Conseil d'État de Belgique — Raad van State — ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066 (2024-10-17)
Samenvatting (NL) :
Arrest nr 261.066 van 17 oktober 2024 Justitie - Kansspelen Beslissing
: Verwerping
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK
VIIe KAMER
ARREST
nr. 261.066 van 17 oktober 2024
in de zaak A. 236.809/VII-41.584
In zake :
de NV DERBY
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Nicolas Bonbled en Junior Geysens
kantoor houdend te 1000 Brussel
Bischoffsheimlaan 33
bij wie woonplaats wordt gekozen
tegen :
de STAD GENK
bijgestaan en vertegenwoordigd door
advocaten Wim Mertens en Philippe Dreesen
kantoor houdend te 3580 Beringen
Paalsesteenweg 81
bij wie woonplaats wordt gekozen
-------------------------------------------------------------------------------------------------I. Voorwerp van het beroep
Het beroep, ingesteld op 12 juli 2022, strekt tot de
nietigverklaring van de beslissing van de gemeenteraad van de stad Genk van
26 april 2022 om geen convenant af te sluiten met de nv Derby voor het verder
exploiteren van een kansspelinrichting klasse IV, op het adres André
Dumontlaan 82 te Genk.
II. Verloop van de rechtspleging
De verwerende partij heeft een memorie van antwoord ingediend
en de verzoekende partij heeft een memorie van wederantwoord ingediend.
Eerste auditeur Wendy Depester heeft op 16 februari 2023 een
verslag opgesteld.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-1/14
De verzoekende partij heeft een verzoek tot voortzetting van het
geding en een laatste memorie ingediend. De verwerende partij heeft een laatste
memorie ingediend.
De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft
plaatsgevonden op 30 mei 2024.
Staatsraad Peter Sourbron heeft verslag uitgebracht.
Advocaat Junior Geysens, die verschijnt voor de verzoekende
partij en advocaat Philippe Dreesen, die verschijnt voor de verwerende partij, zijn
gehoord.
Eerste auditeur Wendy Depester heeft een met dit arrest
eensluidend advies gegeven.
Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der
talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State,
gecoördineerd op 12 januari 1973.
III. Feiten
3.1.
De verzoekende partij exploiteert een wedkantoor aan de André
Dumontlaan 82 te Genk. Zij beschikt daartoe over een vergunning F2 die op 8 mei
2019 door de Kansspelcommissie werd verleend voor een geldigheidstermijn van
drie jaar.
3.2.
Op 16 december 2021 richt de verzoekende partij een aanvraag
tot het stadsbestuur om een convenant af te sluiten voor de verdere exploitatie van
de inrichting, zoals wordt vereist door de artikelen 43/4, § 1, vierde lid, en 43/5,
eerste lid, van de wet van 7 mei 1999 ‘op de kansspelen, de weddenschappen, de
kansspelinrichtingen en de bescherming van de spelers’ (hierna: kansspelwet).
3.3.
Over de aanvraag worden een aantal adviezen ingewonnen.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-2/14
3.4.
Op 26 april 2022 beslist de gemeenteraad van de stad Genk om
“niet akkoord [te gaan] met het afsluiten van een convenant met betrekking tot de
uitbating van een vaste kansspelinrichting klasse IV t.p. André Dumontlaan 82 te
3600 Genk, aangevraagd door Derby nv […].”
Deze beslissing steunt op de volgende motieven:
“Aanleiding en context
In de wetswijzing van 7 mei 2019 werd de wet van 7 mei 1999 op de
kansspelen gewijzigd. Hierin werd opgenomen dat voor de uitbating van
een wedkantoor een convenant tussen stad en uitbater noodzakelijk is. Het
convenant is conform de informatieve nota van de kansspelcommissie
sedert 25 mei 2021 vereist bij het indienen van een vraag tot toekenning of
hernieuwing van vergunning F2.
Argumentatie
De heer [Y.B.], gedelegeerd bestuurder van Derby nv, […] heeft een
aanvraag ingediend om een hernieuwing van de vergunning F2 te bekomen
van de kansspelcommissie om een wedkantoor, kansspelinrichting klasse
IV te exploiteren, gelegen te André Dumontlaan 82 te 3600 Genk.
Het aantal wedkantoren met een vergunning F2 (van de
kansspelcommissie) is 7.
Conform de wet behoort de beslissing om al dan niet dergelijke
convenanten af te sluiten tot de discretionaire bevoegdheid van de
gemeente.
Artikel 43/5, 5° van de wet van 7 mei 1999 bepaalt ondubbelzinnig dat de
aanvrager ervoor moet zorgen dat de kansspelinrichting klasse IV niet
gevestigd wordt in de nabijheid van onderwijsinstellingen, ziekenhuizen,
plaatsen die vooral door jongeren worden bezocht, zulks behoudens met
redenen omklede afwijking die door de gemeente wordt toegestaan.
In de parlementaire voorbereidingen staat verder nog te lezen: ‘Dat
convenant bepaalt waar de kansspelinrichting wordt gevestigd,
inzonderheid rekening houdend met onderwijsinstellingen, ziekenhuizen,
plaatsen die vooral door jongeren worden bezocht, plaatsen waar
erediensten worden gehouden of gevangenissen.’ Hieruit blijkt dat de
concrete omstandigheden die een weigering om een convenant te sluiten
kunnen verantwoorden, niet beperkt zijn tot die inrichtingen die
uitdrukkelijk vermeld staan in artikel 43/5, 5° van de wet. Het
Grondwettelijk Hof heeft dit nog bevestigd in het arrest nr. 177/2021 van
9 december 2021.
De wetgever heeft de gemeente de mogelijkheid gegeven om per concreet
dossier na te gaan of de voorgestelde locatie al dan niet in de nabijheid van
kwetsbare inrichtingen gelegen is. Die bepalingen strekken er in het
bijzonder toe de sociale risico’s in verband met de ligging van de vaste
kansspelinrichtingen klasse IV te beperken en de spelers te beschermen.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-3/14
In het kader van een concreet individueel dossier is het nabijheidsonderzoek
een belangrijk en zelfs een determinerend motief in de afweging van de
gemeente om al dan niet een convenant af te sluiten.
De door Derby nv voorgestelde vestigingsplaats bevindt zich op het adres
André Dumontlaan 82, 3600 Genk. Deze vestigingsplaats bevindt zich in
de nabijheid van tal van kwetsbare inrichtingen. Elke besproken locatie
wordt opgenomen in een omgevingsplan als bijlage. Zij zijn elk gelegen
binnen een straal van 1 km vanaf de voorgestelde vestigingsplaats. De
hierna aangeduide afstandsmaten betreft de afstand in vogelvlucht.
Na concreet onderzoek blijkt dat de locatie zich in de nabijheid van diverse
onderwijsinstellingen bevindt. Dit betreft volgende locaties: T2 CampusEducathor is gelegen op 430m. Dit betreft een opleidingsaanbod op de site
Thor Park voor basis, secundair, hoger en volwassenonderwijs. Scholen die
niet over de nodige infrastructuur beschikken, kunnen hier o.a. gebruik
maken van de allernieuwste technieken om de leerplandoelstellingen te
behalen. Ook SyntraPXL en VDAB bieden op deze campussen opleidingen
aan. Op een afstand van 550m in de Oude Driesstraat is basisschool VBS
Oud Waterschei gelegen. Deze overweging op zich volstaat om het sluiten
van een convenant te weigeren.
De voorgestelde locatie bevindt zich in de nabijheid van een ziekenhuis. Op
een wandelafstand van 900m ligt de Campus André Dumont van het ZOL.
Deze overweging op zich volstaat om het sluiten van de convenant te
weigeren.
De voorgestelde locatie bevindt zich in de nabijheid van plaatsen waar
regelmatig erediensten worden gehouden. De evangelistische baptistenkerk
Beth-El ligt op 190m van de voorgestelde vestigingsplaats. De ChristusKoningkerk in de Kerkeweg te Waterschei ligt op 700m. Onze-LieveVrouw-Terhemelopneming in de Lieve Vrouwstraat op 850m. Deze
overweging op zich volstaat om het sluiten van de convenant te weigeren.
De voorgestelde locatie bevindt zich in de nabijheid van plaatsen die vooral
door jongeren bezocht worden:
• In het tegenovergelegen Thor Park is de kinderopvang Thor Familia
gevestigd op een afstand van 280m.
• Daarnaast heeft het tegenover gelegen Thor Park nog andere faciliteiten
die overwegend jongeren aantrekken, zoals de horecazaak Thor Central
of het outdoor zomerterras Thor Terrazza. Dit is ook een terrein waar
evenementen, zoals de festivals Isle of Thor en Afro Latino,
georganiseerd worden en die vooral door jongeren bezocht worden. De
hoofdparkeerplaats van Thor Park bevindt zich pal tegenover de
voorgestelde vestigingsplaats.
• Jeugdwerking Gigos in de Binnenlaan is op 940m gelegen. Deze
organisatie houdt zich bezig met jeugdwelzijnswerk om kwetsbare
jongeren ontwikkelingskansen aan te bieden.
• In de Stalenstraat heeft Kind en Taal vzw nog een vestigingsplaats op
935m met een aanbod voor zowel kinderen als ouders op vlak van taalen denkontwikkeling alsook opvoedingsondersteuning.
• Tennisclub Rapid Waterschei met een aanbod aan jeugdlessen is op
620m gelegen.
• Sportclub Edele Handboog Waterschei is verderop nog gelegen op 550m
van de voorgestelde vestigingsplaats.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-4/14
• Op een afstand van 1.200m is het stadion van KRC Genk gelegen. Deze
club heeft een belangrijke jeugdwerking. Daarnaast worden de
thuiswedstrijden door veel jongeren bijgewoond.
Op 1.880m is nog Jeugd Sport Calcio Genk gelegen in de
Steenbeukstraat.
De nabijheid van elk van de hiervoor genoemde plaatsen volstaat op zich
om het sluiten van de convenant te weigeren.
Daarnaast kunnen ook motieven die verwijzen naar de hoge concentratie
aan sociaal en economisch zwakken in de gemeente, het lage gemiddelde
inkomen, de hoge concentratie aan werklozen e.d. in aanmerking worden
genomen bij het oordeel om al dan niet een convenant af te sluiten (RvS
nr. 100.398, 26 oktober 2001). Gokken kan schulden en financiële
problemen veroorzaken. Het brengt mensen tot armoede en leidt tot
gezondheids- en sociale problemen.
Uit de resultaten van de bevraging van de stadsmonitor m.b.t. het thema
‘armoede’ voor Centrumstad Genk blijkt dat de armoedecijfers in Genk
boven het gemiddelde liggen. Zo heeft 16,8% van de Genkse bevolking
betalingsmoeilijkheden tegenover een gemiddelde van 14,9% van het totaal
centrumsteden. Gelet op de socio-economische achterstelling is het
bijgevolg niet wenselijk om een wedkantoor toe te laten op de voorgestelde
locatie.
De voorgestelde locatie bevindt zich in de nabijheid van organisaties die
zich direct of indirect inzetten voor sociaal en economisch zwakken:
• De VDAB heeft een vestigingsplaats op de tegenovergelegen T2
Campus-Educathor op 430m. De hoofdparkeerplaats bevindt zich pal
tegenover de voorgestelde locatie. Zij hebben een aanbod voor niet- of
laaggeschoolde werkzoekende volwassenen. Dergelijke opleidingen
kaderen binnen het proces van arbeidsintegratie voor betrokkenen die
op dat ogenblik bijzonder kwetsbaar zijn.
• Jeugdwerking Gigos in de Binnenlaan is op 940m gelegen. Deze
organisatie houdt zich bezig met jeugdwelzijnswerk om kwetsbare
jongeren ontwikkelingskansen aan te bieden.
• In de Stalenstraat heeft Kind en Taal vzw nog een vestigingsplaats op
ca. 935m met een aanbod voor zowel kinderen als ouders op vlak van
taal- en denkontwikkeling alsook opvoedingsondersteuning. Taal- en
ontwikkelingsachterstand hangen dikwijls samen met een onderliggende
problematiek van kansarmoede.
De nabijheid van elk van de hiervoor genoemde plaatsen volstaat op zich
om het sluiten van de convenant te weigeren.
Ontvangen adviezen:
• Advies Veiligheidshuis/Dienst Gebiedsgerichte Werking:
Het Veiligheidshuis en dienst Gebiedsgerichte Werking geven negatief
advies: in het kader van het Genkse drugbeleidsplan streven we naar een
evenwichtige aanpak, waarbij we vanuit verschillende invalshoeken de
problematiek rond middelengebruik en ook gedragsverslaving (zoals onder
andere gokken en gamen) benaderen. Zowel vanuit preventie,
hulpverlening als repressie, trachten we het aantal gokmogelijkheden
eerder te beperken. In onze stad is er een overaanbod aan
gokmogelijkheden, zeker in vergelijking met andere steden en gemeenten.
Vandaar dat we eerder een uitdoofbeleid adviseren.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-5/14
Vanuit het Genkse Drugbeleid zetten we sterk in op preventie rond
middelengebruik en verslaving. Ook gokken en gamen zijn opgenomen in
ons drugbeleid. Sinds een aantal jaren ligt de focus voornamelijk op gokken
en de mogelijke risico’s die daarmee gepaard gaan. Ons beleid voorziet een
hulpaanbod voor mensen die in de problemen komen door hun gokgedrag.
Eveneens wordt er door Stad Genk via politie en de afdeling veiligheid
ingezet op de handhaving van de afspraken en regels met betrekking tot
gokken. Het belangrijkste instrument in het voorkomen van de
ontwikkeling van een gokstoornis is een uitgewerkte, evidence-based
preventie.
Hoewel gokken onder de 18 jaar verboden is, merken we via de laatste
leerlingenbevraging van de VAD (Vlaams expertisecentrum alcohol en
andere drugs) dat jongeren reeds op vroege leeftijd in aanraking komen met
gokken. Zelfs voordat ze meerderjarig zijn.
Adolescentie is een belangrijke ontwikkelingsperiode. Problematisch
gokgedrag start vaak in de (vroege) adolescentie en jonge problematische
gokkers startten vaker vroeger met gokken dan hun leeftijdsgenoten die niet
problematisch gokken. Verschillende risicofactoren die eerder besproken
werden, zoals impulsiviteit, hyperactiviteit, gedragsproblemen en
onaangepaste coping, vinden hun oorsprong in de adolescentie. Naast
impulsiviteit als persoonlijkheidskenmerk, is impulsiviteit ook kenmerkend
voor de adolescentie door de ongelijke rijping van de hersenstructuren,
waarin de prefrontale cortex trager ontwikkelt dan de andere structuren. Dit
maakt adolescenten kwetsbaar voor impulsief gokgedrag (Shead,
Derevensky & Gupta, 2010; Brezing, Derevensky & Potenza, 2010) wat de
doelgroep jongeren betreft, hebben we binnen Genk te maken met een
bovengemiddeld kwetsbare doelgroep. Dit geldt zowel voor de jongeren,
als de context waarin ze opgroeien.
Als we de algemene armoedecijfers (zie bijlage) bekijken, zien we een
gelijkaardige trend. Stad Genk heeft de laatste jaren heel wat inspanningen
geleverd om de cijfers naar een Vlaams gemiddelde terug te brengen. De
meest recente cijfers tonen ook aan dat de geleverde inspanningen bijdragen
aan een verbetering in de cijfers. Desalniettemin zien we de noodzaak om
deze extra inspanningen minstens te blijven voortzetten.
[…]”
IV. Onderzoek van het enige middel
Standpunt van de partijen
In een enig middel wordt de schending aangevoerd van de
artikelen 43/4 en 43/5 van de kansspelwet, van de artikelen 2 en 3 van de wet van
29 juli 1991 ‘betreffende de uitdrukkelijke motivering van de bestuurshandelingen’
(hierna:
motiveringswet),
van
het
zorgvuldigheidsbeginsel
en
van
de
materiëlemotiveringsplicht.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-6/14
In een eerste middelonderdeel stelt de verzoekende partij dat in
de bestreden beslissing enkel gebruik wordt gemaakt van “afstanden in
vogelvlucht” en dat er als bijlage bij deze beslissing geen omgevingsplan is
gevoegd. De werkelijke wandelafstand tot alle in de bestreden beslissing genoemde
beschermde plaatsen zou evenwel significant hoger liggen en de enige in de
bestreden beslissing opgenomen beschermde plaats die binnen een werkelijke
wandelafstand van 500 meter zou liggen, met name kinderopvang Thor Familia,
zou niet te beschouwen zijn als een plaats die vooral door jongeren wordt bezocht,
zodat in werkelijkheid in de nabijheid van het wedkantoor geen enkele inrichting
gevestigd is die door de wetgever wordt beschermd.
Als tweede middelonderdeel wordt aangevoerd dat de
weigeringsbeslissing mede steunt op de nabijheid van plaatsen waar erediensten
worden gehouden en van organisaties die zich direct of indirect inzetten voor
sociaal-economisch zwakkeren, terwijl dergelijke plaatsen en inrichtingen niet
vermeld worden in artikel 43/5 van de kansspelwet. De aanwezigheid van
dergelijke inrichtingen in de (ruime) omgeving van het wedkantoor is daarom geen
afdoende reden om het afsluiten van een convenant te weigeren. Minstens moet dit
gepaard gaan met gegevens die erop wijzen dat, gelet op de concrete lokale
omstandigheden, het wedkantoor een grote aantrekkingskracht uitoefent op de
categorieën van personen die de wetgever wenst te beschermen. De verzoekende
partij besluit dat de feitelijke toestand in de onmiddellijke omgeving van het
wedkantoor onjuist, minstens onzorgvuldig, wordt beschreven in de bestreden
beslissing.
De verwerende partij antwoordt, wat het eerste middelonderdeel
betreft, dat enkel wanneer uit de concrete omstandigheden van de zaak blijkt dat
de reële wandel- of verplaatsingsafstand beduidend verschilt van de afstand in
vogelvlucht, de vermelding van de afstand in vogelvlucht mogelijk niet kan
volstaan. Voorts benadrukt zij dat wanneer gebruik wordt gemaakt van afstanden
in vogelvlucht en de reële wandel- of verplaatsingsafstanden niet beduidend
verschillen van deze afstanden in vogelvlucht, er geen omgevingsplan moet
worden toegevoegd. De verwerende partij wijst erop dat als wordt uitgegaan van
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-7/14
de verplaatsingsafstanden, zoals beschreven door de verzoekende partij, het
merendeel van de in de bestreden beslissing vermelde plaatsen “zich zelfs binnen
een (reële) afstand tussen 500 m en 1000 m [bevindt], hetgeen de Raad van State
in het arrest nr. 208.789 van 9 november 2010 voldoende achtte om tot de
toepassing van de prohibitieve nabijheidscriteria te besluiten”. Met betrekking tot
de kritiek dat bepaalde in de bestreden beslissing vermelde plaatsen niet
voornamelijk door jongeren zouden worden bezocht, repliceert de verwerende
partij dat “[d]e nabijheid van de onderwijsinstelling ‘T2 Campus-Educathor’ […]
op zichzelf reeds [volstaat] om de aanvraag […] te weigeren”. Uit de bestreden
beslissing blijkt dat deze plaats zich op 430 meter (in vogelvlucht) en op 550 meter
(in reële wandelafstand) van het wedkantoor bevindt. Dit verschil in afstand van
120 meter is niet beduidend. Tot slot geeft de verwerende partij nog aan dat haar
zogenaamde anti-gokpolitiek niet relevant is aangezien dit geen motief vormt voor
het nemen van de bestreden beslissing.
Met betrekking tot het tweede middelonderdeel wijst zij op haar
discretionaire
bevoegdheid
om
de
geschiktheid
van
de
voorgestelde
vestigingsplaats te beoordelen. De omstandigheden die tot een weigering van het
convenant kunnen leiden zijn dan ook veel ruimer dan de ligging nabij
onderwijsinstellingen, ziekenhuizen en plaatsen die vooral door jongeren worden
bezocht. Ook andere locale toestanden kunnen volgens de verwerende partij een
weigering van het convenant verantwoorden, zoals onder andere de nabijheid van
plaatsen waar erediensten worden gehouden en van gevangenissen. Tot slot merkt
zij nog op dat de verzoekende partij “geen wettigheidskritiek [levert] op de
motieven met betrekking tot de ligging nabij de T2 Campus-Educathor op 430 m
en nabij de campus André Dumont van het ZOL op 900 m (Ziekenhuis OostLimburg)”.
In haar memorie van wederantwoord dupliceert de verzoekende
partij dat arrest nr. 208.789 van de Raad van State van 9 november 2010 niet
relevant is omdat in die zaak de afstanden noch de kwalificatie van de aangehaalde
plaatsen werden betwist, terwijl zulks wel het geval is in voorliggend
annulatieberoep. Vervolgens herhaalt zij dat elke in de bestreden beslissing
vermelde afstand in werkelijkheid betekenisvol groter is, dat de kinderopvang Thor
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-8/14
Familia ten onrechte in aanmerking wordt genomen in het kader van het
nabijheidsonderzoek, dat de inrichting T2 Campus-Educathor zich in belangrijke
mate tot volwassenen richt en dat een afstand van 550 meter in de gegeven
omstandigheden als voldoende ruim moet worden beschouwd “gelet op het feit dat
het Thor Park ruimtelijk afgescheiden is van de André Dumontlaan”. Daarnaast
benadrukt de verzoekende partij nogmaals dat de kinderopvang Thor Familia,
horecazaak Thor Central, het outdoor zomerterras Thor Terrazza, de sportclubs
Tennisclub Rapid Waterschei en Sportclub Edele Handboog Waterschei, het
stadion van KRC Genk en de basisschool VBS Oud Waterschei niet te beschouwen
zijn als plaatsen die vooral door jongeren worden bezocht. Tot slot laat zij gelden
dat er ten aanzien van plaatsen die niet worden opgesomd in artikel 43/5, eerste lid,
punt 5, van de kansspelwet geen uitdrukkelijk wettelijk vermoeden van
kwetsbaarheid bestaat, zodat deze plaatsen maar in aanmerking kunnen worden
genomen “indien de concrete lokale omstandigheden zulks verantwoorden”.
De verzoekende partij beklemtoont in haar laatste memorie dat
de opgegeven afstanden in vogelvlucht “significante verschillen” vertonen met de
reële wandel- of verplaatsingsafstanden en dat zelfs een “verschil van 120 meter”
moet beschouwd worden als een “significante afwijking”. Voorts stelt zij dat het
Thor Park een “afgesloten domein” is en dat het kennelijk onredelijk is om aan te
nemen dat het wedkantoor in de nabijheid van dit domein gelegen is. Hetzelfde
geldt voor de beweerde nabijheid van de Campus André Dumont van het
ziekenhuis Oost-Limburg die op een wandelafstand van 1.000 meter gelegen is.
Beoordeling
A. Eerste middelonderdeel
Artikel 43/4, § 1, vierde lid, van de kansspelwet kent aan de
gemeente een discretionaire bevoegdheid toe die onder meer betrekking heeft op
de beoordeling van de plaats waar een kansspelinrichting kan worden gevestigd.
Op grond van voormelde bepaling moet de exploitatie van een vaste
kansspelinrichting klasse IV immers geschieden krachtens een convenant dat
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-9/14
“voorafgaandelijk wordt gesloten tussen de gemeente van vestiging en de uitbater”
waarin wordt bepaald “waar de kansspelinrichting wordt gevestigd”, alsook
waarbij “de nadere voorwaarden, de openings- en sluitingsuren, de openings- en
sluitingsdagen […] en wie het gemeentelijk toezicht waarneemt” worden
vastgesteld. De beoordelingsbevoegdheid van de gemeente houdt in wezen in dat
op grond van een in concreto onderzoek van de eigen en particuliere
omstandigheden van elke zaak, geval per geval wordt uitgemaakt of al dan niet een
convenant kan worden gesloten. Ter nakoming van artikel 43/5, eerste lid, punt 5,
van de kansspelwet moet de gemeente er over waken dat “de kansspelinrichting
klasse IV niet gevestigd wordt in de nabijheid van onderwijsinstellingen,
ziekenhuizen, [en] plaatsen die vooral door jongeren worden bezocht”.
De wetgever heeft er bewust voor gekozen om het begrip “in de
nabijheid van” niet te vervangen door de aanduiding van een precieze afstand en
om de invulling van die notie over te laten aan het gemeentebestuur, weliswaar
onder controle van de rechter (Parl.St., Senaat, 1998-1999, nr. 1-419/17, p. 139 en
140; Parl.St., Kamer, 1998-1999, nr. 1795/8, p. 55 en 56).
Het
nabijheidsverbod
voor
onderwijsinstellingen
beoogt
scholieren en studenten - zijnde één van de categorieën van personen die de
wetgever in het bijzonder heeft willen beschermen - te behoeden voor de verleiding
om een kansspelinrichting op te zoeken omdat zij de inrichting niet ver verwijderd
weten of omdat het slechts een minimale inspanning vergt om ze te bereiken. De
concrete beoordeling van de nabijheid betreft ipso facto de aantrekkingskracht van
de kansspelinrichting en van de inspanning om er te geraken. De opgave van de
afstand tot de kansspelinrichting voor wat een aantal onderwijsinstellingen betreft,
volstaat in beginsel om te besluiten dat van de kansspelinrichting een
aantrekkingskracht uitgaat op in het bijzonder scholieren en studenten.
Het bepalen van de prohibitieve nabijheid aan de hand van
afstanden in vogelvlucht is op zich geen onwettige werkwijze. De afstand in
vogelvlucht kan alleen problematisch zijn wanneer uit de concrete omstandigheden
van de zaak blijkt dat de reële verplaatsingsafstand beduidend verschilt van de
afstand in vogelvlucht en op grond van de werkelijke verplaatsingsafstand niet in
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-10/14
redelijkheid kan worden besloten dat van de kansspelinrichting een grote
aantrekkingskracht uitgaat op de categorieën van personen die de wetgever
specifiek heeft willen beschermen.
Een zelfstandig motief voor de weigering om een convenant af
te sluiten is de vaststelling dat het wedkantoor gelegen is in de nabijheid van twee
onderwijsinstellingen, met name de “T2 Campus-Educathor” en de “basisschool
VBS Oud Waterschei”.
De motivering van de bestreden beslissing vermeldt ter zake:
“Na concreet onderzoek blijkt dat de locatie zich in de nabijheid van diverse
onderwijsinstellingen bevindt. Dit betreft volgende locaties: T2 CampusEducathor is gelegen op 430 m. Dit betreft een opleidingsaanbod op de site
Thor Park voor basis, secundair, hoger en volwassenonderwijs. Scholen die
niet over de nodige infrastructuur beschikken, kunnen hier o.a. gebruik
maken van de allernieuwste technieken om de leerplandoelstellingen te
behalen. Ook SyntraPXL en VDAB bieden op deze campussen opleidingen
aan. Op een afstand van 550 m in de Oude Driesstraat is basisschool VBS
Oud Waterschei gelegen.”
Daarenboven vermeldt de motivering van de bestreden
beslissing een ander zelfstandig weigeringsmotief:
“De voorgestelde locatie bevindt zich in de nabijheid van een ziekenhuis.
Op een wandelafstand van 900 m ligt de Campus André Dumont van het
ZOL.”
In de eerste plaats wordt niet aangenomen dat de ‘T2 Campus-
Educathor’ onmogelijk beschouwd kan worden als een onderwijsinstelling in de
zin van artikel 43/5, eerste lid, punt 5, van de kansspelwet.
Ter zake is het niet relevant dat het onderwijsaanbod zich
gedeeltelijk of zelfs hoofdzakelijk tot volwassenen zou richten. Het algemene
voorschrift van artikel 43/5, eerste lid, punt 5, van de kansspelwet is immers niet
beperkt tot instellingen waar onderwijs wordt verstrekt aan jongeren.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-11/14
Met betrekking tot de prohibitieve nabijheid van de ‘T2 CampusEducathor’ wordt vervolgens vastgesteld dat een verschil van slechts 120 meter
tussen de afstand in vogelvlucht (430 meter) en de reële wandelafstand (550 meter)
geen doorslaggevend feitelijk element heeft kunnen zijn bij de beoordeling van de
convenantsaanvraag. Meer nog, dit verschil in afstand kan zelfs als
verwaarloosbaar worden aangemerkt wanneer rekening wordt gehouden met het
feit dat de toegangsweg tot het Thor Park zich ongeveer recht tegenover de
vestigingsplaats van het wedkantoor bevindt en het, gelet op de plaatselijke
inrichting, aannemelijk is dat dagdagelijks scholieren en studenten zich voorbij het
wedkantoor moeten begeven op weg naar de betrokken campus. Om voormelde
redenen wordt niet aangenomen dat de onderwijsinstelling ‘T2 CampusEducathor’ ten onrechte werd beschouwd als behorende tot de prohibitieve
nabijheid van het wedkantoor, zoals dat begrip dient opgevat te worden volgens
artikel 43/5, eerste lid, punt 5, van de kansspelwet.
Met betrekking tot de nabijheid van de Campus André Dumont
van het ziekenhuis Oost-Limburg (ZOL) wordt in het middel niet aangetoond dat
een verschil van slechts 100 meter tussen de in de bestreden beslissing opgegeven
afstand in vogelvlucht en de reële wandelafstand, significant is voor de beoordeling
van de convenantsaanvraag.
Aangezien de motieven in zake de nabije ligging van de
onderwijsinstelling ‘T2 Campus-Educathor’ en de campus van het ziekenhuis
Oost-Limburg, waarvan de onwettigheid niet wordt aangetoond, op zich volstaan
om de strekking van de bestreden beslissing te schragen, ontbreekt de verdere
noodzaak om de wettigheid te onderzoeken van andere, hoe dan ook als overtollig
aan
te
merken
motieven,
zoals
bijvoorbeeld
het
betrekken
bij
het
nabijheidsonderzoek van de kinderopvang ‘Thor Familia’. De gebeurlijke
gegrondheid van de kritiek op die motieven kan immers niet leiden tot de
nietigverklaring van de bestreden beslissing.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-12/14
B. Tweede middelonderdeel
De ligging van het wedkantoor in de nabijheid van een
onderwijsinstelling en een ziekenhuis volstaat op zich om het sluiten van het
gevraagde convenant te weigeren. In die omstandigheden is het niet nodig ook de
kritiek op bijkomende weigeringsmotieven aangaande de beweerde nabijheid van
“plaatsen waar regelmatig erediensten worden gehouden” en van “organisaties die
zich direct of indirect inzetten voor sociaal en economisch zwakken” te
onderzoeken. Die motieven zijn immers eveneens als overtollig aan te merken.
C. Conclusie.
Het enige middel is, in zoverre ontvankelijk, niet gegrond.
BESLISSING
-
De Raad van State verwerpt het beroep.
-
De verzoekende partij wordt verwezen in de kosten van het beroep tot
nietigverklaring, begroot op een rolrecht van 200 euro, een bijdrage van
22 euro en een rechtsplegingsvergoeding van 770 euro, die verschuldigd is aan
de verwerende partij.
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-13/14
Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op zeventien oktober tweeduizend
vierentwintig, door de Raad van State, VIIe kamer, samengesteld uit:
Carlo Adams,
kamervoorzitter,
Peter Sourbron,
staatsraad,
Frédéric Vanneste,
staatsraad,
bijgestaan door
Elisabeth Impens,
griffier.
De griffier
De voorzitter
Elisabeth Impens
Carlo Adams
ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.066
‡BHKYKAEEA-BFIFDIV‡
VII-41.584-14/14