Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702 (2024-02-06)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 258.702 van 6 februari 2024 Sociale zaken en volksgezondheid
- Artsen, geneesheren-specialisten en dierenartsen en paramedische beroepen
Beslissing : Verwerping Depersonalisatie
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
XIVe KAMER
ARREST
nr. 258.702 van 6 februari 2024
in de zaak A. 235.984/XIV-39.199
In zake :
F.C.
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaat Christophe Coen
kantoor houdend te 2018 Antwerpen
Mechelsesteenweg 210A, bus 10
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen:
het RIJKSINSTITUUT VOOR ZIEKTE- EN
INVALIDITEITSVERZEKERING (RIZIV)
woonplaats kiezend te 1210 Brussel
Galileelaan 5/01
I. Voorwerp van het cassatieberoep
Het cassatieberoep, ingesteld op 30 maart 2022, strekt tot
cassatie van de beslissing van de Nederlandstalige Kamer van beroep, ingesteld
bij de Dienst voor geneeskundige evaluatie en controle van het RIZIV, van 22
februari 2022 in de zaak NB-004-18.
II. Verloop van de rechtspleging
Het cassatieberoep is toelaatbaar verklaard bij beschikking
nr. 14.874 van 2 mei 2022.
De verwerende partij heeft een memorie van antwoord
ingediend en verzoeker heeft een memorie van wederantwoord ingediend.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-1/45
Eerste auditeur Anja Somers heeft een verslag opgesteld, op
grond van artikel 16 van het koninklijk besluit van 30 november 2006 ‘tot
vaststelling van de cassatieprocedure bij de Raad van State’.
Verzoeker heeft een verzoek tot voortzetting van de procedure
teneinde te worden gehoord ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 22 november 2023.
Staatsraad Chantal Bamps heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Christophe Coen, die verschijnt voor verzoeker en
attaché-jurist Frank Nassen, die verschijnt voor de verwerende partij, zijn
gehoord.
Eerste auditeur Anja Somers heeft een met dit arrest
eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
Na een onderzoek naar het voorschrijven van groeihormonen
door verzoeker wordt hem het volgende ten laste gelegd:
“het opmaken, ondertekenen en uitreiken van aanvragen voor
tegemoetkoming van farmaceutische producten opgenomen in Hoofdstuk
IV van de lijst van de vergoedbare specialiteiten (bijlage I van het KB van
21/12/2001) zonder dat aan de wettelijke vergoedingsvoorwaarden werd
voldaan, waardoor tussen augustus 2008 en april 2010 deze farmaceutische
producten ten onrechte werden in rekening gebracht aan de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen.”
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-2/45
Dit betreft volgens de Dienst voor geneeskundige evaluatie en
controle van het RIZIV (hierna: de DGEC) een inbreuk op artikel 73bis, 2°, van
de wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 en op bijlage 1, hoofdstuk IV van de
lijst van de vergoedbare farmaceutische specialiteiten van het koninklijk besluit
van 21 december 2001 ‘tot vaststelling van de procedures, termijnen en
voorwaarden inzake de tegemoetkoming van de verplichte verzekering voor
geneeskundige verzorging en uitkeringen in de kosten van farmaceutische
specialiteiten’ (hierna: het koninklijk besluit van 21 december 2001).
3.2.
De Kamer van eerste aanleg verklaart op 21 december 2017 de
vordering van de DGEC ten aanzien van verzoeker ontvankelijk en gegrond en
veroordeelt verzoeker tot de terugbetaling van de waarde van de ten laste gelegde
verstrekkingen voor een bedrag van 253.475,59 euro en de betaling van een
administratieve geldboete voor een bedrag van 200 euro te vermeerderen met
4,5 opdeciemen (en derhalve te vermenigvuldigen met 5,5).
3.3.
Tegen deze beslissing tekent verzoeker hoger beroep aan.
3.4.
Bij (tussen)beslissing van 24 september 2019 oordeelt de
Kamer van beroep dat het middel gesteund op het gebrek aan onafhankelijkheid
niet kan worden bijgevallen, dat op de vorderingen gesteund op een schending
van de Salduz-leer of van het recht van verdediging niet kan worden ingegaan,
dat de ingeroepen schending van de redelijke termijn geen grond oplevert om bij
voorbaat te moeten besluiten tot de niet-ontvankelijkheid van de vordering van de
geïntimeerde en dat het middel van niet-ontvankelijkheid in zoverre dit steunt op
de onduidelijkheid van de tenlastelegging of de verjaring, niet kan worden
bijgevallen.
In die mate wordt de beslissing bestreden bij een cassatieberoep
bij de Raad van State (zaak gekend als A. 229.455/VII-40.676).
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-3/45
De Kamer van beroep beveelt tevens ambtshalve tot de
heropening van het debat ten einde de partijen te horen over de tenlasteleggingen,
nadat zij in conclusies hun standpunt hierover hebben meegedeeld en de
desbetreffende stavende stukken concreet hebben aangeduid en/of toegevoegd
aan hun stukkenbundel.
3.5.
Bij
arrest
nr.
249.486
van
14
januari
2021
(ECLI:BE:RVSCE:2021:ARR.249.486) verwerpt de Raad van State het in supra,
punt 3.4. voornoemde cassatieberoep.
3.6.
Het voorliggende geschil betreft het bewijs van de inbreuken
per verzekerde patiënt en de gegrondheid van de desbetreffende vorderingen van
de DGEC.
3.7.
Bij beslissing van 22 februari 2022, die de bestreden beslissing
is, verklaart de Kamer van beroep, nadat het debat werd gevoerd, (1.) de
vordering van de DGEC, ontvankelijk en in beperkte mate gegrond, (2.) verklaart
de vordering tot vaststelling van de inbreuken en tot terugbetaling van de ten
onrechte aangerekende sommen voor het overige gegrond, (3.) veroordeelt
verzoeker tot terugbetaling van de waarde van de ten laste gelegde verstrekkingen
voor een totaal bedrag van 174.734,73 euro, (4.) stelt vast dat er ingevolge een
schending van de redelijke termijn geen administratieve geldboete kan worden
opgelegd en wijst de vordering tot het opleggen van een boete om deze reden af
en (5.) wijst, tot slot, het meer gevorderde af als ongegrond.
In deze beslissing oordeelt de Kamer van beroep dat het middel
gesteund op het gebrek aan onafhankelijkheid van de Kamer van beroep reeds
werd afgewezen bij beslissing van de Kamer van beroep van 24 september 2019
(cfr. punt 3.4) en dat, in zoverre verzoekers argumentatie al niet als louter
hypothetisch dient te worden beschouwd, de door hem opgeworpen prejudiciële
vraag reeds werd beantwoord door het Grondwettelijk Hof bij arrest nr. 15/2019
van 31 januari 2019, dat de kwalificatie van het verslag/formulier gevoegd bij de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-4/45
aanvraag reeds definitief werd beslecht, dat de aangevoerde argumenten ter
betwisting van de bewijsvoering niet kunnen worden bijgevallen en dat de
argumentatie over de aanpassing van de reglementering in de tijd geen invloed
heeft op de toepassing van de in pararaaf 359 van bijlage 1, hoofdstuk IV van de
lijst van de vergoedbare farmaceutische specialiteiten, van het koninklijk besluit
van 21 december 2001 bepaalde kernvoorwaarden.
In die mate wordt de beslissing bestreden.
3.8.
De aangevochten onderdelen van de bestreden beslissing
steunen op volgende motieven:
“BEOORDELING
3. De ontvankelijkheid van de vorderingen van het RIZIV[…]
4. De onafhankelijkheid van de Kamer van beroep.
9. De appellant beroept zich andermaal op een gebrek aan
onafhankelijkheid van de Kamer van beroep.
Dit middel werd afgewezen bij beslissing van de Kamer van beroep van
24 september 2019. De huidige argumenten van de appellant wijzigen deze
beslissing niet.
10. De appellant stelt dat uit het dossier niet altijd kan worden afgeleid
welke adviserende arts machtiging heeft verleend en dat het ‘risico’ zou
bestaan dat het om een van de leden van de Kamer van beroep gaat, die
daardoor niet aan de beraadslaging kon deelnemen.
Dit argument is louter hypothetisch. Ten aanzien van haar huidige
samenstelling is er geen enkele aanwijzing voorhanden om te besluiten tot
dergelijk risico. Dit is niet aan de orde.
11. De appellant stelt dat dit wel het geval was in de procedure in eerste
aanleg omdat een lid van de Kamer van eerste aanleg een machtiging heeft
verleend ten aanzien van een van de betrokken patiënten. Hij vraagt dat de
beslissing van de Kamer van eerste aanleg bijgevolg nietig wordt verklaard.
De appellant heeft echter geen belang om dit middel op te werpen. De
Kamer van beroep doet ter zake uitspraak in laatste aanleg met volle
rechtsmacht. De eigen beslissing komt in de plaats van deze van de Kamer
van eerste aanleg, ongeacht of het beroep wordt ingewilligd of niet. Zelfs
aangenomen dat de beslissing van de Kamer van eerste aanleg te
vernietigen is, dan nog blijft de Kamer van beroep gehouden om ten gronde
uitspraak te verlenen (cf. RvS 29 oktober 2007, nr. 176303, punt 3.3.4.1.).
12. Ten slotte meent de appellant dat aan het Grondwettelijk Hof een
prejudiciële vraag moet worden gesteld omdat de werknemers van de
verzekeringsinstellingen onmogelijk onafhankelijk kunnen oordelen.
Dezelfde stelling heeft hij ook aangevoerd in het kader van het
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-5/45
cassatieberoep voor de Raad van State. In het arrest van 14 januari 2021
stelde de Raad van State vast dat het Grondwettelijk Hof hierover reeds bij
arrest nr. 15/2019 van 31 januari 2019 oordeelde dat de onafhankelijkheid
en de onpartijdigheid van de Kamer van beroep voldoende gewaarborgd is.
Aangezien hierover definitief werd beslist, is dit punt niet meer aan de
orde.
5. De kwalificatie van het verslag/vrij formulier gevoegd bij de aanvraag
13. De appellant stelt dat de Kamer van beroep thans moet oordelen of
het verslag/vrij formulier dat hij opstelde om door de patiënt te worden
gevoegd bij een aanvraag tot terugbetaling, een reglementair document
betreft.
Ook dit punt werd reeds definitief beslecht. Bij beslissing van
24 september 2019 oordeelde de Kamer van beroep dat het gaat om een
reglementair document (cf. randnr. 36, blz. 24-25/31).
6. De bewijsvoering
14. De appellante betwist dat hij inbreuken heeft begaan.
Bij de beoordeling van het bewijs van de tenlaste gelegde feiten gelden
volgende uitgangspunten.
De processen-verbaal opgemaakt door de inspecteurs en controleurs die
naar aanleiding van hun controleopdracht een overtreding van de wettelijke
bepalingen vaststellen, zijn bewijskrachtig behoudens tegenbewijs (art. 169
van de Z.I.V.-Wet 1994 zoals destijds van toepassing, thans vervat in art.
66 Sociaal Strafwetboek).
Deze regel geldt niet onverkort. Zij heeft betrekking op de processenverbaal waarin overtredingen zijn vastgesteld - dit wil zeggen waarin het
bestaan van materiële feiten wordt geconstateerd die een overtreding
uitmaken – en niet op de processen-verbaal die enkel het verhoor van
patiënten, de betrokken zorgverlener of andere getuigen weergeven.
Ten aanzien van dergelijke verklaringen afgelegd in het kader van het
verhoor dient de rechter te oordelen in hoeverre zij als een bewijs van
bepaalde als overtreding gekwalificeerde feiten kunnen gelden (cf. Arbh.
Antwerpen (afd. Hasselt) 25 september 1995, JTT 1996, 198, noot).
15. De appellant stelt dat er meerdere redenen zijn om de verklaringen
afgelegd tijdens zijn verhoor bij voorbaat als waardeloos te beschouwen en
ter zijde te laten.
Deze stelling kan echter niet worden gevolgd.
Als eerste reden wordt ingeroepen dat zijn raadsman het verhoor deels
niet mocht bijwonen.
Deze bijstand was door zijn positie niet vereist. Er werd evenmin
aangetoond dat dit een reden is om de inhoud van zijn verklaringen over de
aanvragen ingediend per patiënt bij voorbaat in vraag te moeten stellen.
De appellant beroept zich daarnaast op het feit dat hij tijdens het verhoor
geen toegang had tot zijn dossiers.
Ook dit staaft zijn conclusie over het waardeloos karakter van de
verklaringen niet. De appellant werd vooraf ingelicht over de te bespreken
dossiers, doch verkoos klaarblijkelijk zelf om deze niet ter beschikking te
houden (cf. blz. 16/31 van de beslissing van 24 september 2019). In zoverre
hij zich om die reden op een of ander punt zou hebben vergist, dient dit
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-6/45
thans concreet geval per geval te worden aangetoond en aannemelijk te
worden gemaakt. Dit kan niet bij voorbaat worden aangenomen.
Tenslotte stelt de appellant dat hem woorden in de mond zouden zijn
gelegd. Hij wijst er ook op dat hij de verklaring niet heeft ondertekend.
Ook deze argumenten staven zijn stelling niet. Uit het proces-verbaal
van verhoor blijkt dat de appellant in eerste instantie aankondigde dat hij na
ontvangst van het verslag van het verhoor zijn opmerkingen zou overmaken
en dat de ondertekening dan zou volgen. Dit is uiteindelijk niet gebeurd.
Niettegenstaande hij de gelegenheid had om aan de hand van de dossiers en
met bijstand van zijn raadsman de (thans beweerde) onwaarheden of
vergissingen recht te zetten, zijn er destijds geen opmerkingen gevolgd.
Welke verklaring hem in de mond werd gelegd, is nog steeds de vraag.
Dit dient minstens concreet te worden aangewezen en uitgelegd opdat
hierover kan worden geoordeeld en hieruit in voorkomend geval enige
conclusie kan worden getrokken.
Alle argumenten in acht genomen, kan de Kamer van beroep enkel
besluiten dat er geen reden is om de verklaringen afgelegd bij het verhoor
bij voorbaat ter zijde te laten.
16. De appellant stelt verder dat het dossier soms onvolledig is omdat
gegevens zoals de aanvraag of de beslissing van de adviserend arts zouden
ontbreken.
Dit is terecht, maar slechts in beperkte mate het geval. Om de redenen
vermeld bij de bespreking per inbreuk, blijkt dit echter niet bepalend te zijn
voor de vraag of de inbreuk al dan niet werd aangetoond.
17. Ten aanzien van de lijsten van de afgeleverde geneesmiddelen,
voorgelegd door het RIZIV, stelt de appellant dat het onduidelijk is hoe
deze zijn samengesteld.
In de syntheseconclusie voor het RIZIV werd deze vraag summier, maar
formeel beantwoord. Het RIZIV vermeldt dat het gaat om gewaarmerkte
gegevens (cf. blz. 13 syntheseconclusie geïntimeerde).
In dit verband bepaalt artikel 138 van de ZIV-wet van 14 juli 1994 dat
de verzekeringsinstelling of de tarificatiedienst op eigen initiatief of op
verzoek van de controlediensten van het Instituut, aan de hand van
elektronisch opgeslagen en verwerkte gegevens, lijsten opstelt onder de
vorm van geïntegreerde bestanden die de nodige gegevens bevatten voor de
volledige identificering van de verstrekkingen, van de zorgverstrekkers die
deze hebben voorgeschreven, uitgevoerd of afgeleverd en van de
begunstigden.
Deze gegevens kunnen zowel betrekking hebben op verstrekkingen die
in rekening werden gebracht, als deze die door de verzekering voor
geneeskundige verzorging werden terugbetaald. Het volgnummer van het
geneesmiddelenvoorschrift moet eveneens vermeld worden in deze
gegevensbestanden.
Na waarmerking door een gevolmachtigde van de verzekeringsinstelling
of de tarificatiedienst erkend door de leidend ambtenaar van de Dienst voor
administratieve controle, gelden deze lijsten tot bewijs van het tegendeel,
ook ten aanzien van derden.
Het behoort dus aan de appellant om in voorkomend geval ten aanzien
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-7/45
van de gegevens aan te tonen dat zij fouten of vergissingen bevatten.
De stavingstukken die het RIZIV na de beslissing van 24 september
2019 heeft voorgelegd en die de gegevens vermelden per maand, per jaar en
per voorschrijvende arts, laten dergelijk verweer ook toe (cf. stukken 1-18
dossier geïntimeerde).
7. De tenlasteleggingen
7.1. De algemene opmerkingen van de appellant
18. Bij beslissing van 24 september 2019 werden de partijen uitgenodigd
om hun standpunt nader uiteen te zetten en te staven over de vraag of de
reglementaire toekenningsvoorwaarden ten aanzien van de betrokken
verzekerden vervuld zijn.
Het betreft in essentie volgende voorwaarden:
a) - het stellen van een diagnose groeihormoondeficiëntie samen met
minstens één andere hormonale deficiëntie (naast prolactine);
b) - het instellen van een adequate substitutie- of suppletietherapie voor
de andere deficiëntie(s) alvorens de substitutie- of suppletietherapie met
groeihormoon wordt aangevat.
Beide voorwaarden zijn opgenomen in de reglementering en dit zowel
vanaf 1 februari 2006 (M.B. van 12 januari 2006, B.S. 20 januari 2006), als
vanaf 1 augustus 2008 (M.B. van 15 juli 2008, B.S. 18 juli 2008).
De opmerking van de appellant over de aanpassing van de
reglementering in de tijd heeft dus geen invloed op de toepassing van de
voormelde kernvoorwaarden.
De tekst, zoals van toepassing voor Genotonorm, luidde van 1 februari
2006 tot 1 augustus 2008 meer bepaald als volgt:
‘§ 359
1° (…)
2° De volgende specialiteiten worden vergoeding in categorie B als ze
worden gebuikt als substitutietherapie bij volwassenen vanaf 18 jaar in
geval van uitgesproken groeihormoondeficiëntie (Growth Hormone
Deficiency of GHD), in één van de volgende situaties:
- (…)
- (…)
- Wanneer de diagnose groeihormoondeficiëntie als gevolg van een
hypothalamohypofysaire stoornis tezamen met minstens één andere
hormonale deficiëntie naast prolactine op volwassen leeftijd is gesteld,
moet de patiënt(e) één dynamische groeihormoontest ondergaan met behulp
van een gekend groeihormoon-secretagoog. Bovendien moet een adequate
substitutietherapie voor de andere hormonale deficiëntie(s) worden
ingesteld alvorens de substitutietherapie met groeihormoon wordt aangevat.
Op grond van een omstandig schriftelijk verslag opgesteld door een
endocrino-diabetologie specialist, waaruit blijkt dat aan de criteria is
voldaan, levert de adviserend geneesheer de machtiging af waarvan het
model is vastgesteld onder ‘d’ van de bijlage III bij dit besluit en waarvan
de geldigheidsduur beperkt is tot 12 maanden.
Deze machtigingen tot vergoeding kunnen verlengd worden voor
hernieuwbare periodes van maximum 60 maanden op basis van een model
‘d’, behoorlijk ingevuld door de voornoemde geneesheer-specialist en
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-8/45
teruggestuurd
naar
de
adviserend
geneesheer
van
de
verzekeringsinstelling.’
Voor de specialiteit Norditropin Simplexx (§ 41) werd bepaald dat de
groeihormoon-deficiëntie moet worden aangetoond door een
groeihormonenpiek die de waarde van 10 mI.E./l niet overschrijdt, bij twee
dynamische tests die worden uitgevoerd met behulp van door het
groeihormoon gekende secretagogen.
Voor het overige gelden dezelfde voorwaarden. Er valt enkel op te
merken dat bij de ‘andere’ hormoondeficiëntie uitdrukkelijk werd vermeld
dat het gaat om een ‘hypofysaire’ hormoondeficiëntie.
19. De appellant stelt dat het zou volstaan om de opstart van de
suppletietherapie voor de ‘andere’ hormoondeficiëntie op korte termijn te
plannen en intussen alvast de aanvraag voor het groeihormoon in te dienen.
Dit is niet correct. Het tijdsverloop tussen het opstarten van de ‘andere’
suppletietherapie en de therapie met het groeihormoon is weliswaar niet
bepaald in de reglementering. Het is wel duidelijk dat de ‘andere’
suppletietherapie voorafgaand aan de aanvraag voor het groeihormoon
moet zijn ingesteld. De regelgeving bepaalt dat het verslag van de
behandelende endocrino-diabetologie specialist, te voegen bij deze
aanvraag, moet aangeven dat aan de criteria (waaronder het instellen van de
suppletietherapie voor de andere deficiëntie) ‘voldaan is’. Uit de
aanvraagformulieren blijkt hetzelfde: aan de specialist wordt gevraagd om
te bevestigen dat deze therapie ingesteld ‘werd’ of ‘is’.
20. De appellant merkt bij elke tenlastelegging op dat het RIZIV faalt in
het bewijs van het bedrag en de samenstelling van de afgeleverde
verpakkingen.
Dit punt heeft niet zozeer betrekking op de inbreuk zelf, maar op de
bewijsvoering (cf. randnummer 17 en 47).
7.2. Bespreking per verzekerde
[…]
8. De terugvordering
[…]
9. De administratieve geldboete
[…]”.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-9/45
IV. Onderzoek van de middelen
A. Eerste middel
Uiteenzetting van het middel
Verzoeker voert in het verzoekschrift in een eerste middel de
schending aan van artikel 151, § 1, van de Grondwet, van artikel 6.1 van het
Verdrag ‘tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele
vrijheden’, ondertekend te Parijs op 4 november 1950 (hierna: het EVRM), van
artikel 145 van de wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige
verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 en van de
motiveringsverplichting zoals onder meer bepaald in artikel 149 van de
Grondwet.
Verzoeker
onderscheidt
in
het
eerste
middel
twee middelonderdelen.
In een eerste middelonderdeel laat verzoeker gelden dat de
Kamer van beroep was samengesteld uit de voorzitter, twee leden aangeduid door
de verzekeringsinstellingen en twee leden aangeduid door de groepen die
respectievelijk zijn bedoeld in artikel 140, § 1, eerste lid, 3°, 5° tot 21°, van de
wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’ gecoördineerd op 14 juli 1994, als werkende leden en dat waar in de
tussenbeslissing van 24 september 2019 twee artsen voorgedragen door de artsenspecialisten in de Kamer van beroep zetelden, thans blijkt dat tijdens de debatten
en de beraadslaging er slechts één arts-specialist zetelde naast een huisarts.
Verzoeker betoogt vervolgens dat in artikel 145, § 1, van de wet
‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 duidelijk wordt gesteld dat de
voorzitter erover dient te waken dat i) van elke beroepscategorie waartoe de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-10/45
zorgverleners behoren, minstens één vertegenwoordiger deel uitmaakt van de
Kamer en ii) er een gelijke vertegenwoordiging is van de beroepscategorieën
waartoe de zorgverleners behoren en van de verzekeringsinstellingen, zodat hij
bijgevolg er op diende te vertrouwen dat de Kamer van beroep rechtsgeldig
samengesteld zou zijn uit twee artsen-specialisten en twee artsen aangeduid door
de verzekeringsinstellingen. Dat indien slechts één van de door de Koning
aangeduide specialisten kon zetelen, de voorzitter erover diende te waken dat
slechts één arts aangeduid door de verzekeringsinstellingen zou zetelen. Tot slot
benadrukt verzoeker dat indien in artikel 140, § 1, 3°, van de wet ‘betreffende de
verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen’,
gecoördineerd op 14 juli 1994 zowel huisartsen als artsen-specialisten worden
bedoeld, zij niet door dezelfde vakorganisaties worden voorgedragen. Dit klemt
volgens verzoeker des te meer nu in artikel 140, § 1, 3°, van voornoemde wet
uitdrukkelijk wordt voorzien dat, om de vertegenwoordiging van de
representatieve organisaties van het artsenkorps te bepalen, rekening wordt
gehouden met eventuele minderheden. Bijgevolg kon volgens verzoeker een
huisarts niet zetelen in de Kamer van beroep, daar dit afbreuk zou doen aan de
minderheid van de artsen-specialisten, zodat derhalve de Kamer van beroep
onregelmatig was samengesteld.
In een tweede middelonderdeel wijst verzoeker er op dat na de
tussenbeslissing van 21 december 2017 de zetel van de Kamer van beroep
wijzigde en dat van de op voordracht van een verzekeringsinstelling benoemde
plaatsvervanger wordt vermoed dat deze ook adviserend arts is bij het
onafhankelijk ziekenfonds. Verzoeker betoogt dat de Kamer van beroep is
samengesteld uit onder meer vier raadgevende leden, waarvan er twee worden
gekozen uit artsen voorgesteld door de verzekeringsinstellingen en dat op de
dubbele lijsten van de artsen voorgedragen door de verzekeringsinstellingen
alleen artsen voorkomen die adviserend-geneesheer zijn en in loondienst van de
verzekeringsinstellingen, zodat de koninklijke besluiten waarbij beide artsen
voorgedragen door de verzekeringsinstellingen in loondienst werden benoemd,
artikel 151, § 1, van de Grondwet en artikel 6, lid 1 van het EVRM schenden en
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-11/45
overeenkomstig artikel 159 van de Grondwet niet regelmatig zijn. De Kamer van
beroep was volgens verzoeker, bij gebrek aan rechtsgeldige benoeming van de
raadgevende leden benoemd door de Koning op voordracht van de
verzekeringsinstellingen, niet rechtsgeldig samengesteld.
Verzoeker benadrukt vervolgens dat overeenkomstig hun
statuut de adviserende geneesheren in hun taak onafhankelijk dienen te zijn.
Vermits het geschil betrekking heeft op het voorschrijven door verzoeker van
geneesmiddelen waarvan de terugbetaling afhankelijk is van een voorafgaand
akkoord en het bijgevolg betrekking heeft op de informatie die de adviserend
geneesheren van verzoeker hebben gekregen, zijn deze geneesheren betrokken
partij daar zij overeenkomstig hun statuut verplicht waren met verzoeker de
mogelijkheden te onderzoeken om diagnoses nauwkeuriger te stellen en de
therapie te verbeteren en om, desgevallend, de kosten ter behandeling te
verminderen. De adviserend geneesheer heeft een actieve rol wanneer hem door
de verzekerde het akkoord wordt gevraagd voor terugbetaling van een
geneesmiddel. Volgens verzoeker is het duidelijk dat de adviserende geneesheren
die lid van het rechtscollege zijn, onmogelijk kunnen bewijzen dat zij volkomen
onafhankelijk
en
onpartijdig
zijn
nu
zij
verbonden
zijn
met
een
arbeidsovereenkomst met de verzekeringsinstelling en onder hun leiding en
toezicht werken. De schijn dat zij mogelijk niet onafhankelijk en onpartijdig zijn,
is voor verzoeker reeds voldoende om te stellen dat de Kamer van eerste aanleg
niet regelmatig kennis kan nemen van deze zaak wegens schending van artikel
151, § 1 van de Grondwet en artikel 6, lid 1 van het EVRM. Artikel 145 van de
wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’ gecoördineerd op 14 juli 1994 druist volgens verzoeker dan ook in
tegen artikel 151, § 1, van de Grondwet en artikel 6, lid 1 van het EVRM.
Verwijzend naar de overwegingen 75 tot 78 van een arrest van
23 april 2015 van het Europees Hof van de Rechten van de Mens waarin de
principes van de objectieve onpartijdigheid in herinnering werden gebracht
(EHRM, Grote Kamer arrest 23 april 2015, Morive/Frankrijk, ECLI
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-12/45
CE:ECHR:2015:0423JUD002936910), is het volgens verzoeker duidelijk dat de
adviserende
geneesheren
die
als
vertegenwoordiger
van
de
verzekeringsinstellingen zowel in de Kamer van eerste aanleg als in de Kamer
van beroep zetelen, onder leiding en gezag van hun werkgever het belang van hun
werkgever, de verzekeringsinstellingen, behartigen en dat de schijn dat zij niet
onafhankelijk zijn reeds voldoende is om vast te stellen dat het rechtscollege niet
onpartijdig is samengesteld. Bijgevolg kunnen volgens verzoeker, door in een
rechtscollege te zetelen met volle rechtsmacht, de adviserende artsen onmogelijk
nog functioneren als adviserend-geneesheer waar zij een bemiddelingsrol hebben
conform het koninklijk besluit nr. 35 van 20 juli 1967 ‘houdende het statuut en
het barema van de adviserend geneesheren die tot taak hebben bij de
verzekeringsinstellingen in te staan voor de geneeskundige controle op de
primaire arbeidsongeschiktheid en op de gezondheidszorgverstrekkingen,
overeenkomstig de wet betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige
verzorging en uitkering, gecoördineerd op 14 juli 1994’. Artikel 155 van de wet
‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’ gecoördineerd op 14 juli 1994 is volgens verzoeker ongrondwettelijk
in de interpretatie dat de verzekeringsinstellingen eigen werknemers mogen
voordragen als leden van de Kamer van eerste aanleg en de Kamer van beroep.
Dienaangaande wijst verzoeker erop dat zijn verzoek tot het
stellen van een prejudiciële vraag aan het Grondwettelijk Hof door de Kamer van
beroep werd geweigerd, terwijl het feit dat de Raad van State in het
cassatieberoep tegen de tussenbeslissing van 21 december 2017 reeds oordeelde
over de samenstelling van de Kamer van beroep niet relevant is daar de
samenstelling van de Kamer wijzigde en het gezag van gewijsde van het arrest
van
de
Raad
van
State
van
14
januari
2021
(ECLI:BE:RVSCE:2021:ARR.249.486) enkel strekt tot de samenstelling van de
Kamer van beroep van 24 september 2019 wat het debat en de beraadslaging
voorafgaand aan de beslissing van 24 september 2019 betreft en geenszins tot
latere samenstellingen.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-13/45
Dit alles klemt volgens verzoeker des te meer nu hij heeft
opgeworpen dat op grond van de voorhanden zijnde stukken onmogelijk kon
worden nagegaan of de adviserende geneesheren die in de zaak zetelen, een
beslissing hadden genomen waarover zij nadien zelf dienen te oordelen/adviseren
als lid van de Kamer van beroep. Daarnaast geeft verzoeker aan in zijn conclusie
erop te hebben gewezen dat in het dossier voorgelegd door de DGEC voor de
meeste afleveringen van medicatie de akkoorden van de adviserende geneesheren
ontbraken zodat niet kon worden nagegaan of de akkoorden al dan niet door
adviserende artsen, lid van de Kamer van beroep, werden genomen.
Niettegenstaande de Kamer van beroep oordeelde dat het feit dat een lid van de
Kamer van eerste aanleg een beslissing trof, irrelevant is, wordt volgens
verzoeker uit het oog verloren dat wegens het niet voorleggen van stavingstukken
doch loutere lijsten van patiënten met gegevens, zonder enige verwijzing naar de
adviserende arts die een beslissing nam, niet kan worden gecontroleerd welke
adviserende artsen beslissingen hebben getroffen. Nu op dit argument niet werd
geantwoord, schendt de bestreden beslissing de motiveringsplicht zoals onder
meer bepaald door artikel 149 van de Grondwet. Het feit dat een lid van de
Kamer van eerste aanleg tegelijkertijd rechter en partij was werd aangetoond
zodat, volgens verzoeker, de kans groot is dat een lid van de Kamer van beroep
aangeduid door de Koning op voordracht van de verzekeringsinstellingen
eveneens tegelijkertijd rechter en partij is. In de bestreden beslissing wordt
volgens verzoeker geen rekening gehouden met de gewijzigde samenstelling van
de Kamer van beroep, noch wordt aan de hand van een afdoende motivering het
stellen van een prejudiciële vraag aan het Grondwettelijk Hof afgewezen.
Verzoeker
suggereert
om
volgende
vraag
aan
het
Grondwettelijk Hof te stellen:
“Schendt artikel 145 ZIV § 1 alinea 2, 2° en alinea 3, 2° alsook § 2 van
ZIV-wet de artikelen 10 en 11 van de Grondwet en artikel 6, 1 EVRM in
de interpretatie dat zowel voor de Kamer van eerste aanleg bij de DGEC
en controle bij het RIZIV als voor de Kamer van beroep bij de DGEC bij
het RIZIV, wanneer de Koning artsen-werknemers van de
verzekeringsinstellingen die onder hun leiding en gezag werken, benoemt
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-14/45
als werkend of plaatsvervangend lid van de Kamer van eerste aanleg of
raadgevend of plaatsvervangend raadgevend lid van de Kamer van beroep
uit de kandidaten door de verzekeringsinstellingen voorgedragen op
dubbele lijsten, als werkende leden, en wanneer deze adviserende artsen
mogelijk zelf rechter en partij zijn daar zij zelf mogelijk als adviserende
arts de formulieren die door verzoeker werden opgesteld, hebben
beoordeeld.”
uiteen:
In de samenvattende memorie zet verzoeker nog het volgende
“Eerste onderdeel
Zoals gesteld in het verzoekschrift regelt artikel 140, §1,3° ZIV wet zowel
de benoeming van artsen als artsen-specialisten in de organen van het
RIZIV. Artikel 145, §1, 3° verwijst uitdrukkelijk naar artikel 140, §1, 3°
en dit als volgt:
3° twee stemgerechtigde leden benoemd door de Koning uit de kandidaten
die op dubbele lijsten worden voorgedragen door de groepen die
respectievelijk zijn bedoeld in artikel 140, §1, eerste lid, 3°, 5° tot 21°, als
werkende leden. Deze leden hebben slechts zitting voor de zaken welke de
groep die hen heeft voorgedragen, rechtstreeks aanbelangen.
De opmerking dat de argumentatie met betrekking tot artikel 140, §1, 3°
ZIV wet dat het artikel geen betrekking heeft op de samenstelling van de
Kamer van Beroep zoals geregeld in artikel 145 ZIV-wet is dan ook
onjuist.
Artikel 140 §1, 3° maakt wel degelijk een onderscheid tussen artsen en
artsen-specialisten daar in artikel 140 §1, 3° uitdrukkelijk wordt bepaald
dat rekening dient gehouden te worden met minderheden.
In het KB van 23 september 1997 tot vaststelling van de verhouding van
de algemeen geneeskundigen en de geneesheren-specialisten in sommige
organen van het Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering, in
toepassing van artikel 211, §1, van de wet betreffende de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen, gecoördineerd
op 14 juli 1994 wordt wat betreft Comité van de Dienst voor
geneeskundige controle vermeld in artikel 140, 3°, van de wet betreffende
de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen,
gecoördineerd op 14 juli 1994, bedraagt de verhouding vier algemeen
geneeskundigen tegenover vier geneesheren-specialisten.
De arts-specialist is dan ook een afzonderlijke categorie en er wordt
duidelijk een onderscheid gemaakt tussen artsen en artsen-specialisten. De
verhouding voor iedere afzonderlijke beroepscategorie in de organen van
RIZIV wordt zelfs bij KB vastgesteld.
Een arts-specialist is een afzonderlijke beroepscategorie.
Huisarts had derhalve niet kunnen zetelen zodat de Kamer niet regelmatig
was samengesteld.
Tweede onderdeel
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-15/45
In haar antwoord verliest het RIZIV uit het oog dat de adviserende artsen
in loondienst zijn en een band van ondergeschiktheid hebben ten aanzien
van hun werkgevers. Het is frappant dat slechts adviserende artsen of
artsen in loondienst van de verzekeringsinstellingen worden voorgedragen
door de verzekeringsinstellingen terwijl de wet perfect toelaat artsen die
niet in loondienst zijn, voor te dragen en die volledig onafhankelijk en
onpartijdig kunnen zijn.
Door enkel artsen in loondienst te hebben voorgedragen, kan niet
gesproken worden omtrent onafhankelijke leden van de Kamer van
beroep. Er is duidelijk een schijn van partijdigheid in hoofde van leden
van de Kamer van beroep voorgedragen door de verzekeringsinstellingen
omdat in casu de verzekeringsinstellingen de klacht hebben geïnitieerd
tegen de verzoeker in cassatie en de artsen in loondienst zijn van de
verzekeringsinstellingen.
In huidige zaak kon bovendien omwille van het voorleggen van een
onvolledig dossier, niet nagegaan worden of de artsen voorgedragen door
de verzekeringsinstellingen en die zetelden in de Kamer van beroep,
diende te oordelen over verslagen opgesteld door [verzoeker] die zij zelf
reeds als adviserende arts hadden beoordeeld.
De Kamer van beroep stelde inderdaad vast dat het dossier onvolledig was
doch dat dit irrelevant was om de inbreuken te beoordelen. De Kamer van
beroep antwoordde evenwel niet op het antwoord dat niet kon nagegaan
worden of de adviserende artsen die in de Kamer van beroep al dan niet
verslagen van [verzoeker] reeds beoordeeld hadden als adviserende artsen.
De motiveringsplicht werd dan ook duidelijk geschonden.
De argumenten van de verwerende partij met betrekking tot de
prejudiciële vraag zoals voorgesteld in de huidige procedure, overtuigen
niet.
De Raad van State is overeenkomstig artikel 26, §2 van de bijzondere wet
van 6 januari 1989 op het Grondwettelijk Hof gehouden de opgeworpen
vraag te stellen.
Slechts in twee uitzonderlijke gevallen dient de Raad van State aan deze
wettelijke verplichting niet te voldoen:
- Wanneer de zaak niet door het betrokken rechtscollege kan worden
behandeld om redenen van onbevoegdheid of niet-ontvankelijkheid, tenzij
wanneer die redenen ontleend zijn aan normen die zelf het onderwerp
uitmaken van het verzoek tot stellen van de prejudiciële vraag;
- Wanneer het Grondwettelijk Hof reeds uitspraak heeft gedaan op een
vraag of een beroep met een identiek onderwerp.
Het eerste geval doet zich hier niet voor.
De verwerende partij meent dat het tweede geval zich voordoet. De
verzoekende partij betwist dit ten stelligste daar in de vorige procedure de
vraag niet op dezelfde wijze werd gesteld en geenszins duidelijk was of de
verwerende partij de beslissingen van de adviserende artsen als stuk nog
zou voegen in de procedure.
In de huidig bestreden beslissing heeft de Kamer van beroep vastgesteld
dat voor een reeks patiënten de beslissingen van de adviserende artsen met
betrekking tot de aanvragen die de patiënten van de verzoekende partijen
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-16/45
bij hun verzekeringsinstellingen samen met het formulier ingevuld door
[verzoeker] ontbraken (overweging 16 bestreden beslissing).
De verzoekende partij meende dan ook dat de kans groot was dat een
adviserende arts die in de Kamer van beroep zetelde, een beslissing zou
hebben genomen als adviserende arts en dan ook niet met de nodige
onpartijdigheid zou kunnen oordelen. Uit dossier is namelijk gebleken dat
in de Kamer van eerste aanleg een adviserende arts had gezeteld waarvan
aangetoond werd dat hij een beslissing had genomen als adviserende arts.
De vraag zoals gesteld is geenszins identiek aan de vraag gesteld in het
arrest van het Grondwettelijk Hof van 31 januari 2019 die als volgt
luidde: ‘Schendt artikel 145 van de wet betreffende de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen, gecoördineerd
op 14 juli 1994, de artikelen 10, 11 en 151, § 1, van de Grondwet, het
algemene beginsel van onafhankelijkheid en van onpartijdigheid van de
rechter en artikel 6 van het Europees Verdrag tot bescherming van de
rechten van de mens, in zoverre het, zowel wegens met name paragraaf 1,
derde lid, 2°, en vijfde lid, en paragraaf 7 ervan als wegens de
parlementaire voorbereiding met betrekking tot dat artikel, in die zin moet
worden geïnterpreteerd dat het erin voorziet dat twee adviserend
geneesheren uit de kandidaten die door de verzekeringsinstellingen op
dubbele lijsten zijn voorgedragen, door de Koning worden benoemd als
werkende leden van de kamers van beroep die bij de Dienst voor
geneeskundige evaluatie en controle zijn ingesteld, kamers die in artikel
161 van de Grondwet bedoelde administratieve rechtscolleges vormen, en
als ‘vertegenwoordigers van de verzekeringsinstellingen’ zitting erin
hebben ? 2. Dient dezelfde vaststelling van ongrondwettigheid van die
bepaling te worden gedaan aangezien rekening moet worden gehouden
met de paritaire gemengde samenstelling van de kamer van beroep, die
uitdrukkelijk door de wetgever is gewild tussen de ‘vertegenwoordigers’
van de verzekeringsinstellingen en de ‘vertegenwoordigers’ van de
representatieve beroepsorganisaties van de verstrekkers van
gezondheidszorg ? 3. Dient, indien de eerste twee prejudiciële vragen
bevestigend
worden
beantwoord,
dezelfde
vaststelling
van
ongrondwettigheid van die bepaling te worden gedaan naargelang die
‘vertegenwoordigers’ stemgerechtigd zijn of een raadgevende stem
hebben in de kamer van beroep ? 4. Zou, indien de eerste drie prejudiciële
vragen bevestigend worden beantwoord, dezelfde vaststelling van
ongrondwettigheid van die bepaling moeten worden gedaan indien zou
moeten worden geoordeeld dat artikel 145 van de ZIV-Wet in die zin kan
worden geïnterpreteerd dat het de verzekeringsinstellingen toestaat
geneesheren die geen adviserend geneesheren zouden zijn, voor te dragen
als kandidaten die hen moeten vertegenwoordigen ? 5. Zou, indien de
eerste vier prejudiciële vragen bevestigend worden beantwoord, dezelfde
vaststelling van ongrondwettigheid van die bepaling moeten worden
gedaan indien zou moeten worden geoordeeld dat artikel 145 van de ZIVWet in die zin kan worden geïnterpreteerd dat het inhoudt dat zowel de
leden van de kamer van beroep die als ‘vertegenwoordigers’ van de
verzekeringsinstellingen
zijn
benoemd
als
die
welke
als
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-17/45
‘vertegenwoordigers’ van de representatieve beroepsorganisaties van de
verstrekkers van gezondheidszorg zijn benoemd, worden voorgedragen en
benoemd wegens hun technische kennis van de materie en onafhankelijk
dienen te handelen bij het vervullen van hun opdracht als rechter, zij het
met louter raadgevende stem tijdens de beraadslaging ?’
Nergens valt in deze vijfdelige vraag te bespeuren dat de kandidaten
voorgedragen door de verzekeringsinstellingen een beslissing zou hebben
genomen of mogelijk zou hebben genomen over het verslag dat thans door
de verwerende partij als een inbreuk wordt beschouwd. De vraag zoals
gesteld aan het Grondwettelijk Hof in de zaak die geleid heeft tot het
arrest van 19 januari 2019, heeft betrekking op de grondwettelijkheid van
de wettelijke bepaling dat de verzekeringsinstellingen kandidaten mogen
voorstellen om te zetelen in de Kamer van eerste aanleg of de Kamer van
beroep. Het Grondwettelijk hof heeft gemeend dat artikel 145 ZIV wet de
Grondwet niet schendt zo de verzekeringsinstellingen kandidaten
voorstellen die op onafhankelijke wijze hun mandaat kunnen vervullen.
In het arrest van het Grondwettelijk Hof wordt geenszins onderzocht of de
voorgedragen kandidaten door de verzekeringsinstellingen werknemers
kunnen zijn van de verzekeringsinstellingen en dan ook onder leiding en
gezag staan van de verzekeringsinstellingen die in huidige zaak de klacht
tegen de verzoekende partij heeft geïnitieerd zodat zij onmogelijk
onpartijdig kunnen zijn in de zin van artikel 6 van het EVRM.
Ook de problematiek dat de adviserende artsen dienen te oordelen in
dossiers waar zij zelf als adviserende artsen een beslissing hebben
genomen, werd door het Grondwettelijk Hof in het arrest van 19 januari
2019 niet onderzocht.
De vraag zoals voorgesteld door de verzoekende partij is geenszins
identiek aan de vraag die geleid heeft tot het arrest van 19 januari 2019, en
luidt als volgt:
Schendt artikel 145 §1 alinea 2, 2° en alinea 3, 2° alsook §2 van ZIV-wet
de artikelen 10 en 11, 151 van de Grondwet en artikel 6, al. 1 EVRM: in
de interpretatie dat zowel voor de Kamer van eerste aanleg bij de DGEC
bij het RIZIV als voor de Kamer van beroep bij de DGEC bij het RIZIV,
wanneer de Koning artsen-werknemers van de verzekeringsinstellingen
die onder hun leiding en gezag werken, benoemt als werkend of
plaatsvervangend lid van de Kamer van eerste aanleg of als raadgevend of
plaatsvervangend raadgevend lid van de Kamer van beroep uit de
kandidaten door de verzekeringsinstellingen voorgedragen op dubbele
lijsten, als werkende leden, en wanneer deze adviserende artsen mogelijk
zelf rechter en partij zijn daar zij zelf mogelijk als adviserende arts de
formulieren die door verzoeker werden opgesteld, hebben beoordeeld.
Zo het middel niet gegrond wordt verklaard, is uw Raad verplicht
overeenkomstig artikel 26 § 1 van de bijzondere wet op het
Grondwettelijk de opgeworpen prejudiciële vraag te stellen aan het
Grondwettelijk Hof.”
Beoordeling
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-18/45
Eerste middelonderdeel
Artikel 145, § 1, derde lid, van de wet ‘betreffende de
verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen’,
gecoördineerd op 14 juli 1994 bepaalt:
“Elke Kamer van beroep bestaat uit :
1° een door de Koning benoemde voorzitter, raadsheer, in functie of
emeritus, plaatsvervangend of toegevoegd, bij [het] in artikel 40 van de
Grondwet bedoelde hof van beroep of arbeidshof, of een magistraat van
het openbaar ministerie bij deze hoven, als werkend lid;
2° twee leden, artsen, met raadgevende stem, benoemd door de Koning uit
de kandidaten door de verzekeringsinstellingen voorgedragen op dubbele
lijsten, als werkende leden;
[3° twee leden, met raadgevende stem, benoemd door de Koning uit de
kandidaten die op dubbele lijsten worden voorgedragen door de groepen
die respectievelijk zijn bedoeld in artikel 140, § 1, eerste lid, 3°, 5° tot
21°, als werkende leden. Deze leden hebben slechts zitting voor de zaken
welke de groep die hen heeft voorgedragen, rechtstreeks aanbelangen”.
Met toepassing van voornoemde bepaling is elke Kamer van
beroep samengesteld uit een magistraat en vier leden, twee leden voorgedragen
door de verzekeringsinstellingen, en twee leden voorgedragen door de
beroepsgroep waartoe de betrokken zorgverlener behoort.
Een eerste middelonderdeel van het eerste middel is afgeleid uit
de schending van artikel 145 van de wet ‘betreffende de verplichte verzekering
voor geneeskundige verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994,
doordat, voor wat de leden betreft voorgedragen door de beroepsgroep waartoe de
betrokken zorgverlener behoort, volgens verzoeker een arts-specialist een
afzonderlijke beroepscategorie betreft en een huisarts, derhalve niet behorende tot
deze beroepscategorie, niet in de hoedanigheid als zijnde tweede lid
voorgedragen door de beroepsgroep waartoe verzoeker meent te behoren, kan
zetelen zonder aldus afbreuk te doen aan artikel 140, § 1, 3°, van voornoemde
wet waarin wordt voorzien dat om de vertegenwoordiging van de representatieve
organisaties van het artsenkorps te bepalen, rekening wordt gehouden met
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-19/45
eventuele minderheden (te dezen de minderheid van de artsen-specialisten), zodat
de Kamer van beroep niet regelmatig was samengesteld.
In zijn beroepschrift en in zijn conclusies heeft verzoeker voor
de bodemrechter uitdrukkelijk als middel, wat de (samenstelling van de) Kamer
van beroep betreft, een beweerde schending van de waarborg van een
onpartijdige en onafhankelijke rechter aangevoerd. Uit de stukken waarop de
Raad van State als cassatierechter vermag acht te slaan, blijkt echter niet dat
verzoeker daartegen voor de bodemrechter heeft ingeroepen dat de Kamer van
beroep om de redenen uiteengezet in het voorliggend verzoekschrift,
onregelmatig zou zijn samengesteld. Evenmin toont hij aan dat hij deze grief niet
reeds voor de bodemrechter had kunnen ontwikkelen. Een terloopse opmerking
dienaangaande ter terechtzitting, zonder enig onderbouwend argument, doet geen
afbreuk aan deze vaststelling.
Aangezien verzoeker over de thans aangevoerde schending voor
de bodemrechter geen argumenten heeft aangevoerd, kan hij niet meer voor de
cassatierechter laten gelden dat de Kamer van beroep niet regelmatig is
samengesteld. De Raad van State kan als cassatierechter de gegrondheid van het
aangevoerde middel niet beoordelen zonder kennis te nemen van de grond van de
zaak, wat overeenkomstig artikel 14, § 2, van de gecoördineerde wetten op de
Raad van State, uitgesloten is.
Evenmin houdt het middel, zoals aangevoerd door verzoeker,
verband met de bevoegdheid van de Kamer van beroep. Het raakt bijgevolg niet
de openbare orde, noch maakt verzoeker dat anderszins duidelijk, zodat het
derhalve om die reden net zo min voor een eerste maal in een cassatieberoep kan
worden opgeworpen.
Het eerste middelonderdeel van het eerste middel is nieuw en
bijgevolg niet ontvankelijk.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-20/45
Tweede middelonderdeel
In het tweede middelonderdeel van het eerste middel betwist
verzoeker de rechtsgeldige samenstelling van de Kamer van beroep.
In zoverre verzoeker vooreerst laat gelden dat het duidelijk is
dat de adviserende geneesheren die lid van het rechtscollege zijn, onmogelijk
kunnen bewijzen dat zij volkomen onafhankelijk en onpartijdig zijn nu zij
verbonden zijn met een arbeidsovereenkomst met de verzekeringsinstelling en
onder hun leiding en toezicht werken en dat de schijn dat zij mogelijk niet
onafhankelijk en onpartijdig zijn, voor verzoeker reeds voldoende is om te stellen
dat de Kamer van eerste aanleg niet regelmatig kennis kon nemen van deze zaak
wegens schending van artikel 151, § 1, van de Grondwet en van artikel 6.1 van
het EVRM, volstaat de vaststelling, zoals terecht wordt aangegeven in de
bestreden beslissing, dat de Kamer van beroep uitspraak doet als rechtscollege
met volle rechtsmacht en een volledige beoordelingsbevoegdheid heeft, zowel ten
aanzien van de feiten als van het recht. Haar beslissing komt in de plaats van die
van de Kamer van eerste aanleg, ongeacht of zij het beroep inwilligt of verwerpt.
Al had de Kamer van beroep de beslissing van de Kamer van eerste aanleg
vernietigd omdat deze geen onafhankelijke en onpartijdige rechterlijke instantie
is, dan nog had de Kamer van beroep de zaak niet naar dit rechtscollege kunnen
terugwijzen maar had zij zelf uitspraak moeten doen over verzoekers beroep, nu
zij als beroepsrechter met volle rechtsmacht die (ook) kennis neemt van de feiten
daartoe gehouden was ingevolge het beroep dat bij haar was ingesteld. De vraag
of de Kamer van eerste aanleg al dan niet een onafhankelijke en onpartijdige
rechterlijke instantie is, heeft derhalve geen weerslag gehad op de oplossing van
het geschil en heeft verzoeker dan ook niet kunnen schaden.
In zoverre het middel de Kamer van eerste aanleg betreft, is het
niet ontvankelijk.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-21/45
Vervolgens beroept verzoeker zich andermaal op een gebrek
aan onafhankelijkheid van de Kamer van beroep en voert in essentie aan dat de
adviserende
geneesheren
die
als
vertegenwoordiger
van
de
verzekeringsinstellingen zowel in de Kamer van eerste aanleg als in de Kamer
van beroep zetelen, onder leiding en gezag van hun werkgever het belang van hun
werkgever, de verzekeringsinstellingen, behartigen en de schijn dat zij niet
onafhankelijk zijn reeds voldoende is om vast te stellen dat het rechtscollege niet
onpartijdig is samengesteld.
In de bestreden beslissing wordt dienaangaande erop gewezen
dat het middel reeds werd afgewezen bij beslissing van de Kamer van beroep van
24 september 2019 en verzoekers huidige argumenten de voornoemde beslissing
niet wijzigen.
Tegen de beslissing van de Kamer van beroep van 24 september
2019 heeft verzoeker op 31 oktober 2019 een cassatieberoep ingesteld bij de
Raad van State (zaak gekend onder nr. A. 229.455/VII-40.676) dat bij arrest nr.
249.486 van 14 januari 2021 (ECLI:BE:RVSCE:2021:ARR.249.486) werd
verworpen.
In het voornoemde arrest nr. 249.486 oordeelde de Raad van
State dat:
“Uit het arrest van het Grondwettelijk Hof nr. 15/2019 van 31 januari
2019 blijkt dat het hof zich reeds uitsprak over de onafhankelijkheid en
onpartijdigheid van de rechter in zoverre artikel 145 van de ZIV-wet moet
worden geïnterpreteerd dat de twee artsen die met raadgevende stem in de
kamer van beroep zetelen, als vertegenwoordigers van de
verzekeringinstellingen moeten worden beschouwd. Hierbij wordt ook
uitgegaan van het standpunt dat het feit dat de artsen werknemers zijn van
de verzekeringinstellingen ertoe leidt dat deze niet onpartijdig en
onafhankelijk kunnen zijn. Het Hof oordeelde dat de adviserende artsen
geen instructies mogen ontvangen en dat de rol van de
verzekeringsinstellingen beperkt is tot de voordracht:
‘B.6.1. Uit het in het geding zijnde artikel 145, §1, van de ZIV-wet, uit de
wordingsgeschiedenis van die bepaling en uit de voormelde parlementaire
voorbereiding blijkt dat de kamer van beroep een administratief
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-22/45
rechtscollege is dat wordt voorgezeten door een beroepsmagistraat die
stemgerechtigd is en bij wie vier, door de Koning benoemde artsen
worden gevoegd, waarvan twee kandidaten werden voorgedragen op
dubbele lijsten ingediend door de verzekeringsinstellingen, en twee andere
kandidaten werden voorgedragen op dubbele lijsten ingediend door de
representatieve beroepsorganisaties van de zorgverleners. Die leden-artsen
nemen zitting met raadgevende stem als vertegenwoordigers van de
verzekeringsinstellingen, wat de eerstgenoemde betreft, of als
vertegenwoordigers van de representatieve beroepsorganisaties van de
zorgverleners, wat de laatstgenoemden betreft.
B.6.2. De aanwezigheid binnen de kamers van beroep van de adviserend
artsen voorgedragen door de verzekeringsinstellingen werd in de
parlementaire voorbereiding van de programmawet van 24 december 2002
verantwoord door het feit dat de verzekeringsinstellingen rechtstreeks
betrokken zijn, vermits zij de betwiste prestatie hebben uitbetaald (Parl.
St., Kamer, 2002-2003, DOC 50-2125/005, p. 28). Hoewel het juist is dat
het luidens artikel 154, eerste lid, van de ZIV-wet, de
verzekeringsinstellingen zijn die de adviserende artsen in dienst nemen en
bezoldigen, kunnen volgens het tweede en het derde lid van hetzelfde
artikel die ambten slechts worden opgedragen aan artsen die beëdigd zijn
door de Dienst voor geneeskundige evaluatie en controle, die slechts
kunnen worden erkend nadat het Comité van die Dienst de bevoegde
Provinciale raad van de Orde der artsen om advies heeft verzocht.
Het statuut en de bezoldiging van de adviserend artsen worden bepaald
door de Koning (artikel 154, vijfde lid), die ook de regels en de procedure
met betrekking tot de toekenning van hun accreditering vaststelt (artikel
154, zesde lid).
B.6.3. De aanwezigheid van artsen in de kamer van Beroep wordt
verantwoord door hun deskundigheid en door de techniciteit van de
materie (vgl. het arrest nr. 133/2001 van 30 oktober 2001).
B.6.4. Bij zijn arrest Defalque t. België heeft het Europees Hof voor de
Rechten van de Mens geoordeeld dat de vroegere samenstelling van de
kamers van beroep de onafhankelijkheid en de objectieve onpartijdigheid
ervan waarborgde. Het hield daarbij met name rekening met het feit dat de
commissie van beroep werd voorgezeten door een magistraat, met het feit
dat haar beslissingen het voorwerp konden uitmaken van een
cassatieberoep bij de Raad van State, met de paritaire samenstelling wat
de adviserend artsen betreft, met de wettelijk bepaalde duur van het
mandaat, met de onverenigbaarheid met andere mandaten binnen het
Comité van de Dienst voor geneeskundige evaluatie en controle en met
het feit dat artsen slechts over een raadgevende stem beschikken (EHRM,
20 april 2006, Defalque t. België, §31).
B.6.5. Om al die redenen voldoet ook de huidige samenstelling van de
kamers van beroep aan de vereisten van rechterlijke onafhankelijkheid en
onpartijdigheid, gewaarborgd door artikel 6, lid 1, van het Europees
Verdrag voor de rechten van de mens.
De gemengde en paritaire samenstelling, wat de adviserend artsen betreft,
van die kamers waarborgt overigens dat zowel de belangen van de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-23/45
verzekeringsinstellingen als die van de zorgverleners in aanmerking
worden genomen door de magistraat die alleen uitspraak doet over de
betwisting, na de artsen uit de twee voormelde beroepscategorieën te
hebben geraadpleegd.
B.6.6. De artsen die in de kamer van beroep zetelen als
‘vertegenwoordigers’ van de verzekeringsinstellingen en als
‘vertegenwoordigers’ van de beroepsorganisaties van de zorgverleners,
zijn geen lasthebbers in de zin van artikel 1984 tot 2010 van het
Burgerlijk Wetboek. Die artsen mogen bij de behandeling van de dossiers
immers geen instructies ontvangen van de verzekeringsinstellingen of van
de beroepsorganisaties van de zorgverleners, maar dienen enkel op grond
van de elementen van het dossier hun raadgevende stem uit te oefenen.
De rol van de verzekeringsinstellingen en van de beroepsorganisaties van
de zorgverleners is ertoe beperkt een ‘voordracht’ te doen van de
kandidaat artsen op een dubbele lijsten waaruit de Koning de artsen
benoemt die zitting nemen in de kamer van beroep.
B.7. Uit al die elementen volgt dat de onafhankelijkheid en de objectieve
onpartijdigheid van de kamer van beroep voldoende zijn gewaarborgd.
B.8. Het in het geding zijnde artikel 145 van de ZIV-wet is niet
onbestaanbaar met de artikelen 10 en 11 van de Grondwet, in samenhang
gelezen met artikel 6 van het Europees Verdrag voor de rechten van de
mens.’
De door verzoeker thans geformuleerde vraag heeft hetzelfde onderwerp
als de reeds beantwoorde vraag. Die vraag is dus wel degelijk te
beschouwen als een vraag met een identiek onderwerp waarover het
Grondwettelijk Hof reeds uitspraak heeft gedaan. De vraag wordt dan ook
niet gesteld.
De verzekeringsinstellingen die de adviserend geneesheren in dienst
hebben, zijn overigens geen partij in het geding voor de Kamer van
beroep. Dit geding wordt immers gevoerd tussen de DGEC en verzoeker,
zodat de verzekeringsinstellingen niet rechtstreeks bij dit geding
betrokken zijn.
Het middel kan niet tot cassatie leiden.”
15.
Verzoekers bijkomende argument dat in de bestreden beslissing
geen rekening wordt gehouden met de gewijzigde samenstelling van de Kamer
van beroep, doet geen afbreuk aan de vaststelling dat het voorliggende middel dat
ertoe strekt, door het afwijzen in de bestreden beslissing van het door hem
aangevoerde gebrek aan onafhankelijkheid van de Kamer van beroep wegens (i)
het zetelen van de adviserende geneesheren die als vertegenwoordiger van de
verzekeringsinstellingen, onder leiding en gezag van hun werkgever het belang
van hun werkgever, de verzekeringsinstellingen, behartigen en (ii) de schijn dat
zij niet onafhankelijk zijn, reeds voldoende is om vast te stellen dat het
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-24/45
rechtscollege niet onpartijdig is samengesteld, vastgesteld te zien dat de Kamer
van beroep de door hem aangevoerde artikelen miskent, inhoudelijk identiek is
aan het middel dat een eerste maal werd aangevoerd voor de Kamer van beroep
en bij beslissing van 24 september 2019 werd afgewezen.
Verzoekers thans aangevoerde argumentatie doet geen afbreuk
aan de vaststelling dat, met de verwerping van het tegen de voornoemde
beslissing van de Kamer van beroep van 24 september 2019 ingediende
cassatieberoep, deze beslissing met de aldaar gedane vaststelling dat verzoekers
middel gesteund op een gebrek aan onafhankelijkheid van de Kamer van beroep
niet kan worden bijgevallen, zodoende definitief is geworden.
Verzoeker heeft in de aangegeven mate geen belang bij het
middel.
In zoverre verzoeker tot slot nog laat geleden dat de kans groot
was dat een adviserende arts die in de Kamer van beroep zetelde, een beslissing
zou hebben genomen als adviserende arts en dan ook niet met de nodige
onpartijdigheid zou kunnen oordelen, nu uit het dossier is gebleken dat in de
Kamer van eerste aanleg een adviserende arts had gezeteld waarvan aangetoond
werd dat hij een beslissing had genomen als adviserende arts en het feit dat een
lid van de Kamer van eerste aanleg tegelijkertijd rechter en partij was, de kans,
volgens verzoeker, bijgevolg groot is dat een lid van de Kamer van beroep
aangeduid door de Koning op voordracht van de verzekeringsinstellingen,
eveneens tegelijkertijd rechter en partij is, volstaat de vaststelling dat dergelijke
argumentatie als louter hypothetisch voorkomt, nu door verzoeker op generlei
wijze wordt aangetoond dat er aanwijzingen voorhanden zouden zijn die een
dergelijk risico zouden kunnen staven.
Het argument, dat op grond van de voorhanden zijnde stukken
onmogelijk kon worden nagegaan of de adviserende geneesheren die in de zaak
zetelen, een beslissing hadden genomen waarover zij nadien zelf dienen te
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-25/45
oordelen/adviseren als lid van de Kamer van beroep, op grond waarvan verzoeker
zijn voornoemde veronderstelling lijkt te willen staven, doet, gelet op het louter
speculatieve karakter ervan, geen afbreuk aan de voorgaande vaststelling.
Het middel is in de aangegeven mate ongegrond.
In zoverre verzoeker suggereert om een prejudiciële vraag te
stellen, volstaat de vaststelling dat, behoudens de laatste zinsnede “en wanneer
deze adviserende artsen mogelijk zelf rechter en partij zijn daar zij zelf mogelijk
als adviserende arts de formulieren die door verzoeker werden opgesteld, hebben
beoordeeld”, de door verzoeker geformuleerde vraag identiek is aan de vraag in
de zaak gekend onder nr. A. 229.455/VII-40.676, waarover het voornoemde
arrest nr. 249.486 (ECLI:BE:RVSCE:2021:ARR.249.486) heeft geoordeeld, dat
de vraag hetzelfde onderwerp heeft als de reeds beantwoorde vraag in het arrest
van het Grondwettelijk Hof nr. 15/2019 van 31 januari 2019 en bijgevolg te
beschouwen is als een vraag met een identiek onderwerp waarover het
Grondwettelijk Hof reeds uitspraak heeft gedaan, zodat de vraag in de
aangegeven mate thans evenmin dient te worden gesteld.
In zoverre de door verzoeker geformuleerde vraag betrekking
heeft op de veronderstelling dat de adviserende artsen mogelijk zelf rechter en
partij zijn, dient om de reden uiteengezet onder randnummer 16 evenmin te
worden ingegaan op het aan de Raad van State gerichte verzoek om een
prejudiciële vraag te stellen aan het Grondwettelijk Hof, nu het antwoord op de
gesuggereerde vraag nuttig dient te zijn voor de oplossing van het geschil, wat te
deze niet blijkt.
Het tweede middelonderdeel van het eerste middel is
ongegrond, deels niet ontvankelijk, deels heeft verzoeker geen belang bij het
aanvoeren ervan.
Conclusie
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-26/45
Het eerste middel kan niet tot cassatie leiden.
B. Tweede middel
Uiteenzetting van het middel
Verzoeker voert in het verzoekschrift in een tweede middel de
schending aan van artikel 73bis, 2°, van de van de wet ‘betreffende de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op
14 juli 1994 en van paragraaf 359 van bijlage 1, hoofdstuk IV (betreffende de
lijst van de vergoedbare farmaceutische specialiteiten), van het koninklijk besluit
van 21 december 2001.
Verzoeker laat gelden dat hem in de periode voorafgaand aan
de afleveringen van geneesmiddelen ten laste wordt gelegd documenten te
hebben opgesteld terwijl niet aan de voorwaarden van paragraaf 359 van bijlage
1, hoofdstuk IV, van het koninklijk besluit van 21 december 2001 was voldaan
voor de terugbetaling van groeihormoon. Het is volgens verzoeker van belang te
vermelden dat voor alle patiënten waarvoor terugbetalingen werden gevorderd
voor de periode augustus 2008 tot en met april 2010, de omstandige verslagen
met betrekking tot de criteria in verband met de vergoedbaarheid van de
geneeskundige specialiteiten opgesteld werden vanaf 2006 tot en met 31 juli 2008
en dat op deze verslagen de wetgeving toepasselijk is ten tijde van het opstellen
van het verslag en niet de wetgeving op het ogenblik van de aflevering van het
geneesmiddel. Volgens verzoeker werd in de tussenbeslissing van 24 september
2019 ten onrechte enkel naar de tekst van paragraaf 359 zoals gewijzigd door het
ministerieel besluit van 15 juli 2008 ‘tot wijziging van de lijst gevoegd bij het
koninklijk besluit van 21 december 2001 tot vaststelling van de procedures,
termijnen en voorwaarden inzake de tegemoetkoming van de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen in de kosten van
farmaceutische specialiteiten’ (hierna: het ministerieel besluit van 15 juli 2008),
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-27/45
verwezen terwijl al de diagnoses en verslagen van verzoeker dateren van vóór 1
augustus 2008, zodat de Kamer van beroep in haar tussenbeslissing van 24
september 2019 de verkeerde wetgeving citeerde voor al de verslagen opgesteld
vóór 1 augustus 2008. De Kamer van beroep stelt volgens verzoeker in de
bestreden beslissing ten onrechte dat het verschil in de tekst van paragraaf 359
tussen de versie van 2006 en de versie zoals gewijzigd bij het ministerieel besluit
van 15 juli 2008, geen invloed heeft op de kernvoorwaarden van de
vergoedingsvoorwaarden terwijl vanaf 1 augustus 2008 het verslag er anders
diende uit te zien daar de endocrinoloog de deficiënties op de verschillende assen
diende te omschrijven en in de tekst van 2006 niet verwezen wordt naar
hypofysaire deficiënties maar naar andere hormonale deficiënties. De
voorwaarden waren dan ook geenszins dezelfde daar de verslagen van vóór
1 augustus 2008 minder gegevens dienden te bevatten.
Verzoeker wijst er vervolgens op dat zowel in de tekst van 2006
als in de tekst van 2008 van paragraaf 359 vereist was dat de suppletietherapie
ingesteld werd of was en dat, in tegenstelling tot het RIZIV, de Kamer van beroep
aanvaardt dat de suppletietherapie slechts diende ingesteld te zijn alvorens het
groeihormoon op te starten. Het hele onderzoek door het RIZIV alsook de
argumentatie van het RIZIV, en dit zelfs na de tussenbeslissing van de Kamer van
beroep, is uitsluitend gesteund op de tekst van paragraaf 359 van hoofdstuk IV
van bijlage 1 bij het koninklijk besluit van 21 december 2001 zoals gewijzigd bij
ministerieel besluit van 15 juli 2008, die in voege trad op 1 augustus 2008. Bij de
bespreking van de verschillende patiënten in de bestreden beslissing wordt
volgens verzoeker geen rekening gehouden met de tekst van paragraaf 359 zoals
in voege ten tijde van het opstellen van de verslagen. Deze verslagen, die werden
opgesteld
op
formulieren
ter
beschikking
gesteld
door
de
geneesmiddelenproducent, waren veel minder uitgebreid dan de formulieren
gebruikt na 1 augustus 2008. Door te stellen dat de wijzigingen aangebracht door
het ministerieel besluit van 15 juli 2008 aan paragraaf 359 van hoofdstuk IV van
bijlage 1 bij het koninklijk besluit van 21 december 2001 geen invloed heeft op
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-28/45
de toepassing van de kernvoorwaarden, schendt de bestreden beslissing de
voornoemde bepaling.
In de samenvattende memorie stelt verzoeker nog:
“Verwerende partij heeft een minimalistische visie van de wijziging bij
MB van 15 juli 2008 van de tekst van § 359 van Hoofdstuk IV van het KB
van 21 december 2001.
De verwerende partij vertrekt vanuit de premisse dat de behandelende
geneesheer voor 1/8/2008 diende te weten dat hij de formulieren diende in
te vullen met hetgeen na 1/8/2008 in de wetgeving zou verschijnen. De
formulieren gebruik voor 1/8/2008 zijn vrije formulieren die ter
beschikking worden gesteld door de geneesmiddelenfabrikant en de
verzoekende partij hanteerde dan ook deze formulieren daar hij als
endocrinoloog niet over een juridische dienst beschikt zoals de farmaindustrie.
De terugbetalingsvoorwaarden zijn wel degelijk strenger geworden. Het
hele onderzoek door DGEC is evenwel gesteund op een tekst die niet
toepasselijk was op de verslagen van voor 1/8/2008.
Het formulier voor patiënt […] waar de Kamer van Beroep ten onrechte
meent dat de inbreuk bewezen is, werd als volgt ingevuld op 28 februari
2007:
[kopie formulier]
Uit dit document dat de inbreuk zou zijn, wordt niets vermeld omtrent
suppletietherapie.
In de bestreden beslissing wordt weliswaar gesteld dat dit niet het geval
zou zijn en wordt verwezen naar het verhoor waar de verzoekende partij
niet bijgestaan mocht worden door zijn raadsman en die de verzoekende
partij niet ondertekende omdat de weergave van zijn verklaringen niet
overeenstemde met de realiteit.
In besluiten na heropening der debatten schreef de verzoekende partij over
vermelde patiënte het volgende:
Bijnierinsufficiëntie en centrale hypothyreoïdie is wel bewezen en
patiënte krijgt wel eerst cortisol en el thyrone voorgeschreven, vooraleer
wordt opgestart met GH. Voldoet dus wel volledig aan de
terugbetalingscriteria en werd door de adviserend geneesheer terecht
goedgekeurd. Had in 2013 nog steeds goedkeuring en gebruikte nog
steeds gh nutropin. (besluiten na heropening der debatten 30 januari 2020
– p. 14 (onderaan) en p. 15 (bovenaan) – herhaald in 3de besluiten na
heropening der debatten 26 juli 2021 p. 14 (onderaan) en p. 15
(bovenaan).
De verzoekende partij heeft dus duidelijk voorgehouden dat
suppletietherapie was voorgeschreven vooraleer groeihormonentherapie
werd opgestart.
Daar in het formulier niets was vermeld over suppletietherapie, kan
moeilijk verweten worden aan de verzoekende partij dat hij iets verkeerd
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-29/45
zou hebben gemeld of getracht zou hebben adviserende arts te misleiden.
Het hele onderzoek dat gesteund is op de gewijzigde versie van § 359
Hoofdstuk IV van bijlage 1 KB van 21 december 2001 zoals gewijzigd bij
MB van 15 juli 2008, vertrekt dan ook van verkeerde gegevens.”
Beoordeling
22.
In de mate dat verzoeker aanvoert dat artikel 73bis, 2°, van de
wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 wordt geschonden door de bestreden
beslissing, wordt verwezen naar de beoordeling van het vierde middel.
In de mate dat verzoeker aanvoert dat de hem ten laste gelegde
inbreuken zijn gesteund op een foutieve versie van paragraaf 359 van
hoofdstuk IV van bijlage 1 van het koninklijk besluit van 21 december 2001,
dient te worden vastgesteld dat de voornoemde bepaling, zoals van toepassing op
het ogenblik van het opstellen van de aanvragen door verzoeker in de periode
tussen 17 oktober 2006 tot en met 21 april 2008, luidde als volgt:
“§ 359
1° […]
2° De volgende specialiteiten worden vergoed in categorie B als ze worden
gebuikt als substitutietherapie bij volwassenen vanaf 18 jaar in geval van
uitgesproken groeihormoondeficiëntie (Growth Hormone Deficiency of
GHD), in één van de volgende situaties:
- […]
- […]
- Wanneer de diagnose groeihormoondeficiëntie als gevolg van een
hypothalamohypofysaire stoornis tezamen met minstens één andere
hormonale deficiëntie naast prolactine op volwassen leeftijd is gesteld,
moet de patiënt(e) één dynamische groeihormoontest ondergaan met behulp
van een gekend groeihormoon-secretagoog. Bovendien moet een adequate
substitutietherapie voor de andere hormonale deficiëntie(s) worden
ingesteld alvorens de substitutietherapie met groeihormoon wordt aangevat.
Op grond van een omstandig schriftelijk verslag, opgesteld door een
endocrino-diabetologie specialist, waaruit blijkt dat aan de criteria is
voldaan, levert de adviserend geneesheer de machtiging af waarvan het
model is vastgesteld onder 3d3 van de bijlage III bij dit besluit en waarvan
de geldigheidsduur beperkt is tot 12 maanden.
Deze machtigingen tot vergoeding kunnen verlengd worden voor
hernieuwbare periodes van maximum 60 maanden op basis van een model
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-30/45
« d », behoorlijk ingevuld door de voornoemde geneesheerspecialist en
teruggestuurd
naar
de
adviserend
geneesheer
van
de
verzekeringsinstelling.”
Uit
voornoemde
bepaling
blijkt
vooreerst
dat
de
vergoedingsvoorwaarden voor de terugbetaling van het groeihormoon in
categorie B op volwassen leeftijd duidelijk en limiterend zijn vastgelegd. Bij
diagnosestelling op volwassen leeftijd dient, samen met de detectie van
groeihormoondeficiëntie, reeds minstens één andere hormonale deficiëntie
aanwezig te zijn en bovendien voorafgaand accuraat behandeld te worden, nu uit
de reglementering blijkt dat “een adequate suppletietherapie voor de overige
deficiëntie moet zijn ingesteld alvorens de therapie met groeihormoon wordt
aangevat”. Daarnaast wordt in het voorlaatste lid van voornoemde paragraaf
uitdrukkelijk bepaald dat uit een omstandig schriftelijk verslag opgesteld door de
endocrino-diabetologie specialist moet blijken dat aan de criteria is voldaan.
In de bestreden beslissing wordt er vooreerst op gewezen dat bij
beslissing van 24 september 2019 de partijen werden uitgenodigd om hun
standpunt nader uiteen te zetten en te staven over de vraag of de reglementaire
toekenningsvoorwaarden ten aanzien van de betrokken verzekerden vervuld zijn.
Hierbij werd benadrukt dat het in essentie om de volgende voorwaarden ging: i)
het stellen van een diagnose groeihormoondeficiëntie samen met minstens één
andere hormonale deficiëntie (naast prolactine) en ii) het instellen van een
adequate substitutie- of suppletietherapie voor de andere deficiëntie(s) alvorens
de substitutie- of suppletietherapie met groeihormoon wordt aangevat, waarbij
erop werd gewezen dat “[b]eide voorwaarden […][zijn] opgenomen in de
reglementering en dit zowel vanaf 1 februari 2006 (M.B. van 12 januari 2006, BS
20 januari 2006), als vanaf 1 augustus 2008 (M.B. van 15 juli 2008, BS 18 juli
2008)”.
Naast het citeren van de relevante bepalingen van paragraaf 359
van hoofdstuk IV van bijlage 1 van het koninklijk besluit van 21 december 2001,
zoals van toepassing van 1 februari 2006 tot 1 augustus 2008, wordt in de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-31/45
bestreden beslissing nog uitdrukkelijk overwogen dat i) voor de specialiteit
Nordtropin Simplexx werd bepaald dat de groeihormoondeficiëntie moet worden
aangetoond door een groeihormonenpiek die de waarde van 10ml.E/l niet
overschrijdt, bij twee dynamische tests die worden uitgevoerd met behulp van
door het groeihormoon gekende secretagogen, dat voor het overige dezelfde
voorwaarden gelden en enkel valt op te merken dat bij de andere
hormoondeficiëntie uitdrukkelijk werd vermeld dat het gaat om een hypofysaire
hormoondeficiëntie, ii) de bewering van [verzoeker] dat het zou volstaan om de
opstart van de suppletietherapie voor de ‘andere’ hormoondeficiëntie op korte
termijn te plannen en intussen alvast de aanvraag voor het groeihormoon in te
dienen, niet correct is, nu het tijdsverloop tussen het opstarten van de ‘andere’
suppletietherapie en de therapie met het groeihormoon niet bepaald is in de
reglementering en het duidelijk is dat de ‘andere’ suppletietherapie voorafgaand
aan de aanvraag voor het groeihormoon moet zijn ingesteld, temeer nu de
regelgeving bepaalt dat het verslag van de behandelende endocrino-diabetologie
specialist, te voegen bij deze aanvraag, moet aangeven dat aan de criteria
waaronder het instellen van de suppletietherapie voor de andere deficiëntie
voldaan is en uit de aanvraagformulieren hetzelfde blijkt, m.n. waar aan de
specialist wordt gevraagd om te bevestigen dat deze therapie ingesteld “werd” of
“is”.
Het betoog van verzoeker waarin hij aanvoert dat in de
tussenbeslissing van 24 september 2019 ten onrechte werd verwezen naar de tekst
van paragraaf 359 zoals gewijzigd door het ministerieel besluit van 15 juli 2008
terwijl al zijn diagnoses en verslagen dateren van vóór 1 augustus 2008, is niet
relevant. Immers, uit de bestreden beslissing blijkt afdoende dat het onderzoek
naar het vervuld zijn van de reglementaire toekenningsvoorwaarden ten aanzien
van de betrokken verzekerden gebeurde op grond van de relevante bepalingen uit
de aldaar geciteerde paragraaf 359 van hoofdstuk IV van bijlage 1 van het
koninklijk besluit van 21 december 2001, zoals van toepassing van 1 februari
2006 tot 1 augustus 2008.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-32/45
In zoverre verzoeker laat gelden dat de Kamer van beroep
onterecht oordeelt dat het verschil in de tekst van paragraaf 359 tussen de versie
van 2006 en de versie zoals gewijzigd bij het ministerieel besluit van 15 juli 2008
geen invloed heeft op de kernvoorwaarden van de vergoedingsvoorwaarden,
terwijl vanaf 1 augustus 2008 het verslag er anders diende uit te zien daar de
endocrinoloog de deficiënties op de verschillende assen diende te omschrijven en
in de tekst van 2006 niet wordt verwezen naar hypofysaire deficiënties maar naar
andere hormonale deficiënties, volstaat de vaststelling dat noch uit de in de
bestreden beslissing geciteerde tekst van paragraaf 359 van hoofdstuk IV van
bijlage 1 van het koninklijk besluit van 21 december 2001, waaruit blijkt dat een
substitutietherapie voor de “andere hormonale deficiëntie(s)” diende te worden
ingesteld, noch uit enige andere overweging blijkt dat de Kamer van beroep heeft
geoordeeld op grond van een vereiste voorafgaandelijke substitutietherapie voor
“hypofysaire deficiënties”, zoals verzoeker verkeerdelijk voorhoudt. Temeer nu
in de bestreden beslissing in antwoord op verzoekers bij de Kamer van beroep
aangevoerde argumentatie uitdrukkelijk wordt aangegeven dat voor de specialiteit
Nordtropin Simplexx werd bepaald dat de groeihormoondeficiëntie moet worden
aangetoond door een groeihormonenpiek die de waarde van 10ml.E/l niet
overschrijdt, bij twee dynamische tests die worden uitgevoerd met behulp van
door het groeihormoon gekende secretagogen, dat voor het overige dezelfde
voorwaarden gelden en enkel valt op te merken dat bij de andere
hormoondeficiëntie uitdrukkelijk werd vermeld dat het gaat om een hypofysaire
hormoondeficiëntie.
De bewering dat de verslagen er vóór 1 augustus 2008 anders
dienden uit te zien of minder gegevens dienden te bevatten, neemt niet weg dat
paragraaf 359 van hoofdstuk IV van bijlage 1 van het koninklijk besluit van
21 december 2001, zoals van toepassing op het ogenblik van het opstellen van de
aanvragen door verzoeker in de periode tussen 17 oktober 2006 tot en met 21
april 2008, bepaalt dat een omstandig schriftelijk verslag, door een endocrinodiabetologie specialist moest worden opgesteld, waaruit blijkt dat aan de criteria
(bij het stellen op volwassen leeftijd van de diagnose groeihormoondeficiëntie als
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-33/45
gevolg van een hypothalamohypofysaire stoornis tezamen met minstens één
andere hormonale deficiëntie naast prolactine, de patiënt(e) één dynamische
groeihormoontest moet ondergaan met behulp van een gekend groeihormoonsecretagoog en een adequate substitutietherapie voor de andere hormonale
deficiëntie(s) moet worden ingesteld alvorens de substitutietherapie met
groeihormoon wordt aangevat) is voldaan, ongeacht of daartoe, zoals wordt
voorgehouden door verzoeker, vrije formulieren worden gebruikt die ter
beschikking werden gesteld door de geneesmiddelenfabrikant.
Met het voorgaande dient te worden vastgesteld dat verzoeker
met zijn aangevoerde betoog niet aantoont dat de Kamer van beroep bij de
beoordeling van de tenlasteleggingen geen correcte toepassing zou hebben
gemaakt van paragraaf 359 van hoofdstuk IV van bijlage 1 van het koninklijk
besluit van 21 december 2001, zoals van toepassing op het ogenblik van het
opstellen van de aanvragen door verzoeker in de periode tussen 17 oktober 2006
tot en met 21 april 2008.
In zoverre uit het middel zoals het wordt ontwikkeld, blijkt dat
in wezen een nieuwe beoordeling wordt gevraagd van de feiten die aan de
bestreden beslissing ten grondslag liggen en de Raad van State tot een
beoordeling ten gronde van de aan verzoeker ten laste gelegde inbreuken wordt
verzocht, is het middel niet ontvankelijk.
Het tweede middel is deels niet ontvankelijk, deels ongegrond.
C. Derde middel
Verzoeker voert in het verzoekschrift in een derde middel de
schending aan van de bewijskracht van de stukken uit het dossier (artikelen 1319,
1320 en 1322 van het oud Burgerlijk Wetboek), van het recht van verdediging,
van de motiveringsplicht zoals onder meer bepaald in artikel 149 van de
Grondwet en in artikel 19, § 6, van het koninklijk besluit van 9 mei 2008 ‘tot
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-34/45
bepaling van de werkingsregels en het Procedurereglement van de Kamers van
eerste aanleg en van de Kamers van beroep bij de Dienst voor geneeskundige
evaluatie en controle van het RIZIV (hierna: koninklijk besluit van 9 mei 2008)
alsook van het zorgvuldigheidsbeginsel.
Ter adstructie van het middel benadrukt verzoeker vooreerst dat
de stukken die zich in het dossier bevinden geenszins de tenlasteleggingen
bewijzen en dat, niettegenstaande hij duidelijk aangaf dat het voegen van de door
hem aangegeven stukken, verweer mogelijk maakt, deze stukken niet werden
voorgelegd door de DGEC, dat zich beperkte tot het bijkomend neerleggen van
een geneesmiddelenprofiel per patiënt. Verzoeker wijst er vervolgens op dat bij
de bespreking van de patiëntendossiers de Kamer van beroep bewijskracht heeft
verleend aan lijsten van medicatie die de DGEC slechts in de procedure van
beroep na de tussenbeslissing van 24 september 2019 meedeelde terwijl niet
geweten is wie deze lijsten opstelde, temeer nu uit de debatten blijkt, dat deze
lijsten zijn opgesteld door de ziekenfondsen die klacht hebben ingediend tegen
verzoeker en dat de lijsten niet gewaarmerkt zijn, zodat ze geen enkele
bewijskracht hebben.
Daarnaast voert verzoeker aan dat in het dossier de bewijslast
wordt omgekeerd en betwist hij uitvoerig, in het kader van de hem ten laste
gelegde inbreuken per patiënt, de bewijskracht van de voormelde lijsten.
Wat het bedrag van de vordering betreft steunt de Kamer van
beroep zich volgens verzoeker eveneens op de weinig bewijskrachtige lijst
(geneesmiddelenprofiel meegedeeld door RIZIV met haar syntheseconclusie
waarop beweerdelijk de lijst van de medicatie opgesomd in proces-verbaal
16 september 2010 afkomstig zijn), alsook op het proces-verbaal van 16
september 2010. De lijst opgenomen in het proces-verbaal van 16 september
2010 toont volgens verzoeker geenszins aan dat hij de geneesmiddelen vermeld
in de lijst heeft voorgeschreven, nu er enkel in wordt gesteld dat hij een aanvraag
heeft opgemaakt, ondertekend en uitgereikt voor een tegemoetkoming van
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-35/45
farmaceutische producten opgesomd in hoofdstuk IV van de lijst van de
vergoedbare farmaceutische specialiteiten, van het koninklijk besluit van 21
december 2001, zodat tussen september 2008 en april 2010 medicatie werd
afgeleverd. Evenmin blijkt volgens verzoeker dat hij de medicatie heeft
voorgeschreven aan de patiënten die voorkomen op de lijst gevoegd bij het
proces-verbaal, noch kan uit het later meegedeelde geneesmiddelenprofiel
afgeleid worden wie de voorschrijver is. Verzoeker betwist de aangerekende
aantallen daar dit louter op basis van eenzijdige lijsten gebeurde, temeer nu het
zaak is van de DGEC om te bewijzen dat verzoeker de geneesmiddelen heeft
voorgeschreven.
Volgens verzoeker gebeurde het onderzoek zeer onzorgvuldig
daar het geneesmiddelenprofiel blijkbaar niet door het RIZIV werd opgesteld
doch door de verzekeringsinstellingen die als klager in dezer niet onpartijdig zijn.
In het geneesmiddelenprofiel dat werd voorgelegd zijn er verschillen die de
Kamer van beroep uitlegt door te stellen dat de voorschriften van andere artsen in
deze lijsten voorkomen, zodat het volgens verzoeker derhalve mogelijk is dat de
verpakkingen van andere voorschrijvers aan verzoeker werden aangerekend.
Tot slot benadrukt verzoeker dat, niettegenstaande in de
bestreden beslissing wordt gesteld dat de geneesmiddelenprofielen die per patiënt
werden neergelegd, gewaarmerkt zouden zijn, uit het administratief dossier blijkt
dat de waarmerking van deze lijsten overeenkomstig artikel 138, laatste lid, van
de wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 niet werd aangebracht op de lijsten,
zodat de Kamer van beroep de bewijskracht van deze stukken schendt door te
stellen dat zij gewaarmerkt zijn.
In de samenvattende memorie benadrukt verzoeker wat volgt:
“Het middel betreft geenszins de beoordeling van de tenlastelegging doch
de beoordeling van de bewijskracht van de neergelegde stukken.
Het staat vast dat verwerende partij geen volledige dossiers voorlegde en
om dit hiaat te verhelpen niet gewaarmerkte profiellijsten van de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-36/45
medicatie die aan patiënten door de verzoekende partij werd
voorgeschreven, voorlegde.
Voorgebrachte profielenlijst is niet gewaarmerkt overeenkomstig
artikel 138 laatste lid ZIV wet. De lijst gevoegd bij het PV van 15
september 2010 is evenmin gewaarmerkt.
Het middel is ontvankelijk.
Door geen volledige dossiers voor te leggen, heeft de Kamer van beroep
bewijskracht toegekend aan onvolledige dossiers terwijl de voorgelegde
stukken essentieel zijn om te kunnen oordelen of een inbreuk werd
begaan. De argumentatie dat uit geïntegreerde databestanden gegevens
werden geput, legt niet uit waarom geen volledige dossiers uit deze
geïntegreerde databestanden werden gedownload. Aan onvolledige
dossiers wordt bewijskracht toegekend die ze niet hebben.
Verder heeft de Kamer van Beroep gesteld dat profiellijst gewaarmerkt
waren overeenkomstig artikel 138 laatste lid ZIV wet terwijl de
voorgelegde lijsten niet gewaarmerkt waren. Vermelde lijst heeft dan ook
geenszins de bewijskracht die de Kamer van Beroep eraan verleende.
Terecht verwijst de verwerende partij in haar memorie van antwoord dat
artikel 138 ZIV wet stelt: ‘Na waarmerking door een gevolmachtigde van
de verzekeringsinstelling of de tarificatiedienst erkend door de leidend
ambtenaar van de Dienst voor administratieve controle, gelden deze lijsten
tot bewijs van het tegendeel ook ten aanzien van derden.’
Deze waarmerking is in het dossier voor geen enkele profiellijst niet
aanwezig zodat de Kamer van Beroep volkomen ten onrechte stelt dat de
profiellijsten gewaarmerkt zijn. De Kamer van Beroep zal dan ook aan het
PV van 15 september 2010 een bewijskracht toeschrijven die het niet
heeft.
Trouwens in de besluiten van de verwerende partij werd nooit gesteld dat
de lijsten gewaarmerkt werden zodat hieromtrent in besluiten door geen
enkele partij argumentatie naar voren werd geschoven. Zonder deze
waarmerking kan trouwen ook niet nagegaan of de leidende ambtenaar
van de Dienst voor administratieve controle de persoon die de beweerde
waarmerking aanbracht ook erkend is om de profiellijsten te waarmerken.
Daar
de
lijsten
afkomstig
waren
van
verschillende
verzekeringsinstellingen, dient voor iedere lijst een afzonderlijke
waarmerking voorgelegd te worden. Zulke waarmerking is niet
voorhanden. Voor de lijst gevoegd bij het PV van 15 september 2010 is
het niet duidelijk wie de lijst heeft samengesteld en wie die dan ook zou
kunnen waarmerken. Waarmerking ontbreekt.”
Beoordeling
De artikelen 1319, 1320 en 1322 van het Oud Burgerlijk
Wetboek zijn opgeheven met ingang van 1 november 2020 en derhalve niet van
toepassing op de bestreden beslissing.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-37/45
Het beginsel van de bewijskracht van akten houdt in dat de
rechter geen betekenis mag geven aan een akte die strijdig is met de
bewoordingen of de inhoud ervan.
In zoverre verzoeker het in het middel niet eens is met de
beoordeling van de bewijswaarde van de lijsten houdt dat geen verband met een
mogelijke schending van de bewijskracht van een stuk.
In zoverre verzoeker de door de Kamer van beroep verleende
bewijskracht aan de lijsten van medicatie die door de DGEC werden meegedeeld
betwist, nu niet geweten is wie deze lijsten opstelde, noch blijkt dat deze lijsten
gewaarmerkt zijn, stelt de Raad van State vast dat dienaangaande in de bestreden
beslissing wordt overwogen dat i) in de syntheseconclusie voor het RIZIV
formeel wordt bevestigd dat het gewaarmerkte gegevens betreft, ii) in dat verband
artikel 138 van de wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige
verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 bepaalt dat de
verzekeringsinstelling of de tarificatiedienst op eigen initiatief of op verzoek van
de controlediensten van het Instituut, aan de hand van elektronisch opgeslagen en
verwerkte gegevens, lijsten opstelt onder de vorm van geïntegreerde bestanden
die de nodige gegevens bevatten voor de volledige identificering van de
verstrekkingen, van de zorgverstrekkers die deze hebben voorgeschreven,
uitgevoerd of afgeleverd en van de begunstigden, iii) deze gegevens zowel
betrekking kunnen hebben op verstrekkingen die in rekening werden gebracht, als
deze die door de verzekering voor geneeskundige verzorging werden
terugbetaald,
iv) na waarmerking door een gevolmachtigde van de
verzekeringsinstelling of de tarificatiedienst erkend door de leidend ambtenaar
van de Dienst voor administratieve controle, deze lijsten gelden tot bewijs van het
tegendeel, ook ten aanzien van derden en v) het aan [verzoeker] toekomt om in
voorkomend geval ten aanzien van de gegevens aan te tonen dat zij fouten of
vergissingen bevatten.
Uit de bestreden beslissing blijkt dat de tenlasteleggingen zijn
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-38/45
gesteund op de, op grond van artikel 138 van de wet ‘betreffende de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op
14 juli 1994 aan de hand van gewaarmerkte gegevens van geïntegreerde
bestanden, opgemaakte lijsten. Deze lijsten bevatten, overeenkomstig voornoemd
artikel, de nodige gegevens voor de volledige identificering van de
verstrekkingen, van de zorgverstrekkers die deze hebben voorgeschreven,
uitgevoerd of afgeleverd en van de begunstigden, waarbij de gegevens zowel
verstrekkingen die in rekening werden gebracht, als deze die door de verzekering
voor geneeskundige verzorging werden terugbetaald, kunnen betreffen. Na
waarmerking gelden deze lijsten, overeenkomstig de laatste zinsnede van het
voormeld artikel, tot bewijs van het tegendeel.
Voor het overige betracht verzoeker in wezen een nieuwe
feitelijke beoordeling, hetgeen de Raad van State ertoe zou nopen in de
beoordeling van de zaak zelf te treden, waarvoor hij als administratieve
cassatierechter niet bevoegd is.
Het middelonderdeel is, voor zover ontvankelijk, ongegrond en
kan derhalve niet tot cassatie leiden.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-39/45
Verzoeker zet niet uiteen op welke wijze
de bestreden
beslissing het recht van verdediging miskent.
Het middel is in die mate niet-ontvankelijk.
In zoverre verzoeker artikel 149 van de Grondwet door de
bestreden beslissing geschonden acht, dient te worden benadrukt dat de erin
opgelegde verplichting om een rechterlijke uitspraak te motiveren het karakter
heeft van een vormvereiste. Een uitspraak is gemotiveerd in de zin van de
voornoemde bepalingen wanneer de rechter duidelijk en ondubbelzinnig de
redenen uiteenzet die hem ertoe brengen die beslissing te nemen. Om te voldoen
aan de jurisdictionele motiveringsplicht is het bijgevolg niet relevant of die
motieven in rechte of in feite juist zijn. Alleen een gemis aan motivering of
daarmee gelijkgestelde gevallen, zoals tegenstrijdigheid in de motieven, maken
een schending uit van de jurisdictionele motiveringsplicht. De jurisdictionele
motiveringsplicht houdt evenwel niet in dat de Kamer van beroep moet
antwoorden op elk argument dat is aangevoerd tot staving of weerlegging van een
middel doch dat geen afzonderlijk middel of afzonderlijke weerlegging vormt.
Het op de Kamer van beroep van toepassing zijnde artikel 19, §
6, van het koninklijk besluit van 9 mei 2008 heeft geen andere inhoud zodat het
volstaat te verwijzen naar wat voorafgaat.
Uit de hiervoor weergegeven motivering van de bestreden
beslissing (zie supra, pt. 3.8) blijkt duidelijk waarom de door verzoeker
aangevoerde argumenten niet worden bijgetreden. Aan de jurisdictionele
motiveringsplicht is op dit punt dan ook voldaan. Verzoeker zet niet uiteen op
welke argumenten niet geantwoord zou zijn.
Het middel is in die mate ongegrond.
In zoverre verzoeker het aangevoerde middel steunt op de
miskenning door de bestreden beslissing van het zorgvuldigheidsbeginsel,
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-40/45
volstaat de vaststelling dat het zorgvuldigheidsbeginsel als algemeen beginsel van
behoorlijk bestuur niet van toepassing is op jurisdictionele beslissingen zoals de
bestreden beslissing.
Het middel is in die mate niet-ontvankelijk en kan derhalve niet
tot cassatie leiden.
Conclusie
Het derde middel kan niet tot cassatie leiden.
D. Vierde middel
Uiteenzetting van het middel
37.
Verzoeker steunt in het verzoekschrift een vierde middel op de
schending aan van artikel 73bis, 2°, van de wet ‘betreffende de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op
14 juli 1994 (versie 2006).
Verzoeker benadrukt dat hij geen reglementair document heeft
opgesteld maar een vrij verslag, opgesteld volgens de sjabloon van de
geneesmiddelenproducent met in acht name van artikel 1, 4°, van het ministerieel
besluit van 12 januari 2006 ‘tot wijziging van de lijst gevoegd bij het koninklijk
besluit van 21 december 2001 tot vaststelling van de procedures, termijnen en
voorwaarden inzake de tegemoetkoming van de verplichte verzekering voor
geneeskundige verzorging en uitkeringen in de kosten van farmaceutische
specialiteiten’ (hierna: het ministerieel besluit van 12 januari 2006), houdende
wijziging van paragraaf 41 van bijlage 1, hoofdstuk IV-B van het koninklijk
besluit van 21 december 2001. Het is volgens verzoeker de patiënt die dan beslist
of hij een aanvraag doet tot het bekomen van een akkoord bij de adviserend-arts
van zijn ziekenfonds. In de bestreden beslissing wordt gesteld dat inbreuken op
artikel 73bis, 2°, van laatst genoemde wet
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
bewezen zijn, terwijl volgens
XIV-39.199-41/45
verzoeker uit de bestreden beslissing niet blijkt dat in de door hem opgestelde
verslagen wordt gesteld dat aan al de vergoedingsvoorwaarden is voldaan. Dit
gegeven diende volgens verzoeker door de Kamer van beroep te worden
vastgesteld om te kunnen concluderen dat een inbreuk werd begaan op het
voornoemde artikel. Nu in de bestreden beslissing niet wordt vastgesteld dat zulk
een reglementair document werd opgesteld, schendt volgens verzoeker de
bestreden beslissing artikel 73bis, 2°, van de wet ‘betreffende de verplichte
verzekering voor geneeskundige verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op 14
juli 1994.
In de samenvattende memorie laat verzoeker nog gelden:
“Het in deze zaak opgeworpen middel is geenszins identiek aan het
middel opgeworpen in het cassatieberoep dat de verzoekende partij heeft
ingesteld tegen de tussenbeslissing van de Kamer van Beroep dat
verworpen werd bij arrest van uw Raad van 14 januari 2021.
De verzoekende partij houdt immers rekening met vermeld arrest bij het
ontwikkelen van het middel. Het middel is alleszins ontvankelijk.
Zoals in de uiteenzetting van het middel werd aangetoond, gebruikte de
verzoekende partij zoals trouwens alle endocrinologen die zulke
geneesmiddelen voorschrijven, de voorgedrukte formulieren ter
beschikking gesteld door de geneesmiddelenproducent. (zie vb. op
pagina 17 huidige memorie van wederantwoord)
Deze formulieren die niets over de instelling van de suppletietherapie
vermelden, werden correct ingevuld.
In het tweede middel heeft de verzoekende partij bij de toelichting
formulier gebruikt voor patiënt [C.], afgebeeld ten titel van voorbeeld. In
de bestreden beslissing wordt geenszins gesteld wat er op misleidende
wijze werd opgenomen op vermeld formulier.
Of de suppletietherapie ingesteld was of is, werd er niet op vermeld. In de
motivering van de bestreden beslissing steunt men zich louter op een door
de verzoekende partij betwiste en niet ondertekende verklaring tijdens een
onregelmatig verhoor waarbij de raadsman van de verzoekende partij
verboden werd om deel te nemen, om te stellen dat het reglementair
document op misleidende wijze werd ingevuld terwijl op het document
niets werd vermeld omtrent suppletietherapie en de verzoekende partij
steeds een andere zienswijze op heeft nagehouden
Overigens zo misleidend waren de verslagen niet daar de Kamer van
Beroep in tegenstelling tot de Kamer van eerste aanleg tot de bevinding
kwam dat voor verschillende patiënten het formulier correct was ingevuld
en dan ook geen inbreuk kon vastgesteld worden op artikel 73bis ,2° ZIV
wet.
Uit de motivering van de bestreden beslissing blijkt geenszins dat
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-42/45
misleidende verslagen werden opgesteld zodat het besluit dat een inbreuk
werd gepleegd op artikel 73 bis ,2° ZIV wet niet wordt gemotiveerd en
dan ook schending inhoudt van voormeld wetsartikel.”
Beoordeling
Volgens verzoeker schendt de bestreden beslissing artikel
73bis, 2°, van de wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige
verzorging en uitkeringen’ gecoördineerd op 14 juli 1994, nu hij een vrij verslag
heeft opgesteld volgens een sjabloon van de geneesmiddelenproducent en hij niet
geattesteerd heeft dat aan de vergoedingsvoorwaarden zou zijn voldaan. Het is
volgens verzoeker de patiënt die dan beslist of hij een aanvraag doet tot het
bekomen van een akkoord bij de adviserend-arts bij zijn ziekenfonds.
Met dit betoog betwist verzoeker andermaal het reglementair
karakter van dezelfde documenten waarover de Kamer van beroep, zoals terecht
wordt aangegeven in de bestreden beslissing, bij beslissing van 24 september
2019, oordeelde dat het gaat om een reglementair documenten (cf. randnr. 36,
blz. 24-25/31) en waartegen het door verzoeker op 31 oktober 2019 ingestelde
cassatieberoep bij de Raad van State bij ‘s Raads arrest nr. 249.486 van 14 januari
2021 (ECLI:BE:RVSCE:2021:ARR.249.486) werd verworpen.
In het arrest nr. 249.486 oordeelde de Raad van State dat de
door verzoeker aangevoerde schending van artikel 73bis, 2°, van de wet
‘betreffende de verplichte verzekering voor geneeskundige verzorging en
uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 faalde naar recht en overwoog
dienaangaande in essentie dat i) de Kamer van beroep oordeelde dat aan
verzoeker het feit wordt ten laste gelegd dat hij reglementaire documenten,
namelijk aanvragen voor de toekenning van vergoedbare specialiteiten heeft
opgesteld en afgeleverd, terwijl de behandeling die hij verstrekt niet aan de
desbetreffende
vergoedingsvoorwaarden
voldoet,
ii)
de
tenlastelegging
betrekking heeft op het opstellen en afleveren van reglementaire documenten
terwijl de verstrekkingen/voorgeschreven geneesmiddelen niet voldoen aan de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-43/45
desbetreffende
vergoedingsvoorwaarden,
iii)
het
reglementair
document
opgesteld door verzoeker de basis vormt voor het verlenen van een machtiging tot
vergoeding door de adviserend arts en uit dit verslag dient te blijken dat aan de
vermelde criteria, die als vergoedingsvoorwaarden gelden, is voldaan, iv) dit
verslag een reglementair document is, bedoeld om een vergoeding te verkrijgen
voor de verstrekking van farmaceutische specialiteiten, v) de omstandigheid dat
de adviserend arts zijn goedkeuring geeft, geen weerslag heeft op de
verantwoordelijkheid van de behandelende arts voor de toepassing van de ZIVreglementering, vi) het invullen van een aanvraag voor tegemoetkoming van een
voorgeschreven middel steeds het voorwerp dient uit te maken van de
beoordeling van de behandelende geneesheer aan de hand van de vastgelegde
criteria in het kader van de ziekteverzekering en vii) de machtiging door de
adviserend arts de behandelende arts niet van zijn verplichting ontslaat om
geneesmiddelen voor te schrijven waarbij de vergoedingsvoorwaarden vervuld
zijn, nu uit deze machtiging niet kan worden afgeleid dat de voorwaarden correct
zouden zijn toegepast door de behandelende arts.
In het thans aangevoerde middel laat verzoeker andermaal
gelden dat hij een voorschrift, maar geen reglementair document heeft opgesteld
en hij nooit geattesteerd heeft dat aan de voorwaarden was voldaan om
terugbetaling te bekomen, om de miskenning door de Kamer van beroep van
artikel 73bis, 2°, van de wet ‘betreffende de verplichte verzekering voor
geneeskundige verzorging en uitkeringen’, gecoördineerd op 14 juli 1994 aan te
tonen. Niettegenstaande zijn thans aangevoerde betoog vertrekt van een andere
premisse, met name dat het de patiënt is die beslist of hij een aanvraag doet tot
het bekomen van een akkoord bij de adviserend arts bij zijn ziekenfonds, en niet
steunt op de veronderstelling dat het de adviserende arts is die verantwoordelijk is
om te oordelen of aan de vergoedingsvoorwaarden is voldaan, zoals werd
ingeroepen tegen de beslissing van 24 september 2019, volstaat de vaststelling
dat verzoekers aangevoerde argumentatie geen afbreuk doet aan het gegeven dat,
met de verwerping van het tegen de voornoemde beslissing van de Kamer van
beroep van 24 september 2019 ingediende cassatieberoep, deze beslissing met de
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-44/45
aldaar gedane vaststelling dat verzoeker een reglementair document heeft
opgesteld, zodoende definitief is geworden.
Verzoeker heeft geen belang bij het middel. Het middel is niet
ontvankelijk.
BESLISSING
-
De Raad van State verwerpt het cassatieberoep.
-
Verzoeker wordt verwezen in de kosten van het cassatieberoep, begroot
op een rolrecht van 200 euro en een bijdrage van 22 euro.
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op zes februari tweeduizend vierentwintig,
door de Raad van State, XIVe kamer, samengesteld uit:
Geert Debersaques,
kamervoorzitter,
Chantal Bamps,
staatsraad,
Kaat Leus,
staatsraad,
bijgestaan door
Johan Pas,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Johan Pas
Geert Debersaques
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.258.702
XIV-39.199-45/45