Cour de cassation de Belgique — Hof van Cassatie — ECLI:BE:CASS:2026:ARR.20260629.3N.10 (2026-06-29)
Sommaire (FR) :
Nog niet beschikbaar
--- TEXTE INTÉGRAL DE L'ARRÊT ---
C.25.0342.N/1
29 JUNI 2026
Hof van Cassatie van België
Arrest
Nr. C.25.0342.N
EUROPEAN INVESTMENT HUB bv, met zetel te 1731 Asse, Jan Longinstraat
3-7/5, 101, ingeschreven bij de KBO onder het nummer 0845.837.228,
eiseres,
vertegenwoordigd door mr. Johan Verbist, advocaat bij het Hof van Cassatie, met
kantoor te 2000 Antwerpen, Amerikalei 187/302, waar de eiseres woonplaats kiest,
tegen
DE
BELGISCHE
STAAT,
Federale
Overheidsdienst
Financiën,
vertegenwoordigd door de minister van Financiën, met kabinet te 1000 Brussel,
Wetstraat 12, ingeschreven bij de KBO onder het nummer 0308.357.159, voor wie
optreedt van de adviseur-generaal, directeur van het KMO Centrum Leuven,
Expertise 1, met kantoor te 3001 Heverlee, Philipssite 3A bus 1,
verweerder,
vertegenwoordigd door mr. Stefan de Vleeschouwer, advocaat bij het Hof van
Cassatie, met kantoor te 1853 Strombeek-Bever, Temselaan 100A, waar de
verweerder woonplaats kiest.
29 JUNI 2026
I.
C.25.0342.N/2
RECHTSPLEGING VOOR HET HOF
Het cassatieberoep is gericht tegen het arrest van het hof van beroep te Brussel van
14 mei 2025.
De zaak is bij beschikking van de eerste voorzitter van 6 mei 2026 verwezen naar
de derde kamer.
Sectievoorzitter Bart Wylleman heeft verslag uitgebracht.
Advocaat-generaal Henri Vanderlinden heeft geconcludeerd.
II.
CASSATIEMIDDEL
De eiseres voert in haar verzoekschrift dat aan dit arrest is gehecht, een middel aan.
III.
BESLISSING VAN HET HOF
Beoordeling
Beide onderdelen samen
1.
Krachtens artikel 8.4, eerste lid, Burgerlijk Wetboek, moet hij die meent een
ander in rechte te kunnen aanspreken, de rechtshandelingen of feiten bewijzen die
daaraan ten grondslag liggen. Krachtens het tweede lid moet hij die beweert bevrijd
te zijn, de rechtshandelingen of feiten bewijzen die zijn bewering ondersteunen.
Hieruit volgt dat de partij die de laattijdigheid van een rechtsmiddel aanvoert en
zich beroept op de regelmatigheid van de op zijn verzoek verrichte betekening die
de termijn heeft doen ingaan om het rechtsmiddel in te stellen, conform artikel 8.4,
eerste lid, Burgerlijk Wetboek, die regelmatigheid moet bewijzen door overlegging
van een formeel geldige betekeningsakte, waarna het aan de geadresseerde staat
om, conform artikel 8.4, tweede lid, Burgerlijk Wetboek, het tegenbewijs hiervan
te leveren.
2.
Krachtens artikel 35, tweede lid, Gerechtelijk Wetboek wordt bij een
betekening aan de woonplaats, verblijfplaats of maatschappelijke zetel, het afschrift
29 JUNI 2026
C.25.0342.N/3
van de akte ter hand gesteld aan een bloedverwante, aanverwante, dienstbode of
aangestelde van de geadresseerde.
Als dienstbode of aangestelde in de zin van die wetsbepaling moet worden
beschouwd elke persoon die bevoegd is om boodschappen te ontvangen voor de
geadresseerde. Het afschrift van de akte wordt bijgevolg geldig ter hand gesteld
telkens er tussen de geadresseerde van het exploot en de persoon die het afschrift
ervan ontvangt, zulke verhouding bestaat dat redelijkerwijze kan worden
verondersteld dat deze het afschrift aan de geadresseerde zal overhandigen.
3.
De vermelding door de gerechtsdeurwaarder in de betekeningsakte dat het
afschrift ervan ter hand werd gesteld aan een persoon die aan hem heeft verklaard
een aangestelde van de geadresseerde te zijn, ook al vormt zij geen authentieke
vermelding die geldt tot betichting van valsheid in de zin van artikel 8.17 Burgerlijk
Wetboek, volstaat voor degene die zich op de regelmatigheid van de betekening
beroept om het bestaan van dergelijke verhouding te bewijzen. Het staat vervolgens
aan de geadresseerde om hiervan het tegenbewijs te leveren met alle middelen van
recht, feitelijke vermoedens inbegrepen.
4.
In zoverre het tweede onderdeel ervan uitgaat dat deze vermelding in de
betekeningsakte voor degene die zich op de regelmatigheid van de betekening
beroept niet volstaat als bewijs dat tussen de geadresseerde van het exploot en de
persoon die het afschrift ervan ontvangt zulke verhouding bestaat dat
redelijkerwijze kan worden verondersteld dat deze het afschrift aan de
geadresseerde zal overhandigen, maar dat deze een geheel van precieze en
overeenstemmende feiten dient aan te voeren waaruit die verhouding als een
feitelijk vermoeden kan worden afgeleid en op die grond schending aanvoert van
de artikelen 8.1, 9° en 8.29, Burgerlijk Wetboek, faalt het naar recht.
29 JUNI 2026
C.25.0342.N/4
De appelrechters stellen vast en oordelen dat:
- de verweerder als stuk 1 een betekeningsakte van 21 augustus 2024 van het
beroepen vonnis voorlegt en aanvoert dat het door de eiseres op 10 oktober 2024
ingediende verzoekschrift tot hoger beroep dus laattijdig is, omdat het werd
ingediend na het verstrijken van de beroepstermijn van één maand
overeenkomstig artikel 1051 Gerechtelijk Wetboek;
- uit die betekeningsakte blijkt dat de gerechtsdeurwaarder zich aan het juiste
adres van de maatschappelijke zetel van de eiseres heeft aangeboden, zijnde op
het ogenblik van de betekening 1930 Zaventem, Ikaroslaan 24, en dat de
gerechtsdeurwaarder in de betekeningsakte vermeldt dat hij heeft betekend aan
I.V.E., die aan hem verklaarde een aangestelde van de eiseres te zijn en die
tevens heeft getekend voor ontvangst;
- het bewijs dat het afschrift van de akte werd overhandigd aan een onbevoegd
persoon die dan vervolgens het afschrift ook nooit zou hebben overgemaakt aan
de eiseres dan ook op de eiseres rust;
- de eiseres faalt in de op haar rustende bewijslast;
- de door de eiseres voorgelegde stukken de door de gerechtsdeurwaarder in het
exploot opgenomen vermeldingen niet weerleggen of tegenspreken omdat die
stukken niet-relevante informatie bevatten, namelijk advertenties voor andere
kantoorgebouwen, foto’s van de binnen- en buitenzijde van het kantoorgebouw
die dateren van nadat de eiseres het gebouw had verlaten en een uittreksel uit het
KBO-register waaruit volgens de eiseres zou moeten blijken dat de eiseres geen
hoedanigheid van RSZ-werkgever heeft en er maar twee bestuurders zijn;
- de vermeldingen opgenomen in het exploot van betekening, zelfs al gelden ze
niet tot betichting van valsheid, en het relaas van de gerechtsdeurwaarder over
de door deze persoon aan hem gedane verklaring, dus volstaan om de verhouding
van aangestelde te verantwoorden;
- de eiseres geen stukken voorlegt aangaande de wijze waarop zij gebruik kon
maken van het kantoorgebouw (zoals een huurovereenkomst) en het de eigen
verantwoordelijkheid van de eiseres is om het nodige te doen opdat zij exploten
van betekening kan ontvangen op haar maatschappelijk adres;
29 JUNI 2026
C.25.0342.N/5
- er dus sprake is van een regelmatige betekening van het beroepen vonnis op
21 augustus 2024, zodat het door de eiseres op 10 oktober 2024 ingediende
verzoekschrift tot hoger beroep laattijdig is.
Door aldus te oordelen dat de verweerder door de overlegging van de
betekeningsakte waarin de gerechtsdeurwaarder heeft vermeld dat het afschrift van
de akte ter hand werd gesteld aan een persoon die verklaarde een aangestelde te
zijn, bewijst dat tussen de geadresseerde van het exploot en de persoon die het
afschrift ervan heeft ontvangen zulke verhouding bestaat dat redelijkerwijze kon
worden verondersteld dat deze het afschrift aan de geadresseerde zou overhandigen
en dat de eiseres hiervan het tegenbewijs niet levert op grond van de door haar
overgelegde stukken, schenden de appelrechters noch artikel 8.4 Burgerlijk
Wetboek, noch artikel 35 Gerechtelijk Wetboek.
In zoverre kunnen de onderdelen niet worden aangenomen.
7.
In zoverre het eerste onderdeel schending aanvoert van artikel 1051, eerste en
tweede lid, Gerechtelijk Wetboek, is het afgeleid en bijgevolg niet ontvankelijk.
Dictum
Het Hof,
Verwerpt het cassatieberoep.
Veroordeelt de eiseres tot de kosten.
Bepaalt de kosten voor de eiseres op 463,51 euro en op 650 euro rolrecht
verschuldigd aan de Belgische Staat.
Dit arrest is gewezen te Brussel door het Hof van Cassatie, derde kamer,
samengesteld uit sectievoorzitter Bart Wylleman, als voorzitter, en de raadsheren
Ilse Couwenberg, Myriam Ghyselen, Bruno Lietaert en Eva Van Hoorde, en in
openbare rechtszitting van 29 juni 2026 uitgesproken door sectievoorzitter Bart
Wylleman, in aanwezigheid van advocaat-generaal Henri Vanderlinden, met
bijstand van griffier Mike Van Beneden.
29 JUNI 2026
C.25.0342.N/6
M. Van Beneden
E. Van Hoorde
B. Lietaert
M. Ghyselen
I. Couwenberg
B. Wylleman
VERZOEKSCHRIFT/1
VOORZIENING IN CASSATIE
VOOR:
EUROPEAN INVESTMENT HUB BV, KBO 0845.837.228, met
maatschappelijke zetel te 1930 Zaventem, Da Vincilaan 11,
eiseres tot cassatie,
bijgestaan en vertegenwoordigd door ondergetekende advocaat bij het Hof van
Cassatie Johan Verbist, kantoor houdend te 2000 ANTWERPEN, Amerikalei
187/302, alwaar keuze van woonst wordt gedaan,
TEGEN:
de BELGISCHE STAAT, Federale Overheidsdienst Financiën, KBO
0308.357.159, in de persoon van de Minister van Financiën, met kabinet gevestigd
1
te 1000 Brussel, Wetstraat 12, handelend op verzoek van de Adviseur-Generaal,
Directeur van het KMO CENTRUM LEUVEN, EXPERTISE 1, met burelen te
3001 Heverlee, Philipssite 3A bus 1,
verweerder in cassatie,
VERZOEKSCHRIFT/2
Aan de heren Eerste Voorzitter en Voorzitter van het Hof van Cassatie,
Aan de Dames en Heren Raadsheren in het Hof van Cassatie,
Hooggeachte Heren en Dames,
Eiseres heeft de eer een arrest aan uw beoordeling voor te leggen dat op 14 mei
2025 op tegenspraak tussen de partijen werd gewezen door de 6N kamer van het
hof van beroep te Brussel (2024/AR/1712).
VERZOEKSCHRIFT/3
FEITEN EN PROCEDUREVOORGAANDEN
Eiseres is met verweerder verwikkeld in een btw-geschil. Bij vonnis van de
rechtbank van eerste aanleg te Leuven van 6 juli 2023 werd eiseres ten gronde in
het ongelijk gesteld.
Verweerder heeft dit vonnis op 21 augustus 2024 laten betekenen aan de zetel van
eiseres, waar mevrouw V.E. heeft getekend voor ontvangst. Mevrouw V.E. is
evenwel geen aangestelde van eiseres.
Op 10 oktober 2024 heeft eiseres hoger beroep ingesteld.
In het bestreden arrest wordt het hoger beroep laattijdig en bijgevolg onontvankelijk
verklaard, met verwijzing van eiseres in de kosten van het hoger beroep.
Tegen dit arrest wenst eiseres op te komen met het volgende middel tot cassatie.
ENIG MIDDEL TOT CASSATIE
Geschonden wetsbepalingen
− De artikelen 35 en 1051, eerste en tweede lid van het Gerechtelijk
Wetboek;
− De artikelen 8.1, 9°, 8.4 eerste en tweede lid, en 8.29 van het
Burgerlijk Wetboek.
VERZOEKSCHRIFT/4
Aangevochten beslissing
De appelrechters verklaren het hoger beroep van eiseres onontvankelijk, op
grond van volgende motieven:
“Het hof stelt vast dat tussen partijen geen betwisting bestaat over het feit dat de
gerechtsdeurwaarder zich aan het juiste adres van de maatschappelijke zetel van
[eiseres] heeft aangeboden, zijnde op het ogenblik van de betekening, 1930
Zaventem, Ikaroslaan 24.
De betwisting tussen partijen betreft evenwel het feit dat deze betekening is gebeurd
aan mevr. V.E., die volgens [eiseres] geen enkele bevoegdheid had om enig exploot
aan te nemen en aldus geen aangestelde is van [eiseres].
Stuk
1
van
[verweerster]
betreft
de
betekeningsakte
waarin
de
gerechtsdeurwaarder vermeldt dat hij heeft betekend aan Isabelle V.E., die aan hem
verklaarde een aangestelde van [eiseres] te zijn en die tevens heeft getekend voor
ontvangst.
[Verweerster] voert aldus terecht aan dat het te dezen een betekening betreft in de
zin van artikel 35 Ger. W., met name een betekening aan de maatschappelijke zetel
van [eiseres].
Enige verwijzing door [eiseres] naar het arrest d.d. 20 april 2021 van het hof van
beroep te Gent (2021/AR/234) is aldus niet relevant aangezien het in die betwisting
een betekening overeenkomstig artikel 34 Ger. W. betrof. Evenmin is dan ook enige
verwijzing naar een huurovereenkomst of dienstenovereenkomst waaruit zou
VERZOEKSCHRIFT/5
blijken dat [eiseres] op het ogenblik van de betekening aan die dame een
regelmatige opdracht had gegeven om haar te vertegenwoordigen als receptioniste
of onthaalmedewerkster relevant, aangezien de verwijzing naar een regelmatige
opdracht bevoegd om de rechtspersoon, zelfs samen met anderen in rechte te
vertegenwoordigen is opgenomen in artikel 34 Ger. W. (eerste middel van
[eiseres]).
Dienvolgens dient enkel rekening gehouden te worden met het begrip 'aangestelde'
in de zin van artikel 35 Ger. W. (tweede middel van [eiseres]).
Als dienstbode of aangestelde in de zin van artikel 35 Ger. W. moet worden
beschouwd elke persoon die bevoegd is om boodschappen te ontvangen voor de
geadresseerde. Het afschrift van de akte wordt dus geldig ter hand gesteld telkens
er tussen de geadresseerde van het exploot en de persoon die het afschrift ervan
ontvangt, zulke verhouding bestaat dat redelijkerwijze kan worden verondersteld
dat deze het afschrift aan de geadresseerde zal overhandigen (vgl. Cass. 2
november 2017, C.15.0302.N). In de conclusie van de advocaat generaal bij dit
arrest wordt het volgende gesteld (MORTIER R., Conclusie bij Cass. 2 november
2017 - onderlijning door het hof toegevoegd):
"2.4. Het begrip “aangestelde” in de zin van artikel 35, tweede lid, Ger.W. krijgt
zowel in rechtspraak als rechtsleer een ruime invulling. Uw Hof oordeelt dat een
dienstbode of aangestelde elke persoon is bevoegd om boodschappen te ontvangen
voor de geadresseerde, namelijk een persoon die “zich op de maatschappelijke
zetel van (de geadresseerde) bevond en die de boodschappen van (de
geadresseerde) in ontvangst nam(2). Het afschrift wordt aldus geldig ter hand
gesteld” telkens er tussen de bestemmeling van de akte en de persoon die het
afschrift ontvangt, zulke verhoudingen bestaan, dat de ene aan de andere deze
diensten bewijst welke geacht worden wederzijds verleend te worden tussen
personen die op hetzelfde adres wonen. Eenieder die redelijkerwijze verondersteld
wordt een boodschap aan de geadresseerde te overhandigen is een “aangestelde”
die in aanmerking komt om het afschrift geldig in ontvangst te nemen(3).
VERZOEKSCHRIFT/6
2.5. De gerechtsdeurwaarder is niet verplicht om na te gaan of de verklaring van
de persoon die hij op de maatschappelijke zetel aantreft en die beweert de
aangestelde te zijn van de geadresseerde, overeenstemt met de werkelijkheid
wanneer er geen elementen voorhanden zijn die er onmiddellijk en duidelijk op
wijzen dat deze persoon niet de hoedanigheid van aangestelde heeft. Uw Hof
oordeelt(4) dat “rechtsgeldig is de betekening die de gerechtsdeurwaarder aan de
maatschappelijke of administratieve zetel van een rechtspersoon doet door het ter
hand stellen van een afschrift aan diens aangestelde, nu de overgelegde stukken
betreffende de hoedanigheid van deze laatste die vaststelling van de
gerechtsdeurwaarder niet tegenspreken”.
Enkel bij een flagrante vergissing, of indien de onregelmatigheid de rechten van de
geadresseerde heeft geschaad(5) komt de rechtsgeldigheid van de betekening in het
gedrang.
De loutere verkeerde aanduiding van de hoedanigheid van de persoon aan wie het
afschrift werd ter hand gesteld, leidt dus niet tot nietigheid van de betekening,
wanneer blijkt dat de betekening het doel heeft bereikt dat de wet er mee beoogt.
Uit het enkel feit dat de persoon aan wie het exploot te hand werd gesteld niet de
vermelde hoedanigheid heeft, volgt niet dat deze laattijdig het exploot aan
verweerder heeft overgemaakt wanneer eiser verder geen feitelijke gegevens
aanbrengt die een laattijdige overmaking aannemelijk maken. In die
omstandigheden heeft de betekening haar doel bereikt (6).
2.6. In de zaak die thans voorligt voert eiseres aan dat zij het exploot van betekening
van 25 maart 2015 nooit heeft ontvangen vóór het instellen van het cassatieberoep.
Dit wordt in verband gebracht met het gegeven dat mevrouw H. niet als aangestelde
van eiseres kan beschouwd worden. In het licht van de ruime interpretatie van het
begrip “aangestelde” is het niet vereist dat er een arbeidsovereenkomst bestaat
tussen degene die het exploot in ontvangst neemt en de geadresseerde. De stukken
die voorliggen en de elementen vermeld onder punt 2.3. spreken niet tegen dat
mevrouw H. bevoegd was om boodschappen in ontvangst te nemen voor de
geadresseerde en zij bijgevolg te beschouwen is als aangestelde van eiseres in de
zin van artikel 35, tweede lid Ger.W.
…
VERZOEKSCHRIFT/7
Zelfs indien zou geoordeeld worden dat uit de voorgelegde stukken blijkt dat er
tussen eiseres en mevrouw H. geen band van aangestelde bestaat, in tegenstelling
met wat de gerechtsdeurwaarder heeft verklaard/ kan dit op zich de
rechtsgeldigheid van de betekening niet in het gedrang brengen. Uit het enkel feit
dat mevrouw H. aan wie het exploot werd ter hand gesteld niet de verklaarde
hoedanigheid van aangestelde van eiseres zou hebben volgt immers niet dat deze
het exploot nooit aan eiseres heeft overgemaakt. Er worden door eiseres geen
andere feitelijke gegevens aangevoerd die een laattijdige of een gebrek aan
overmaking aannemelijk maken en eiseres maakt dus niet aannemelijk dat de
afwezigheid van overmaking voortvloeit uit het gegeven dat K. H. geen aangestelde
van eiseres was.”
Het begrip aangestelde in de zin van artikel 35, 2de lid Ger. W. moet aldus ruim
worden geïnterpreteerd. De gerechtsdeurwaarder heeft niet de verplichting na te
gaan of de verklaring van de persoon die hij op het adres van de maatschappelijke
zetel aantreft en die beweert aangestelde te zijn van de geadresseerde overeenstemt
met de werkelijkheid wanneer er geen elementen voorhanden zijn die er
onmiddellijk en duidelijk op wijzen dat deze persoon niet de hoedanigheid van
aangestelde heeft. De gerechtsdeurwaarder neemt enkel akte van de verklaring van
de persoon die het afschrift in ontvangst neemt (S. A., 'De betekening aan de
woonplaats, verblijfplaats of de zetel' in X, Gerechtelijke recht artikelsgewijze
commentaar met overzicht van rechtspraak en rechtsleer, Kluwer, 2023, 51- 56).
Het bewijs dat het afschrift werd overhandigd aan een onbevoegd persoon die dan
vervolgens het afschrift ook nooit zou hebben overgemaakt aan [eiseres] rust aldus
op [eiseres].
Het hof oordeelt dat [eiseres] faalt in de op haar rustende bewijslast. [Verweerster]
voert terecht aan dat de door [eiseres] voorgelegde stukken niet-relevante
informatie bevatten.
VERZOEKSCHRIFT/8
[Eiseres] beperkt zich immers tot de voorlegging van de volgende stukken:
advertenties voor andere kantoorgebouwen (stukken 8-10 van [eiseres])
waarin, volgens [eiseres], sprake zou zijn van een 'gemeenschappelijke
receptie', hetgeen volgens [eiseres] niet aanwezig zou zijn in het
kantoorgebouw waar zij destijds gevestigd was;
foto's van de binnen- en buitenzijde van het kantoorgebouw (stukken 27 van [eiseres]) (waarbij het hof opmerkt dat deze foto's dateren van
nadat [eiseres] het gebouw heeft verlaten);
een uittreksel uit het KBO-register (stuk 1 van [eiseres]) waaruit
volgens [eiseres] zou moeten blijken dat [eiseres] geen hoedanigheid
van RSZ-werkgever heeft en dat er maar twee bestuurders zijn.
Het hof oordeelt dat deze door [eiseres] voorgelegde stukken de door de
gerechtsdeurwaarder in het exploot opgenomen vermeldingen niet weerleggen of
tegenspreken. De vermeldingen opgenomen in het exploot van betekening, zelfs al
gelden ze niet tot betichting van valsheid, en het relaas van de gerechtsdeurwaarder
over de door deze persoon aan hem gedane verklaring, volstaan om de verhouding
van aangestelde te verantwoorden (vgl. Cass. 17 januari 2022, F.21.0082.F).
Bovendien heeft deze persoon ook ondertekend voor ontvangst. [Eiseres] betwist
niet dat haar maatschappelijke zetel gevestigd is op het adres waar de
gerechtsdeurwaarder zich heeft aangemeld, zodoende dat de gerechtsdeurwaarder
aldaar kon overgaan tot regelmatige betekening overeenkomstig artikel 35 Ger. W.
[Eiseres] legt geen stukken voor aangaande de wijze waarop zij gebruik kon maken
van het kantoorgebouw (vb. huurovereenkomst). Het is natuurlijk de eigen
verantwoordelijkheid van [eiseres] om het nodige te doen opdat zij exploten van
betekening kan ontvangen op haar maatschappelijk adres.
Het hof oordeelt dat er dienvolgens sprake is van een regelmatige betekening van
het bestreden vonnis op 21 augustus 2024. Dienvolgens is er ook geen sprake van
enige schending van artikel 6.1 EVRM. Het verzoekschrift tot hoger beroep
VERZOEKSCHRIFT/9
neergelegd op 10 oktober 2024 is aldus laattijdig en het hoger beroep is
onontvankelijk” (bestreden arrest p. 7-10)
Grieven
Eerste onderdeel
Krachtens artikel 1051, eerste en tweede lid van het Gerechtelijk Wetboek is de
termijn om hoger beroep aan te tekenen één maand, te rekenen vanaf de betekening
van het vonnis of de kennisgeving ervan overeenkomstig artikel 792, tweede en
derde lid, onder voorbehoud van termijnen die worden voorzien in supranationale
en internationale bepalingen. Deze termijn loopt eveneens vanaf de dag van die
betekening ten aanzien van de partij die het vonnis heeft doen betekenen.
Krachtens artikel 8.4, eerste en tweede lid van het Burgerlijk Wetboek moet hij die
meent een ander in rechte te kunnen aanspreken, de rechtshandelingen of feiten
bewijzen die daaraan ten grondslag liggen. Hij die beweert bevrijd te zijn, moet de
rechtshandelingen of feiten bewijzen die zijn bewering ondersteunen.
Wie een exceptie van onontvankelijkheid wegens laattijdig ingesteld hoger beroep
opwerpt, dient als ‘eiser op exceptie’ de feiten te bewijzen die aan die exceptie ten
grondslag liggen, zoals het ingaan van de beroepstermijn door een regelmatige
betekening van het bestreden vonnis.
Het is dus niet aan de appellant om de onregelmatigheid van de betekening te
bewijzen, maar aan de geïntimeerde om te bewijzen dat de betekening op
regelmatige wijze is geschied zodat die inderdaad de beroepstermijn heeft doen
ingaan.
VERZOEKSCHRIFT/10
In weerwil hiervan oordelen de appelrechters dat “het bewijs dat het afschrift werd
overhandigd aan een onbevoegd persoon die dan vervolgens het afschrift ook nooit
zou hebben overgemaakt aan [eiseres] rust […] op [eiseres]”, en dat “[eiseres]
faalt in de op haar rustende bewijslast”.
Door de bewijslast van de onregelmatigheid van de betekening op eiseres te leggen,
schenden de appelrechters artikel 8.4, eerste en tweede lid van het Burgerlijk
Wetboek.
Tweede onderdeel
Artikel 8.1, 9° van het Burgerlijk Wetboek definieert het feitelijk vermoeden
als een bewijsmiddel waarbij de rechter het bestaan van één of meer onbekende
feiten afleidt uit het voorhanden zijn van één of meer bekende feiten. In toepassing
van artikel 8.29 van het Burgerlijk Wetboek wordt hun bewijswaarde overgelaten
aan het oordeel van de rechter, die ze enkel zal aannemen indien zij op één of meer
ernstige en precieze aanwijzingen berusten. Voor zover het vermoeden op meerdere
aanwijzingen steunt, moeten ze met elkaar overeenstemmend zijn.
Indien de betekening niet aan de persoon kan worden gedaan, geschiedt zij
krachtens artikel 35, eerste en tweede lid van het Gerechtelijk Wetboek aan de
woonplaats of, bij gebreke van een woonplaats, aan de verblijfplaats van de
geadresseerde en, voor een rechtspersoon, aan de maatschappelijke of de
administratieve zetel. Het afschrift van de akte wordt ter hand gesteld aan een
bloedverwante, aanverwante, dienstbode of aangestelde van de geadresseerde.
Als dienstbode of aangestelde in de zin van deze bepaling moet worden beschouwd
elke persoon die bevoegd is om boodschappen te ontvangen voor de geadresseerde.
VERZOEKSCHRIFT/11
Het afschrift van de akte wordt geldig ter hand gesteld telkens er tussen de
geadresseerde van het exploot en de persoon die het afschrift ervan ontvangt, zulke
verhouding bestaat dat redelijkerwijze kan worden verondersteld dat deze het
afschrift aan de geadresseerde zal overhandigen.
De kwalificatie als ‘aangestelde’ op het exploot heeft geen authentieke
bewijswaarde. Dit behoort immers niet tot de zaken die de gerechtsdeurwaarder tot
opdracht heeft vast te stellen.
Eiseres heeft op uitdrukkelijke en gemotiveerde wijze betwist dat mevrouw V.E.,
die heeft getekend voor ontvangst, haar aangestelde was. Zoals de appelrechters
ook vaststellen, heeft eiseres dienaangaande diverse stukken neergelegd.
In die omstandigheden dienden de appelrechters in concreto na te gaan of er tussen
eiseres en mevrouw V.E. daadwerkelijk zulke verhouding bestond dat
redelijkerwijze kon worden verondersteld dat deze het afschrift aan eiseres zou
overhandigen.
De appelrechters beperken zich evenwel tot de overweging dat “de vermeldingen
opgenomen in het exploot van betekening, zelfs al gelden ze niet tot betichting van
valsheid, en het relaas van de gerechtsdeurwaarder over de door deze persoon aan
hem gedane verklaring, volstaan om de verhouding van aangestelde te
verantwoorden […] Bovendien heeft deze persoon ook ondertekend voor
ontvangst”.
Uit geen enkele van die vaststellingen of enige andere vaststelling blijkt evenwel
dat er tussen eiseres en mevrouw V.E. daadwerkelijk zulke verhouding bestond dat
redelijkerwijze kon worden verondersteld dat deze het afschrift aan eiseres zou
overhandigen. Uit het feit dat de gerechtsdeurwaarder mevrouw V.D.E. heeft
geakteerd als aangestelde, gelet op haar eigen verklaringen op het moment van
betekening, en dat zij inderdaad heeft getekend voor ontvangst, kan niet wettig bij
wege van feitelijk vermoeden de juistheid van deze verklaringen en de wettigheid
VERZOEKSCHRIFT/12
van deze inontvangstname worden afgeleid. Daarmee leiden de appelrechters uit de
door hun vastgestelde feiten een gevolg af dat op grond van die vastgestelde feiten
onmogelijk kan worden verantwoord. De juistheid van de verklaringen en de
wettigheid van de inontvangstname vormden net het voorwerp van betwisting
tussen partijen.
Uit de door de appelrechters vastgestelde feiten blijkt slechts dat mevrouw V.D.E.
zich op het adres van de maatschappelijke zetel van eiseres bevond, waar zij
verklaarde aangestelde te zijn van eiseres en heeft getekend voor ontvangst. Uit
deze vaststellingen kan op geen enkele wijze worden geconcludeerd dat tussen
eiseres en mevrouw V.E. daadwerkelijk zulke verhouding bestond dat
redelijkerwijze kon worden verondersteld dat deze het afschrift aan eiseres zou
overhandigen. Een dergelijke gevolgtrekking holt immers de facto de wettelijke
vereiste van een terhandstelling aan een ‘aangestelde’ uit.
Ook de bijkomende overweging dat het “de eigen verantwoordelijkheid van
[eiseres] [is] om het nodige te doen opdat zij exploten van betekening kan
ontvangen op haar maatschappelijk adres”, vormt geen wettig motief. Immers,
zelfs wanneer er niet betekend kan worden aan de maatschappelijke zetel in de zin
van artikel 35 van het Gerechtelijk Wetboek, kan er nog steeds betekend worden
door achterlating van een afschrift in toepassing van artikel 38 § 1 van dit Wetboek.
Hetzelfde geldt voor de bijkomende overweging dat eiseres niet betwist dat “haar
maatschappelijke zetel gevestigd is op het adres waar de gerechtsdeurwaarder zich
heeft aangemeld, zodoende dat de gerechtsdeurwaarder aldaar kon overgaan tot
regelmatige betekening overeenkomstig artikel 35 Ger. W.”. Voor een correcte
betekening in toepassing van artikel 35 is immers niet enkel vereist dat de
terhandstelling gebeurt op de maatschappelijke zetel, maar ook dat zij gebeurt aan
een bloedverwante, aanverwante, dienstbode of aangestelde van de geadresseerde.
VERZOEKSCHRIFT/13
Door niettemin te besluiten tot een regelmatige betekening aan mevrouw V.D.E. als
aangestelde van eiseres, hoewel die hoedanigheid van aangestelde door eiseres op
gemotiveerde wijze werd betwist en de vaststellingen van de appelrechters op geen
enkele wijze de conclusie verantwoorden dat tussen eiseres en mevrouw V.E.
daadwerkelijk zulke verhouding bestond dat redelijkerwijze kon worden
verondersteld dat deze het afschrift aan eiseres zou overhandigen, schenden de
appelrechters artikel 35 van het Gerechtelijk Wetboek inzake betekening, en de
artikelen 8.1, 9° en 8.29 van het Burgerlijk Wetboek inzake feitelijke vermoedens.
TOELICHTING
Als dienstbode of aangestelde in de zin van artikel 35 moet worden
beschouwd elke persoon die bevoegd is om boodschappen te ontvangen voor de
geadresseerde. Het afschrift van de akte wordt geldig ter hand gesteld telkens er
tussen de geadresseerde van het exploot en de persoon die het afschrift ervan
ontvangt, zulke verhouding bestaat dat redelijkerwijze kan worden verondersteld
dat deze het afschrift aan de geadresseerde zal overhandigen (Cass. 10 april 2018,
P.17.0779.N; Cass. 2 november 2017, C.15.0302.N; Cass. 2 mei 2017,
P.16.0702.N).
Een dergelijke verhouding kan onder meer worden afgeleid uit het bestaan van een
(arbeids)overeenkomst tussen de geadresseerde en de persoon die het afschrift
ontvangt (vgl. Cass. 2 november 2017, C.15.0302.N), of uit het feit dat de
geadresseerde een eenpersoonszaak is waarvan de zaakvoerder samenwoont met de
persoon die het afschrift ontvangt (Cass. 10 april 2018, P.17.0779.N). Het enkele
feit dat de geadresseerde een eenpersoonsvennootschap is, belet dus niet dat kan
worden betekend aan een ‘aangestelde’, nu ook de ongehuwde partner waarmee de
zaakvoerder samenwoont als aangestelde kan kwalificeren (cfr. Cass. 2 mei 2017,
P.16.0702.N).
VERZOEKSCHRIFT/14
Te dezen werd het afschrift overhandigd aan mevrouw V.E., die getekend heeft
voor ontvangst, en die op het exploot als ‘aangestelde’ van eiseres staat vermeld.
Eiseres heeft die hoedanigheid van aangestelde evenwel steeds formeel betwist.
De kwalificatie als ‘aangestelde’ op het exploot heeft geen authentieke
bewijswaarde. Dit behoort immers niet tot de zaken die de gerechtsdeurwaarder tot
opdracht heeft vast te stellen (Cass. 15 juni 1979, Arr.Cass. 1978-79, 1226). De
gerechtsdeurwaarder is inderdaad niet verplicht na te gaan of de verklaring van de
persoon die hij op de woonplaats, de verblijfplaats of de maatschappelijke zetel
aantreft en die beweert aangestelde te zijn van de geadresseerde overeenstemt met
de werkelijkheid wanneer er geen elementen voorhanden zijn die er onmiddellijk
en duidelijk op wijzen dat deze persoon niet de hoedanigheid van aangestelde heeft
(A. S., “Art. 35 Ger.W.”, Comm.Ger. 2023, randnr. 6).
De appelrechters verwijzen naar een arrest van Uw Hof van 17 januari 2022,
F.21.0082.F, waar met betrekking tot de betekening van het aldaar voor Uw Hof
bestreden arrest werd overwogen:
“Dès lors que la demanderesse n'établit ni n'allègue dans son mémoire en réplique
que la dame T. ne serait pas sa préposée et que les pièces jointes à ce mémoire ne
contredisent pas les mentions que comporte l'exploit, celles-ci, même si elles ne
valent pas jusqu'à inscription de faux, ainsi que la relation par l'huissier
instrumentant de la déclaration qui lui a été faite par cette personne, suffisent à
justifier de pareil rapport”
(eigen vertaling : Aangezien de eiseres in haar memorie van wederantwoord noch
bewijst noch aanvoert dat mevrouw T. niet haar aangestelde is en de bij die
memorie gevoegde stukken de in het exploot opgenomen vermeldingen niet
tegenspreken, volstaan deze vermeldingen, zelfs al gelden ze niet tot betichting van
valsheid, en het relaas van de instrumenterende gerechtsdeurwaarder over de door
VERZOEKSCHRIFT/15
deze persoon aan hem gedane verklaring, om een dergelijke verhouding te
verantwoorden)
Zoals blijkt uit deze motieven, had de geadresseerde in deze zaak niet betwist dat
de ontvangster haar aangestelde was. Dit blijkt ook uit de conclusie van Adv.-gen.
Inghels bij dit arrest:
“D’une part, la demanderesse ne soutient pas que cette dame n’est pas sa préposée
ou que la mention apposée par l’huissier, ainsi que sa déclaration ultérieure attestant du fait que Madame T. aurait déclaré être chargée de recevoir les
documents à l’attention de la demanderesse-, seraient fausses. Elle se contente
d’affirmer que, l’huissier n’ayant pas étendu son investigation jusqu’à vérifier
l’exactitude des déclarations qui lui ont été faites, l’exploit de signification serait
nul, ce qui est inexact. Elle ne contredit cependant pas le fait que la dame à qui la
copie de l’exploit a été remise était en charge de le recevoir”
(eigen vertaling : Aan de ene kant beweert eiseres niet dat deze dame niet haar
bediende is of dat de vermelding door de gerechtsdeurwaarder, evenals zijn latere
verklaring - waaruit blijkt dat mevrouw T. heeft verklaard dat zij verantwoordelijk
was voor het ontvangen van de documenten ter attentie van eiseres - onjuist zijn.
Zij stelt enkel dat, aangezien de gerechtsdeurwaarder niet heeft onderzocht of de
verklaringen die ten aanzien van hem werden afgelegd juist zijn, de betekening
nietig is, hetgeen onjuist is. Zij spreekt niet tegen dat de dame aan wie het afschrift
van het exploot werd overhandigd, verantwoordelijk was voor het in ontvangst
nemen ervan)
Te dezen heeft eiseres echter wél uitdrukkelijk betwist dat mevrouw V.E. haar
aangestelde was, zoals de appelrechters ook vaststellen. Eiseres heeft onder
verwijzing naar diverse stukken aangevoerd dat zij geen personeel in dienst heeft,
zodat mevrouw V.E. (die geen bestuurder is) niet op de loonlijst staat, en dat zij
VERZOEKSCHRIFT/16
evenmin een opdracht heeft gegeven aan mevrouw V.E. om correspondentie en
betekeningen in ontvangst te nemen.
In het licht van deze uitdrukkelijke betwisting, konden de appelrechters zich
geenszins beperken tot een verwijzing naar de verklaringen van mevrouw V.D.E.
en van de gerechtsdeurwaarder. Zij dienden in concreto na te gaan of er tussen
eiseres en mevrouw V.E. daadwerkelijk zulke verhouding bestond dat
redelijkerwijze kon worden verondersteld dat deze het afschrift aan uw cliënte zou
overhandigen. Zij konden niet eenvoudigweg de verklaring van mevrouw V.D.E.,
waarop de gerechtsdeurwaarder is voortgegaan, zonder meer voor waar aannemen.
Op deze gronden en overwegingen besluit ondergetekende advocaat bij het Hof
van Cassatie voor eiseres dat het U, Hooggeachte Dames en Heren, moge behagen
het bestreden arrest te vernietigen, de zaak en de partijen te verwijzen naar een
ander hof van beroep en uitspraak te doen over de kosten als naar recht.
Antwerpen, 30 september 2025
Johan Verbist
Bij de indiening ter griffie wordt bij deze voorziening het exploot van betekening
van deze voorziening aan de verwerende partij gevoegd.