schepenen van de stad AALST dd. 13/07/2009 met
betrekking tot de verkavelingsvergunning, zijnde meer dan 8 maanden na
datum van beslissing.
Verzoekende partijen verwijzen naar deze verkavelingsvergunning als
kennisname van het bestreden besluit van de gemeenteraad van 28 april
2009, als zijnde in de verkavelingsvergunning vervat.
7.
Voormelde bewering kan in het licht van de concrete gegevens van de
zaak evenwel niet worden aangenomen.
In casu bevond zich een eengezinswoning van aanzienlijke omvang op
het betreffende terrein, welke ter realisatie van de verkavelingsvergunning
diende gesloopt te worden. (…)
Hiertoe werd door de verzoekende partij tot tussenkomst op 24/08/2009
een sloopvergunning bekomen, volgend op de eerder afgeleverde en
inmiddels bestreden verkavelingsvergunning. (…)
Deze vergunning werd in overeenstemming met het Decreet Ruimtelijke
Ordening op de bouwplaats aangeplakt vóór aanvang van de werken en
tijdens de betreffende slopingswerken zelf, welke concreet uitvoering
vonden van 01.12.2009 tot 15.12.2009. (…)
Gelet op de grootte, de aard en de duur van de werken moeten alle
omwonenden zekerlijk deze werken hebben opgemerkt.
Zij waren derhalve in de mogelijkheid om van het bestaan en inhoud van
de sloopvergunning kennis te nemen, alsook van het bestaan van de
verkavelingsvergunning, aangezien de sloopvergunning expliciet naar de
thans bestreden verkavelingsvergunning verwijst, en daarmede
tegelijkertijd van de beslissing van de gemeenteraad van 28 april 2009,
aangezien dit besluit in de verkavelingsvergunning is vervat.
Verzoekende partijen konden alsdan reeds kennis nemen van het bestaan
van de verkavelingsvergunning en het besluit omtrent de wegenis, en
dienden als diligent op te treden partijen binnen een afzienbare termijn
kennis te nemen van deze vergunning, gezien hun intentie om deze bij Uw
Raad te bestrijden.
8.
Verzoekende partijen stellen dat zij pas naar aanleiding van de aan de
gang zijnde rooiwerken der bomen in kennis kwamen van het bestaan van
de verkavelingsvergunning en het besluit van de wegenis, en slechts naar
aanleiding hiervan bij stad AALST naar het bestaan van een
verkavelingsvergunning met besluit van de wegenis hebben geïnformeerd,
en zijn verzoekende partijen van mening dat zij niet eerder weet konden
hebben van het eventuele bestaan van dergelijke vergunning.
X-14.556 – 14.557-11/18
Echter, zoals vermeld, werden er reeds eerder omvangrijke
werkzaamheden op het terrein uitgevoerd, waarbij eveneens een vergunning
werd aangeplakt die verwijst naar de verkavelingsvergunning, met daarin
vervat het besluit van de wegenis.
Er is dan ook geen reden om de rooiwerken als aanvaardbare aanvang
van de beroepstermijn voor Uw Raad te nemen nu er reeds voordien
werken werden uitgevoerd, naar aanleiding waarvan verzoekende partijen
evenzeer kennis konden nemen van de verkavelingsvergunning en het
besluit van de wegenis.
Er kon vanwege de verzoekende partijen rechtmatig worden verwacht
dat zij met eenzelfde diligentie naar de stedenbouwkundige toestand van
het terrein hadden geïnformeerd naar aanleiding van de zich voordoende
sloopwerken.
Verzoekende partijen kunnen zich bijgevolg niet beroepen op hun eigen
stilzitten om op vandaag alsnog een schorsings-en vernietigingsberoep bij
Uw Raad in te dienen met betrekking tot het besluit van de wegenis.
Ten bewijze van de effectieve sloop legt tussenkomende partij naast de
foto’s van de gesloopte woning en de sloopvergunning eveneens een
factuur van de afbraakwerken voor, alsook het bewijs van schrapping uit de
inventaris van leegstaande woningen, de aangifte van de
sloopwerkzaamheden met aanduiding van de termijn waarbinnen deze
hebben plaatsgevonden, en de betekening van het nieuw kadastraal
inkomen van het betreffende perceel (…).
9.
Het is vaststaande rechtspraak van Uw Raad dat een potentiële
verzoekende partij niet vermag een effectieve kennisneming van een
bestuurshandeling uit te stellen, wanneer zij weet heeft van de
bestuurshandeling, om zo de aanvangsdatum van de termijn van beroep
willekeurig te verschuiven.
(…)
Deze rechtspraak is naar analogie van toepassing op
verkavelingsvergunningen, en met betrekking tot voorliggende zaak - ook
wat betreft het besluit van de wegenis - inroepbaar.
10.
Naast de mogelijke kennisname van de verkavelingsvergunning die
verzoekende partijen konden hebben naar aanleiding van de
slopingswerken, zijn er nog andere momenten geweest waar verzoekende
partijen in de gelegenheid waren van de verkavelingsvergunning en het
besluit van de wegenis kennis te nemen :
- verzoekende partijen dienden tijdens het openbaar onderzoek in dit
dossier een bezwaarschrift in.
Verzoekende partijen waren derhalve genoegzaam op de hoogte van
de lopende procedure, en volgden deze op de voet.
Het is dienvolgens niet redelijk om te veronderstellen dat geen van
hen ook maar de minste navraag zou gedaan hebben naar de stand van
zaken van het dossier, nu dit hen klaarblijkelijk zo nauw aan het hart
ligt.
Minstens dient te worden aangenomen dat zij op de hoogte dienden te
zijn, van de duur van een gunningsprocedure, en de stand van zaken
X-14.556 – 14.557-12/18
in deze specifieke procedure, zekerlijk nu sommigen onder hen
beroep hebben gedaan op een raadsman.
- Eerste verzoekende partij is zekerlijk sinds september 2009 op de
hoogte
van
de
door
tussenkomende
partij
verkregen
verkavelingsvergunning en daarmede aansluitend van het besluit van de
wegenis.
Eerste verzoekende partij heeft immers in de loop van september 2009
telefonisch geïnformeerd bij verzoekende partij tot tussenkomst, of zij niet
bereid zou zijn een deel van haar perceel, palende aan haar eigendom te
verkopen.
Ingevolge navraag door verzoekende partij tot tussenkomst bij de stad
AALST, diende aan eerste verzoekende partij te worden gemeld dat een
verkoop van het beoogde stuk grond niet mogelijk was, aangezien het
betreffende deel van het perceel als over te dragen openbaar domein in de
verkavelingsvergunning staat aangeduid.
Deze gang van zaken werd ten aanzien van de raadsman van eerste
verzoekende partij uitdrukkelijk bevestigd - voor iedere procedure welke
aan verzoekende partij tot tussenkomst gekend was - toen deze hieromtrent
op 15/03/2010 opnieuw bij verzoekende partij tot tussenkomst informeerde.
(…)
Deze melding door verzoekende partij tot tussenkomst ten aanzien van
de raadsman van eerste verzoekende partij is nimmer ontkend of ontkracht
geworden.
Opnieuw dient verwezen te worden naar de vaste rechtspraak van Uw
Raad waar zij oordeelde dat een derde niet vermag een effectieve
kennisneming van een bestuurshandeling uit te stellen, wanneer hij weet
heeft van de bestuurshandeling.
Er dient dan ook geoordeeld te worden dat het ingediende verzoekschrift
tot schorsing en nietigverklaring laattijdig is.
Verzoekende partijen dienen te worden geacht allen reeds eerder op de
hoogte zijn van het bestaan van de verkavelingsvergunning en het besluit
van de wegenis, minstens dienden zij dit als diligent agerende partij te zijn.
Om deze redenen dienen zowel het verzoek tot schorsing als de
vordering tot nietigverklaring te worden afgewezen als zijnde
onontvankelijk.”
In hun memorie in tussenkomst in de zaak A. 196.390/X-14.557
werpt de tussenkomende partij een gelijkluidende exceptie op.
5.6.
In haar laatste memorie in de zaak A. 196.389/X-14.556 laten
de verzoekende partijen nog gelden dat niet iedereen bekwaam is om een link te
leggen tussen de afbraak van een woning en de beslissing over een
verkavelingsaanvraag, dat het niet verboden is om een afzonderlijke
sloopvergunning aan te vragen, dat niet iedereen beslagen is in het ruimtelijk
ordeningsrecht, dat het aan de overheid toekwam om de onzekerheid over de
X-14.556 – 14.557-13/18
gelding van de betrokken beslissing weg te nemen door zelf het bestaan van de
vergunning onmiddellijk aan de bezwaarindieners mee te delen, en dat de stad
Aalst met een bericht van 4 maart 2010 heeft meegedeeld dat er nog geen
beslissing over de wegenis was genomen, zodat er geen zekerheid is dat, indien
zij zich vroeger hadden geïnformeerd, zij de correcte informatie zouden hebben
verkregen.
5.7.
In haar laatste memorie in de beide zaken laat de eerste
verwerende partij nog gelden, in de eerste zaak, dat er geen twijfel over kan
bestaan dat de verzoekende partijen, die allen een bezwaarschrift hadden
ingediend, wisten of moesten weten dat de sloopwerken plaatsvonden in
uitvoering van de verkavelingsvergunning, en in de tweede zaak, dat ook de
verzoekende partijen die geen bezwaarschrift hadden ingediend, gelet op het feit
dat in hun “achtertuin” werd overgegaan tot het slopen van een woning, zich op
dat ogenblik hadden moeten vergewissen van het bouwproject waarvan de
sloopvergunning de voorbereiding was, en dat het feit dat aan een nietverzoekende partij laattijdig verkeerde informatie zou zijn verstrekt, hieraan niets
afdoet.
5.8.
In haar laatste memorie in de beide zaken verwijst de
tussenkomende partij naar haar eerdere toelichtingen in de memories.
Beoordeling
5.9.
De bestreden besluiten dienden noch bekendgemaakt, noch aan
derden betekend te worden, zodat krachtens artikel 4 van het besluit van de
Regent van 23 augustus 1948 tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling
bestuursrechtspraak van de Raad van State, de beroepstermijn van zestig dagen
ingaat met de dag waarop de verzoekende partijen er kennis van hebben gehad of
geacht moeten worden er kennis van te hebben gehad.
Het mag evenwel niet in de macht van een potentiële
verzoekende partij liggen, wanneer zij in de mogelijkheid is kennis te nemen van
de bestuurshandeling die zij eventueel met een annulatieberoep wenst te
X-14.556 – 14.557-14/18
bestrijden, die kennisneming voor onbepaalde tijd uit te stellen en daardoor de
aanvangsdatum van de termijn van beroep willekeurig te verschuiven, zodat de
rechtsgeldigheid en het voortbestaan van de bedoelde bestuurshandeling buiten
weten, zowel van de overheid van wie zij uitgaat, als van alle andere
belanghebbenden, in het ongewisse wordt gehouden, met alle nadelige gevolgen
van dien.
Het beginsel volgens hetwelk voorkomen moet worden dat de
gelding van de administratieve beslissingen te lang onzeker blijft, en dat aan
voormeld artikel 4 van de procedureregeling ten grondslag ligt, eensdeels, en de
noodzaak van een evenwichtige bescherming van de belangen én van de
verkavelaar én van de omwonenden en andere belanghebbende personen,
anderdeels, brengen mee dat degene die meent te worden benadeeld door de
gemeenteraadsbeslissing over de zaak van de wegen en/of door de
verkavelingsvergunning en die het bestaan ervan moet vermoeden, de
verplichting heeft om binnen een redelijke termijn gebruik te maken van de hem
ter beschikking staande middelen om kennis te nemen van het bestaan en de
inhoud van die beslissingen.
Eens die redelijke termijn verstreken, neemt de termijn van
60 dagen om een annulatieberoep in te dienen, een aanvang.
Het is zaak van de partij die aanvoert dat het beroep laattijdig is,
het bewijs te leveren van het tijdstip waarop de verzoekende partij kennis had of
kon hebben van het bestaan van de bestreden beslissingen.
Het is dan weer zaak van de verzoekende partij in voorkomend
geval om aan te tonen dat zij binnen de redelijke termijn, via de geëigende
middelen de nodige inlichtingen over de bestreden vergunning heeft proberen in
te winnen.
5.10.
Er werd een openbaar onderzoek gehouden over de
verkavelingsaanvraag (met aanleg van nieuwe verkeerswegen) van 29 augustus
2008 tot 29 september 2008, tijdens welk alle verzoekende partijen in de zaak
A. 196.389/X-14.556, zijnde tevens de eerste, de vierde en de vijfde verzoekende
partij in de zaak A. 196.390/X-14.557, een bezwaarschrift hebben ingediend.
X-14.556 – 14.557-15/18
Zowel het verkavelingsplan als het grondplan betreffende de
wegen- en rioleringswerken uit te voeren in de verkaveling, die tijdens het
openbaar onderzoek ter inzage lagen, voorzien beide uitdrukkelijk in de afbraak
van de bestaande woning op perceel nr. 506/g.
De bestreden gemeenteraadsbeslissing over het wegtracé werd
genomen op 28 april 2009. De bestreden verkavelingsvergunning werd verleend
op 13 juli 2009. De sloopvergunning voor de op het terrein nog aanwezige
vrijstaande eengezinswoning werd verleend op 24 augustus 2009.
Blijkens de niet betwiste stukken bijgebracht door de stad Aalst
en de tussenkomende partij zijn de afbraakwerken uitgevoerd tussen 1 en
15 december 2009.
In de beide verzoekschriften stellen de verzoekende partijen te
wonen “in de onmiddellijke en aanpalende omgeving van het te verkavelen
terrein”, hetgeen zij staven aan de hand van de door hen bijgebrachte stukken. In
hun hoedanigheid van onmiddellijk omwonenden kunnen de verzoekende partijen
dan ook niet onwetend zijn geweest over de uitvoering van de slopingswerken,
hetgeen zij overigens ook niet beweren.
Gelet
op
het
openbaar
onderzoek
dat
over
de
verkavelingsaanvraag werd gehouden kunnen zij ook niet voorhouden niet op de
hoogte te zijn geweest van deze aanvraag, hetgeen zij overigens evenmin doen.
De redelijke termijn om initiatieven te nemen ten einde kennis
te krijgen van het bestaan en de inhoud van de verkavelingsvergunning en de
eraan voorafgaande gemeenteraadsbeslissing over de zaak van de wegen, is ten
aanzien van de verzoekende partijen dan ook ingegaan, niet met de aanplakking
van de stedenbouwkundige vergunning van 19 oktober 2009 voor het rooien van
de bomen, maar met de uitvoering van de sloopvergunning voor de op het
betrokken terrein nog aanwezige woning, die plaats vond van 1 december 2009
tot 15 december 2009. Terecht werpen de stad Aalst en de tussenkomende partij
in dat verband op dat de eenvoudige lectuur van de sloopvergunning de
verzoekende partijen in kennis had gesteld van het bestaan van de
verkavelingsvergunning die op haar beurt uitdrukkelijk refereert naar de
gemeenteraadsbeslissing van 28 april 2009 over de zaak van de wegen.
Overigens verduidelijken de verzoekende partijen niet waarom in de gegeven
X-14.556 – 14.557-16/18
omstandigheden de sloping van de woning, waarvoor zij moesten weten dat een
vergunning vereist was, hen er niet toe diende aan te zetten te informeren of de
verkaveling die deze sloping impliceerde, en waarover zoals blijkt reeds een
openbaar onderzoek had plaatsgevonden, reeds was vergund, doch de latere
stedenbouwkundige vergunning voor het rooien van bomen op het betrokken
terrein dan weer wel. De redelijke termijn om zich te informeren is derhalve eind
december 2009 verstreken, zodat het op 3 mei 2010 in de beide zaken ingestelde
beroep laattijdig is. Het feit dat de stad Aalst in een bericht van 4 maart 2010 -en
derhalve reeds na het verstrijken van de beroepstermijn- bij misslag, die
overigens werd rechtgezet met een bericht van 15 maart 2010, aan de raadsman
van de verzoekende partijen meldde dat er nog geen aanvraag was ingediend,
doet aan de voormelde vaststelling geen afbreuk. Op de vergunningverlenende
overheid rustte te dezen ook niet de verplichting om de bezwaarindieners
onmiddellijk te informeren omtrent de beslissing die over een aanvraag werd
genomen.
De excepties zijn gegrond. De beide beroepen zijn niet
ontvankelijk.
BESLISSING
- De afstand van het geding wordt vastgesteld in hoofde van Tom DE
CREM en Vanessa DELSEMME in de beide zaken.
- De Raad van State verwerpt de beroepen.
- De eerste, de tweede, de derde verzoekende partijen in de zaak I worden
verwezen in de kosten van de vordering tot schorsing en het beroep tot
nietigverklaring, begroot op 1050 euro, elk voor een derde.
De vierde en de vijfde verzoekende partijen in de zaak I worden verwezen in
de kosten van de vordering tot schorsing, begroot op 350 euro, elk voor een
tweede.
De eerste, de tweede, de derde, de vierde, de vijfde en de achtste verzoekende
partijen in de zaak II worden verwezen in de kosten van de vordering tot
X-14.556 – 14.557-17/18
schorsing en het beroep tot nietigverklaring, begroot op 2100 euro, elk voor
een zesde.
De zesde en de zevende verzoekende partijen in de zaak II worden verwezen
in de kosten van de vordering tot schorsing, begroot op 350 euro, elk voor
een tweede.
De tussenkomende partij wordt verwezen in de kosten van de tussenkomst in
beide zaken, begroot op 250 euro.
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, in openbare terechtzitting van
dertien februari 2012, door de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:
Roger Stevens,
kamervoorzitter,
Johan Bovin,
staatsraad,
Pierre Lefranc,
staatsraad,
Silvan De Clercq,
griffier.
bijgestaan door
De griffier
De voorzitter
Silvan De Clercq
Roger Stevens
X-14.556 – 14.557-18/18